VII SA/Wa 1693/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-12-20
Skład orzekający: Mirosława Pindelska, Mirosława Kowalska, Bożena Więch-Baranowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem, oparty na zarzucie pozbawienia strony możliwości działania z powodu nieuczestniczenia w postępowaniu administracyjnym, może zostać odrzucony, jeśli strona nie wykazała swojego interesu prawnego i nie zgłosiła wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowym?Ratio decidendi
Sąd odrzucił wniosek o wznowienie postępowania sądowego, ponieważ skarżąca Spółka nie wykazała, że była stroną postępowania administracyjnego ani nie zgłosiła wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowym. Brak formalnego statusu strony lub uczestnika postępowania sądowego, mimo potencjalnego interesu prawnego, uniemożliwia skuteczne żądanie wznowienia postępowania z powodu nieważności, co uzasadnia odrzucenie wniosku na podstawie art. 271 pkt 2 w zw. z art. 280 § 1 p.p.s.a.Stan faktyczny
Skarżąca Spółka wniosła skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 30 marca 2012 r. (sygn. akt VII SA/Wa 2675/11). Spółka twierdziła, że była użytkownikiem wieczystym działki, na której wykonywano roboty budowlane, i powinna być traktowana jako strona postępowania administracyjnego i sądowego. Zarzuciła, że została pozbawiona możliwości obrony swoich praw, ponieważ nie informowano jej o toczącym się postępowaniu. Wniosek oparto na art. 271 pkt 2 i art. 277 p.p.s.a., domagając się uchylenia wyroku z powodu nieważności postępowania.Rozstrzygnięcie
Odrzucono wniosek o wznowienie postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Pindelska, Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Protokolant st. ref. Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. Sp. k. w [...] na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie wniosku o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 marca 2012 r. sygn. akt VII SA/Wa 2675/11 postanawia: odrzucić wniosek
[...] Sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w [...]w dniu [...] lipca
2012, bezpośrednio w biurze podawczym tutejszego Sądu wniosła skargę, dochodząc
na podstawie art. 271 pkt 2 i art. 277 p.p.s.a. wznowienia postępowania zakończonego
prawomocnym wyrokiem tutejszego Sądu z dnia 30 marca 2012r., w sprawie o sygn. akt
VIISA/Wa 2675/11. Na podstawie art. 279 p.p.s.a. wniosła o uchylenie ww. wyroku
wobec nieważności postępowania.
Skarżąca Spółka wniosła o dopuszczenie dowodu z akt sprawy o sygn. akt
[...], która zawisła przed Sądem [...][...] w [...]wydziale
[...]- na okoliczność daty powzięcia informacji przez Skarżącą Spółkę o treści
wyroku i postępowaniu przed tutejszym Sądem. Wreszcie skarżąca Spółka wniosła o
zwrot kosztów postępowania zgodnie z przepisami.
W uzasadnieniu skargi skarżąca Spółka wskazał, że wprawdzie wniosek o
wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiocie przestrzegania prawa
budowlanego dotyczył [...] Sp. z o.o. jednak, była użytkownikiem
wieczystym działki nr [...]i ww. spółka wykonywała roboty na jej rzecz na podstawie
stosunki zobowiązaniowego.
W tych okolicznościach zdaniem skarżącej Spółki, zarówno organ jak i Sąd
powinien potraktować ją jako stronę postępowania. Konsekwencje wszczętego
postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego mogą mieć dla niej
konsekwencje, czyli sprawa dotyczy sfery jej praw w rozumieniu art. 33 p.p.s.a.
Skarżąca Spółka wskazała, że pomimo zgłoszenia udziału w postępowaniu
administracyjnym, zgłoszeniu pełnomocników, nie informowano jej o toczącym się
postępowaniu administracyjnym i sądowym.
Spółka stwierdziła, że zachowała trzymiesięczny termin do dochodzenia
wznowienia postępowania sądowego. O postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem
Administracyjnym w Warszawie i zapadłym ww. wyroku, powzięła wiadomość w toku
postępowania przed sądem powszechnym - Sądem [...][...], w
sprawie o sygn. akt [...]w dniu [...]maja 2012r.,co odwiercie dla protokół rozprawy
w sprawie z tej daty.
Skarżąca Spółka wniosła o uchylenie wyroku tutejszego Sądu, gdyż wbrew art.
33 § 1 p.p.s.a. została pozbawiona możliwości obrony swoich praw. Wskazał, że wada
nieważności jaka miała miejsce w postępowaniu sądowym uzasadnia wznowienie
postępowania i uchylenie prawomocnego wyroku tutejszego Sądu. Orzeczenie dotknięte
wadą nieważności musi bowiem zostać usunięte z obrotu prawnego.
W odpowiedzi na skargę organ stwierdził, że w sprawie nie zaistniały okoliczności
uzasadniające wznowienie postępowania sądowego. Postępowanie administracyjne
miało wstępny charakter odmówiono w trybie art. 61 k.p.a. wszczęcia postępowania, nie
było prowadzone postępowanie nie zachodziła potrzeba powiadamiania wszystkich
podmiotów , którym mógł przysługiwać przymiot strony ( art. 61 § 4 k.p.a.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Sąd odrzucił skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego
wyrokiem tutejszego Sądu z dnia 30 marca 2012r., Sygn. akt VII SA/Wa 2675/11,
złożona przez [...] Sp. z o.o. sp.k. z siedziba w [...].
Odrzucenie skargi, o wznowienie postępowania może nastąpić tylko wtedy, gdy nie
opiera się ona na ustawowej podstawie wznowienia, a nie wtedy, gdy podstawa ta nie
jest merytorycznie zasadna.
Skarga oparta została na przepisie art. 271 pkt 2 i art. 277 p.p.s.a. Zdaniem
skarżącej powinna być uczestnikiem postępowania administracyjnego i sądowego, gdyż
w była wieczystym użytkownikiem nieruchomości - działki o nr ew. [...]przedmiotowej
dla sprawy. Wskazała - cyt.' Prace jakie prowadził [...] Sp. z o.o. z racji
faktu, że nie jest on już użytkownikiem wieczystym działki nr [...], wykonywane były na
rzecz wnioskodawcy, na podstawie łączącego strony stosunku zobowiązaniowego." W
świetle wyjaśnień skarżącej Spółki w toku postępowania administracyjnego
wnioskodawca nie otrzymał postanowień, ani nie był zawiadomiony o toczącym się
postępowaniu.
Skarżąca Spółka wskazał, że na skutek nie uznania jej za stronę postępowania
przez Sąd została pozbawiona możliwości uczestniczenia w postępowaniu sądowym. Ta
okoliczność zaś uzasadnia wznowienie postepowanai z uwagi na jego nieważność.
Wskazać należy, że zgodnie z art. 32 p.p.s.a. w postępowaniu w sprawie
sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie,
bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi.
Jak stanowi art. 33 §1. p.p.s.a. osoba, która brała udział w postępowaniu
administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej
interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. § 2. Udział
w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w
postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu
prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach
innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Na postanowienie
o odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie przysługuje zażalenie.
Wskazać należy, że skarżąca Spółka nie brała udziału w postępowaniu
administracyjnym, nie zgłosiła swojego udziału w postępowaniu sądowym.
Uczestnikom na prawach strony, do których zalicza się osoby biorące udział w
postępowaniu administracyjnym, które nie wniosły skargi, a których interesu prawnego
dotyczy wynik postępowania sądowego, udział w postępowaniu przed sądem
administracyjnym przysługuje z mocy prawa z chwilą wszczęcia takiego postępowania.
Takim uczestnikiem skarżąca Spółka nie była, zatem jej udział w postępowaniu
sądowym nie był obligatoryjny.
Ustalenie kręgu uczestników, o których mowa w art. 33 § 1 p.p.s.a., i ochrona ich
praw należy do obowiązków sądu (art. 91 § 2 art. 163 § 2 art. 109 i 110 p.p.s.a.),
Uchybienia ze strony sądu w tym zakresie mogą stanowić przesłankę do stwierdzenia
nieważności postępowania, jeśli doprowadziły do pozbawienia uczestnika możności
obrony swoich praw (art. 183 § 2 pkt 5, art. 271 pkt 2 w zw. z art. 12 p.p.s.a.).
Podkreślmy jeszcze raz - skarżąca Spółka nie miała takiego przymiotu i nie mogła
oczekiwać ww. ochrony jej interesów ze strony Sądu, w postępowaniu zakończonym
opisanym wyżej, prawomocnym wyrokiem.
W okolicznościach niniejszej sprawy nie stanowi wady nieważności to, że skarżąca
Spółka nie brała udziału w postępowaniu sadowym zakończonym ww. wyrokiem
tutejszego Sądu.
Skarżąca Spółka nie była też podmiotem który z uwagi na interes prawny zgłosił
udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym i wnioskował o dopuszczenie do tego
postępowania w charakterze uczestnika (wniosek o dopuszczenie do udziału w
postępowaniu zainteresowany podmiot może złożyć w dowolnym czasie, dopóki
postępowanie sądowoadministracyjne nie zostanie zakończone). Sąd nie miał podstaw
do wydania postanowienia w sprawie dopuszczenia do udziału w sprawie.
Reasumując, skoro skarżąca Spółka nie występowała w charakterze strony w
postępowaniu administracyjnym, a w postępowaniu sądowym nie wnosiła o
dopuszczenie jej do udziału w sprawie, to nie mamy do czynienia z zasadną przesłanką
do wznowienia postępowania sądowego - w świetle art. 271 pkt 2 p.p.s.a.
Przepis ten stanowi, że to strona można żądać wznowienia postępowania z
powodu nieważności nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie
reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona
możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed
uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji
był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności
procesowe.
Tymczasem skarżąca Spółka nie była stroną postępowania administracyjnego, jej
pominięcie może być ewentualnie przesłanką wznowienia tego postępowania w trybie
art. 145 § 1 kpt 4 k.p.a. nie stanowi zaś podstawy do wznowienia postępowania
sądowego, w niniejszej sprawie.
Sąd podziela pogląd Jana Pawła Tarno zawarty w Komentarzu do Prawa o
postępowaniu przed sądami administracyjnymi (wydawnictwo prawnicze Lexis Nexis
Warszawa 2004), zgodnie z którym należy przyjąć dopuszczalność wznowienia obu tych
postępowań z tym, że o tym, które z tych postępowań ma być w konkretnym przypadku
wznowione zadecydować muszą te przesłanki wznowienia postępowania, które są
następstwem zdarzeń powstałych w samym postępowaniu.
I tak w niniejszej sprawie to, że skarżąca Spółka nie brała udziału w
postępowaniu sądowym jest konsekwencją zdarzeń powstałych w postępowaniu
administracyjnym zatem okoliczność ta może być rozważona jako przesłanka
wznowieniowa w postępowaniu zakończonym decyzją administracyjną.
Podmioty wymienione w art. 33 § 2 p.p.s.a. będą legitymowane do wystąpienia ze
skargą o wznowienie postępowania sądowoadministarcyjnego, jeżeli wcześniej zostały
dopuszczone do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania.
Zdaniem Sądu to, że skarżąca Spółka nie była uczestnikiem postępowania na
prawach strony ani też uczestnikami dopuszczonymi przez Sąd do udziału w toczącym
się postępowaniu skutkuje tym, że nie posiadają legitymacji do żądania wznowienia
przedmiotowego postępowania.
Zdaniem Sądu skoro w świetle ww. wywodów skarżąca Spółka nie była formalnie
stroną postępowania administracyjnego zakończonego kontrolowanym przez Sąd
postanowieniem [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z
dnia [...]września 2011r., nr [...] ani postępowania sądowego, to uznać należy, że w
tych okolicznościach wniosek o wznowienie postępowania złożony przez Skarżącą
Spółkę nie jest oparty na ustawowej przesłance, o której mowa w art. 271 pkt 2 p.p.s.a.,
a to uzasadnia odrzucenie wniosku o wznowienie postępowania sądowego
zakończonego ww. wyrokiem tutejszego Sądu.
Sąd miał na uwadze, że w orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że samo
sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający przepisom zawierającym
przesłanki do wznowienia postępowania (art. 271-274 p.p.s.a.) nie oznacza oparcia
skargi na ustawowej podstawie wznowienia, skarga, jako nie oparta na ustawowej
podstawie wznowienia, podlega odrzuceniu na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a.
Sąd, postanowił w sprawie kierując się powyższą argumentacja.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło