VII SA/Wa 1736/13
WyrokWSA w Warszawie2013-12-06
Skład orzekający: Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Ewa Machlejd, Elżbieta Zielińska–Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję o odmowie rejestracji pojazdu i nałożeniu obowiązku zwrotu tablic rejestracyjnych, pomimo prawomocnego postanowienia sądu cywilnego stwierdzającego nabycie własności pojazdu przez skarżącego w drodze umowy kupna-sprzedaży?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem prawa, ponieważ organy administracji miały obowiązek uwzględnić ustalenia faktyczne i prawne poczynione przez sąd cywilny w prawomocnym postanowieniu dotyczącym nabycia własności pojazdu. Skoro sąd cywilny stwierdził, że skarżący nabył własność pojazdu na podstawie umowy kupna-sprzedaży, organy administracji nie mogły odmówić rejestracji pojazdu ani nakładać obowiązku zwrotu tablic rejestracyjnych.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy rejestracji pojazdu i nałożenia obowiązku zwrotu tablic rejestracyjnych na B. T. Decyzje te zostały wydane po wznowieniu postępowania przez Starostę, który uchylił własną decyzję o rejestracji pojazdu z powodu sfałszowanych dokumentów przy pierwszej rejestracji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Starosty. Skarżący zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych i naruszenie przepisów prawa materialnego. Do skargi dołączył postanowienie sądu cywilnego oddalające jego wniosek o stwierdzenie zasiedzenia, w którym sąd ustalił, że skarżący nabył własność pojazdu na podstawie umowy kupna-sprzedaży.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji oraz postanowienie Starosty [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2010 r. Stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego B. T. kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak- Pęczkowska, , Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Zielińska – Śpiewak, , Protokolant st. ref. Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi B. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy rejestracji pojazdu i nałożenia obowiązku zwrotu tablic rejestracyjnych I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji oraz postanowienie Starosty [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2010r. II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego B. T. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2010 r. Starosta [...] po wznowieniu postępowania na mocy postanowienia nr [...] z dnia [...] listopada 2010 r. uchylił decyzję własną z dnia [...] lutego 2009 r. w sprawie rejestracji pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] zarejestrowanego na B. T., następnie odmówił rejestracji przedmiotowego pojazdu i nałożył na w/w obowiązek zwrotu tablic rejestracyjnych i pozwolenia czasowego [...] .
W uzasadnieniu organ wskazał, że w oparciu o złożone dokumenty z urzędu dokonał czasowej rejestracji pojazdu na wniosek B. T..
W dniu [...] września 2010 r. wpłynęła decyzja [...] z dnia [...] września 2010 r. wydana przez Prezydenta Miasta [...] uchylająca decyzję ostateczną [...] z dnia [...] czerwca 2007 r., a dotyczącą w/w pojazdu, wraz z którą wydano dowód rejestracyjny [...], tablice rejestracyjne o nr rej. [...], zalegalizowane znakami legalizacyjnymi [...], nalepkę kontrolną. Jednocześnie w ramach tej samej decyzji Prezydent Miasta [...] odmówił rejestracji pojazdu.
Podstawą do wydania w/w decyzji przez Prezydenta Miasta [...] była decyzja Starosty [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2010 r. orzekająca o uchyleniu decyzji o zarejestrowaniu samochodu osobowego marki [...], rok produkcji [...] o numerze [...]. Z treści powyższej decyzji wynika, że pierwsza rejestracja w kraju została dokonana na podstawie sfałszowanego dowodu własności w Starostwie w [...].
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją [...] z dnia [...] maja 2013 r. utrzymało w mocy w/w decyzję po rozpatrzeniu odwołania B. T.. Organ odwoławczy wskazał, że wszystkie dokumenty przedłożone do rejestracji muszą być prawdziwe w sensie materialnym (wydane przez podmiot do tego upoważniony) i w sensie formalnym (zgodnie ze stanem faktycznym).
W wyniku ustaleń organu wyszło na jaw, że dokumenty przedłożone przy pierwotnej rejestracji okazały się niezgodne z rzeczywistością, co uzasadniało wznowienie postępowania i uchylenie decyzji o rejestracji pojazdu. Zgodnie z aktami sprawy samochód marki [...] został po raz pierwszy zarejestrowany w Polsce decyzją Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2005 r. na podstawie podrobionych dokumentów potwierdzających prawo własności pojazdu przedstawionych przez pierwszego właściciela G. C.. Skarżący nabyli pojazd na podstawie umowy kupna z dnia [...] lutego 2009 r. zawartej z M. i E. B., którzy pojazd ten nabyli u J. S. w dniu 19 maja 2007 r.
W ocenie organu skoro M. i E. B. nigdy nie nabyli skutecznie własności samochodu, nie byli też uprawnieni do rozporządzania rzeczą, a zatem nie mogli prawnie zbyć pojazdu skarżącemu nawet jeśli działali w dobrej wierze.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego B. T. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej, zarzucając organowi błąd w ustaleniach faktycznych i naruszenia przepisów prawa materialnego art. 169 § 1 kodeksu cywilnego i art. 64 § 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Skarżący dołączył do skargi postanowienie Sądu Rejonowego w [...][...] Wydział Cywilny z dnia [...] kwietnia 2011 r. w sprawie [...].
W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie, podnosząc jak w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga została uwzględniona, ponieważ zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca zostały wydane z naruszeniem prawa.
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z poźn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni.
Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym.
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W celu usunięcia naruszenia prawa Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeśli jest to niezbędne dla koniecznego jej załatwienia.
Mając na uwadze powyższe uregulowania przepisów postępowania przed sądami administracyjnymi sąd uchylił decyzję zaskarżoną i ją poprzedzającą, a także postanowienie Starosty [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2010 r. o wznowieniu postępowania z urzędu.
Przedmiotem kontroli Sądu była bowiem decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2013 r. utrzymująca w mocy decyzję nr [...] Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2010 r. wydana w postępowaniu wznowieniowym wszczętym przez organ z urzędu w/w postanowieniem z dnia [...] listopada 2010 r.
Do skargi skarżący dołączył postanowienie Sądu Rejonowego w [...] Wydział [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. w sprawie L. W., którym wniosek B. T. o stwierdzenie zasiedzenia z udziałem uczestników postępowania E. B., M. B., G. C. i J. S. został oddalony. Z uzasadnienia postanowienia wynika, że wnioskiem z dnia [...] listopada 2010 r. B. T. wniósł o stwierdzenie nabycia własności przez zasiedzenie samochodu marki [...] o nr rej. [...] nr nadwozia [...] z dniem [...]maja 2010 r. wskazując, że samochód ten nabył na podstawie umowy kupna-sprzedaży zawartej z M. B. i E. B..
Sąd w sprawie [...] ustalił, że G. C. posługując się sfałszowanym dowodem własności samochodu [...] nr nadwozia [...] w 2006 r. sprzedał tenże samochód J. S.. W chwili zawarcia umowy kupna samochód był już zarejestrowany przez G. C., ale chcąc sprawdzić jego pochodzenie i wiarygodność dokumentów J. S. udał się na policję, gdzie udzielono mu informacji, że dokumenty auta są wiarygodne, dlatego nabywając samochód działał on w dobrej wierze. Następnie, [...] maja 2007 r. J. S. sprzedał przedmiotowy samochód M. i E. małżonkom B., a oni w dniu [...] lutego 2009 r. sprzedali go B. T.. Zgodnie z przepisem art. 169 § 1 k.c. jeżeli osoba nieuprawniona do rozporządzania rzeczą ruchomą zbywa rzecz i wydaje ją nabywcy, nabywca uzyskuje własność z chwilą objęcia rzeczy w posiadanie, chyba, że działa w złej wierze. Jak wyżej ustalono, G. C. był osobą nieuprawnioną do rozporządzania przedmiotowym samochodem (posługiwał się fałszywymi dokumentami tego pojazdu), jednakże J. S. kupił od niego samochód działając w dobrej wierze, albowiem jak wynikało z jego zeznań dochował należytej staranności przy zakupie auta (sprawdzał pochodzenie samochodu i wiarygodność dokumentów na policji). Dlatego też J. S. na podstawie art. 169 § 1 k.c. kupując samochód od osoby nieuprawnionej stał się jego właścicielem i jako uprawniony na tej podstawie sprzedał samochód małżonkom B., którzy również nabyli jego własność, a oni następnie sprzedali samochód wnioskodawcy, który z chwilą zawarcia umowy nabył jego własność.
Wobec tego uznając, że wnioskodawca jest właścicielem przedmiotowego samochodu wniosek o stwierdzenie zasiedzenia Sąd cywilny oddalił, bowiem właściciel nie może ponownie stać się właścicielem należącej już do niego rzeczy. Nabyć własność rzeczy w drodze zasiedzenia może tylko ten, kto nie jest jej właścicielem.
Z akt administracyjnych wynika, że organ odwoławczy dysponował jedynie odpisem postanowienia w w/w sprawie przesłanym przez Sąd Rejonowy w [...] ze stwierdzeniem, że postanowienie z dnia [...] kwietnia 2011 r. jest prawomocne.
Organ odwoławczy wydał decyzję po dacie w/w postanowienia i winien mieć na względzie, że orzeczenia prawomocne wiążą nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.
Z tego względu mając na uwadze, że organy winny uwzględnić ustalenia faktyczne i prawne poczynione przez Sąd w sprawie I Ns 1458/10 Sąd orzekł jak w wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło