VII SA/Wa 1771/11

PostanowienieWSA w Warszawie2011-09-26

Skład orzekający: Justyna Wtulich

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który uzyskuje miesięczny dochód netto w wysokości 2.800,00 zł, ponosi znaczne wydatki związane z leczeniem swoim i małżonki oraz utrzymaniem domu, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, w tym zwolnienia od wpisu sądowego i ustanowienia radcy prawnego?
Ratio decidendi
Wnioskodawcy przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi w wysokości 200,00 zł oraz ustanowienie radcy prawnego, ponieważ jego sytuacja materialna, uwzględniająca dochody z emerytur, znaczne wydatki na leczenie i utrzymanie domu, uzasadniała przyznanie pomocy. Jednocześnie, w pozostałym zakresie, wniosek oddalono, uznając, że wnioskodawca jest w stanie partycypować w ewentualnych dalszych kosztach postępowania, takich jak wpis od zażalenia czy skargi kasacyjnej, zwłaszcza w kontekście planowanego zaciągnięcia kredytu na leczenie żony.
Stan faktyczny
Wnioskodawca P.K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Wnioskodawca wraz z żoną utrzymują się z emerytur w łącznej wysokości 2.800,00 zł netto miesięcznie. Wnioskodawca jest osobą schorowaną, z niedowładem kończyn dolnych, a jego żona również wymaga pilnej operacji. Ponoszą oni znaczne wydatki na leki, rehabilitację, utrzymanie domu i media. Wnioskodawca argumentował, że poniesienie kosztów sądowych w wysokości 200,00 zł wymagałoby rezygnacji z zakupu leków lub usług rehabilitanta.
Rozstrzygnięcie
I. Przyznano P.K. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi w wysokości 200,00 złotych oraz ustanowienie radcy prawnego. II. W pozostałym zakresie wniosek oddalono.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 26 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi P.K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak : [...] w przedmiocie : odmowy uchylenia decyzji ostatecznej postanawia : I. przyznać P.K. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi w wysokości 200,00 złotych oraz ustanowienie radcy prawnego, II. w pozostałym zakresie wniosek oddalić. W dniu 23 września 2011 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął uzupełniony przez wnioskodawcę formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną. Źródłem utrzymania wnioskodawcy oraz jego małżonki są dochody uzyskiwane z tytułu emerytur o łącznej wysokości 2.800,00 złotych netto miesięcznie. Wnioskodawca podał, że posiada stary dom o powierzchni użytkowej 85 m ². Oświadczył, że innych nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych nie posiada. W uzasadnieniu swojego wniosku wnioskodawca podał, że jest osobą w podeszłym wieku, mocno schorowaną. Wskazał, iż od października 2010 r. ma niedowład kończyn dolnych i porusza się tylko na wózku inwalidzkim. Dodał, że cierpi na kilka chorób wieku starczego, jak i choroby związane z jego pobytem w obozie koncentracyjnym w czasie II wojny światowej. Oświadczył, że także jego małżonka jest osobą mocno schorowaną, cierpiącą na wiele schorzeń i poruszającą się tylko przy pomocy kul. Zaznaczył, że małżonce zlecono natychmiastową operację jednak czas oczekiwania na nią w publicznym szpitalu to 6-7 lat, na potwierdzenie czego dołączył opinię lekarską. Dodał, że lekarz zaleca wykonanie operacji w klinice prywatnej, lecz jej koszt to około 15.000,00 – 20.000,00 złotych. Wnioskodawca oświadczył, iż co miesiąc ponosi koszty zakupu lekarstw, wyżywienia, utrzymania domu, jak również wydatki związane z opłatami za media oraz podatki. Zaznaczył, iż znaczną część opłat przeznacza na ogrzanie domu, a potrzeby grzewcze jego i małżonki są znacznie większe niż w innym przeciętnym gospodarstwie domowym. Podał, iż ze względu na położenie domu nad rzeką W. oraz słabe krążenie jakie występuje u niego zwłaszcza w kończynach dolnych zmuszony jest do utrzymywania w domu stałej temperatury na poziomie 23 stopni Celcjusza. Zaznaczył, iż u niego sezon grzewczy trwa od września do maja, a także ogrzewa dom w każdy chłodny dzień roku. Podkreślił, iż utrzymanie takiej stałej temperatury w domu jest konieczne ze względów zdrowotnych, gdyż lekkie przeziębienie kończy się u osób w podeszłym wieku takich jak on zapaleniem oskrzeli. Zaznaczył, że poniesienie kosztów sądowych w wysokości 200,00 złotych wymagałoby zrezygnowania z zakupu części lekarstw oraz usług rehabilitanta, który pomaga mu powrócić do w miarę samodzielnego funkcjonowania oraz zatrzymać postępy choroby. Wnioskodawca podał, iż miesięcznie na żywność przeznacza kwotę w wysokości 1.200,00 złotych, na zakup lekarstw w wysokości 500,00 – 800,00 złotych, na rehabilitanta w wysokości 500,00 złotych, na telefon w wysokości 100,00 złotych, na energię elektryczną w wysokości 120,00 złotych, na gaz w wysokości 100,00 złotych, z tytułu opłat za wodę w wysokości 85,00 złotych, na opał w wysokości 300,00 złotych, na podatki w wysokości 100,00 złotych. Wnioskodawca dodał, iż razem z małżonką nie wykupują wszystkich zalecanych lekarstw ponieważ uzyskiwane dochody nie pozwalają na to, a usługi rehabilitanta są bardzo uszczuplane. Dodał, iż ze względu na konieczność przeprowadzenia u małżonki operacji w trybie natychmiastowym z uwagi na zaawansowanie choroby zmuszeni będą zaciągnąć kredyt na wykonanie jej w prywatnym szpitalu, co zwiększy dodatkowo miesięczne wydatki. Wnioskodawca dołączył wydruk z poradni specjalistycznej urazowo – ortopedycznej Wojewódzkiego Szpitala w P. potwierdzający, iż przewidywany czas oczekiwania na zabieg endoprotezoplastyki stawu kolanowego wynosi od 6 do 7 lat, kartę zabiegową z gabinetu masażu i fizykoterapii z której wynika, iż wnioskodawca wymaga stałej rehabilitacji, kartę wypisową żony wnioskodawcy ze szpitala oraz kartę informacyjną żony wnioskodawcy z leczenia. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym dotyczącym w niniejszej sprawie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. Oceniając sytuację finansową wnioskodawcy uznano, że znajduje się on w sytuacji materialnej uprawniającej go do przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi, który w niniejszej sprawie wynosi 200,00 złotych oraz ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Stwierdzono, że przy wysokości miesięcznego dochodu jaki wnioskodawca uzyskuje z tytułu emerytur nie jest on w stanie ponieść w całości kosztów postępowania sądowego samodzielnie, jak również ustanowić profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, gdyż byłby to wydatek przekraczający jego możliwości finansowe. Jednocześnie uznano, iż brak jest podstaw do przyjęcia, że wnioskodawca posiadając stały miesięczny dochód w wysokości 2.800,00 złotych netto miesięcznie nie jest w stanie choćby w części partycypować w kosztach postępowania sądowego. Zaznaczyć należy, iż strona wnosząc skargę do Sądu winna liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów sądowych w sprawie. Podkreślić należy, iż wnioskodawca zamierza zaciągnąć kredyt na leczenie żony, a zatem jego sytuacja finansowa nie jest na tyle trudna, by choćby w części nie mógł partycypować w kosztach sądowych. W świetle powyższego uznano, że wnioskodawca będzie w stanie ponieść ewentualne pozostałe koszty sądowe w sprawie takie jak : wpis od zażalenia w wysokości 100,00 złotych, wpis od skargi kasacyjnej w wysokości 100,00 złotych, czy opłatę kancelaryjną za sporządzenie uzasadnienia wyroku w wysokości 100,00 złotych. Zaznaczyć należy, że ww. ewentualne pozostałe koszty sądowe w sprawie, jakie wnioskodawca miałby ponieść mogą w niej wystąpić bądź też nie, co zależy też w części od działań samego wnioskodawcy. Podkreślić należy, że prawo pomocy jest instytucją wyjątkową stanowiącą odstępstwo od ogólnej zasady odpłatności postępowania wyrażonej w art. 199 ww. ustawy. Może być więc przyznane na wniosek osób bardzo ubogich znajdujących się ze względu na różne zdarzenia życiowe w sytuacji, która nie pozwala im na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania lub gdyby ich poniesienie było związane z poniesieniem uszczerbku koniecznego dla wnioskującego i jego rodziny, tj. uniemożliwiłoby zaspokojenie najbardziej podstawowych potrzeb życiowych. W przedmiotowej sprawie mając na względzie powyższe dane uznano, że wnioskodawca będzie w stanie ponieść ewentualne pozostałe koszty sądowe w sprawie, które mogą pojawić się bądź też nie, dlatego w tym zakresie wniosek oddalono. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło