VII SA/Wa 1714/10
WyrokWSA w Warszawie2011-03-15
Skład orzekający: Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędzia WSA Izabela Ostrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo umorzyły postępowanie administracyjne, opierając się na lakonicznej ocenie technicznej, która nie zawierała analizy prawidłowości wykonanych robót budowlanych i nie uwzględniała zarzutów strony skarżącej dotyczących naruszenia sztuki budowlanej?Ratio decidendi
Organy nadzoru budowlanego naruszyły przepisy k.p.a. (art. 7, 77, 80) oraz Prawa budowlanego, nie przeprowadzając wystarczającego postępowania wyjaśniającego w zakresie prawidłowości wykonanych robót budowlanych. Opieranie się na lakonicznej ocenie technicznej, która nie zawierała analizy zgodności z przepisami i normami, a także nie odnosiła się do zarzutów strony, prowadziło do przedwczesnego umorzenia postępowania. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, nakazując ponowne rozpoznanie sprawy z uwzględnieniem wymaganych reguł postępowania.Stan faktyczny
Skarżący H. K. i A. K. wnieśli skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania w sprawie robót budowlanych polegających na wymianie instalacji centralnego ogrzewania w lokalu użytkowym. Skarżący zarzucili organom nierzetelne i niedostateczne wyjaśnienie sprawy, kwestionując lakoniczną ocenę techniczną wykonanych prac i wskazując na naruszenie sztuki budowlanej.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędzia WSA Izabela Ostrowska ( spr.), Protokolant ref. staż. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2011 r. sprawy ze skargi H. K. i A. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w ramach nadzoru budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących H. K. i A. K. kwotę 780 (siedemset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją Nr [...] z dnia [...] czerwca 2010r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania H. i A. K.- utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. W. Nr [...] z dnia [...] marca 2010r., umarzającą postępowania administracyjne w ramach nadzoru budowlanego w sprawie dotyczącej robót budowlanych wykonanych w lokalu użytkowym oznaczonym nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym znajdującym się na nieruchomości przy ul. [...] w W.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, iż w dniu 24 czerwca 2009 r. i 10 lipca 2009r, przeprowadzono oględziny w sprawie robót budowlanych wykonanych w lokalu użytkowym [...] w budynku przy ul. [...] w W., trakcie których ustalono, że w przedmiotowym budynku mieszkalnym wielorodzinnym wymieniona została instalacja centralnego ogrzewania, wodno — kanalizacyjna z doposażeniem w ciepłą wodę.
Organ I instancji postanowieniem Nr [...] z dnia [...] września 2009 r., wydanym na podstawie art. 81c ust 2 i 3, 4 Prawa budowlanego, nałożył na Wspólnotę Mieszkaniową Nieruchomości Al. [...] w W. obowiązek przedstawienia w terminie dwóch miesięcy, oceny technicznej prawidłowości prac budowlanych przeprowadzonych w lokalu użytkowym oznaczonym nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w W., związanych z wymianą instalacji centralnego ogrzewania.
Następnie inż. W. S. (nr upr. [...], [...]) przedłożył pismo z dnia 2 listopada 2009 r. potwierdzające prawidłowości wykonanych prac.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla m. W. decyzją Nr [...] z dnia [...] marca 2010 r, uznając, iż opinia nie zawierająca uwag do wykonanych robót budowlanych, nie daje podstaw do nałożenia na inwestora dodatkowych obowiązków w trybie art. 51 Prawa budowlanego.
Odwołanie od powyższej decyzji w ustawowym terminie złożyli H. i A. K.
Organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z dyspozycją art. 30 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 29 ust. 2 pkt 1, 4-6 oraz 9-13 Prawa budowlanego obowiązkowi zgłoszenia podlegała wymiana przedmiotowej instalacji.
W związku z wątpliwościami organu powiatowego, co do prawidłowości samowolnie wykonanych robót budowlanych prawidłowo został nałożony na Wspólnotę Mieszkaniową Nieruchomości Al. [...] w W. obowiązek wykonania oceny technicznej, celem ustalenia, czy wykonane roboty spełniają wymogi obowiązujących przepisów prawa.
W toku postępowania pierwszoinstancyjnego inż. W. S. (nr Upr. [...], [...]) przedłożył pismo z dnia potwierdzające prawidłowości wykonanych prac, które spełniają wymogi obowiązujących przepisów prawa i sztuki budowlanej oraz prawidłowość wykonanej instalacji centralnego ogrzewania.
Organ II instancji podzielił pogląd, że nie ma podstaw do nałożenia na inwestora wykonania dodatkowych obowiązków w trybie art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego, a co za tym idzie prawidłowo organ I instancji umorzył postępowanie administracyjne w ramach nadzoru budowlanego w sprawie dotyczącej robót budowlanych wykonywanych w lokalu użytkowym oznaczonym nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym znajdującym się na nieruchomości przy ul. [...] w W.
Skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego na powyższą decyzję wnieśli H. K. i A. K., domagając się jej uchylenia i zarzucając organowi nierzetelne i niedostateczne wyjaśnienie sprawy. Przede wszystkim w ocenie skarżących ocena techniczna dokonana przez inż. W. S. jest krótka, lakoniczna i nie zawiera żadnych podstaw( przepisów, norm budowlanych), które mogłyby uzasadniać prawidłowość wykonanych prac budowlanych. Zwłaszcza, iż jak wskazuje skarga rury zostały poprowadzone po suficie budynku, z naruszeniem sztuki budowlanej, co trwale oszpeciło lokal, zaś autor oceny technicznej nie podjął nawet próby obejrzenia wykonanych robót.
Nadto zdaniem skarżących organy nie wyjaśniły następujących okoliczności:
-czy prace polegały na wymianie rur ciepłej wody, czy też centralnego ogrzewania.
-z jakich przyczyn wykonawca poprowadził rury po suficie (skoro przedmiotem prac była wymiana pionów, powinno się poprowadzić nowe rury w tym samym miejscu co poprzednie).
- czy rozkucia ścian były adekwatne do rozmiarów przeprowadzonych prac.
- czy stan robót po zakończeniu prac był zgodny ze sztuką budowlaną.
- brak wyjaśnień w zakresie prowadzenia robót budowlanych bez zgłoszenia i dokumentacji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 §1 pkt 1 ppsa).
W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia wystąpiły, wobec czego skarga została uwzględniona.
W ocenie Sądu decyzje organów obu instancji zapadły z naruszeniem art. 7 i 77 kpa oraz 80 kpa w związku z art.105 §1 kpa poprzez brak przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego na okoliczność prawidłowości wykonanych robót budowlanych w lokalu użytkowym oznaczonym nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w W., związanych z wymianą instalacji centralnego ogrzewania.
Do obowiązków organów nadzoru budowlanego należy m.in. nadzór i kontrola nad przestrzeganiem przepisów Prawa budowlanego, a w szczególności warunków bezpieczeństwa ludzi i mienia w rozwiązaniach przyjętych w projektach przy wykonywaniu robót budowlanych oraz utrzymywaniu obiektów budowlanych oraz zgodność rozwiązań architektoniczno - budowlanych z przepisami techniczno - budowlanymi, obowiązującymi Polskimi Normami oraz zasadami wiedzy technicznej (art. 81 ust. 1 pkt 1 lit. b-c) Prawa budowlanego).
Kompetencje organów nadzoru budowlanego pozwalające realizować wymienione wyżej zadania są uregulowane w wielu przepisach prawa budowlanego, w tym m.in. w art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego. Zgodnie z tym przepisem organy administracji architektoniczno - budowlanej nadzoru budowlanego w razie powstania uzasadnionych wątpliwości m.in. co do stanu technicznego obiektu budowlanego mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na właściciela obiektu obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz.
Należy zauważyć, że postanowienie wydane na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego ma charakter dowodowy, a jego wykonanie winno dostarczyć organowi dowodu podlegającego ocenie w ramach art. 80 kpa.
Po przeprowadzeniu postępowania dowodowego organ administracji publicznej dokonuje oceny jego wyników.
Przepis art. 80 ustanawia zasadę swobodnej oceny dowodów (B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Postępowanie administracyjne..., s. 230). Jej istota sprowadza się do zapewnienia organowi prowadzącemu postępowanie możliwości badania sprawy (stanu faktycznego) i do swobodnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego. Zasada ta nie oznacza jednak, że organ jest uprawniony do oceny dowodów według dowolnych kryteriów; swoją ocenę w tej mierze obowiązany jest oprzeć na przekonywających podstawach i dać temu wyraz w uzasadnieniu decyzji.
Wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej organ powinien zawrzeć w uzasadnieniu decyzji (art. 107 § 3). Tylko bowiem w ten sposób ocena dowodów może być sprawdzona w toku instancji i w postępowaniu przed sądem administracyjnym.
Niewątpliwie organy orzekające nie są zwolnione z obowiązku dokonania dogłębnej oceny ekspertyzy czy też przedłożonej oceny technicznej w granicach wskazanych w art. 80 k.p.a. Organ nie może bowiem oprzeć swego rozstrzygnięcia w sprawie na ocenie technicznej o lakonicznej treści, nie zawierającej przekonywającego i należytego uzasadnienia.
O ile w sprawie niniejszej organ I instancji ustalił chociaż zakres wykonanych robót budowlanych polegających na wymianie rur centralnego ogrzewania w przedmiotowym lokalu częściowo w istniejącym szychcie budowlanym, w którym pierwotnie poprowadzone były rury, przy czym uskok rury, który wcześniej znajdował się w podłodze lokalu nr [...], został wykonany pod sufitem lokalu [...] - o tyle przedłożona do akt ocena techniczna podpisana przez inż. W. S. nie zawiera żadnych ustaleń w tym zakresie, co czyni wiarygodnym zarzut skargi, iż autor oceny nie przeprowadził oględzin tych prac, a to z kolei powinno wzbudzać uzasadnione wątpliwości co do rzetelności i wartości dowodowych tego dokumentu. Poważne zastrzeżenia budzi także lakoniczność oceny zawierającej dosłownie dwa zdania, nie poparte żadną analizą rzeczywistej prawidłowości wykonanych robót.
Okoliczności te umknęły uwadze organów które nie dokonały żadnej oceny przedstawionego dowodu, co doprowadziło do przedwczesnego umorzenia postępowania w ramach nadzoru budowlanego jako bezprzedmiotowego.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnym uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m.W. W toku ponownego rozpoznania sprawy organ administracji winien przeprowadzić postępowanie z zachowaniem reguł określonych w art. 7 i 77 oraz 80 k.p.a., w tym dokonać dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w oparciu o przeprowadzone dowody. Rozstrzygniecie w pkt II i III wyroku znajduje podstawę w art. 152 i 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnym.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło