VII SA/Wa 1771/10

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 28 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi Z.K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak : [...] w przedmiocie : odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania postanawia : przyznać Z.K. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W dniu 11 października 2010 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął uzupełniony przez Z. K. formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe i na chwilę obecną nie posiada żadnych środków finansowych. Wnioskodawca oświadczył, że korzysta z pomocy osób trzecich, a wszystkie wolne środki finansowe przeznacza na leczenie i zakup lekarstw. Podał, że posiada dom o powierzchni 140 m ² oraz mieszkanie o powierzchni 41m ². Innych nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych wskazał, że nie posiada. Z nadesłanych wraz z formularzem zaświadczeń z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. z dnia [...] oraz z dnia [...] wynika, że wnioskodawca nigdy nie otrzymywał żadnych świadczeń pomocy społecznej, świadczeń rodzinnych oraz dodatku mieszkaniowego. Z dołączonej decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wynika, że po rozpoznaniu jego wniosku z dnia 7 września 2009 r. odmówiono mu prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. W związku z powziętymi wątpliwościami, co do stanu majątkowego i sytuacji finansowej wnioskodawcy na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. wezwano wnioskodawcę do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy, poprzez podanie z czego lub przy czyjej pomocy się utrzymuje i skąd posiada środki na zakup lekarstw oraz jakie ponosi koszty związane z leczeniem i zakupem lekarstw, czy jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, czy też ma przyznany zasiłek, jeśli tak, należało podać jego wysokość, poprzez podanie czy jest osobą pracującą otrzymującą wynagrodzenie, czy też otrzymuje emeryturę, jeśli tak, należało podać źródło i wysokość uzyskiwanych dochodów. Ponadto wezwano wnioskodawcę do złożenia oświadczenia, czy podejmuje prace dodatkowe np. z tytułu umów zlecenia, o dzieło, dorywcze lub sezonowe, jeśli tak, należało podać wysokość uzyskiwanych miesięcznie dochodów oraz jakie ponosi koszty związane z utrzymaniem domu o powierzchni 140 m ² oraz mieszkania o powierzchni 41 m ² należało je wyszczególnić oraz podać ich wysokość (np. z tytułu opłat za energię elektryczną, gaz, wodę, telefon, abonament radiowo-telewizyjny, czynsz, itp.). Ponadto zwrócono się do wnioskodawcy z zapytaniem, czy wynajmuje dom lub mieszkanie, jeśli tak, należało podać wysokość uzyskiwanych z tego tytułu dochodów, jaką kwotę miesięcznie przeznacza na bieżące potrzeby życia codziennego, tj. na zakup żywności, odzieży, środków chemicznych, itp., czy posiada pojazdy mechaniczne, jeśli tak, należało podać markę, rok produkcji oraz koszty związane z utrzymaniem (zakup paliwa, ubezpieczenie, naprawy), oraz od kogo, w jakiej wysokości lub formie wnioskodawca otrzymuje pomoc. W dniu 14 grudnia 2010 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynęły wyjaśnienia. Z nadesłanych dodatkowych informacji wynika, że wnioskodawca nie uzyskuje żadnych dochodów. Oświadczył, że nie pracuje, gdyż uniemożliwia mu to choroba. Wskazał, że korzysta z pomocy przyjaciół i rodziny. Do złożonych wyjaśnień wnioskodawca dołączył kserokopię aktu notarialnego (repertorium "A" Nr [...]) umowy sprzedaży nieruchomości, położonej w D., przy ul. [...] z której wynika, że wybudowany w 1960 r. dom mieszkalny przeznaczony jest do remontu. Wnioskodawca dodał, że nieruchomość ta jest niezamieszkała, nie może być także przedmiotem najmu ze względu na brak wody i energii elektrycznej. Wnioskodawca dołączył także zaświadczenie z Powiatowego Urzędu Pracy w K. z dnia [...] z którego wynika, iż nie figuruje w rejestrze osób bezrobotnych oraz decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. z dnia [...] z której wynika, że wnioskodawca na dzień 14 października 2009 r. posiadał zadłużenie z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne za okres od listopada 2008 r. do maja 2009 r. w kwocie ogółem 2.205,30 złotych. Ponadto, wnioskodawca nadesłał wezwanie Komunalnego Zakładu Gospodarki Mieszkaniowej z dnia [...] do zapłaty odszkodowania z tytułu zaległych należności za lokal mieszkalny w wysokości 8.820,091 złotych oraz zaświadczenie z Urzędu Skarbowego w K. z dnia [...] z którego wynika, że nie złożył w tutejszym organie podatkowym zeznania o wysokości dochodów opodatkowanych na zasadach ogólnych uzyskanych w 2009 r. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym dotyczącym w niniejszej sprawie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. W niniejszej sprawie wnioskodawca wykazał, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej go do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Podkreślić należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka –Medek, wyd. Zakamycze 2005, s. 594). Instytucja przyznania prawa pomocy ma zatem charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Może być więc przyznane na wniosek osób bardzo ubogich znajdujących się ze względu na różne zdarzenia życiowe w sytuacji, która nie pozwala im na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, lub gdy ich poniesienie byłoby związane z poniesieniem uszczerbku koniecznego dla wnioskującego i jego rodziny, tj. uniemożliwiłoby zaspokojenie najbardziej podstawowych potrzeb życiowych. Oceniając sytuację finansową wnioskodawcy uznano, że wnioskodawca nie dysponujący w chwili obecnej żadnymi środkami finansowymi oraz utrzymujący się wyłącznie przy pomocy przyjaciół i rodziny nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego samodzielnie, jak również ustanowić profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Stwierdzono, że obecna sytuacja finansowa wnioskodawcy jest na tyle trudna, że uzasadnia przyznanie wnioskodawcy prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od koszów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.