VII SA/Wa 1758/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska (spr.), , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi R. S. M. w R. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2007 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji udzielającej pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz R. S. M. w R. kwotę 200 zł (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Prezydent Miasta R. decyzją nr [...] wydaną dnia 27 października 2006r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił B. i H. P. pozwolenia na nadbudowę istniejącego pawilonu usługowego z przeznaczeniem na mieszkanie wraz z dobudową klatki schodowej, na działkach nr [...], [...] przy ul. R. w R. W dniu 12 kwietnia 2007r. wniosek o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji złożyła R. Spółdzielnia Mieszkaniowa podnosząc, że zatwierdzony decyzją projekt przewiduje m. in. rozbudowę pawilonu od strony ściany budynku mieszkalnego, na której usytuowane są balkony, poprzez dobudowanie klatki schodowej w odległości mniejszej niż przewidywana przepisami – co narusza interes osób zamieszkałych w lokalach przylegających do pawilonu handlowego. Wojewoda [...] decyzją znak [...] wydaną dnia [...] czerwca 2007r. na podstawie art. 156 § 1 pkt. 2 i art. 157 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego stwierdził nieważność decyzji Prezydenta R. z dnia [...] października 2006r. W uzasadnieniu organ podał, że zatwierdzony decyzją projekt przewiduje wykonanie odcinka schodów zewnętrznych na długości ok. 3,3 m w odległości 0,8 m do około 1,69 m od granicy działki sąsiedniej mimo, że przepis § 12 ust. 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie wymaga, aby minimalna odległość schodów zewnętrznych od granicy działki wynosiła 1,70 m. Ponadto, zgodnie z wymogiem § 272 ust. 3 w/w rozporządzenia budynek usytuowany bezpośrednio przy granicy działki powinien mieć od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w § 232 ust. 4 i 5. Zapis § 235 ust. 21 wymaga by ścianę oddzielenia przeciwpożarowego wysunąć na co najmniej 0,3 m poza lico ściany zewnętrznej budynku lub na całej wysokości ściany zewnętrznej zastosować pionowy pas z materiału niepalnego o szerokości co najmniej 2 m i klasie odporności EI60. Z projektu budowlanego wynika, że powyższy przepis został naruszony, bowiem ściana oddzielenia przeciwpożarowego została zlicowana ze ścianą zewnętrzną budynku, natomiast otwór drzwiowy na I piętrze usytuowano w odległości 0,8 m od granicy, a otwory okienne odpowiednio w odległościach 0,7 m i 1,05 od ściany zewnętrznej budynku przez co nie zachowano 2 metrowego pionowego pasa z materiału niepalnego. Odwołanie od decyzji wnieśli B. i H. P. Po rozpatrzeniu odwołania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją znak [...] wydaną dnia [...] sierpnia 2007r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kodeksu postępowania administracyjnego uchylił decyzję organu I instancji i odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta R. z dnia [...] października 2006r. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że ponieważ budynek inwestorów jest zlokalizowany bezpośrednio przy granicy działki należącej do Spółdzielni Mieszkaniowej zabudowanej budynkiem mieszkalnym, nadto budynki stykają się ścianami bez otworów okiennych i drzwiowych – nie ma zastosowania powołany w decyzji organu I instancji przepis § 12 ust. 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła R. Spółdzielnia Mieszkaniowa zarzucając organowi naruszenie przy jej wydaniu art. 156 § 2 kpa, oraz § 12 ust. 5, § 232 ust. 4 i 5, § 235 ust. 2, § 272 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynku i ich usytuowanie. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji skarżąca podała, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego powołując i omawiając jedynie § 12 przepisów wykonawczych pominął wskazane przez Wojewodę [...] naruszenie innych przepisów rozporządzenia. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonej decyzji lub postanowienia, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko wówczas, gdy Sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.153 poz. 1270 ze zm.) przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Przedmiotem oceny w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2007r., którą uchylił on decyzję organu I instancji stwierdzającą nieważność decyzji Prezydenta R. z dnia [...] października 2006r. wydanej w sprawie pozwolenia na budowę, i odmówił stwierdzenia nieważności tej decyzji. Zdaniem Sądu skarga zasługuje na uwzględnienie, a podniesione w niej zarzuty są trafne. Art. 16 § 1 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego ustanawia ogólną zasadę trwałości decyzji administracyjnych, od której ustawodawca dopuścił pewne wyjątki. Jednym z nich jest stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 kpa. Kontrolowane decyzje zostały wydane w postępowaniu nieważnościowym tj. postępowaniu nadzwyczajnym, którego przedmiotem jest ocena, czy decyzja kończąca postępowanie w sprawie jest dotknięta jedną z wad enumeratywnie wymienionych w art. 156 § 1 kpa, a której wystąpienie powoduje konieczność wyeliminowania takiej decyzji ze skutkiem ex tunc. Wśród przesłanek wymienionych w w/w przepisie, w pkt 2 wymienione jest rażące naruszenie prawa, które koliduje z zasadą praworządnego działania organów administracji publicznej w demokratycznym państwie urzeczywistniającym zasady sprawiedliwość społecznej. Z tym, że ani oczywistość naruszenia praw, ani nawet charakter przepisów, które zostały naruszone nie są wystarczające wyłącznie do uznania, że nastąpiło rażące naruszenie prawa. W orzecznictwie, a także w literaturze dominuje pogląd, że obok oczywistego naruszenia prawa i charakteru przepisu, który został naruszony, jako kryterium rażącego naruszenia prawa winny być traktowane społeczno - gospodarcze skutki wywołane wadliwą decyzją (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 sierpnia 1984r sygn. II SA 737/84). W konsekwencji traktowanie naruszenia prawa jako "rażące" może mieć miejsce tylko wyjątkowo, a mianowicie, gdy jego waga jest znacznie większa niż stabilność ostatecznej decyzji (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 czerwca 1995r., sygn. III ARN 22/95) – a więc stwierdzenie nieważności może dotyczyć tylko przypadków ewidentnego bezprawia, którego nigdy nie można usprawiedliwiać ani tolerować. Istota postępowania prowadzonego w trybie art. 138 kpa polega na ponownym, merytorycznym rozpoznaniu sprawy. Rozpoznając sprawę organ odwoławczy – tj. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego obowiązany był ponownie rozpatrzyć sprawę w całości i dokonać oceny prawidłowości decyzji organu pierwszej instancji, po ponownym zapoznaniu się ze stanem faktycznym sprawy i dokonaniu jego oceny. Organ odwoławczy musi zatem ocenić, czy na tle określonego stanu faktycznego organ I instancji podjął właściwe rozstrzygnięcie. Jeżeli uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy, to powinien odpowiednio uzasadnić swoje stanowisko. Powinien zatem wskazać zarówno przyczyny uchylenia decyzji pierwszoinstancyjnej, jak również przedstawić pełną argumentację potwierdzającą zasadność rozstrzygnięcia co do istoty sprawy. Obowiązany jest nadto odnieść się szczegółowo do argumentacji podniesionej we wniosku i w odwołaniu. Może przy tym prowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe, jeżeli uzna to za konieczne. W rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy uchylił decyzję Wojewody [...] stwierdzającą nieważność kwestionowanej decyzji o pozwoleniu na budowę, lecz nie ocenił poczynionych przez ten organ ustaleń dotyczących naruszenia § 272 ust. 3, § 232 ust. 4 i 5 i § 235 ust. 2 bezwzględnie obowiązujących przepisów Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, nie ustalił czy naruszenia te wystąpiły czy też nie, a także nie przeanalizował ewentualnych naruszeń w świetle oceny stopnia naruszenia prawa. Tak więc, aby uczynić zadość zasadom postępowania administracyjnego, które organ ma obowiązek przestrzegać również w postępowaniu nadzorczym tj. zasadom -przewidzianymi w art. 7, 77 i 107 kpa organ odwoławczy winien ponownie rozpatrzeć odwołanie inwestorów z uwzględnieniem zarzutów wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji i ustaleń organu I instancji, a następnie przeanalizować je i ocenić pod kątem przesłanek z art. 156 § 1kpa. Wobec tego, uznając, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 7 kpa, 77 § 1 kpa i 107 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c, art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.153 poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.