VII SA/Wa 1722/07
WyrokWSA w Warszawie2007-12-19
Skład orzekający: Leszek Kamiński, Ewa Machlejd, Jolanta Augustyniak – Pęczkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, uznając, że strona uchybiła terminowi z własnej winy, mimo braku pouczenia o skutkach niedopełnienia obowiązku zawiadomienia o zmianie adresu?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może skutecznie odmówić przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, jeśli strona nie została pouczona o obowiązku zawiadomienia o zmianie adresu i o skutkach jego niedopełnienia, nawet jeśli pismo informujące o zmianie adresu zostało wysłane na niewłaściwy adres. W przypadku, gdy decyzja, od której strona nie wniosła odwołania w terminie, jest decyzją ostateczną, wniosek o przywrócenie terminu powinien być potraktowany jako wniosek o wznowienie postępowania.Stan faktyczny
Spółka Z. Sp. z o.o. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji stwierdzającej wygaśnięcie pozwolenia na budowę. Organ odmówił przywrócenia terminu, uznając, że spółka uchybiła terminowi z własnej winy, ponieważ nie zawiadomiła skutecznie o zmianie adresu. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów kpa, w tym brak pouczenia o skutkach niedopełnienia obowiązku zawiadomienia o zmianie adresu. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną, ale z innych przyczyn niż wskazane przez stronę.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody, stwierdził, że postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził od Wojewody na rzecz Spółki zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński, , Sędzia WSA Ewa Machlejd, Asesor WSA Jolanta Augustyniak – Pęczkowska (spr.), Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 grudnia 2007r. sprawy ze skargi Z. Sp. z o.o. w W. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku III. zasądza od Wojewody [....] na rzecz Z. Sp. z o.o. w W. kwotę 412 zł (czterysta dwanaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] lipca 2007r. (nr [...] ), na podstawie art. 58 i art. 59 kpa, po rozparzeniu wniosku spółki "Z." Spółka z o.o. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2007r. (nr [...] ) stwierdzającej wygaśnięcie decyzji Burmistrza Gminy [...] z dnia [...] października 2000r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku biurowego przy ul. J. i ul. S. w W. - odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji.
Uzasadniając swoje stanowisko organ wskazał, że w dniu 12 kwietnia 2007r. "Z." Spółka z o.o. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania przedmiotowej decyzji, w którym poinformowała, że w trakcie toczącego się postępowania zmieniła siedzibę, o czym zawiadomiła organ I instancji pismem z dnia 11 stycznia 2007r. Jednakże decyzja z dnia [...] lutego 2007r. (nr [...]) nie została doręczona pod wskazany adres.
Następnie pismem z dnia 22 marca 2007r wnioskodawczyni ponownie poinformowała organ o zmianie adresu siedziby, przy okazji przesłania wypisu z KRS- u. W odpowiedzi, w dniu 5 kwietnia 2007r. wnioskodawczyni została doręczona decyzja z dnia [...] lutego 2007r. wraz z pismem (z dnia 23 marca 2007r.) z którego wynika, że uprzednio organ wysłał decyzję na poprzedni adres Spółki i uznał ją za skutecznie doręczoną zgodnie z treścią art. 41 § 2 kpa.
W ocenie Wojewody [...] wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od przedmiotowej decyzji nie zasługiwał na uwzględnienie, ponieważ strona nie uprawdopodobniła okoliczności, które spowodowały niemożność dokonania czynności w zakreślonym przez prawo terminie. Organ powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne wskazał, że istnienie po stronie podmiotu niedbalstwa, czy chociażby winy nieumyślnej, powoduje niemożność przywrócenia terminu.
Przyczyną niezachowania terminu do wniesienia odwołania w niniejszej sprawie było niedbalstwo wnioskodawcy, bowiem informując organ pismem z dnia 11stycznia 2007r. o zmianie adresu siedziby, spółka nie zachowała należytej staranności, kierując to pismo do "Wydziału Budżetowo - Księgowego", przy jednoczesnym braku identyfikacji sprawy tj. bez podania sygnatury, czy informacji jakiej sprawy dotyczy. Organ dodał, że z dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy wynika, że spółce - w dniu składania pisma o zmianie adresu - znany był zarówno organ prowadzący postępowanie jak i sygnatura sprawy, bowiem w dniu 2 stycznia 2007r. stronie zostało doręczone zawiadomienie z dnia 12 grudnia 2006r. -o wszczęciu postępowania w sprawie wygaśnięcia ww. decyzji o pozwoleniu na budowę.
W skardze na to postanowienie "Z." Spółka z o.o. wniosła o jego uchylenie, zarzucając naruszenie art. 8, 9, 58 § 1 kpa. Następnie powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego podniosła, że w trakcie postępowania dotyczącego wygaśnięcia ww. decyzji, obowiązkiem organu było poinformowanie strony o obowiązku zawiadamiania o każdej zmianie adresu, zgodnie z art. 9 kpa, a także o skutkach nieudzielenia takiej informacji. Powyższe świadczy o naruszeniu art. 9 i 8 kpa.
Spółka dodała, że nawet gdyby uznać, iż treść pisma informującego o zmianie jej siedziby budziła wątpliwości, to organ winien był je wyjaśnić, zgodnie z treścią art. 9 kpa.
Wobec powyższego warunki określone w art. 58 § 1 kpa zostały spełnione, bowiem skarżąca uprawdopodobniła, że uchybienie terminu do złożenia odwołania od przedmiotowej decyzji nastąpiło bez jej winy.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zaważył co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Sąd administracyjny kontroluje zatem legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym jedynie z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1271) dalej ppsa.
Stosownie do treści art. 134 § 1 ww. ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W związku z tym Sąd ma prawo, a jednocześnie obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego także wówczas, gdy dany zarzut nie zostanie podniesiony w skardze.
Mając powyższe na uwadze, stwierdzić należało, że skarga zasługiwała na uwzględnienie, jednak z innych przyczyn niż w niej wskazane.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2007r., którym organ ten odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2007r., z uwagi na nieuprawdopodobnienie okoliczności, które spowodowały niemożność dokonania tej czynności w zakreślonym przez prawo terminie.
Na wstępie wskazać należy, że warunkiem przywrócenia uchybionego terminu do dokonania określonej czynności jest łączne spełnienie trzech przesłanek tj.: wniesienie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od ustania przeszkody, która uniemożliwiła mu dochowanie terminu, dokonanie jednocześnie czynności, której w zakreślonym terminie nie dokonano, oraz uprawdopodobnienie, iż uchybienie terminu nastąpiło bez winy zainteresowanego, (wyrok NSA w Szczecinie z dnia 09 maja 2001 r., SA/Sz 260/00, LEX nr 48942).
Zdaniem Sądu wszystkie ww. przesłanki zostały przez stronę spełnione, gdyż -wbrew twierdzeniom organu - za uprawdopodobnione należało uznać okoliczności braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Organ winien mieć bowiem na uwadze, że wprawdzie stosownie do art. 41 § 1 kpa - w toku postępowania strony oraz ich przedstawiciele i pełnomocnicy mają obowiązek zawiadamiania organu o każdej zmianie swego adresu, to jednak domniemanie o którym mowa w § 2 tego artykułu ma zastosowanie tylko wtedy, gdy organ uprzednio pouczył stronę o obowiązku powiadomienia organu o zmianie adresu jak i o skutkach jego niedopełnienia. Obowiązek pouczenia wynika z zasady ogólnej udzielania stronom i innym osobom informacji wyrażonej w art. 9 kpa.
Natomiast jak wynika z akt sprawy skarżąca stosownie do treści art. 41 § 1 kpa pismem z dnia 11 stycznia 2007r, które ze względu na błąd co do adresata nie zostało doręczone organowi, a następnie pismem z dnia 22 marca 2007r., zawiadomiła organ o zmianie adresu siedziby spółki. W odpowiedzi na drugie zawiadomienie strony organ w dniu 5 kwietnia doręczył decyzję z dnia [...] lutego 2007r., informując jednocześnie, że uprzednio decyzja ta została wysłana na stary adres spółki, a doręczenie uznano za skuteczne zgodnie z treścią art. 41 § 2 kpa. Jednak na żadnym etapie postępowania skarżąca nie była poinformowana o obowiązku powiadomienia organu o zmianie adresu i skutkach jego niedopełnienia.
Jednakże - co wymaga szczególnego podkreślenia - umknęło uwadze organów, że decyzja z dnia [...] lutego 2007r. (nr [...] ) nosi przymiot decyzji ostatecznej, gdyż jak wynika z akt administracyjnych oraz oświadczenia pełnomocnika skarżącej złożonego na rozprawie, jej zasadność nie była kwestionowana przez pozostałe strony postępowania.
W tym miejscu wskazać trzeba, iż w myśl art. 235 § 1 kpa pismo strony w sprawie, w której została wydana decyzja ostateczna, uważa się w zależności od jego treści za żądanie wznowienia postępowania lub za żądanie stwierdzenia nieważności decyzji bądź jej uchylenia lub zmiany. Tak więc przepis ten nakazuje organowi potraktowanie skargi jako żądanie wznowienia postępowania lub żądanie stwierdzenia nieważności decyzji, albo jej uchylenia lub zmiany z urzędu, co oznacza, że organ rozpatrujący skargę w tego rodzaju sytuacji procesowej, nie może potraktować skargi w inny sposób niż wskazany w tym przepisie, a sposób postępowania uzależniony jest od zarzutów sformułowanych w skardze.
Odnosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania winien być potraktowany, jako wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją stwierdzającą wygaśnięcie decyzji Burmistrza [....] z dnia [...] października 2000r, bowiem skarżąca -jak to wykazano wyżej - bez swej winy nie brała udziału w przedmiotowym postępowaniu, co niewątpliwie wypełnia przesłankę o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 kpa.
Przy czym dodać trzeba, że w omawianym przypadku zostały spełnione również pozostałe warunki wskazane w art. 235 § 2 w związku z art. 148 § 2 kpa, gdyż wniosek został złożony przez stronę przed upływem jednego miesiąca od powzięcia wiadomości o istnieniu przedmiotowej decyzji (w dniu 5 kwietnia 2007r. wnioskodawczyni organ doręczył decyzję z dnia [...] lutego 2007r., natomiast ww. wniosek złożono w dniu 12 kwietnia 2007r.)
W związku z powyższym, przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy winny przeprowadzić postępowanie z uwzględnieniem przedstawionej argumentacji Sądu.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji. W zakresie punktu II i III orzeczono na podstawie art. 152 i 200 ww. ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło