VII SA/Wa 1786/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron, , Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Protokolant st. sekr. sąd. Magdalena Banaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2013r. sprawy ze skargi B. W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2013r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania decyzji we wznowionym postępowaniu I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego B. W. kwotę 200 zł (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; Zaskarżonym postanowieniem [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego działając na podstawie art. 138 § 2 kpa po rozpatrzeniu zażalenia H. i E. K. uchylił postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2013 r. odmawiające wstrzymania we wznowionym na wniosek w/w osób postępowaniu wykonania decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r. uchylającej decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] lipca 2012 r. (wnoszącą sprzeciw wobec zgłoszenia B. W. zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na ociepleniu budynku mieszkalnego położonego na działkach nr ew. [...] i [...] obr. [...] przy ul. L. w T.) i umarzającej postępowanie organu pierwszej instancji. Jednocześnie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wskazał, że w przedmiotowej sprawie, z wnioskiem o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r., znak: [...], wystąpili H. i E. K. podając jako podstawę wznowienia przepis art. 145 § 1 pkt 4 kpa (w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu). Organ wskazał, że wniosek o wznowienie postępowania został wniesiony w ustawowym terminie (art. 148 § 2 kpa). Jak wynika z w/w wniosku H. i E. K. dowiedzieli się o ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r., znak: [...] w dniu [...] listopada 2012 r., zaś wniosek o wznowienie postępowania został nadany przez pełnomocnika skarżących w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego w dniu [...] listopada 2012 r. Organ odwoławczy stwierdził, że jak wynika z treści zaskarżonego rozstrzygnięcia organu wojewódzkiego, przyczyną odmowy wstrzymania wykonania decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r., znak [...] było uznanie przez Wojewodę [...], że wnioskodawcom nie przysługiwał przymiot strony w postępowaniu dotyczącym decyzji z dnia [...] października 2012 r., znak: [...], tj. w sprawie nie zaszła przesłanka z art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Z powyższym stanowiskiem organ odwoławczy nie zgodził się i zwrócił uwagę, że przedmiotowa inwestycja obejmuje swym zakresem również działkę nr ewid. [...], należącą do wnioskodawców – H. i E. K.. W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego skarżący mają więc interes prawny, w rozumieniu art. 28 kpa, do kwestionowania decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r., znak: [...]. Organ stwierdził, że analiza sprawy wskazuje, że wnioskodawcy – H. i E. K. - nie brali udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r., znak: [...]. Zdaniem organu odwoławczego, z analizy zebranego materiału dowodowego wynika zatem, że w rozpatrywanej sprawie zaistniała przesłanka z art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Konieczność uchylenia postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2013 r. i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji wynika z faktu, iż przeprowadzenie przez organ drugiej instancji postępowania godziłoby w zasadę dwuinstancyjności postępowania wyrażonej w art. 15 kpa. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie B. W. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Skarżący podniósł, że w dniu [...] lutego 2012 r. dokonał zgłoszenia zamiaru pogrubienia ocieplenia budynku mieszkalnego na działce [...], położonego częściowo na działce nr [...], której właścicielami są H. i E. K.. Przyznał także, że wykonanie dodatkowego ocieplenia spowoduje konieczność korzystania z działki nr ew. [...]. Skarżący podnosił, że żądanie wznowienia postępowania jest bezzasadne. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podnosząc jak w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję lub postanowienie z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie [...] Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który uchylił postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2013 r. odmawiające utrzymania na wznowionym na wniosek w/w osób postępowaniu wykonania decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r. uchylającej decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] lipca 2012 r. (wnoszącą sprzeciw wobec zgłoszenia B. W. zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na ociepleniu budynku mieszkalnego położonego na działkach nr ew. [...] i [...] obr. [...] przy ul. L. w T.) i umarzającej postępowanie organu pierwszej instancji. Jednocześnie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisu art. 138 § 2 kpa w związku z art. 144 kpa i art. 15 kpa, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy. Organ naruszył art. 138 § 2 kpa uznając, że postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2013 r. zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania art. 145 § 1 pkt 4 kpa w związku z art. 7 i 77 kpa, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Użyte w art. 138 § 2 kpa określenie "konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie" jest określeniem wymagającym każdorazowo interpretacji na tle okoliczności faktycznych sprawy. W szczególności można stwierdzić, że nawiązuje ono do pojęcia "nieprzeprowadzenia przez organ pierwszej instancji postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części" - co zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego - uniemożliwia rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy. Orzekając w trybie art. 138 § 2 kpa organ odwoławczy nie może ingerować w treść merytoryczną rozstrzygnięcia wydanego przez organ pierwszej instancji. Tymczasem w zaskarżonym postanowieniu organ odwoławczy wyraził swój pogląd prawny w sprawie stwierdzając, że H. i E. K. posiadają interes prawny w rozumieniu art. 28 kpa do kwestionowania decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r. Dokonując wykładni art. 138 § 2 kpa nie można pomijać treści art. 136 kpa, gdyż przepisy te pozostają ze sobą w ścisłym związku funkcjonalnym. Skoro wykładnia rozszerzająca art. 138 § 2 kpa nie jest dopuszczalna to organ odwoławczy może powołać się na ten przepis tylko wówczas, gdy wykaże, że przeprowadzenie przezeń dodatkowego postępowania wyjaśniającego w granicach art. 136 kpa nie jest wystarczające co do rozstrzygnięcia sprawy. Jeżeli zaś organ odwoławczy tylko kwestionuje rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, lecz nie wskazuje na uchybienia w ustalonym stanie faktycznym sprawy i nie wskazuje na okoliczność, która ma istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy i winna zastać wyjaśniona w ramach postępowania uzupełniającego dowodowego przez organ pierwszej instancji to powinien wydać decyzję reformatoryjną w rozumieniu art. 138 § 1 pkt 2 kpa. Żądanie wznowienia dotyczyło postępowania w przedmiocie dokonania organowi architektoniczno-budowlanemu zgłoszenia, o którym mowa w art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego. Z zakresu ustawowej regulacji tej instytucji wynika, że dotyczy ona postępowania, w którym borą udział jedynie inwestor dokonujący zgłoszenia i organ administracyjny. Natomiast postępowanie nadzwyczajne o wznowienie jest postępowaniem nowym, w którym krąg stron należy ustalić na podstawie art. 28 kpa. Okoliczność ta była znana organowi odwoławczemu i nie wymagała przeprowadzania postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, a więc umożliwiała rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy bez naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania. Z powyższych względów Sąd uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Na podstawie art. 152 ppsa stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, a na podstawie art. 200 ppsa zasądził koszty postępowania sądowego od organ na rzecz skarżącego.