VII SA/Wa 177/19
WyrokWSA w Warszawie2019-07-16
Skład orzekający: Monika Kramek, Andrzej Siwek, Jadwiga Smołucha
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przewoźnik lotniczy, który dokonał wypłaty odszkodowania pasażerom w toku postępowania administracyjnego przed Prezesem Urzędu Lotnictwa Cywilnego, ale po złożeniu przez nich skargi, naruszył przepisy rozporządzenia WE nr 261/2004 w stopniu uzasadniającym nałożenie kary pieniężnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że naruszenie przepisów rozporządzenia WE nr 261/2004 w zakresie obowiązku wypłaty odszkodowania przez przewoźnika lotniczego powstaje w momencie zaistnienia zdarzenia (opóźnienia lotu), a nie w momencie rozpatrywania reklamacji lub skargi. Wypłata odszkodowania dokonana w toku postępowania administracyjnego, po złożeniu skargi przez pasażerów, nie niweczy faktu naruszenia przepisów i nie stanowi podstawy do uchylenia nałożonej kary pieniężnej, ponieważ potwierdza jedynie uznanie przez przewoźnika swojego zobowiązania, które powstało wcześniej. Kara pieniężna jest wymierzana za niewykonanie zobowiązania w momencie jego powstania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi przewoźnika lotniczego R. D. na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego (ULC), która stwierdziła naruszenie przepisów rozporządzenia WE nr 261/2004 w związku z opóźnieniem lotu oraz nałożyła na przewoźnika karę pieniężną. Prezes ULC ustalił obowiązek usunięcia nieprawidłowości i nałożył karę, ponieważ przewoźnik nie wypłacił pasażerom należnego odszkodowania ani nie zapewnił im stosownej opieki. Przewoźnik wniósł skargę, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, argumentując, że wypłacił odszkodowanie przed wydaniem decyzji, co potwierdzało jego zobowiązanie.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję w części ustalającej obowiązek usunięcia nieprawidłowości, a w pozostałej części skargę oddalił.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Kramek ( spr ), , Sędzia WSA Andrzej Siwek, Sędzia WSA Jadwiga Smołucha, Protokolant ref. stażysta Grażyna Dmitruk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lipca 2019 r. sprawy ze skargi R. D. z siedzibą w D. na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia [...] października 2018 r. nr [...] w przedmiocie naruszenia przepisów rozporządzenia przez przewoźnika lotniczego. 1) uchyla zaskarżoną decyzję w części ustalającej obowiązek usunięcia nieprawidłowości, 2) w pozostałej części skargę oddala
Decyzją z dnia [...] października 2018 r. znak [...] po rozpoznaniu skargi M. G. i K. K. (dalej jako: pasażerowie), Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego (dalej jako: Prezes ULC, organ) działając na podstawie art. 205a ust. 1, art. 205b ust. 1 pkt 2, w zw. z art., 209b ust. 1 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. – Prawo lotnicze (Dz. U. z 2018 r., poz.1183 ze zm. – dalej jako: Prawo lotnicze) w zw. z art. 7 ust. 1 lit. b, art. 8 ust. 1, art. 9 ust. 1 i 2 oraz art. 14 ust. 2 w zw. z art. 5 rozporządzenia (WE) nr 261/2014 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiającego wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów, uchylającego rozporządzenie nr 259/91 (Dz. U. UE L 46 z 17 lutego 2004 r.), zwanego dalej "rozporządzeniem" stwierdził:
- naruszenie przez przewoźnika R. D. art. 7 ust. 1 lit. a, i art. 9 rozporządzenia poprzez zaniedbanie:
- obowiązku wypłaty pasażerom odszkodowania w wysokości po 250 EUR od pasażera,
- obowiązku zapewnienia pasażerom stosownej opieki, w związku z opóźnieniem lotu nr [...], planowanego do wykonania na dzień [...] grudnia 2016 r. na trasie W. – L.,
- ustalił obowiązek usunięcia ww. nieprawidłowości w ciągu 14 dni od dnia uprawomocnienia się decyzji,
- nałożył na przewoźnika lotniczego R. D. karę pieniężną za naruszenie postanowień rozporządzenia w łącznej wysokości 2400 PLN.
W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że w dniu [...] czerwca 2017 r. wpłynęła do Urzędu Lotnictwa Cywilnego skarga złożona przez ww. pasażerów dotycząca naruszenia przez R. D. przepisów rozporządzenia poprzez niewywiązanie się z obowiązków ciążących na nim w wypadku opóźnienia lotu z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...]na trasie W. ([...]) – L. ([...]). W związku ze złożoną skargą, pismami z dnia [...] października 2017 r. Prezes ULC zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w sprawie, jak również wezwał przewoźnika do złożenia wyjaśnień. Przewoźnik nadesłał wyjaśnienia, w których poinformował o chęci dobrowolnej wypłaty odszkodowania na rzecz pasażerów.
Dalej organ stwierdził, że odległość z W. do L. mierzona metodą trasy po ortodromie wynosi 1394 km. Wyjaśnił, że zgodnie z art. 6 rozporządzenia, w przypadku opóźnienia lotu, jeżeli obsługujący przewoźnik lotniczy ma uzasadnione powody, by przewidywać, że lot będzie opóźniony w stosunku do planowego startu o dwie lub więcej godzin w przypadku wszystkich lotów o długości do 1500 kilometrów pasażerowie otrzymują od obsługującego przewoźnika lotniczego pomoc określoną w art. 9 ust. 1 lit. a) i art. 9 ust. 2, oraz gdy oczekiwany w sposób uzasadniony czas odlotu nastąpi co najmniej dzień po terminie poprzednio zapowiedzianego odlotu, pomoc określoną w art. 9 ust. 1 lit. b) i c), oraz gdy opóźnienie wynosi co najmniej pięć godzin, pomoc określoną w art. 8 ust. 1 lit. a). W każdym przypadku, pomoc jest oferowana w ramach odpowiednich limitów czasowych.
Stosownie natomiast do treści art. 7 ust. 1 lit. b rozporządzenia w przypadku odwołania lotu pasażerowie otrzymują odszkodowanie w wysokości 400 EUR dla wszystkich lotów wewnątrzwspólnotowych dłuższych niż 1500 km i wszystkich innych lotów o długości od 1 500 do 3 500 kilometrów.
Organ wyjaśnił, że pasażerowie na podstawie potwierdzonej rezerwacji mieli w dniu [...] grudnia 2016 r. odbyć podróż na trasie W. – L. lotem o oznaczeniu [...]. Lot ten został opóźniony w przylocie o ponad 3 godziny. Przewoźnik w pisemnych wyjaśnieniach zadeklarował chęć dobrowolnej wypłaty odszkodowania, jednak do dnia wydania decyzji nie został przedstawiony dowód na wypłatę odszkodowania na rzecz pasażera.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 lit. c rozporządzenia przewoźnik nie jest zobowiązany do wypłaty odszkodowania, jeżeli o odwołaniu rejsu poinformuje pasażera w terminie ponad dwóch tygodniu od daty planowego rejsu.
Wobec powyższego, Prezes ULC stwierdził, że w sprawie doszło do naruszenia art. 7 ust. 1 lit. a rozporządzenia, gdyż przewoźnik nie spełnił obowiązku z art. 5 ust. 1 lit. c rozporządzenia.
Z kolei w odniesieniu do realizacji obowiązków wynikających z art. 9 rozporządzenia (zapewnienia bezpłatnych posiłków oraz napojów w ilościach adekwatnych do czasu oczekiwania, zakwaterowania w hotelu w przypadku gdy występuje konieczność pobytu przez jedną albo więcej nocy, lub gdy zachodzi konieczność pobytu dłuższego niż planowany przez pasażera) Prezes ULC stwierdził, że zgodnie z treścią skargi, przewoźnik nie zapewnił pasażerom stosownej pomocy w związku z odwołanym rejsem. Wobec powyższego doszło również do naruszenia art. 9 rozporządzenia. Nie poinformowano pasażerów także o przysługujących im prawach określonych w art. 14 rozporządzenia.
Prezes ULC wyjaśnił, że w myśl art. 209b ust. 1 Prawa lotniczego, kto działa z naruszeniem obowiązków lub warunków wynikających z przepisów rozporządzeń, o których mowa w art. 205a ust. 1, lub nie wykonuje albo nienależycie wykonuje zobowiązania wynikające z przepisów tych rozporządzeń, podlega karze pieniężnej w wysokości określonej w załączniku nr 2 do ustany. Zgodnie z pkt 1.3 załącznika nr 2 do ustawy, za naruszenie obowiązku, o którym mowa w art. 9 rozporządzenia (WE) nr 261/2004 Prezes ULC nakłada karę w wysokości od 200 do 4800 zł. Zgodnie z pkt 1.5 załącznika nr 2 do ustawy, za naruszenie obowiązku, o którym mowa w art. 7 rozporządzenia Prezes ULC nakłada karę w wysokości od 1000 do 2500 zł.
Podsumowując organ stwierdził, że z uwagi na to, że przewoźnik nie wypłacił pasażerom odszkodowania zasadnym było nałożenie kary pieniężnej w wysokości 1000 zł od pasażera za naruszenie obowiązku określonego w art. 7 rozporządzenia oraz kary pieniężnej w wysokości 200 zł od pasażera za naruszenie obowiązku określonego w art. 9 rozporządzenia.
Nie korzystając z prawa do wystąpienia z wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy R. D. (dalej jako: skarżący, przewoźnik) wniósł skargę na powyższą decyzję Prezesa ULC zarzucając jej naruszenie:
- przepisów postępowanie tj. art. tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie w szczególności poprzez pominięcie potwierdzenia realizacji czeku na kwotę 500 EUR przez K. K., złożonego przez przewoźnika lotniczego do akt sprawy, a stanowiącego potwierdzenie spełnienia obowiązku wypłaty pasażerom odszkodowania zgodnie z art. 7 ust. 1 lit. a rozporządzenia;
- przepisów art. 205b Prawa lotniczego poprzez jego błędne zastosowanie, a w konsekwencji nałożenie na przewoźnika kary pieniężnej w wysokości 2.400 zł.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem organu, że do dnia wydania decyzji przewoźnik nie nadesłał dowodu wypłaty odszkodowania, bowiem już w dniu [...] lutego 2018 r. przewoźnik poinformował o zrealizowanym przez pasażerów czeku wystawionego na kwotę 500 EUR w dniu [...] czerwca 2017 r. Jako dowód skarżący załączył wydruk z wewnętrznego systemu rezerwacji oraz płatności podając, że tłumaczenie przysięgłe zostanie przedłożone niezwłocznie po jego otrzymaniu.
Skarżący podkreślił, że w świetle powyższego w dacie wydania zaskarżonej decyzji świadczenie na mocy art. 7 rozporządzenia zostało wobec pasażerów spełnione, o czym Prezes ULC w dacie wydania decyzji wiedział.
W odniesieniu do zarzutu naruszenia prawa materialnego skarżący wyjaśnił, że konstrukcja normy zawartej w art. 205b Prawa lotniczego wskazuje, że nałożenie kary na przewoźnika jest nierozerwalnie związane z niedopełnionym, na moment wydania decyzji, obowiązkiem wobec pasażera.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wyjaśniając, że stanowisko skarżącego, jakoby w sprawie nie doszło do naruszenia art. 7 rozporządzenia jest błędne, wobec ustalenia, że nie dokonał on wypłaty odszkodowania na rzecz pasażerów na etapie postępowania reklamacyjnego. Odwołując się do orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego organ stwierdził, że okoliczność uiszczenia odszkodowania na rzecz pasażerów w toku postępowania administracyjnego tj. po wniesieniu skargi do ULC, nie ma żadnego znaczenia prawnego, skoro uiszczenie tego odszkodowania w toku postępowania prowadzonego przez organ potwierdza uznanie przez przewoźnika swojego zobowiązania wynikającego z art. 7 rozporządzenia, które powstało już w chwili gdy doszło do opóźnienia lotu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
W myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107) sąd dokonuje kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm. - dalej p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany jej zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Wady, skutkujące koniecznością uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności bądź wydania jej z naruszeniem prawa, przewidziane są w art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd administracyjny uchyla akt administracyjny, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.), względnie naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.).
Analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego wskazuje na nieznaczną, częściową zasadność złożonej skargi.
W sprawie poza sporem pozostaje, że na podstawie potwierdzonej rezerwacji pasażerowie M. G. i K. K. mieli odbyć w dniu [...] grudnia 2016 r. podróż na trasie W. ([...]) – L. ([...]) lotem o oznaczeniu [...]. Lot ten został opóźniony w przylocie o ponad trzy godziny, co również jest okolicznością bezsporną. Wątpliwości nie budzi także to, że pasażerowie w związku z opóźnieniem lotu skierowali do przewoźnika reklamację na nieprawidłowości w wykonaniu rejsu, a wobec braku reakcji ze strony przewoźnika w dniu [...] czerwca 2017 r. (data wpływu do Komisji Ochrony Praw Pasażerów Urzędu Lotnictwa Cywilnego) złożyli skargę o stwierdzenie naruszenia przez przewoźnika lotniczego R. D. przepisów rozporządzenia.
Jak wynika z akt sprawy i co nie jest kwestionowane przez strony, po tym jak pasażerowie złożyli skargę, a więc dopiero w toku postępowania administracyjnego skarżący dokonał na ich rzecz wypłaty odszkodowania, o którym mowa w art. 7 ust. 1 a) rozporządzenia. Spór w sprawie sprowadza się w istocie do odpowiedzi na pytanie, czy jeśli zapłata odszkodowania nastąpiła na etapie postępowania prowadzonego przed wydaniem decyzji, to organ ma podstawy do przyjęcia, że doszło do naruszenia przepisów rozporządzenia w zakresie wypłaty odszkodowania, o jakim mowa w art. 7 ust. 1 rozporządzenia.
Skarżący stoi na stanowisku, że uznanie roszczenia pasażerów i wystawienie na ich rzecz czeku gotówkowego, wprawdzie w toku postępowania administracyjnego, ale ponad rok przed wydaniem przez Prezesa ULC decyzji, nie mogło być podstawą do stwierdzenia naruszenia art. 7 rozporządzenia, a w konsekwencji podstawą do nałożenia na przewoźnika kary pieniężnej za niewykonanie zobowiązania odszkodowawczego wynikającego z tegoż rozporządzenia.
Sąd tego stanowiska nie podziela.
W pierwszej kolejności zaznaczyć należy, że na podstawie wymienionego przepisu, przewoźnik lotniczy ma obowiązek wypłaty na rzecz pasażera odszkodowania, w wysokości określonej w ust. 1, uzależnionej głównie od długości skarżonego lotu. Przy czym, przepis ten stosuje się nie tylko w przypadku lotu odwołanego (o czym stanowi art. 5 ust. 1 lit. c rozporządzenia), ale również w przypadku lotu "znacznie" opóźnionego, tj. wówczas, gdy pasażerowie lotów opóźnionych poniosą stratę czasu wynoszącą co najmniej 3 godziny, polegającą na przybyciu do ich miejsca docelowego co najmniej 3 godziny po pierwotnie przewidzianej przez przewoźnika lotniczego godzinie przylotu (a przesądza o tym wiążąca wykładnia art. 7 powołanego rozporządzenia, dokonana przez Trybunał Sprawiedliwości UE - v. wyrok z dnia 19 listopada 2009 r., w sprawach C-402/07 i C- 432/07).
Zgodnie natomiast z art. 16 ust. 1 rozporządzenia w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów, każde Państwo Członkowskie wyznacza organ odpowiedzialny za wykonywanie postanowień niniejszego rozporządzenia w odniesieniu do lotów z lotnisk znajdujących się na jego terytorium oraz lotów z krajów trzecich na te lotniska. Każdy pasażer może wnieść do każdego organu wyznaczonego na podstawie ust. 1 lub do każdego innego właściwego organu wyznaczonego przez Państwo Członkowskie, skargę na naruszenie niniejszego rozporządzenia, które miało miejsce na jakimkolwiek lotnisku znajdującym się na terytorium Państwa Członkowskiego, lub dotyczącą jakiegokolwiek lotu z kraju trzeciego na lotnisko znajdujące się na tym terytorium (art. 16 ust. 2 powołanego rozporządzenia).
Z art. 205b ust. 4 Prawa lotniczego (w brzmieniu z daty wydania zaskarżonej decyzji) wynika, że skargę można jednak złożyć nie wcześniej niż po upływie 30 dni od dnia złożenia reklamacji u przewoźnika, chyba że umowa przewozu lub regulamin przewozu określa krótszy termin do rozpatrzenia reklamacji. W razie złożenia skargi Prezes ULC stwierdza, w drodze decyzji administracyjnej, brak naruszenia prawa przez przewoźnika lotniczego albo naruszenie prawa przez przewoźnika lotniczego, zaś w razie stwierdzenia naruszenia art. 7, art. 8 ust. 1 lit. a lub art. 10 ust. 2 rozporządzenia, określa również obowiązek i termin jego usunięcia (art. 205b ust. 1 powołanej ustawy).
Z powyższego wynika, że Prezes ULC rozpatruje skargę na przewoźnika lotniczego dopiero po uprzednim wyczerpaniu przez pasażera postępowania reklamacyjnego przed tym przewoźnikiem. Przedmiotem skargi jest zaś naruszenie rozporządzenia, co wynika z cytowanego wyżej art. 16 ust. 2 tego rozporządzenia.
Skuteczność uwzględnienia reklamacji przez przewoźnika oraz skuteczność rozstrzygnięcia skargi przez Prezesa ULC na korzyść pasażera jest zależna od ustalenia, czy przewoźnik lotniczy był zobowiązany do uiszczenia odszkodowania określonego w art. 7 ust. 1 rozporządzenia. Zobowiązanie to powstaje zatem w chwili zaistnienia zdarzenia, o którym mowa w przepisach przedmiotowego rozporządzenia, z którym związano obowiązek wypłaty odszkodowania przez przewoźnika lotniczego, a nie w chwili rozpatrywania reklamacji lub skargi.
Przepis art. 5 ust. 3 powołanego rozporządzenia stanowi, że obsługujący przewoźnik lotniczy nie jest zobowiązany do wypłaty rekompensaty przewidzianej w art. 7, jeżeli może dowieść, że odwołanie jest spowodowane zaistnieniem nadzwyczajnych okoliczności, których nie można było uniknąć pomimo podjęcia wszelkich racjonalnych środków. W rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości, że przewoźnik nie wykazał w toku postepowania, że opóźnienie lotu zostało spowodowane okolicznością nadzwyczajną.
Uznać zatem należy, że obowiązek wypłaty odszkodowania przez przewoźnika lotniczego powstaje w chwili, gdy doszło do opóźnienia lotu polegającego na przybyciu pasażerów do ich miejsca docelowego, co najmniej trzy godziny po pierwotnie przewidzianej przez przewoźnika lotniczego godzinie przylotu. Jeżeli jednak przewoźnik nie dokona wypłaty odszkodowania, to pasażer w pierwszej kolejności może złożyć w tym zakresie reklamację do przewoźnika, co w niniejszej sprawie pasażerowie uczynili. Kolejnym etapem ubiegania się przez pasażera o wypłatę odszkodowania przez przewoźnika lotniczego jest skarga na tego przewoźnika do Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego, którą pasażerowie skarżonego lotu złożyli w dniu [...]czerwca 2017 r.
Przedmiotem decyzji Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego rozpatrującego skargę jest więc ustalenie, czy zaistniało opóźnienie lotu, które determinuje obowiązek wypłaty odszkodowania i czy przewoźnik wykonał swój obowiązek wypłaty odszkodowania przed złożeniem skargi. Skarga nie służy bowiem ustaleniu zobowiązania przewoźnika, lecz jest konsekwencją braku wypłaty stosownego odszkodowania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 sierpnia 2016 r. sygn.. akt I OSK 155/16 - dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; CBOIS).
W wyroku tym NSA zawarł pogląd, który Sąd w składzie orzekającym w całości podziela, że jeżeli dojdzie do opóźnienia lotu w sposób powodujący powstanie obowiązku wypłaty odszkodowania przez przewoźnika lotniczego, a przewoźnik nie wypłaci tego odszkodowania, to już wtedy dochodzi do naruszenia przez przewoźnika normy wynikającej z art. 7 rozporządzenia w sposób rozumiany przez Trybunał Sprawiedliwości UE w wyroku z dnia 19 listopada 2009 r., C-402/07 i C-432/07.
Z art. 209b ust. 1 Prawa lotniczego wynika, że kto działa z naruszeniem obowiązków lub warunków wynikających z przepisów rozporządzeń, o których mowa w art. 205a ust. 1 lub nie wykonuje albo nienależycie wykonuje zobowiązania wynikające z przepisów tych rozporządzeń, podlega karze pieniężnej w wysokości określonej w załączniku nr 2 do ustawy. Wymierzenie kary następuje w drodze decyzji Prezesa ULC, co wynika z art. 205b ust. 1 pkt 2 oraz art. 209w ust. 1 Prawa lotniczego.
W powołanym wyroku NSA uznał w konsekwencji, że kara pieniężna wymierzana jest m.in. za niewykonanie zobowiązania wynikającego z rozporządzenia. Nie ma więc znaczenia prawnego wykonanie zobowiązania przez przewoźnika lotniczego po złożeniu skargi przez pasażera do Prezesa ULC, a przed wydaniem stosownej decyzji na podstawie art. 205b ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 209b ust. 1 i art. 209w ust. 1 Prawa lotniczego. Dla dopuszczalności wymierzenia kary istotne jest tylko to, czy przewoźnik nie wykonał zobowiązania przed złożeniem skargi, ponieważ przedmiotem decyzji jest stwierdzenie, że doszło do naruszenia przez przewoźnika lotniczego przepisów rozporządzenia przed złożeniem skargi.
W realiach rozpoznawanej sprawy faktyczna decyzja o wypłacie odszkodowania została podjęta dopiero po wszczęciu postępowania administracyjnego przed Prezesem ULC, co w świetle przedstawionej wyżej wykładni mających zastosowanie w sprawie przepisów nie miało znaczenia dla stwierdzenia naruszenia przez przewoźnika normy wynikającej z art. 7 rozporządzenia. Na marginesie jedynie należy dodać, że dopiero na etapie wniesienia skargi do WSA na decyzję z dnia [...] października 2018 r. skarżący przewoźnik pismem z dnia [...] grudnia 2018 r. przekazanym do ULC przez Sąd pismem z dnia [...] stycznia 2019 r. przedłożył wydruk z systemu rezerwacyjnego oraz płatności, z którego wynikało, że w dniu [...] czerwca 2017 r. dokonał wypłaty odszkodowania. Słusznie zatem podnosił organ, że do dnia wydania zaskarżonej decyzji, dowód na wypłatę odszkodowania nie został przedstawiony.
Powoływanie się zatem przez skarżącego na okoliczność wypłaty odszkodowania na rzecz pasażerów przed wydaniem zaskarżonej decyzji nie ma żadnego znaczenia prawnego, skoro nawet uiszczenie tego odszkodowania w toku postępowania prowadzonego przez Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego potwierdza uznanie przez skarżącego przewoźnika swojego zobowiązania wynikającego z art. 7 rozporządzenia, a więc powstałego już w chwili, gdy doszło do opóźnienia lotu. Brak literalnego określenia terminu wypłaty odszkodowania w przepisach Prawa lotniczego nie oznacza braku normatywnego określenia tego terminu, który wynika z samej konstrukcji jego dochodzenia przez pasażera. Złożenie skargi przez pasażera do Prezesa ULC jest konsekwencją dotychczasowego braku realizacji zobowiązania przez przewoźnika lotniczego i to ten brak stanowi naruszenie przez przewoźnika przepisów rozporządzenia.
Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w oparciu o art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę w zakresie stwierdzenia naruszenia art. 7 ust. 1a i art. 9 rozporządzenia oraz nałożenia na przewoźnika kary pieniężnej za naruszenie postanowień rozporządzenia, o czym orzeczono jak w pkt II sentencji wyroku.
Natomiast uchylić należało zaskarżoną decyzję w części dotyczącej ustalenia obowiązku usunięcia nieprawidłowości poprzez wypłatę pasażerom odszkodowania w wysokości po 250 Euro od pasażera, w terminie 14 dni od uprawomocnienia się decyzji, wobec niespornej między stronami okoliczności wypłacenia pasażerom ustalonej wysokości odszkodowania w toku postępowania przed Prezesem ULC.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w punkcie I sentencji wyroku.
Wobec tego, że Sąd uwzględnił skargę w nieznacznej części, przyjmując niewielki zakres naruszenia prawa, zastosowano instytucję, o której mowa w art. 206 p.p.s.a. Na podstawie tego przepisu Sąd może w uzasadnionych przypadkach odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części, w szczególności jeżeli skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej w stosunku do wartości przedmiotu sporu ustalonej w celu pobrania wpisu. Pod pojęciem częściowego uwzględnienia skargi należy rozumieć zarówno sytuację, w której Sąd uchylił część zaskarżonej decyzji, jak i sytuację, w której Sąd, z uwagi na niepodzielność decyzji, uchylił decyzję w całości, jednakże z treści uzasadnienia wyroku wynika, że tylko część zarzutów skargi została uwzględniona i tylko one będą przedmiotem rozważań przy ponownym rozpoznaniu sprawy przed organem II instancji (por. postanowienie NSA z dnia 18 lutego 2008r., sygn. akt II FZ 51/08, Legalis; postanowienie NSA z dnia 10 grudnia 2009r., sygn. akt I GZ 119/09, Legalis). Stanowisko to jest aprobowane w doktrynie i orzecznictwie (por. komentarz do art. 206 p.p.s.a. w: R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, C.H.Beck, wyd. 3, Warszawa 2015, s. 775). W konsekwencji, skoro strona skarżąca wygrywa sprawę w niewielkiej części, to nie narusza prawa niezasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło