VII SA/Wa 1789/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Asesor WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2009 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę. I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz P. Sp. z o.o. w W. kwotę 740 (siedemset czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2008r. ([...]), działając na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. Nr 98 z 2000r., poz. 1071 ze zm.), dalej zw. kpa, po rozpatrzeniu odwołania P.G. od decyzji Starosty [...] z dnia [...] października 2007r. (nr [...]) - uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu wskazano, że ww. decyzją Starosta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił Z. Sp. z o.o. [...] pozwolenia na budowę linii energetycznej napowietrznej NN, na działkach nr ew. [...] w m. C. i K. Od powyższej decyzji odwołanie złożył P.G. podnosząc, że inwestor nie uzgodnił z nim przebiegu linii, dokumenty są bardzo ogólne i prawdopodobnie nie uwzględniają aktualnego podziału gruntów. Odwołujący nie może więc określić, czy linia ma przebiegać przez działkę syna, czy działkę nr [...], której jest właścicielem. Organ odwoławczy podniósł, że w aktach brak jest wypisu z Krajowego Rejestru Sądowego, wskazującego reprezentację Spółki i w konsekwencji upoważnienie do udzielania pełnomocnictwa. Organ przy tym naruszył prawo, wydając decyzję na podstawie dokumentacji posiadającej braki formalno-prawne. Wojewoda [...] przytoczył art. 3 pkt 11 oraz art. 32 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), dalej zw. Prawem budowlanym, podnosząc, że wymienione w oświadczeniu inwestora o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane tytuły prawne nie są tytułami prawnymi, o którym mowa w art. 3 pkt. 11 Prawa budowlanego. Organ podkreślił, że złożenie ww. oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej nie wyklucza jego weryfikacji przez organ. W przypadku działki P.G. załączono umowę [...], natomiast P.G. twierdzi, że nie zgadza się na ww. linię. Przy czym z odwołania wynika, że dopiero z otrzymanej decyzji dowiedział się o planowanej budowie. Starosta [...] naruszył przy tym art. 7 i 77 § 1 kpa, gdyż nie ustalił prawidłowo, czy inwestor ma tytuł prawny do nieruchomości, nie ustalił czy budowa jest zgodna z miejscowym planem bądź decyzją o warunkach zabudowy oraz czy nie jest inwestycją celu publicznego. Nadto, nie ustalił prawidłowo stron postępowania oraz nie ustosunkował się do projektu budowlanego, który nie spełnia wymogów np. § 8 ust. 2 i in. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3.07.2003r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. Nr 120, poz. 1133). Skargę na to rozstrzygnięcie złożyła Z. Sp. z o.o. w W. i wnosząc o jego uchylenie zarzuciła naruszenie: art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego tj. przyjęcie, że skarżący nie posiadał tytułu do dysponowania nieruchomością na cele budowlane; art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego - poprzez przekroczenie zakresu badania wskazanego w nim oświadczenia; art. 77 kpa w zw. z art. 140 kpa poprzez niewyjaśnienie okoliczności sprawy pomimo, że ustalenia te nie wymagały postępowania dowodowego oraz art. 6, 7, 8, 9, 10, 11 i 107 kpa. Skarżący powołał art. 33 kpa i podniósł, że organ winien wezwać wnioskodawcę do uzupełnienia braków pełnomocnictwa, czego nie uczynił, nie ma zatem podstaw do kwestionowania umocowania osób działających w imieniu inwestora. Skarżący stwierdził, że organ II instancji dokonał wyrywkowej analizy art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego, gdyż zgodnie z jego treścią prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane może wynikać również ze stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych. Ustawa nie wymienia konkretnych stosunków prawnych co oznacza, że mogą to być również stosunki nienazwane. Na potwierdzenie swego stanowiska skarżący powołał orzecznictwo NSA, a nadto wyroki Sądu Najwyższego, w których wskazano, że jeśli właściciel zgodził się na przeprowadzenie przez działkę urządzeń przesyłowych, ich dysponent ma trwałe prawo do korzystania z gruntu. W związku w powyższym, dołączone do wniosku tytuły prawne należy traktować jako stosunki zobowiązaniowe wymienione w art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego. W szczególności § 2 umowy z P.G. wskazuje, iż między nim i jego następcami, a przedsiębiorstwem energetycznym nawiązano trwały stosunek obligacyjny. Zdaniem skarżącego, organy nie są uprawnione do samodzielnego badania prawdziwości oświadczania o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co potwierdza orzecznictwo NSA. Nadto, braki uzasadnienia zaskarżonej decyzji tj. stawianie niepopartych orzecznictwem lub doktryną twierdzeń i niepełna analiza materiału dowodowego naruszają art. 107 §1 kpa oraz naczelne zasady postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Przy czym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) obowiązkiem Sądu jest stwierdzenie nieważności decyzji, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kpa. Na wstępie wyjaśnić trzeba, że stosownie do treści art. 127 § 1 kpa od decyzji wydanej w pierwszej instancji stronie służy odwołanie (...). Natomiast zgodnie z art. 129 § 2 kpa odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie (...).Termin ten ma charakter zawity co oznacza, że wniesienie odwołania po jego upływie jest bezskuteczne. Z istoty takiego terminu wynika więc, że nigdy nie może być on przedłużany (por. wyrok NSA z dnia 2 października 1996r., SA/Ka 1742/95, niepubl.). W związku z powyższym, przed rozpatrzeniem odwołania organ odwoławczy zobowiązany jest do dokonania kontroli odwołania poprzez zbadanie m.in., czy wniosła je strona oraz czy zachowany został termin przewidziany do jego złożenia. W piśmiennictwie przyjmuje się, że prawo wniesienia odwołania służy nie tylko stronie, która brała udział w postępowaniu przed organem I instancji, lecz także stronie, która nie brała udziału w tym postępowaniu (E. Iserzon (w:) Komentarz IV, 1970, s. 223; B. Adamiak (w:) Komentarz, 1996, s. 556). Należy przyjąć, że w tym ostatnim przypadku odwołanie może wnieść osoba, która mogła być stroną w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, czyli osoba, której interesu prawnego lub obowiązku dotyczyło to postępowanie. Przepisy procedury administracyjnej nie uzależniają bowiem możliwości wniesienia odwołania przez stronę od jej udziału w postępowaniu pierwszoinstancyjnym. W niniejszej sprawie zasadne było zatem rozpatrzenie przez Wojewodę [...] odwołania P.G., który wprawdzie nie brał udziału w postępowaniu przed organem I instancji, ale posiadał interes prawny - w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego - do kwestionowania decyzji Starosty [...] z dnia [...] października 2007r. o pozwoleniu na budowę ww. linii energetycznej. Z akt sprawy oraz treści tejże decyzji wynika bowiem, że usytuowanie planowanej linii energetycznej NN dotyczy działki nr ew. [...], która stanowi własność P.G. Ponadto, co wymaga podkreślenia, decyzja Starosty [...] z dnia [...] października 2007r. została doręczona P.G., jako stronie postępowania. Podkreślić jednak należy - co uszło uwadze Wojewody [...] - że decyzję organu I instancji P.G. odebrał w dniu [...] października 2007r, natomiast odwołanie wniósł dopiero w dniu [...] stycznia 2008r. jednocześnie z zażaleniem na postanowienie Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2008r. (nr [...]) o sprostowaniu oczywistej omyłki. Nie ulega zatem wątpliwości, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem 14 dniowego terminu, o którym mowa w powołanym wyżej art. 129 § 2 kpa, a w takiej sytuacji obowiązkiem organ odwoławczego było wydanie rozstrzygnięcia w oparciu o art. 134 kpa. Wobec rozpatrzenia odwołania wniesionego z uchybieniem ustawowego 14 dniowego terminu, organ naruszył art. 129 § 2 kpa. w stopniu rażącym w rozumieniu art. 156§ 1 pkt2 kpa. W orzecznictwie i doktrynie ugruntowane jest bowiem stanowisko, że rozpatrzenie przez organ odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, gdyż oznacza, że organ dokonał weryfikacji - w postępowaniu odwoławczym -decyzji ostatecznej, która korzysta z ochrony trwałości decyzji wyrażonej w art. 16 § 1 kpa (por. wyroki NSA: z dnia 18 listopada 1999 r., I SA 330/99, niepubl.; z dnia 14 kwietnia 1999r., I SA 1823/98, ONSA 2000, nr 2, poz. 70; uch. NSA z dnia 12 października 1998r., OPS 11/98, ONSA 1999, nr 1, poz. 4; wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 1998 r., IV SA 1006/96, niepubl.). Rzeczą organu przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie zatem wydanie rozstrzygnięcia zgodnie z przedstawionym stanowiskiem Sądu. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 oraz art. 152 ppsa orzekł jak w pkt I i II sentencji. O kosztach rozstrzygnięto na podstawie art. 200 ww. ustawy.