VII SA/Wa 1796/06

WyrokWSA w Warszawie2006-12-05

Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska – Rzepecka, Mariola Kowalska, Izabela Ostrowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego uchylająca decyzję organu pierwszej instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania w celu ustalenia kręgu stron, może być uznana za wadliwą w rozumieniu przepisów o stwierdzeniu nieważności decyzji administracyjnej?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy, który uchyla decyzję organu pierwszej instancji i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania w celu prawidłowego ustalenia kręgu stron, działa zgodnie z prawem. Brak stwierdzenia nieważności takiej decyzji przez organ nadzoru nie stanowi naruszenia prawa, ponieważ wadliwość decyzji w rozumieniu art. 156 § 1 K.p.a. nie występuje w sytuacji, gdy organ odwoławczy prawidłowo ustala krąg stron postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący domagali się stwierdzenia nieważności decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), która utrzymała w mocy wcześniejszą decyzję GINB odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody uchylającej decyzję Prezydenta O. nakazującą rozbiórkę przybudówki. Skarżący podnosili, że nie brali udziału w postępowaniu, a postępowanie dotyczyło osoby nieżyjącej. GINB uznał, że decyzja Wojewody nie była obarczona wadą nieważności, a jedynie koniecznością ustalenia szerszego kręgu stron.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska – Rzepecka, , Sędzia WSA Mariola Kowalska (spr.), Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant Marzena Godlewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi T. W. H. W. oraz P. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2003 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala Sygnatura akt VII SA/Wa 1796/06 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] na podstawie art. 157 § 1 oraz art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) po rozpatrzeniu wniosku T. W. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 1996 r. znak: [...] uchylającej do ponownego rozpatrzenia, w trybie art. 138 § 2 K.p.a., decyzję Prezydenta O. z dnia [...] lutego 1996 r. w sprawie nakazu rozbiórki przybudówki do budynku mieszkalnego na działce przy ul J. w O.. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w uzasadnieniu zaznaczył, że w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Organ wskazał, że decyzja Wojewody [...] nie była obciążona wadą kwalifikującą ja do stwierdzenia nieważności oraz, że Wojewoda [...] wydał tą decyzję w z uwagi na konieczność ustalenia podmiotów będących inwestorami budowy, a w rezultacie osób, które można obciążyć nakazem rozbiórki. Z okoliczności sprawy wynikało, że krąg tych osób jest znacznie szerszy niż wskazany w decyzji nakazującej rozbiórkę co uzasadniało zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy związanej z ww. decyzją złożyła H. W.. Podniosła, że z akt sprawy wynika, że organ powinien stwierdzić nieważność decyzji objętej wnioskiem. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] maja 2003 r. podtrzymał swoje stanowisko zawarte w decyzji z dnia [...] kwietnia 2003 r. i na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy wskazał, że podnoszona przez H. W. kwestia braku udziału strony w postępowaniu dot. rozbiórki nie stanowi o wadliwości decyzji w rozumieniu art. 156 § 1 K.p.a. Może natomiast stanowić podstawę do rozpoznania sprawy w oparciu o przepisy dotyczące wznowienia postępowania. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na ww. decyzję złożyli T. W., H. W. i P. W.. Wnieśli o uchylenie decyzji organu II instancji. Wskazali, że wszyscy skarżący nie brali udziału w postępowaniu administracyjnym. Podnieśli również, że postępowanie toczy się z wniosku osoby, która od 4 lat nie żyje. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U., Nr 153, poz. 1271 ze zm.) – dalej zwana p.p.s.a. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002 Nr 153 poz. 1269), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy o p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie mogła być uwzględniona. Zaskarżona decyzja zapadła w postępowaniu nieważnościowym, które jest postępowaniem nadzwyczajnym. Jego zadaniem jest eliminacja z obrotu prawnego decyzji (postanowień) dotkniętych wadą nieważności. Wady te enumeratywnie wymienia art. 156 § 1 pkt 1-7 K.p.a. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 1996 r. Decyzją tą Wojewoda [...] uchylił decyzję Prezydenta O. z dnia [...] lutego 1996 r. Wojewoda podniósł, że w trakcie prowadzenia postępowania administracyjnego ujawniły się fakty wskazujące na konieczność przeprowadzenia dodatkowego postępowania administracyjnego zmierzającego do ustalenia faktycznego kręgu stron postępowania. Uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania nastąpiło wyłącznie z przyczyn natury formalno – prawnej w zakresie potrzeby ustalenia wszystkich stron zobowiązanych do wykonania rozbiórki. Zgodnie z art. 28. K.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Ustalenie kręgu osób będących stronami postępowania, a w szczególności zobowiązanych do wykonania obowiązków wskazanych w decyzji, jest podstawowym obowiązkiem organu i jedną z pierwszych czynności procesowych wymaganych do prawidłowego toku postępowania. W przypadku ustalenia, na danym etapie postępowania, że krąg osób wobec których należy wydać decyzję zobowiązującą do określonego zachowania, jest szerszy niż objęty decyzją, organ winien przede wszystkim krąg ten prawidłowo ustalić. Oznacza to, że jeżeli ujawnienie takiej okoliczności nastąpi po wydaniu decyzji przez organ I instancji, organ odwoławczy powinien uchylić decyzję organu niższego stopnia i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania – celem ustalenie faktycznego kręgu stron. Od tego typu ustaleń nie ma wyjątków. Adresatem decyzji z dnia [...] lutego 1996 r. w przedmiocie nakazu rozbiórki był T. W.. Ta osoba również była zobowiązana do wykonania nakazu określonego w decyzji. Natomiast z protokołu przeprowadzenia wizji lokalnej z dnia [...] kwietnia 1996 r. wynika, ze inwestorami byli również S. W. i H. W.. Ponadto inny zapis protokołu wskazuje, że 2/3 działki przy ul J. w O. na której zrealizowano przybudówkę należy do rodziny W.. Z powyższego wynika, że krąg osób zobowiązanych do wykonania nakazu rozbiórki powinien być szerszy niż wynika to z decyzji Prezydenta O.. Dlatego też słusznie organ II instancji w postępowaniu zwykłym uchylił tą decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania w celu ustalenia faktycznego kręgu adresatów decyzji rozbiórkowej. Wskazane w skardze okoliczności również nie dają podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...], wręcz przeciwnie, jak wyżej zaznaczono, dla prawidłowego toku postępowania konieczne było ustalenie kręgu osób wskazanych w tej decyzji. Zarzuty podniesione w skardze mogłyby być zasadne na gruncie pierwotnego postępowania w przedmiocie nakazu rozbiórki, jednakże nie na etapie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności. Należy wręcz zaznaczyć, że odmienne rozstrzygnięcie Wojewody [...] stanowiłoby podstawę do stwierdzenia nieważności tej decyzji. Zdaniem Sądu Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo ocenił, że decyzja Wojewody [...] z dnia [...] maja 1996 r. przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia z ww. powodów nie jest obarczona żadną z wad skutkujących stwierdzeniem nieważności. Stwierdzenie nieważności może nastąpić jedynie w przypadku ustalenia, że decyzja objęta wnioskiem narusza przepis art. 156 k.p.a. W niniejszej sprawie do naruszenia takiego nie doszło. Z tego względu decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2003 r. jaki decyzja wydana po ponownym rozpatrzeniu sprawy – z dnia [...] maja 2003 r. – są zgodne z prawem. Tym samym Sąd nie podzielił stanowiska skarżących, że w sprawie rażąco zostało naruszone prawo. Na marginesie należy również zaznaczyć, że organy administracji po uchyleniu decyzji nakazującej rozbiórkę przeprowadziły ponowne postępowanie które zakończyło się wydaniem kolejnej decyzji nakazującej rozbiórkę – z szerszym kręgiem podmiotów zobowiązanych do wykonania obowiązków nałożonych w decyzji (decyzja z [...] czerwca 1996 r.). Nowa decyzja rozbiórkowa została utrzymana w mocy przez organ II instancji (decyzja z dnia [...] sierpnia 1996 r.), a następnie była badana przez sąd administracyjny, który nie stwierdził by decyzja ta jak i nowa decyzja nakazująca rozbiórkę były obarczone wadami prawnymi. Sąd skargę na te decyzje oddalił (wyrok z dnia 12 maja 2000 r. sygn. akt IV SA 1851/99). Ten fakt także świadczy o zasadności wydania rozstrzygnięcia badanego w niniejszej sprawie, na podstawie którego przeprowadzone ponowne postępowanie W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę jako bezzasadną należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło