VII SA/Wa 175/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-02-16
Skład orzekający: Referendarz sądowy Justyna Wtulich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, utrzymujący się z renty i niewielkiego dochodu z działalności gospodarczej, a także otrzymujący pomoc od córki, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Wnioskodawca, którego dochody z renty i działalności gospodarczej, mimo otrzymywania pomocy od córki, nie pozwalają na samodzielne pokrycie kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Instytucja prawa pomocy jest wyjątkiem, a ciężar udowodnienia przesłanek spoczywa na stronie.Stan faktyczny
Wnioskodawca R.S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej nakazu rozbiórki. Wnioskodawca utrzymuje się z renty i dochodu z działalności gospodarczej, a także otrzymuje pomoc od córki. Przedstawił swoje dochody i wydatki, w tym koszty leczenia.Rozstrzygnięcie
Przyznano R.S. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi R.S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie : nakazu rozbiórki postanawia : przyznać R.S. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W dniu 10 lutego 2012 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął uzupełniony przez J.S. formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych.
Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe i utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego z tytułu renty wynoszącej w 2010 r. 874,96 złotych oraz z dochodu uzyskiwanego tytułu działalności gospodarczej wynoszącego w 2010 r. 59,71 złotych.
Wnioskodawca podał, że jego miesięczny dochód brutto w 2010 r. wynosił 934,67 złotych, w 2009 r. 879,90 złotych, a w 2008 r. – 808,24 złotych.
Wnioskodawca podał, że posiada mieszkanie o powierzchni 38 m ² oraz nieruchomość o powierzchni 3.324 m ². Oświadczył, że innych nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych nie posiada. Dodał, że ponosi koszty z tytułu zakupu lekarstw w wysokości od 200,00 do 250,00 złotych miesięcznie.
Z nadesłanych do sprawy o sygn. akt VII SA/Wa 2655/11 w dniu 5 stycznia 2012 r. (data stempla biura podawczego) dodatkowych wyjaśnień wynika, że wnioskodawca jest udziałowcem w 1% spółki cywilnej C. prowadzącej działalność w branży budowlanej bez obowiązku świadczenia na jej rzecz pracy. Wnioskodawca podał, że z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w miesiącu wrześniu uzyskał dochód w wysokości 346,42 złotych, w październiku stratę w wysokości minus 503,37 złotych, a w listopadzie 2011 r. stratę w wysokości minus 367,65 złotych. Wnioskodawca wyjaśnił, że działalność gospodarczą prowadzi w formie spółki cywilnej C., jako jej udziałowiec, a spółka zatrudnia 6 osób. Oświadczył, że z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej nie ponosi żadnych kosztów związanych z opłatami za energię elektryczną, gaz, wodę, telefon, podatek od nieruchomości. Podał, że na bieżące potrzeby życia codziennego oraz zakup lekarstw przeznacza miesięcznie około 1.200,00 złotych. Oznajmił, że nie posiada pojazdów mechanicznych, kredytów, zadłużeń. Dodał, że otrzymuje pomoc od córki w postaci dokonywanych opłat za energię elektryczną, gaz, wodę, telefon, podatek od nieruchomości i innych. Wnioskodawca poinformował, że nie posiada konta bankowego. Do nadesłanych wyjaśnień dołączył PIT 36 za rok 2010, PIT/B za rok 2010, poświadczenie złożenia do Urzędu Skarbowego PIT-u 36L za rok 2010 oraz PIT/B za rok 2010, PIT 37 za rok 2010 wraz z poświadczeniem złożenia do Urzędu Skarbowego, PIT 40A za rok 2010. Z nadesłanych dokumentów wynika, że wnioskodawca w roku podatkowym 2010 r. z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej uzyskał dochód w wysokości 716,48 złotych, a z tytułu renty w wysokości 10.499,59 złotych rocznie, co miesięcznie stanowi kwotę w wysokości 874,96 złotych.
W niniejszej sprawie zważono, co następuje :
Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek.
Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. W niniejszej sprawie wnioskodawca wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie.
Oceniając sytuację finansową wnioskodawcy uznano, że wykazał on, iż zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Stwierdzono, że wnioskodawca utrzymujący się z dochodu uzyskiwanego z tytułu renty w wysokości około 900,00 złotych miesięcznie oraz przy pomocy córki nie jest w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego w sprawie. Zaznaczyć należy, że z tytułu bycia udziałowcem w 1% w spółce cywilnej C. wnioskodawca w miesiącu październiku i listopadzie 2011 r. poniósł straty, a nawet jeśli uzyskuje z tego tytułu dochód, tak jak w miesiącu wrześniu 2011 r., to jest on niewielki.
Uznano zatem, że poniesienie przez wnioskodawcę kosztów sądowych w sprawie byłby to wydatek przekraczający jego możliwości finansowe, który mógłby spowodować uszczerbek w jego utrzymaniu koniecznym. Z tego względu, przyznano wnioskodawcy prawo pomocy we wnioskowanym zakresie poprzez zwolnienie z kosztów sądowych.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło