VII SA/Wa 1727/14

WyrokWSA w Warszawie2015-04-10

Skład orzekający: Ewa Machlejd, Joanna Gierak-Podsiadły, Maria Tarnowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie wyrażenia zgody na zastosowanie wyłącznie sztucznego oświetlenia w pomieszczeniach stałej pracy innych niż produkcyjne, powołując się na brak przesłanek technologicznych, a następnie umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie zgody na zastosowanie wyłącznie sztucznego oświetlenia w pomieszczeniach stałej pracy innych niż produkcyjne, jeśli wcześniej podjął czynności wyjaśniające, co oznacza faktyczne wszczęcie postępowania. W takiej sytuacji, po stwierdzeniu braku podstawy prawnej do prowadzenia postępowania przez inspektora sanitarnego w odniesieniu do pomieszczeń nieprodukcyjnych, właściwym rozstrzygnięciem jest umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego, a nie odmowa wszczęcia.
Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o zgodę na zastosowanie wyłącznie sztucznego oświetlenia w pomieszczeniach kuchni i biurowych, będących pomieszczeniami stałej pracy. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny odmówił wszczęcia postępowania, powołując się na brak przesłanek technologicznych uzasadniających odstępstwo od wymogu oświetlenia dziennego. Główny Inspektor Sanitarny uchylił postanowienie o odmowie wszczęcia i umorzył postępowanie pierwszej instancji, uznając, że organ I instancji błędnie zastosował art. 61a K.p.a., gdyż faktycznie wszczął postępowanie wyjaśniające. Sąd administracyjny rozpoznał skargę na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd ( spr), , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Maria Tarnowska, Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Piątek-Macugowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi (...) na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia (...) czerwca 2014 r. znak (...) w przedmiocie umorzenia postępowania pierwszej instancji skargę oddala (...) Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny postanowieniem z dnia (...) kwietnia 2014 r. znak (...) na podstawie art. 61a § 1 oraz art. 19 i 20 ustawy z dnia (...) czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267), w związku z § 58 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. 2002 r., poz. 90 ze zm.), po zapoznaniu się z treścią wniosku z dnia (...) grudnia 2013 r., w sprawie wyrażenia zgody na zastosowanie wyłącznie sztucznego oświetlenia w pomieszczeniu kuchni oraz dwóch pomieszczeniach biurowych, zlokalizowanych w budynku przy ul. (...) postanowił o odmowie wszczęcia postępowania w przedmiotowej sprawie. W uzasadnieniu wskazał, że (...) grudnia 2013 r. wpłynął wniosek w sprawie wyrażenia i zgody na zastosowanie wyłącznie sztucznego oświetlenia w pomieszczeniu kuchni oraz dwóch pomieszczeniach biurowych w ww. budynku. Organ mając na uwadze określone przeznaczenie pomieszczeń oraz fakt, iż będą to pomieszczenia stałej pracy zgodnie z § 58 ust. 2 wystąpił do Okręgowego Inspektora Pracy w (...) celem zajęcia stanowiska w przedmiotowej sprawie. W dniu (...) stycznia 2014 r. postanowieniem nr (...), Okręgowy Inspektor Pracy w (...) przekazał Państwowemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Sanitarnemu swoje stanowisko, w którym wyraził opinię, iż nie są spełnione przesłanki do prowadzenia postępowania w sprawie udzielenia zgody na odstępstwo. W dniu (...) stycznia 2014 r. strona wniosła do Głównego Inspektora Pracy zażalenie na postanowienie Okręgowego Inspektora Pracy w (...) z dnia (...) stycznia 2014 r. Uzasadniając zażalenie strona wskazała w szczególności, że organ pierwszej instancji błędnie zinterpretował w podstawie prawnej postanowienia § 25 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. z 2003r. Nr 169 poz. 1650 ze zm.). Po rozpatrzeniu zażalenia oraz przeanalizowaniu akt przedmiotowej sprawy Główny Inspektor Pracy postanowieniem znak: (...) z dnia (...) marca 2014 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W treści postanowienia wskazał, że zgodnie § 25 ww. rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej, w pomieszczeniach stałej pracy należy zapewnić oświetlenie dzienne, chyba ze jest to niemożliwe lub niewskazane ze względu na technologię produkcji, a na stosowanie oświetlenia wyłącznie elektrycznego pracodawca uzyskał zgodę właściwego państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego wydaną w porozumieniu z okręgowym inspektorem pracy. Z treści przywołanego przepisu wynika, że możliwość wydania przez państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego w porozumieniu z okręgowym inspektorem pracy zgody na zastosowanie oświetlenia wyłącznie elektrycznego w pomieszczeniach stałej pracy istnieje w sytuacji, gdy zastosowana technologia produkcji uzasadnia wydanie takiej zgody. W dalszej części postanowienia Główny Inspektor Pracy wskazał, że z akt sprawy wynika, że w obiekcie będącym przedmiotem wniosku prowadzona będzie działalność handlowo - usługowa. Powyższe wskazuje, że wymienione pomieszczenia nie są pomieszczeniami produkcyjnymi. Planowana działalność nie będzie obejmowała czynności i procesów, które mogłyby być potraktowane jako produkcja jakiegokolwiek rodzaju. Tym samym stwierdził, że nie występują w sprawie przesłanki wynikające z technologii produkcji, które mogłyby przesądzać o możliwości stosowania określonego rodzaju oświetlenia. Nie ma zatem podstaw do uznania, iż oświetlenie dzienne jest w nim niewskazane ze względu na technologie produkcji. Mając powyższe na uwadze Główny Inspektor Pracy wskazał, że nie ma podstaw do prowadzenia postępowania w sprawie oświetlenia wyłącznie światłem sztucznym w wymienionych pomieszczeniach stałej pracy w budynku przy (...), ze względu na niespełnienie koniecznej przesłanki: technologicznego uzasadnienia dla zastosowania w ww. pomieszczeniach oświetlenia wyłącznie sztucznego. Nie został bowiem spełniony warunek dla uzyskania zgody na odstępstwa określony w § 25 w rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, tj. żeby zapewnienie oświetlenia dziennego w pomieszczeniach pracy w tym obiekcie było niemożliwe lub niewskazane ze względu na technologie produkcji. (...) Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny mając na uwadze okoliczności wynikające z powyższej decyzji wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia (...) kwietnia 2014 r. na podstawie art. 61a § 1 odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wyrażenia i zgody na zastosowanie wyłącznie sztucznego oświetlenia w pomieszczeniu kuchni oraz dwóch pomieszczeniach biurowych w ww. budynku. Wskazał, że w sytuacji, kiedy z uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, a w przedmiotowej sprawie taką przyczyną jest fakt, iż odstępstwa udziela się w porozumieniu z właściwym okręgowym inspektorem pracy, który stwierdził, iż nie są spełnione przesłanki do prowadzenia postępowania w sprawie udzielenia zgody na odstępstwo organ administracji wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postepowania na podstawie art. 61a § 1 K.p.a. W związku z tym organ postanowił o odmowie wszczęcia postępowania w przedmiotowej sprawie. Na powyższe postanowienie (...) Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego firma (...) wniosła zażalenie. W uzasadnieniu strona zarzuciła organowi szczebla wojewódzkiego naruszenie przepisów art. 104 K.p.a. oraz błędne zastosowanie art. 61 a K.p.a. Główny Inspektor Sanitarny postanowieniem z dnia (...)czerwca 2014 r. znak (...) na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 K.p.a. oraz art. 12 ust. 2 pkt 2 i art. 37 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej uchylił zaskarżone postanowienie w całości oraz umorzył postępowanie pierwszej instancji w całości. W uzasadnieniu organ wskazał, że analiza sprawy potwierdziła słuszność zarzutu strony dotyczącego błędnego zastosowania art. 61a K.p.a. Wskazał, iż przeszkoda wszczęcia postępowania musi być znana organowi już w chwili złożenia wniosku, a więc musi wynikać z treści wniosku, aby można było wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie. (...) Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w momencie wystosowania do Okręgowego Inspektora Pracy w (...) pisma z prośbą o zajęcie stanowiska w sprawie, faktycznie wszczął postępowanie w sprawie. Powyższe wyklucza możliwość wydania postanowienia o odmowie wszczęcie postępowania.  Dalej organ wskazał, że rozpatrując sprawę należało odnieść się do treści przepisów prawa dotyczących zastosowania wyłącznie światła elektrycznego w pomieszczeniach stałej pracy. Zgodnie z § 58 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie dopuszcza się oświetlenie pomieszczenia przeznaczonego na pobyt ludzi wyłącznie światłem sztucznym jeżeli: 1) oświetlenie dzienne nie jest konieczne lub nie jest wskazane ze względów technologicznych, 2) jest uzasadnione celowością funkcjonalną zlokalizowania tego pomieszczenia w obiekcie podziemnym lub w części budynku pozbawionej oświetlenia dziennego. Przepis § 58 ust. 2 ww. rozporządzenia stanowi, iż w przypadku gdy pomieszczenie, o którym mowa w § 58 ust. 1, jest pomieszczeniem stałej pracy w rozumieniu ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, dla zastosowania wyłącznie oświetlenia światłem sztucznym, w tym elektrycznym, jest wymagane uzyskanie zgody właściwego państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego, wydanej w porozumieniu z właściwym okręgowym inspektorem pracy. W myśl § 25 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. Nr z 2003 r. Nr 169, poz. 1650 ze zm.), w pomieszczeniach stałej pracy należy zapewnić oświetlenie dzienne, chyba że jest to niemożliwe lub niewskazane ze względu na technologię produkcji, a na stosowanie oświetlenia wyłącznie elektrycznego pracodawca uzyskał zgodę właściwego państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego wydaną w porozumieniu z okręgowym inspektorem pracy. Przepis § 25 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia (...) września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy jest przepisem szczególnym w odniesieniu do § 58 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia (...) kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Brzmienie przepisów ww. § 58 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. oraz brzmienie przepisów § 25 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. wskazuje wyraźnie, iż stanowisko okręgowego inspektora pracy jest konieczne do zajęcia stanowiska przez państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego. Z uwagi na to, iż zgoda państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego zajmowana jest w drodze decyzji administracyjnej, stanowisko okręgowego inspektora pracy jest wydawane w drodze postanowienia w trybie przepisów art. 106 K.p.a.  Przyjęta przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 września 2009 r., (sygn. akt I OSK 814/08) wykładnia przepisu § 25 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. skutkuje tym, iż w odniesieniu do pomieszczeń stałej pracy w rozumieniu ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, innych niż produkcyjne, nie mają zastosowania przepisy § 58 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki ich usytuowanie. W konsekwencji powyższego należy uznać, iż przepis § 58 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. nie daje państwowemu wojewódzkiemu inspektorowi sanitarnemu uprawnienia do wyrażania zgód na zastosowanie sztucznego w odniesieniu do pomieszczeń stałej pracy, w rozumieniu ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, innych niż produkcyjne, w tym do pomieszczeń usługowych. Taka sytuacja skutkuje tym, iż nie ma podstawy prawnej do prowadzenia w ww. sprawach postępowań przez państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego. Podsumowując, w rozpatrywanej sprawie, (...) Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny, po otrzymaniu ostatecznego stanowiska Głównego Inspektora Pracy powinien był umorzyć postępowanie pierwszej instancji w przedmiocie wyrażenia zgody na zastosowanie wyłącznie sztucznego oświetlenia w pomieszczeniu kuchni oraz dwóch pomieszczeniach biurowych w budynku przy (...), jako bezprzedmiotowe z uwagi na brak podstawy prawnej do zajmowania stanowiska. Odnosząc się do innych zagadnień poruszonych w zażaleniu organ zauważył, iż przepisy § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki ich usytuowanie stanowią, iż przy nadbudowie, rozbudowie, przebudowie i zmianie sposobu użytkowania budynków dopuszcza się, aby wymagania, o których mowa w § 1 ww. rozporządzenia, były spełnione w sposób inny niż określony w rozporządzeniu, stosownie do wskazań ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej lub państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy. Treść przywołanego przepisu § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. wskazuje, iż uzgodnienie wskazań ekspertyzy technicznej przez organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie musi być dokonane w każdym przypadku. Państwowy wojewódzki inspektor sanitarny po przeprowadzeniu każdorazowo analizy akt sprawy, indywidualnie rozstrzyga czy przedstawione wskazania ekspertyzy pozwolą na zapewnienie właściwych warunków, a następnie podejmuje decyzję o dokonaniu uzgodnienia ww. wskazań. Mając na uwadze powyższe organ uchylił postanowienie (...) Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia (...).04.2014 r. oraz umorzył postępowanie pierwszej instancji. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła spółka (...). Organowi zarzucono wadliwą interpretację prawa materialnego § 58 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w związku z § 25 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. z 2003 r., Nr 169, poz. 1650, ze zm.), polegającą na błędnym uznaniu, że konieczność uzgodnienia, z okręgowym inspektorem sanitarnym, sztucznego oświetlenia pomieszczenia stałej pracy, dotyczy wyłącznie pomieszczeń o charakterze produkcyjnym, a zatem za wadliwe przyjęcie, iż do zezwolenia na odstępstwo od warunków technicznych w sprawie oświetlenia dziennego w pomieszczeniach innych niż produkcyjne będących pomieszczeniami stałej pracy, nie jest wymagane uzgodnienie inspektora sanitarnego, gdy tymczasem prawidłowa wykładnia ww. przepisów oznacza, że konieczność uzgodnienie odstępstwa od warunków technicznych od wojewódzkiego inspektora sanitarnego w uzgodnieniu z okręgowym inspektorem pracy dotyczy wszelkich pomieszczeń na pobyt ludzi będących pomieszczeniami stałej pracy, bez względu na ich produkcyjny charakter. Ponadto zarzucono naruszenie przepisów postępowania art. 138 § 1 pkt 2 kpa oraz art. 124 § 2 kpa mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury. Ponadto, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że Sąd bierze z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa proceduralnego i materialnego niezależnie od treści podnoszonych w skardze zarzutów, jednakże w zakresie oceny legalności nie może wykraczać poza sprawę, która była lub winna być przedmiotem postępowania przed organami administracji publicznej i której dotyczy zaskarżone rozstrzygnięcie. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Dokonując tak rozumianej kontroli zakwestionowanego rozstrzygnięcia, Sąd stwierdził, że zarówno zaskarżone postanowienie nie zostało wydane z naruszeniem prawa. Przypomnieć należy, że przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z (...) czerwca 2014 r. uchylające postanowienie (...) Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia (...) kwietnia 2014 r. w całości oraz umarzające postępowanie pierwszej instancji w całości. Postanowienie (...) Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia (...) kwietnia 2014 r. wydane zostało na podstawie art. 61a § 1 K.p.a. i odmawiało wszczęcia postępowania w sprawie wyrażenia zgody na zastosowanie wyłącznie sztucznego oświetlenia w pomieszczeniu kuchni oraz dwóch pomieszczeniach biurowych. Zatem podstawą prawną postanowienia organu I instancji stanowił art. 61a K.p.a. Zgodnie z tym przepisem, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Przepis art. 61a k.p.a. został dodany przez art. 1 pkt 11 ustawy z 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 6, poz. 18). Celem wprowadzenia tej nowelizacji było odróżnienie postępowania wstępnego polegającego na wszczęciu lub odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego od postępowania właściwego, które kończy się rozstrzygnięciem sprawy co do istoty przez wydanie decyzji administracyjnej. W intencji ustawodawcy rozwiązanie takie w sposób bardziej zrozumiały dla wnioskodawców odróżnia etap wstępny dotyczący wszczęcia lub odmowy wszczęcia postępowania od etapu merytorycznego rozstrzygnięcia wniosku (por. druk sejmowy nr 2987 z 16 kwietnia 2010 r., s. 4 uzasadnienia). Wskazany przepis stanowi podstawę do wydania przez organ administracji publicznej postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie, o którym mowa w art 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. Ustawodawca wprowadził w tej regulacji dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Jedną z ich jest wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną. Natomiast drugą jest zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Przyczyny te nie zostały w ustawie skonkretyzowane. Należy jednak przez nie rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania; przykładowo, gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygniecie lub, gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialno-prawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym. Skoro jednak na skutek odmowy wszczęcia postępowania organ nie prowadzi postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty, to należy przyjąć, iż w postanowieniu wydanym w trybie art. 61a § 1 K.p.a. organ nie może formułować wniosków i ocen dotyczących meritum żądania. Instytucja odmowy wszczęcia postępowania kończy się bowiem aktem formalnym, a nie merytorycznym. Zastosowanie zatem art. 61a § 1 K.p.a. powinno być ograniczone do sytuacji, gdy odmowa wszczęcia postępowania nie wymaga prowadzenia postępowania wyjaśniającego, a wynika wprost z okoliczności sprawy ocenionych po wstępnym badaniu sprawy. W niniejszej sprawie do takiej sytuacji nie doszło. Postanowienie (...) Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia (...) kwietnia 2014 r. wydane zostało po przeprowadzeniu postępowania w trybie art. 106 K.p.a., a więc jak zasadnie zauważył Główny Inspektor Sanitarny, po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego. Okoliczność ta przesądza zatem o nieprawidłowym zastosowaniu przepisu art. 61a K.p.a. (...) Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w momencie wystosowania do Okręgowego Inspektora Pracy w (...) pisma z prośbą o zajęcie stanowiska w sprawie, faktycznie wszczął postępowanie w sprawie wyrażenia zgody na zastosowanie wyłącznie sztucznego oświetlenia w pomieszczeniu kuchni oraz dwóch pomieszczeniach biurowych, zlokalizowanych w omawianym budynku. Powyższa okoliczność wyklucza możliwość wydania postanowienia o odmowie wszczęcie postępowania. Nie może być w tej sytuacji mowy o odmowie wszczęcia postepowania w sprawie na podstawnie art. 61a K.p.a. Postępowanie wstępne nie zostało ograniczone do badania samego wniosku. Zdaniem organu I instancji odmowa wszczęcia postępowania nie wynikała wprost z okoliczności sprawy, ocenionych po wstępnym badaniu wniosku. Złożony wniosek wymagał wszczęcia postępowania wyjaśniającego. W sprawie nie doszło zatem do sytuacji, gdy odmowa wszczęcia postępowania wynikała z oczywistych okoliczności. Zatem Sąd uznał, ze w tym zakresie rozstrzygnięcie Głównego Inspektora Sanitarnego jest zgodne z prawem. Przechodząc do omówienia drugiego zagadnienia w sprawie, a więc umorzenia postępowania organu I instancji mocą postanowienia organu II instancji należy wskazać, że było ono zasadne. Stosownie do § 25 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych warunków bezpieczeństwa i higieny pracy w pomieszczeniach stałej pracy należy zapewnić oświetlenie dzienne, chyba że jest to niemożliwe lub niewskazane ze względu na technologię produkcji, a na stosowanie oświetlenia wyłącznie elektrycznego pracodawca uzyskał zgodę właściwego państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego wydaną w porozumieniu z okręgowym inspektorem pracy. Nie ulega wątpliwości, że zastosowanie w zakładzie pracy wyłącznie elektrycznego źródła światła na podstawie § 25 r. ww. rozporządzenia dopuszczalne jest, jeżeli kumulatywnie zachodzą dwa warunki: 1) zapewnienie światła dziennego jest niemożliwe lub niewskazane oraz 2) przyczyna dowolnej z przeszkód określonych w pkt 1. tkwi w technologii produkcji. Względy technologii produkcji ograniczają zakres podmiotowy zastosowania § 25 ww. rozporządzenia. co oznacza, że nie może on znajdować zastosowania względem pracodawców prowadzących działalność inną, niż produkcyjna, w tym usługowo-handlową Analizując powyższy przepis należy dojść do wniosku, że dotyczy on pomieszczeń pracy, które z uwagi na ich usytuowanie mają zapewniony dostęp do światła dziennego, jednak stosowana w tych pomieszczeniach technologia produkcji wyklucza lub czyni niewskazanym używanie takiego oświetlenia. Reasumując, ma on zastosowanie do pomieszczeń pracy, w których prowadzi się działalność produkcyjną. Natomiast w niniejszej sprawie mamy do czynienia z pomieszczeniami biurowymi oraz kuchnią. Nie są to zatem pomieszczenia produkcyjne. Organ powołując się na stanowisko zaprezentowane przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 września 2009 r., (sygn. akt I OSK 814/08) wskazał, że zaprezentowana w tym wyroku wykładnia przepisu § 25 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. skutkuje tym, iż w odniesieniu do pomieszczeń stałej pracy w rozumieniu ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, innych niż produkcyjne, nie mają zastosowania przepisy § 58 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki ich usytuowanie. Przepis § 58 ust. 2 ww. rozporządzenia stanowi, iż w przypadku gdy pomieszczenie, o którym mowa w § 58 ust. 1, jest pomieszczeniem stałej pracy w rozumieniu ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, dla zastosowania wyłącznie oświetlenia światłem sztucznym, w tym elektrycznym, jest wymagane uzyskanie zgody właściwego państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego, wydanej w porozumieniu z właściwym okręgowym inspektorem pracy. W konsekwencji powyższego przepis § 58 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. nie daje państwowemu wojewódzkiemu inspektorowi sanitarnemu uprawnienia do wyrażania zgód na zastosowanie sztucznego w odniesieniu do pomieszczeń stałej pracy, w rozumieniu ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, innych niż produkcyjne, w tym do pomieszczeń usługowych. Taka sytuacja skutkuje tym, iż nie ma podstawy prawnej do prowadzenia w ww. sprawach postępowań przez państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego. Stąd zasadnie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe. Stanowisko to podziela Sąd rozpoznający niniejszą sprawę. W konsekwencji umorzenie postępowania administracyjnego okazało się zasadne. Z ww. powodów Sąd uznał zarzuty skargi za chybione. Z podanych przyczyn Sąd nie znalazł podstaw do zakwestionowania prawidłowości zaskarżonego postanowienia i na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło