VII SA/Wa 178/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi S. A. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego skargę oddala Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2008r. (nr [...]) działając na podstawie art. 104 i 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r., Nr 98, poz.1071 ze zm.), dalej zw. kpa, po zbadaniu sprawy ogrodzenia działki nr ew. [...] (obręb [...]) wniesionego od strony ulic K. i S. w S. – umorzył postępowanie. W uzasadnieniu organ wskazał, że postanowieniem z dnia [...] czerwca 2008r. nałożył na właścicieli ww. działki obowiązek przedłożenia oceny technicznej dot. przedmiotowego ogrodzenia, który inwestorzy spełnili. Z oceny technicznej wynikało, że ogrodzenie wzniesiono zgodnie ze sztuką budowlaną, polskimi normami, rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. – w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (DZ.U. z 2002r., Nr 75, poz. 690) oraz ustawą o drogach publicznych. Wobec braku podstaw do wydania nakazów lub zakazów, organ umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe. Odwołanie od powyższej decyzji złożył S.A. wskazując, że inwestorzy nie zgłosili przebudowy ww. ogrodzenia, wbrew treści art. 30 Prawa budowlanego. Organ uchylił się od merytorycznego rozstrzygnięcia pomimo, że samowolne wzniesienie ogrodzenia narusza ww. przepis i nie zmienia tego fakt, że wykonano je zgodnie ze sztuką budowlaną. Decyzja narusza więc art. 107 kpa, gdyż zawiera błędną podstawę prawną tj. art. 105 kpa. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2008r. (nr [...]), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 1 lipca 1994r. –Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2006r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.) – umorzył postępowanie odwoławcze. W motywach rozstrzygnięcia organ powołał się na treść art. 127 § 1 kpa oraz 28 kpa i wyjaśnił pojęcie interesu prawnego. Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy wskazał, że postępowanie dotyczy działki nr [...] stanowiącej własności J. i J. B. Natomiast S.A. jest właścicielem działki nr ew. [...], którą od działki inwestorów oddziela ul. K. pozostająca w użytkowaniu Gminy i Miasta S. Tym samym nie istnieje przepis prawa materialnego, z którego wynikałby interes prawny odwołującego co oznacza, że nie był on upoważniony do wniesienia odwołania. Wniesienie odwołania przez podmiot nie będący stroną postępowania skutkuje natomiast wydaniem decyzji o jego umorzeniu, zgodnie z art. 138 § 1 pkt 3 kpa. Skargę na powyższą decyzję złożył S.A., zarzucając naruszenie art. 28 kpa i wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji organu I instancji. Skarżący wskazał, że organy nie uwzględniły okoliczności, iż od ponad 30 lat zamieszkuje nieruchomość położoną przy ul. K. , która bezpośrednio graniczy z działką inwestorów. Decyzje zostały skierowane do osób, które wywodzą swój tytuł prawny z faktu zamieszkiwania na przedmiotowej nieruchomości, dlatego interes prawny skarżącego, na zasadzie analogii, również powinien być uznany w oparciu o fakt zamieszkiwania działki sąsiedniej. Skarżący został jednak całkowicie pominięty przez oba organy. Skarżący wskazał, że skoro organ I instancji umożliwiał mu przeglądanie akt i sporządzenia uwierzytelnionych odpisów, informował o podejmowanych czynnościach, to przyznał mu status strony postępowania. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Rozpatrując sprawę w świetle powyższych kryteriów stwierdzić należy, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie była decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2008r., którą organ ten umorzył postępowanie odwoławcze od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2008r. umarzającej postępowanie w sprawie legalności spornego ogrodzenia uznając, że S.A. nie posiada interesu prawnego do wniesieniu odwołania. Podstawę prawną działania organu II instancji stanowił art. 138 § 1 pkt 3 kpa, zgodnie z którym po rozpatrzeniu odwołania organ odwoławczy wydaje decyzję w której umarza postępowanie odwoławcze. W orzecznictwie sądowym utrwalone jest stanowisko, że umorzenie postępowania odwoławczego następuje, w przypadku bezprzedmiotowości postępowania odwoławczego spowodowanej, między innymi, wniesieniem odwołania przez osobę nie będącą stroną postępowania (patrz uchwała składu 7 sędziów NSA z dnia 5 lipca 1999 r., OPS 16/98, ONSA 1999, nr 4, poz. 119). W niniejszej sprawie legitymację strony do wniesienia odwołania, jak słusznie wskazano w zaskarżonej decyzji, należało oceniać na podstawie z art. 28 kpa. Stosownie do brzmienia tego przepisu stroną w postępowaniu administracyjnym jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W literaturze i orzecznictwie przyjmuje się, że o tym czy konkretny podmiot ma w danej sprawie chroniony interes prawny, decyduje przepis prawa materialnego. Interesu prawnego należy zatem poszukiwać w jego związku z określoną normą prawną, na podstawie której dany podmiot, w określonym stanie faktycznym, może domagać się konkretyzacji jego uprawnień lub obowiązków, bądź żądać przeprowadzenia kontroli określonego aktu lub czynności w celu ochrony jego praw lub obowiązków (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 listopada 2004 r., sygn. akt OSK 919/04, niepubl. oraz wyrok Sądu Najwyższego z dnia 1 grudnia 1994 r. sygn. III ARN 64/94, OSNAPiUS 1995, nr 10, poz. 118).). Od wykazania związku między chronionym przez przepisy prawa materialnego interesem prawnym a aktem lub czynnością organu administracyjnego uzależnione było zatem uprawnienie S.A. do złożenia odwołania w niniejszej sprawie. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że skarżący takiego przepisu prawa materialnego nie wskazał, jak również nie wynika on z akt sprawy. Działkę nr [...], stanowiącą własność skarżącego, oddziela od działki inwestorów - pp. B. ulica K. W odwołaniu skarżący zakwestionował tylko prawidłowość rozstrzygnięcia organu I instancji w zakresie zastosowania art. 105 kpa w związku naruszeniem z art. 30 Prawa budowlanego przez inwestorów. Nie wskazał jednak w jaki sposób sporne ogrodzenie wpływa na jego prawa i obowiązki, jako właściciela działki nr [...], to jest czy inwestycja ta stwarza jakiekolwiek uciążliwości, czy też ograniczenia w korzystaniu bądź zagospodarowaniu jego własnej działki. Należało zatem podzielić stanowisko organu odwoławczego, że skarżący posiadał w niniejszej sprawie jedynie interes faktyczny, co oznacza, że nie był uprawniony do złożenia odwołania od decyzji organu I instancji. Ustalenie takiej przesłanki – tak jak to już Sąd wyjaśnił powyżej - stwarzało po stronie organu odwoławczego obowiązek zakończenia postępowania w drugiej instancji, poprzez wydanie decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego, ponieważ nie było podstaw do rozstrzygnięcia sprawy co do jej istoty. Odnosząc się do zarzutów skargi podkreślić należy, że umożliwienie przeglądania akt, sporządzenia odpisów, czy informowanie o podejmowanych czynnościach – w świetle przestawionej argumentacji - w żadnym wypadku nie przesądza o uznaniu skarżącego za stronę postępowania. Podobnie, bez wpływu na rozstrzygnięcie pozostawała okoliczność przyznania przymiotu strony innym osobom zamieszkującym na nieruchomości inwestorów. Ustalenia istnienia interesu prawnego, organ dokonuje bowiem w stosunku do konkretnego podmiotu, w okolicznościach faktycznych i prawnych danej sprawy, nie jest zatem możliwe stosowanie jakiejkolwiek analogii do innych podmiotów uznanych za strony postępowania. Natomiast podniesiona w skardze okoliczność zamieszkiwania przez skarżącego działki sąsiedniej przy ul. K. nie była przedmiotem rozważań organów, gdyż skarżący nie posiada tytułu prawnego do tej nieruchomości. Fakt ten potwierdził pełnomocnik skarżącego – syn A.A. oświadczając do protokołu rozprawy, że właścicielką działki jest żona skarżącego. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.