VII SA/Wa 179/10
WyrokWSA w Warszawie2010-05-11
Skład orzekający: Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Jarosław Stopczyński, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego uchylająca decyzję stwierdzającą nieważność pozwolenia na budowę i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, była zgodna z prawem?Ratio decidendi
Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie narusza prawa. Organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., uchylając decyzję Wojewody i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, ponieważ rozstrzygnięcie sprawy wymagało uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części, wykraczającego poza kompetencje organu odwoławczego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. Sp. z o.o. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność pozwolenia na budowę wydanego w 1998 r. Wojewoda uznał, że pozwolenie zostało wydane z rażącym naruszeniem przepisów techniczno-budowlanych dotyczących odległości budynków od gazociągu. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił tę decyzję, wskazując na brak wystarczających dowodów potwierdzających naruszenie przepisów i potrzebę uzupełnienia materiału dowodowego. Skarżąca spółka gazownicza zarzuciła organowi odwoławczemu naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących uzasadnienia decyzji i oceny skutków naruszenia prawa.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, , Sędzia WSA Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka (spr.), Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2010 r. sprawy ze skargi M. Sp. z o.o. w W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2009 r. znak [..] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę skargę oddala
Decyzją z dnia [...] czerwca 1998 r. nr [...] Burmistrz Gminy W. na podstawie art. 28 ust. 1, art. 32 ust. 4, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 87 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) zwanej dalej k.p.a., zatwierdził projekt architektoniczno-budowlany i udzielił pozwolenia na budowę trzech segmentów budynku mieszkalnego z garażami wraz z ogrodzeniem na terenie nieruchomości położonej w Gminie W. przy ul. [...] róg [...] na działce nr [...] w obrębie [...].
Decyzją z dnia [...] września 2009 r. nr [...] Wojewoda [...] na podstawie art. 157 § 1 oraz art. 158 § 1 k.p.a., po przeprowadzeniu postępowania wszczętego z urzędu, stwierdził nieważność decyzji Prezydenta W. z dnia [...] czerwca 1998 r. nr [...].
W uzasadnieniu wskazał, iż zgodnie z art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza m.in. zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Organ podał, że zgodnie z § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Przemysłu i Handlu z dnia 14 listopada 1995 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe (Dz. U. Nr 139, poz. 686), w związku z tabelą stanowiącą załącznik do rozporządzenia, budynek powinien być usytuowany w odległości 1,5 m od istniejącego gazociągu. W przedmiotowej sprawie warunek ten nie został spełniony, gdyż inwestycja zatwierdzona decyzją z dnia [...] czerwca 1998 r. nr [...] została zlokalizowana nad istniejącym gazociągiem, co potwierdza pismo Oddziału [...] Zakładu Gazowniczego w W. z dnia [...] stycznia 2001 r. i załączona do pisma mapa lokalizacji gazociągu. W ocenie organu, takie usytuowanie budynku może stworzyć zagrożenie dla bezpieczeństwa obiektu i przebywających w nim mieszkańców.
W ocenie Wojewody [...], niezgodność decyzji Burmistrza Gminy W. z przepisami techniczno-budowlanymi określonymi w ww. rozporządzeniu skutkuje koniecznością stwierdzenia nieważności decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, co wypełnia dyspozycję art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Decyzją z dnia [...] listopada 2009 r. znak [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania M. C., uchylił powyższą decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ podał, iż dokument wskazany przez Wojewodę [...] nie jest dowodem, na podstawie którego można stwierdzić, że na nieruchomości na której został usytuowany sporny budynek znajduje się czynny gazociąg. Zdaniem organu odwoławczego, z uzasadnienia kontrolowanej decyzji nie wynika, w oparciu o jakie materiały ustalono naruszenie § 6 ust. 1 i załącznika nr 2 rozporządzenia Ministra Przemysłu i Handlu z dnia 14 listopada 1995 r. Z mapy lokalizacji gazociągu nie wynika bowiem, aby zostały na niej zwymiarowane odległości spornego zamierzenia inwestycyjnego od gazociągu. Ponadto Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zauważył, że mapa stanowiąca załącznik do pisma z dnia 3 stycznia 2001 r. nie zawiera naniesionych numerów ewidencyjnych działek i nie wynika z niej, przez które działki przebiega sieć gazowa.
W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, organ I instancji powinien ustalić bezspornie, czy wszystkie trzy segmenty mieszkalne objęte pozwoleniem na budowę nie spełniają warunków określonych w rozporządzeniu Ministra Przemysłu i Handlu z dnia 14 listopada 1995 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe. Następnie organ powinien rozważyć, czy zachodzi konieczność stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta W. z dnia [...] czerwca 1998 r. nr [...] w całości, czy w części. Zdaniem organu odwoławczego, zachodzi konieczność uzupełnienia w znacznej części materiału dowodowego i przeprowadzenia ponownego postępowania wyjaśniającego w całości.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniosła [...] Spółka Gazownictwa Sp. z o.o. – Oddział Zakład Gazowniczy W. z siedzibą w W., zarzucając naruszenie:
- art. 138 § 2 w zw. z art. 136 oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a. przez niewskazanie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, dlaczego przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego w granicach wyznaczonych przez art. 136 k.p.a. nie jest wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy,
- art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. przez stwierdzenie, że organ I instancji nie ocenił skutków społeczno-gospodarczych naruszenia prawa oraz nie wykazał rażącego naruszenia przepisów prawa.
Zdaniem strony skarżącej, przy wydaniu decyzji z dnia [...] czerwca 1998 r. nr [...] o pozwoleniu na budowę Burmistrz Gminy W. naruszył art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, ponieważ nie sprawdził zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Skarżąca spółka zwróciła się o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o dopuszczenie dowodów w postaci mapy z dnia 3 lipca 2003 r. przedstawiającej projekt zagospodarowania działki położonej przy ul. [...] i [...] oraz mapy z dnia 27 marca 2003 r. przedstawiającej działki położone przy ul. [...] róg ul. [...] w W. – na okoliczność przechodzenia przedmiotowego gazociągu przez działkę, na której M. C. pobudował segmenty budynku mieszkalnego z garażami i ogrodzeniem.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji oraz wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W rozpatrywanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły.
Sąd kontrolował decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2009 r. znak [...], uchylającą decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2009 r. nr [...] - stwierdzającą nieważność decyzji Prezydenta W. z dnia [...] czerwca 1998 r. nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej M. C. pozwolenia na budowę trzech segmentów budynku mieszkalnego z garażami wraz z ogrodzeniem na terenie nieruchomości położonej w Gminie W. przy ul. [...] róg [...] na działce nr [...] w obrębie [...] – i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. , zgodnie z którym organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
W rozpatrywanej sprawie organ I instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego, zatem zastosowanie przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego art. 138 § 2 k.p.a. było zasadne. Zakres postępowania wyjaśniającego, jakie należy przeprowadzić w niniejszej sprawie, wykracza bowiem poza kompetencje organu odwoławczego, wynikające z art. 136 k.p.a., w ramach których organ ten może przeprowadzić wyłącznie dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję.
Przede wszystkim wskazać należy, iż zgodnie z § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Przemysłu i Handlu z dnia 14 listopada 1995 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe (Dz. U. Nr 139, poz. 686), odległości podstawowe gazociągów od obiektów terenowych określają załączniki nr 1 i 2 do rozporządzenia. Wydając decyzję z dnia [...] września 2009 r. nr [...], Wojewoda nie wyjaśnił, czy odległość gazociągu od przedmiotowego budynku mieszkalnego określa załącznik nr 1, czy załącznik nr 2 do rozporządzenia. Stosownie do § 1 ust. 3 cytowanego rozporządzenia, wymagania dotyczące odległości podstawowych stosuje się do ustalania odległości projektowanych obiektów budowlanych w stosunku do istniejących gazociągów oraz do projektowanych gazociągów w stosunku do istniejących obiektów budowlanych.
Odległości podane w powyższych załącznikach wynoszą odpowiednio: 1,5 m dla gazociągów układanych w ziemi o ciśnieniu gazu nie większym niż 0,4 MPa w odniesieniu do budynków oraz 15 m dla gazociągów układanych w ziemi o ciśnieniu powyżej 0,4 MPa do 10 MPa od obrysów obiektów terenowych w odniesieniu do budynków mieszkalnych zabudowy jedno- i wielorodzinnej. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji powołał się na przepis § 6 ust. 1 rozporządzenia, jednak nie podał, który z załączników znajduje zastosowanie w przedmiotowej sprawie. Organ nie wyjaśnił, dlaczego budynek winien być usytuowany w odległości 1,5 m od istniejącego gazociągu, jak stwierdził w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia.
Ponadto, organ I instancji nie ustalił, czy gazociąg powstał legalnie, a więc na podstawie pozwolenia na budowę, a jeśli tak, to czy został wykonany zgodnie z pozwoleniem na budowę. Wojewoda nie wyjaśnił również, czy gazociąg był przebudowywany, a jeżeli tak, to na jakiej podstawie.
Zgodzić się należy z argumentacją przedstawioną przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż mapa dołączona do pisma Oddziału [...] Zakładu Gazowniczego w W. z dnia 3 stycznia 2001 r., obejmująca fragment nieruchomości położonych przy ul. [...] róg ul. [...], nie stanowi dowodu, na podstawie którego można stwierdzić, że na nieruchomości, na której usytuowany jest sporny budynek, znajduje się czynny gazociąg. Mapa ta nie zawiera naniesionych numerów ewidencyjnych działek i nie wynika z niej, przez które działki przebiega sieć gazowa. Z mapy lokalizacji gazociągu nie wynika także, aby zostały na niej zwymiarowane odległości budynku od gazociągu.
A zatem, dopiero przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w powyższym zakresie pozwoli na dokonanie oceny, czy decyzja o pozwoleniu na budowę przedmiotowego budynku mieszkalnego zawiera wadę wymienioną w art. 156 § 1 k.p.a., w szczególności – czy została wydana z naruszeniem przepisów rozporządzenia Ministra Przemysłu i Handlu z dnia 14 listopada 1995 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe.
Jednocześnie zauważyć należy, iż złożony na rozprawie sądowej w dniu 11 maja 2010 r. dowód z kserokopii postanowienia Prokuratora Prokuratury Rejonowej dla W. z dnia [...] grudnia 2004 r. sygn. akt [...] - w przedmiocie umorzenia śledztwa w sprawie przekroczenia uprawnień przez funkcjonariusza publicznego przy wydawaniu zezwolenia na budowę domu przy ul. [...] róg ulicy Instruktorskiej w W. – nie może wpłynąć na treść rozstrzygnięcia wydanego w niniejszej sprawie. Ponadto, stanowisko Prokuratora nie wiąże Sądu.
Z tych przyczyn, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło