VII SA/Wa 172/06
WyrokWSA w Warszawie2006-04-19
Skład orzekający: Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Mirosława Kowalska, Leszek Kamiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda prawidłowo uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, stosując art. 138 § 2 k.p.a., w sytuacji gdy organ I instancji nie przeprowadził wystarczającego postępowania wyjaśniającego w ramach wznowionego postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Wojewoda prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., uchylając decyzję organu I instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Organ I instancji, prowadząc wznowione postępowanie, nie przeprowadził wystarczającego postępowania wyjaśniającego, w szczególności nie ustalił, czy wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę inwestycji mogącej oddziaływać szkodliwie na środowisko wymagało uzyskania decyzji o warunkach zabudowy i raportu oddziaływania na środowisko, a także czy inwestor uzyskał wymagane uzgodnienia. Brak tych ustaleń uniemożliwiał merytoryczne rozpatrzenie sprawy, a przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego przez organ odwoławczy naruszałoby zasadę dwuinstancyjności.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. [...] Sp. z o.o. na decyzję Wojewody, która uchyliła decyzję Prezydenta odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji z 2003 r. zezwalającej na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej. Wojewoda uchylił decyzję organu I instancji, uznając, że nie przeprowadzono wystarczającego postępowania wyjaśniającego w ramach wznowionego postępowania, w szczególności w zakresie wymogów środowiskowych i uzgodnień. Skarżąca spółka zarzucała Wojewodzie naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, twierdząc, że postępowanie nie było wadliwe, a mieszkańcy nie mieli przymiotu strony.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Leszek Kamiński, Protokolant Dorota Zamiela, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi P. [...] Sp. z o. o. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej dotyczącej pozwolenia na budowę skargę oddala
Decyzją z dnia [...] listopada 2005 r. Wojewoda [...] na podstawie art. 138 § 2 kpa, po rozpatrzeniu odwołania, wniesionego przez mieszkańców ul. [...], od decyzji nr [...] Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 2005 r. odmawiającej uchylenia decyzji nr [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r. Prezydenta [...] zatwierdzającej projekt budowlany i zezwalającej P. [...] Sp. z o.o. na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej "[...]", na istniejącym budynku przy ul. [...] [...] w [...], uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu organ wyjaśnił, iż na wniosek mieszkańców ul. [...] w Warszawie Prezydent [...], postanowieniem z dnia [...] marca 2004 r. wznowił postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r., z uwagi na to, że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.
Wydając decyzję na podstawie art. 151 kpa organ I instancji błędnie jednak przyjął, iż fakt istnienia w obrocie prawnym decyzji ostatecznej o pozwoleniu na budowę oraz wykonanie na jej podstawie robót uniemożliwia weryfikację tej decyzji w trybie wznowieniowym.
Po wznowieniu postępowaniu obowiązkiem organu I instancji było przeprowadzenie postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Takie postępowanie, w ocenie organu odwoławczego, nie zostało przeprowadzone. W szczególności nie ustalono, czy wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę inwestycji mogącej oddziaływać szkodliwie na środowisko, winno być poprzedzone uzyskaniem decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu oraz raportem oddziaływania na środowisko.
W postępowaniu tym nie ustalono także, czy inwestor uzyskał decyzję Wojewody [...] uzgadniającą rozwiązania projektowe inwestycji w zakresie ochrony środowiska oraz decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego.
Brak tych ustaleń uniemożliwia ustosunkowanie się do zarzutów podniesionych we wniosku o wznowienie postępowania i oznacza konieczność ponownego przeprowadzenia postępowania przez organ I instancji we wskazanym zakresie.
Skargę na Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję wniosła P. [...] Sp. z o.o., zarzucając jej naruszenie art. 138 § 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 kpa, art. 28 ust. 2 kpa, art. 107 § 3 kpa, art. 16 w zw. z art. 147 kpa oraz art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym a także art. 57 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska.
Zdaniem skarżącej organ wznowił postępowanie na żądanie mieszkańców ul. [...], którzy po pierwsze byli prawidłowo powiadomieni o toczącym się postępowaniu o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej, gdyż zgodnie z art. 32 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo ochrony środowiska, poinformowano o tym w stosownym obwieszczeniu, po drugie podmiot żądający wznowienia postępowania nie ma przymiotu strony w rozumieniu art. 28 kpa.
Odmawiając uchylenia decyzji dotychczasowej organ I instancji prawidłowo ustalił, iż postępowanie poprzedzające wydanie tej decyzji nie jest obarczone żadną wadą określoną w art. 145 § 1 kpa.
Wojewoda [...], uchylając decyzję organu I instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, jako podstawę prawną swego rozstrzygnięcia wskazał art. 138 § 2 kpa. Tryb ten, w ocenie skarżącej Spółki, możliwy jest do zastosowania jedynie wówczas, gdy organ odwoławczy stwierdzi istnienie podstaw do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, a postępowanie organu I instancji zostało przeprowadzone z rażącym naruszeniem norm praw procesowego. Wojewoda w uzasadnieniu swojej decyzji nie wykazał na czym miałoby polegać rażące naruszenie przepis przez organ I instancji.
Inwestor, występując z wnioskiem o pozwolenie na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej, spełnił wszystkie wymagania określone przepisami prawa budowlanego oraz ochrony środowiska, prawidłowo zatem organ I instancji odmówił uchylenia decyzji udzielającej pozwolenia na budowę.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w skarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), tylko w takim zakresie jest możliwa jej sądowa kontrola.
Kwestionowaną decyzją Wojewoda [...], uwzględniając odwołanie mieszkańców ul. [...], uchylił decyzję Prezydenta [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Słuszna jest ocena organu odwoławczego, iż decyzja Prezydenta [...] wydana została przedwcześnie, bez dostatecznego wyjaśnienia istotnych okoliczności w sprawie.
Wydając na podstawie art. 138 § 2 kpa decyzję kasacyjną, powodująca przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, Wojewoda [...] prawidłowo wskazał, iż organ I instancji z rażącym naruszenie norm prawa procesowego nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego. Oznacza to, że została spełniona podstawowa przesłanka określona w art. 138 § 2 kpa. Przeprowadzenie tego postępowania przez organ odwoławczy naruszałoby zasadę dwuinstancyjności, której istota polega na dwukrotnym rozpoznaniu i rozstrzygnięciu sprawy.
Wskazać nadto należy, iż decyzja Prezydenta m.st. [...] z dnia [...] sierpnia 2005 r. wydana została we wznowionym postępowaniu, które ma charakter nadzwyczajny i w wyniku, którego może nastąpić zmiana bądź uchylenie decyzji ostatecznej.
Postępowanie to składa się z dwóch etapów. W pierwszej fazie organ właściwy do rozpoznania wniosku zobowiązany jest do zbadania legitymacji osoby składającej podanie o wznowienie, a więc czy jest stroną w rozumieniu art. 28 kpa, czy wskazano w nim ustawowe przesłanki wznowienia, a także czy został zachowany termin do złożenia podania określony w art. 148 kpa.
W przypadku, gdy jedna z wymienionych przesłanek nie jest spełniona, organ wydaje decyzję o odmowie wznowienia postępowania – art. 149 § 3 kpa. Jeżeli natomiast spełnione zostaną warunki formalne, właściwy organ, na podstawie art. 149 § 2 kpa wznawia postępowanie, wydając postanowienie. Postanowienie to stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.
Dopiero po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 kpa, organ administracji publicznej albo odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej albo ją uchyla i wydaje nową decyzję rozstrzygającą sprawę co do istoty – art. 151 § 1 kpa.
W niniejszej sprawie, co trafnie ocenił Wojewoda [...] i co pociągało za sobą skutek w postaci wydania decyzji na podstawie art. 138 § 2 kpa, organ I instancji nie ustalił czy postępowanie, w którym zapadła decyzja ostateczna, było dotknięte jedną z wad wymienionych w art. 145 § 1 i art. 145a kpa.
Po drugie nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w celu rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją ostateczną.
W tych warunkach wydanie decyzji uchylającej decyzję organu I instancji i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia temuż organowi było w pełni zasadne i nie naruszało prawa.
Ponownie rozpatrując sprawę, organ I instancji zobowiązany będzie przeprowadzić postępowanie z uwzględnieniem wskazówek zawartych w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2005 r.
Zważywszy na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło