VII SA/Wa 1743/08

Referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła- Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 grudnia 2008r. po rozpoznaniu wniosku A. i S. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi A. i S.K. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2008r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wniesienia odwołania z uchybieniem terminu postanawia: odmówić A. i S. K. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym ustanowienia radcy prawnego. W dniu 28 listopada 2008r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy A. i S. K., w którym wnoszą o ustanowienie radcy prawnego. W niniejszej sprawie zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże , że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie ustanowienia radcy prawnego jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 ww. ustawy.) Podkreślić należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka -Medek, wyd. Zakamycze 2005, s. 594). Z powołanego wyżej przepisu wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. Instytucja przyznania prawa pomocy ma zatem charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Może być więc przyznane na wniosek osób bardzo ubogich znajdujących się ze względu na różne zdarzenia życiowe w sytuacji, która nie pozwala im na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, lub gdy ich poniesienie byłoby związane z poniesieniem uszczerbku koniecznego dla wnioskującego i jego rodziny, tj. uniemożliwiłoby zaspokojenie najbardziej podstawowych potrzeb życiowych. Przyznanie prawa pomocy uzależnione jest w pierwszej kolejności od sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych wnioskodawcy i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. Oceniając dane przedstawione w formularzu uznano, że wnioskodawców, którzy uzyskują stałe dochody miesięcznie, nie sposób uznać za osoby na tyle ubogie, że konieczne jest im przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż wnioskodawcy wspólnie utrzymują się z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytur w wysokości 5.300,00 złotych miesięcznie. Skarżący zakreślili w formularzu, że posiadają mieszkanie oraz "zabudowania" w S. Z akt sprawy wynika, że są nimi budynek mieszkalny wraz z garażami. Mając na względzie wysokość miesięcznych dochodów uzyskiwanych przez wnioskodawców uznano, że są oni w stanie samodzielnie ustanowić radcę prawnego z wyboru bez spowodowania uszczerbku w koniecznym dla siebie utrzymaniu. Podkreślić bowiem należy, iż instytucja prawa pomocy może mieć zastosowanie jedynie wobec osób znajdujących się w skrajnie trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej zaspokojenie bieżących potrzeb. Instytucja ta nie może być nadużywana w sytuacji, gdy wnioskodawcy uzyskują stały i niemały miesięczny dochód. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 cytowanej wyżej ustawy, orzeczono jak w sentencji postanowienia.