VII SA/Wa 1783/11
PostanowienieWSA w Warszawie2011-12-16
Skład orzekający: Katarzyna Pakuła - Getka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, samotnie wychowująca dwie córki i posiadająca miesięczne dochody w wysokości 5.297,95 zł, jest w stanie ponieść koszty ustanowienia pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny?Ratio decidendi
Wnioskodawczyni wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika z wyboru bez spowodowania uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i córek, biorąc pod uwagę wysokość dochodów i ponoszone wydatki. Jednocześnie, wnioskodawczyni jest w stanie ponieść pozostałe koszty postępowania sądowego, co potwierdza uiszczenie wpisu sądowego.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni B. S. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wnioskodawczyni samotnie wychowuje dwie córki, a jej miesięczne dochody wynoszą 5.297,95 zł. Wskazała na wysokie koszty utrzymania domu, spłatę kredytu hipotecznego oraz brak alimentów od byłego męża. Po wezwaniu do złożenia dodatkowych wyjaśnień, wnioskodawczyni przedstawiła szczegółowe dane dotyczące swoich dochodów i wydatków.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano B. S. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. 2. W pozostałym zakresie wniosek oddalono.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła -Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 grudnia 2011 r. po rozpoznaniu wniosku B. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi B. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2011 r., znak: [....] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: 1. przyznać B. S. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata, 2. w pozostałym zakresie wniosek oddalić.
W dniu 16 listopada 2011 r. do Sądu wpłynął formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy B. S., w którym wniosła o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
W formularzu wniosku wnioskodawczyni podała że, prowadzi gospodarstwo domowe z dwiema córkami. Utrzymują się z dochodów w wysokości 5.297,95 złotych miesięcznie. Wnioskodawczyni uzasadniając wniosek podniosła, że jej sytuacja finansowa nie pozwala jej na poniesienie kosztów obrony bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania siebie i rodziny. Sama wychowuje dwie córki jedną uczennicę, drugą studentkę, której pomaga finansowo. Podkreśliła, że nie otrzymuje należnych alimentów od byłego męża. Nadto, sama ponosi ciężar spłaty zaciągniętego z byłym mężem kredytu na budowę domu. Zaznaczyła, że jej dochody miesięczne wystarczają na podstawowe utrzymanie i opłatę rachunków.
Podała, że posiada dom o pow. 120 m². Nie wskazała posiadania innych przedmiotów wartościowych ani oszczędności pieniężnych.
W związku z niewystarczającymi danymi do rozpoznania złożonego wniosku zarządzeniem z dnia 24 listopada 2011 r. wezwano wnioskodawczynię do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie; jakie ponosi miesięcznie koszty związane z utrzymaniem domu ( gaz, opłaty za energię, telefon, podatek od nieruchomości itp.) należało je wyszczególnić i podać ich wysokość oraz wysokości kwoty pieniężnej jaką miesięcznie przeznacza na codzienne utrzymanie ( żywność, odzież, leki, itp.). Ponadto, wezwano wnioskodawczynię do podania czy były małżonek partycypuje
w kosztach utrzymania i wychowania córek, jeśli tak należało wskazać w jakiej wysokości. Wezwano, także do wskazania czy posiada pojazdy mechaniczne, jeśli tak należało podać markę, rok produkcji, wartość rynkową oraz koszty związane z utrzymaniem (paliwo, naprawy, ubezpieczenie) oraz złożenia oświadczenia czy posiada oszczędności pieniężne, jeśli tak należało wskazać ich wysokość.
Powyższe wyjaśnienia należało nadesłać do Sądu w terminie 7 dni od daty doręczenia pisma, pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty.
W dniu 8 grudnia 2011 r. do Sądu wpłynęła odpowiedź wnioskodawczyni na powyższe.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Zgodnie z dyspozycją art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz.1270 ze zm.), zw. dalej p.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata lub radcy prawnego jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a.)
Podkreślić należy, że prawo pomocy jest instytucją wyjątkową, stanowiącą odstępstwo od ogólnej zasady odpłatności postępowania wyrażonej w art. 199 p.p.s.a. Może być więc przyznane na wniosek osób bardzo ubogich znajdujących się ze względu na różne zdarzenia życiowe w sytuacji, która nie pozwala im na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, lub gdy ich poniesienie byłoby związane z poniesieniem uszczerbku koniecznego dla wnioskującego i jego rodziny, tj. uniemożliwiłoby zaspokojenie najbardziej podstawowych potrzeb życiowych.
W sytuacji zaś, gdy strona posiada jakiekolwiek środki majątkowe lub finansowe powinna partycypować w kosztach postępowania.
Inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskodawcy.
W niniejszej sprawie oceniając dane przedstawione we wniosku i nadesłanych wyjaśnieniach stwierdzono że wnioskodawczyni wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika z wyboru.
Z formularza wniosku wynika, że wnioskodawczyni prowadzi gospodarstwo domowe z dwiema córkami. Utrzymują się z dochodów w wysokości 5.297,95 złotych miesięcznie. Na kwotę tą składa się wynagrodzenie wnioskodawczyni uzyskiwane z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości 4.297,95 złotych brutto miesięcznie oraz dochód z tytułu wynajmu w wysokości 1.000,00 złotych.
Wnioskodawczyni podała, że sama wychowuje dwie córki jedną uczennicę, drugą studentkę, której pomaga finansowo. Podkreśliła, że nie otrzymuje należnych alimentów od byłego męża. Nadto, sama ponosi ciężar spłaty zaciągniętego z byłym mężem kredytu na budowę domu. Wskazała, że zadłużona jest na kwotę w wysokości ok. 210.000,00 złotych. Kredyt ten spłaca w ratach, które kwartalnie wynoszą 844,09 złotych.
Wnioskodawczyni wyszczególniła w nadesłanych wyjaśnieniach, że ponosi następujące koszty związane z utrzymaniem domu tj. opłatę za energię w wysokości 160,00 złotych, opłatę za telefon w wysokości 150,00 złotych, opłatę za wodę w wysokości ok.130,00 złotych oraz inne konieczne wydatki tj. opał na zimę ( węgiel, drewno ) 2.300,00 złotych, podatek od nieruchomości kwartalnie w wysokości 314,00 złotych, spłata kredytu, którego rata kwartalnie wynosi 844,09 złotych, odzież w wysokości 300,00 złotych, środki czystości i higieniczne w wysokości ok. 120,00 złotych, na lekarstwa dla córki ok. 110,00 złotych, na wizyty u stomatologa ok. 100,00 złotych, ubezpieczenie roczne samochodu fiata Punto ok. 1.000,00 złotych, naprawy, przeglądy, opłaty 120,00 złotych, paliwo 100,00 złotych oraz wydatki na zakup żywności ok. 1500,00 złotych. Wnioskodawczyni wskazała, że były małżonek nie partycypuje w kosztach utrzymania i wychowania córek, nie płaci zasądzonych alimentów. Oświadczyła, że nie posiada oszczędności, pożycza pieniądze od emerytowanej matki.
Biorąc pod uwagę wysokość wykazanych dochodów z których utrzymuje się wnioskodawczyni wraz z córkami oraz ponoszone przez nich wydatki uznano, że nie jest ona w stanie ustanowić profesjonalnego pełnomocnika z wyboru bez spowodowania uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i córek. Oceniono, że poniesienie tego wydatku wykracza poza jej możliwości finansowe. Z tego względu przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu.
Jednocześnie stwierdzono, że brak jest podstaw do przyjęcia, że wnioskodawczyni nie może ponosić kosztów postępowania sądowego. Z akt sprawy wynika, że uiściła ona wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości 200,00 złotych.
Powyższe wskazuje, że wnioskodawczyni jest w stanie zgromadzić z uzyskiwanych dochodów środki na ponoszenie ewentualnych pozostałych kosztów sądowych w sprawie, które nie będą wyższe niż te dotychczas poniesione. Uznano, że poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie w całości przez wnioskodawczynię nie spowoduje utraty płynności finansowej i nie przyczyni się do uszczerbku w koniecznym utrzymaniu wnioskodawczyni i jej rodziny.
Wobec powyższego na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło