VII SA/Wa 1702/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia NSA Halina Kuśmirek, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak (spr.), , Protokolant Anna Mężyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lutego 2007 r. sprawy ze skargi I. S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości opłaty legalizacyjnej. I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...]postanowieniem z dnia [...] lutego 2005 r. na podstawie art. 49 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 w zw. z art. 59f ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 106 z 2000 r., poz. 1126 ze zm.) ustalił dla inwestorki I. S. opłatę legalizacyjną na kwotę 375.000 zł za samowolnie wykonane roboty budowane przy budowie kiosku handlowego zlokalizowanego przy ul. [...] w [...]. W uzasadnieniu podał, iż postanowieniem z dnia [...] października 2004 r. na podstawie art. 48 ust. 3 w zw. z art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego nałożył na inwestorkę obowiązek przedłożenia określonych dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 i 3 ustawy. Po ich przedłożeniu, w celu zalegalizowania samowolnie wykonanych robót budowlanych przy budowie kiosku handlowego w oparciu o art. 49 ust. 2 i art. 59f ust. 1 ustalił opłatę legalizacyjną przyjmując, iż obiekt należy do XVII kategorii obiektów budowlanych, iloczyn stawki opłaty s-500, współczynnik kategorii obiektu k-15, współczynnik wielkości obiektu w-1, podwyższając pięćdziesięciokrotnie stawkę opłaty (zgodnie z art. 49 ust. 2 Prawa budowlanego). Zażalenie na postanowienie organu I instancji wniosła I. S. wskazując, iż działalność gospodarczą w kiosku handlowym prowadzi od kilkudziesięciu lat. Wykonane roboty budowlane nie polegały na budowie nowego obiektu, a jedynie na przesunięciu istniejącego o kilka metrów z uwagi na kolizję z rurociągiem gazowym. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2006 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu zażalenia, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ wyjaśnił, iż brak jest podstaw do zmiany bądź uchylenia kwestionowanego postanowienia, ponieważ jest ono zgodne z prawem. Organ prawidłowo ustalił opłatę legalizacyjną za samowolnie wykonany obiekt. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniosła I. S. wnosząc "o odroczenie wykonalności postanowienia". Wyjaśniła, iż obiekt handlowy, w którym prowadzi działalność gospodarczą pobudowany został w 1980 r. W 2004 r. w związku z wymianą sieci gazowej nastąpiło minimalne przesunięcie pawilonu w kierunku północnego szczytu budynku przy ul. [...]. Zdaniem skarżącej do obiektu tego w ogóle nie powinno się stosować przepisów ustawy z 1994 r., gdyż powstał on znacznie wcześniej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje w razie stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, bądź innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zarówno zaskarżone postanowienie, jak i poprzedzające je postanowienie organu I instancji wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy. Naczelnymi zasadami postępowania administracyjnego są – określone w art. 6 i 7 kpa – zasada praworządności oraz dochodzenie prawdy obiektywnej. Nakładają one na organy prowadzące postępowanie obowiązek wszechstronnego zbadania sprawy tak pod względem faktycznym jak i prawnym, w celu ustalenia stanu rzeczywistego sprawy. W myśl art. 77 § 1 kpa organy administracji państwowej zobowiązane są w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzeć cały materiał dowodowy. Treść tego przepisu należy tłumaczyć w ten sposób, że obowiązek przeprowadzenia wszystkich niezbędnych do wyjaśnienia sprawy dowodów obciąża organ administracji prowadzący postępowanie w sprawie. W niniejszej sprawie postanowieniem wydanym na podstawie art. 49 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 w zw. z art. 59f ustawy Prawo budowane ustalono opłatę legalizacyjną za "samowolnie wykonane roboty budowlane przy budowie kiosku handlowego". W toku postępowania przeprowadzono oględziny, podczas których organ nadzoru stwierdził, że "... istnieje kontener handlowy o konstrukcji metalowej..., który wg oświadczenia właściciela obiektu posadowiono (wybudowano) w 1993 r.". Powyższe ustalenia dały podstawę do ustalenia przez organ nadzoru budowlanego opłaty legalizacyjnej w oparciu o przepisy dotyczące wybudowania obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę – art. 49 ust. 2 ustawy Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016). Organ ustalając opłatę legalizacyjną w ogóle nie ustalił jakiego rodzaju roboty budowlane wykonała skarżąca. Już w czasie wizji skarżąca podała, że w 1993 r. rozebrała stary kiosk warzywny, który nabyła w 1984 r. i postawiła obecnie istniejący kontener, w którym prowadzi sklep warzywny. Z akt postępowania wynika, że w 2003 r. skarżąca wystąpiła do Spółdzielni Mieszkaniowej [...] – właściciela terenu – o zgodę na zmianę usytuowania kiosku z uwagi na to, iż posadowiony jest na czynnym gazociągu średniego ciśnienia. Skarżąca nie występując o uzyskanie pozwolenia na budowę, ani nie dokonując zgłoszenia, przesunęła kiosk w inne miejsce. W uzasadnieniu postanowienia organu I instancji wskazano, iż skarżąca samowolnie wykonała roboty budowlane przy budowie kiosku handlowego. Organ nie wskazał jednak jaką datę budowy kiosku przyjął. Także organ II instancji całkowicie pominął podnoszoną przez skarżącą okoliczność dokonania jedynie przesunięcia istniejącego co najmniej (wg oświadczenia skarżącej) od 1993 r. kiosku handlowego. Brak jednoznacznego ustalenia zakresu wykonanych robót budowlanych oraz daty ich wykonania uniemożliwia Sadowi ocenę prawidłowości podjętego rozstrzygnięcia. Organ ponownie przeprowadzając postępowanie winien przede wszystkim ustalić czy roboty budowlane, które wykonała skarżąca wymagały uzyskania pozwolenia na budowę, czy tylko dokonania zgłoszenia właściwemu organowi architektoniczno-budowlanemu, a także datę ich wykonania. Dopiero te ustalenia pozwolą na podjęcie postępowania legalizacyjnego w oparciu o właściwe przepisy, jeżeli ustalone zostanie bezspornie, ze skarżąca dopuściła się samowoli budowlanej po dacie wejścia w życie przepisów umożliwiających taką legalizację. Zważywszy na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.