VII SA/Wa 1709/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska (spr.), Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi Okręgowego Rzecznika Odpowiedzialności Zawodowej [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa w K. na decyzję Krajowego Sądu Dyscyplinarnego Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności zawodowej w budownictwie skargę oddala Okręgowy Sąd Dyscyplinarny [...] Izby Inżynierów Budownictwa w K. decyzją nr [...] wydaną [...] kwietnia 2009r. na podstawie art. 95 pkt 4, art. 96 ust. 1 pkt 1 i art. 98 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane po rozpatrzeniu sprawy odpowiedzialności zawodowej w budownictwie A.B. obwinionego o to, że pełniąc samodzielną funkcję techniczną w budownictwie określoną w art. 12 ust. 1 Prawa budowlanego niedbale sporządził dokument pn. "Opinia techniczna dotycząca zamontowania rur wentylacyjnych i spalinowych mieszkania nr [...] w budynku przy ul. [...] " – tj. o czyn z art. 95 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane uznał obwinionego winnym zarzucanego czynu i wymierzył mu karę upomnienia. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że ww. opinię A.B. sporządził jako biegły sądowy z zakresu budownictwa ogólnego. Zdaniem organu sporządzenie opinii stanowi przejaw wykonywania samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie, opinia została sporządzona nierzetelnie i niedbale – wobec tego zostały spełnione przesłanki odpowiedzialności zawodowej w budownictwie określone przepisem art. 95 pkt 4 Prawa budowlanego. Odwołanie od tej decyzji złożył A.B. Po rozpatrzeniu odwołania Krajowy Sąd Dyscyplinarny Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa decyzją nr [...] wydaną [...] lipca 2009r. na podstawie art. 138§1 pkt 2 kpa uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie organu I instancji. W uzasadnieniu organ powołując treść §2 i 12 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 stycznia 2005r. w sprawie biegłych sądowych oraz art. 195 Kodeksu postępowania karnego uznał, że biegłym może być albo biegły sądowy , wpisany na listę biegłych przez Prezesa Sądu Okręgowego albo inna osoba posiadająca odpowiednią wiedzę w określonej dziedzinie. Wobec tego sąd lub organ prowadzący postępowanie wyjaśniające mógł powołać na biegłego także osobę, która nie jest członkiem Izby Inżynierów Budownictwa i wówczas w przypadku zastrzeżeń co do sporządzonej opinii nie odpowiadałaby ona z tytułu odpowiedzialności dyscyplinarnej. Powstałaby sytuacja, że za ten sam czyn jedna osoba odpowiada a druga nie, przy czym wyznacznikiem odpowiedzialności byłaby przynależność do okręgowej izby inżynierów budownictwa. Taka sytuacja byłaby sprzeczna z konstytucyjną zasadą demokratycznego państwa prawa i równości wobec prawa. Zdaniem organu sporządzenie opinii na potrzeby postępowania przygotowawczego prowadzonego przez Policję nie jest wykonywaniem samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie, o której mowa w art. 12 Prawa budowlanego, a więc obwiniony nie może ponosić odpowiedzialności zawodowej przed sądem dyscyplinarnym. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł Okręgowy Rzecznik Odpowiedzialności Zawodowej [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji pełnomocnik skarżącego zarzucił organowi naruszenie art. 12 ust. 1 Prawa budowlanego oraz art. 107§3 w związku z art. 126 i art. 138 §1 pkt 2 kpa. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Krajowego Sądu Dyscyplinarnego Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonej decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje jedynie wówczas, gdy Sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. W rozpoznawanej sprawie takie naruszenia nie wystąpiły, dlatego skargę należało uznać, za niezasadną. Zgodnie z treścią art. 95 ustawy Prawo budowlane odpowiedzialności zawodowej w budownictwie podlegają osoby wykonujące samodzielne funkcje techniczne w budownictwie. Z kolei zgodnie z treścią art. 12 tejże ustawy za samodzielną funkcję techniczną w budownictwie uważa się działalność związaną z koniecznością fachowej oceny zjawisk technicznych lub samodzielnego rozwiązania zagadnień architektonicznych i technicznych oraz techniczno-organizacyjnych. Przepis ten przykładowo wymienia, co należy rozumieć przez pełnienie samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie. Wykonywanie tej funkcji polega min. na projektowaniu, sprawdzaniu projektów architektoniczno-budowlanych i sprawowaniu nadzoru autorskiego, kierowaniu budową lub innymi robotami budowlanymi, kierowaniu wytwarzaniem konstrukcyjnych elementów budowlanych oraz nadzorze i kontroli technicznej wytwarzania tych elementów, wykonywaniu nadzoru inwestorskiego, sprawowaniu kontroli technicznej utrzymania obiektów budowlanych, rzeczoznawstwie budowlanym. Mimo tego, iż wskazane w ustawie formy wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie wymienione zostały tylko przykładowo, to rodzaj tych form wskazuje, iż są one ściśle związane z procesem inwestycyjnym. Sporządzenie opinii dla Sądu lub innego organu prowadzącego postępowanie wyjaśniające (np. Policja lub Prokuratura) jest czynnością inną – odmienną od tych, które zostały wymienione w ww. art. 12 Prawa budowlanego. Za powyższym przemawia również to, że samodzielne funkcje techniczne w budownictwie (z wyjątkiem rzeczoznawcy budowlanego) zgodnie z powołanym art. 12 ust. 2 ustawy mogą pełnić wyłącznie osoby posiadające uprawnienia budowlane. Zaś biegłym sądowym może być osoba która: - korzysta z pełni praw cywilnych i obywatelskich; - ukończyła 25 lat życia; - posiada teoretyczne i praktyczne wiadomości specjalne w danej gałęzi nauki, techniki, sztuki, rzemiosła, a także innej umiejętności, dla której ma być ustanowiona; - wyrazi zgodę na ustanowienie biegłym, co wynika z §12 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 8 czerwca 1987r. w sprawie biegłych sądowych (Dz.U. 1987 nr 18 poz. 112 ze zm.). Posiadanie wiadomości specjalnych powinno być wykazane dokumentami lub innymi dowodami. Z przepisu tego wynika, że biegłym z zakresu budownictwa nie musi być osoba posiadająca uprawnienia budowlane. Może to być osoba posiadająca odpowiednią wiedzę z zakresu budownictwa, ale nie posiadająca uprawnień budowlanych. Wykonywanie zaś samodzielnych funkcji technicznych określone zostało poprzez wskazanie kryteriów przedmiotowych. Oznacza to, że każdy, kto np. kieruje robotami budowlanymi pełni funkcję techniczną niezależnie od tego czy posiada uprawnienia budowlane czy też nie. Jeśli dana osoba pełni samodzielną funkcję techniczną bez posiadania odpowiednich uprawnień budowlanych to naraża się na odpowiedzialność karną. Zgodnie z treścią art. 91 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane każdy, kto wykonuje samodzielną funkcję techniczną w budownictwie, nie posiadając odpowiednich uprawnień budowlanych lub prawa wykonywania samodzielnej funkcji technicznej budownictwie podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku. Gdyby przyjąć, że sporządzenie opinii z zakresu budownictwa dla potrzeb procesu sądowego lub postępowania wyjaśniającego stanowi wykonywanie funkcji technicznej w rozumieniu art. 12 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane to osoba powołana przez prezesa sądu na biegłego, sporządzająca dla sądu opinię z zakresu budownictwa, a nie posiadająca uprawnień budowlanych ponosiłaby za swoje działanie odpowiedzialność karną w oparciu o przepis art. 91 ust. 1 pkt 2 tejże ustawy. Zdaniem Sądu nie sposób przyjąć, by wolą ustawodawcy było karanie osób, które wykonują działalność, która w świetle przepisów Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 8 czerwca 1987r. w sprawie biegłych sądowych jest działalnością legalną. Sporządzenie przez biegłego powołanego w postępowaniu sądowym lub przygotowawczym opinii z zakresu budownictwa, nie jest wykonywaniem samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie niezależnie od tego, czy opinię sporządza osoba posiadająca uprawnienia budowlane czy też nie. Osoba posiadająca uprawnienia budowlane i występująca przed sądem w charakterze biegłego nie może ponosić odpowiedzialności zawodowej w budownictwie za nierzetelne sporządzenie opinii. Sporządzenie przez taką osobą nierzetelnej opinii może stanowić podstawę do podjęcia przez Prezesa Sądu czynności nadzorczych. Zgodnie z treścią §6 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 8 czerwca 1987r. w sprawie biegłych sądowych Prezes Sądu Okręgowego może zwolnić z funkcji biegłego z ważnych powodów, w szczególności jeżeli biegły nienależycie wykonuje swoje czynności. Biorąc pod uwagę powyższe, uznając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. nr 153 poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.