VII SA/Wa 1704/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Groński, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Magdalena Banaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi T. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]czerwca 2013 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie uchylenia decyzji ostatecznej I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. przyznaje ze środków Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokat M.O. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) w tym: tytułem zastępstwa prawnego kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych), tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych i dwadzieścia groszy). VII SA/Wa 1704/13 U Z A S A D N I E N I E Wojewoda [...]postanowieniem Nr [...]z dnia [...] marca 2013r wydanym na podstawie art. 61 a § 1 k.p.a. odmówił wszczęcia na wniosek T. K. postępowania w sprawie uchylenia w trybie art. 161 § 1 k.p.a. decyzji Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej [...], Nr [...] z dnia [...] maja 1966r udzielającej J. O. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego, przy ul. [...] (obecnie ul. [...]) w W.. W ocenie Wojewody [...]T. K. nie jest stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a. dlatego nie może skutecznie złożyć wniosku o wszczęcie postępowania. Z ustaleń organu wynika, że zarówno T. K. jak i jej poprzednicy prawni (właściciele nieruchomości przy ul. [...] w W.) nie byli stroną postępowania zakończonego kwestionowaną decyzją Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej [...], Nr [...] z dnia [...] maja 1966r. Z kopii mapy ewidencyjnej przekazanej Wojewodzie [...]przez Urząd. [...]pismem z dnia 22 lutego 2013r wynika, że T. K. jest właścicielką działki nr ew [...], która oddzielona jest od działki nr ew [...] zainwestowanej na podstawie kwestionowanej decyzji - ciągiem pieszo-jezdnym ul. [...]składającym się z działek nr ew [...]i [...]. Z planu sytuacyjnego stanowiącego część projektu technicznego wynika, że ciąg pieszo-jezdny ul. Petyhorskiej nie miał połączenia z ulicą [...]i bieg swój kończył na nieruchomości zainwestowanej, przy ul [...] (obecnie ul. [...]) w W.. Stan taki istniał jeszcze przed powstaniem budynku zrealizowanego na podstawie kwestionowanej decyzji o pozwoleniu na budowę. Odnosząc się do zarzutu T. K. jakoby budowa budynku na działce nr ew [...]pozbawiła nieruchomość T. K.- działkę nr [...]dostępu do drogi publicznej Wojewoda [...]wskazał, że dostęp do drogi publicznej został zapewniony poprzez ciąg pieszo-jezdny ul. [...], który połączony jest z ul. [...]. Zdaniem Wojewody [...] Prawo budowlane nie nakłada wymogu by działka budowlana miała połączenie ze wszystkimi znajdującymi się w pobliżu drogami publicznymi. W ocenie organu projektowany budynek mieszkalny nie ogranicza także możliwości zabudowy działki nr ew [...]stanowiącej własność T. K. gdyż na podstawie skali mapy projektu sytuacyjnego można stwierdzić, iż projektowany budynek jest oddalony od granicy działki nr ew [...] o odległość większą niż wysokość własną. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu zażalenia T. K. postanowieniem z dnia [...]czerwca 2013r, znak: [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ odwoławczy podzielił ustalenia organu pierwszej instancji z których wynika, że pomiędzy granicą działki nr ew [...]zainwestowanej na podstawie kwestionowanej decyzji, a granicą działki nr ew [...]stanowiącej własność T. K. przebiega ul. [...]o szerokości 3.5 m, która połączona jest z ul. [...]oraz z ul. [...]. Zgodnie z planem sytuacyjnym stanowiącym część projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej [...], Nr [...]z dnia [...] maja 1966r ulica [...]kończyła swój bieg tuż przy granicy z działką nr ew [...]. Natomiast obecnie ul. [...]jest połączona z ulicą [...]. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego przedstawił stan prawny obowiązujący w dacie wydania kwestionowanego pozwolenia na budowę wskazując, że przepisy rozporządzenia Przewodniczącego Komitetu Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 21 lipca 1961r w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego ( Dz.U. z 1961r, Nr 38, poz 196 ze zm ) nie określały odległości budynków od granic działek sąsiednich. Odległość między projektowanym budynkiem, a budynkiem skarżącej wynosi około 30m. Usytuowanie projektowanego budynku jest również zgodne z wymogiem określonym w przepisie § 78 ust 5 w/w rozporządzenia dotyczącym zabezpieczenia przed działaniem ognia i wysokich temperatur. Zdaniem organu odwoławczego działka nr ew 155 stanowiąca własność T. K. nie jest pozbawiona dostępu do drogi publicznej, a usytuowanie zaprojektowanego budynku na działce nr ew [...]nie ogranicza sposobu zagospodarowania działki T. K.. Mając na uwadze przedstawiony stan prawny obowiązujący w dacie wydania kwestionowanego pozwolenia na budowę oraz obecny stan faktyczny i prawny organ odwoławczy zgodził się ze stanowiskiem organu pierwszej instancji, iż T. K. nie przysługuje przymiot strony w przedmiotowej sprawie. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła T. K.. Skarżąca podniosła, że ma interes prawny i jest stroną w rozumieniu art. 28 k.pa. gdyż zaprojektowana inwestycja pozbawiła jej działkę dostępu do drogi publicznej. Jedyną drogą komunikacyjną jest przejście piesze w sposób nieuprawniony określone przez organ jako ciąg pieszo-jezdny. Skarżąca wskazała także, iż wyrokiem wojewódzkiego sądu administracyjnego stwierdzona została nieważność uchwały [...] Rady Gminy [...]dotyczącej ciągu pieszo-jezdnego ulicy [...], który nie spełnia wymogów technicznych dla ciągu pieszo-jezdnego w zakresie minimalnej szerokości. W konkluzji skarżący wniosła o uchylenie obu zaskarżonych postanowień. W odpowiedzi na skargę, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje : Skarga jest uzasadniona. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji rozstrzygnięcia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem oceny sądu jest postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2013r, znak: [...], którym utrzymano w mocy zaskarżone postanowienie Wojewody [...] o odmowie wszczęcia na wniosek T. K. postępowania w sprawie uchylenia w trybie art. 161 § 1 k.p.a. decyzji Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej [...], Nr [...] z dnia [...] maja 1966r o pozwoleniu na budowę. Podstawę materialno prawną postanowienia stanowił art. 61a § 1 k.p.a. zgodnie z którym - gdy żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Stosując wskazany przepis organ uznał, że T. K. nie jest stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a. dlatego nie może skutecznie złożyć wniosku o wszczęcie postępowania. Ustalenia co do braku przymiotu strony dokonane zostały w wyniku przeprowadzonej analizy dokumentacji projektowej zatwierdzonej kwestionowaną decyzją o pozwoleniu na budowę oraz przeprowadzonego dowodu z kopii mapy ewidencyjnej przekazanej Wojewodzie [...]przez Prezydenta [...]pismem z dnia [...]lutego 2013r. Tego rodzaju rozważania przeprowadzone przez organ w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia nie mają charakteru formalnego właściwego dla postanowienia wydanego w trybie art. 61a § 1 k.p.a. Odmowa wszczęcia postępowania z przyczyny podmiotowej na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. może mieć miejsce jedynie w sytuacjach oczywistych, nie wymagających analizy sprawy i przeprowadzania dowodów. Regulacja zawarta w art. 61a § 1 k.p.a. znajduje zastosowanie w sytuacjach w których z żądaniem wszczęcia postępowania występuje podmiot, który nie ma w tym własnego interesu prawnego i na taki interes prawny nawet się nie powołuje, lecz występuje np. w interesie innej osoby lub działa w interesie społeczności lokalnej. W takich i tym podobnych przypadkach trzeba będzie stwierdzić, że wnoszący żądanie nie ma legitymacji procesowej, która dawałaby mu prawo do skutecznego złożenia wniosku. Natomiast w sytuacji gdy ustalenie interesu prawnego wymaga podjęcia czynności wyjaśniających, czynności te mogą być podjęte wyłącznie w toku postępowania, a w razie wyniku negatywnego są podstawą zakończenia postępowania decyzją umarzającą postępowanie w sprawie. W niniejszej sprawie organ z naruszeniem art. 61a § 1 k.p.a. które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, przeprowadził postępowanie dokonując oceny interesu prawnego skarżącej bez uprzedniego wszczęcia postępowania. W świetle powyższych rozważań, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał za celowe na podstawie art 145§1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz 1270 z późn zm ) uchylić zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz postanowienie je poprzedzające. Zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku na zasadzie art. 152 w/w ustawy, a orzeczenie o kosztach znajduje oparcie w art. 250 w/w ustawy.