VII SA/Wa 1798/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, Sędzia WSA Joanna Gierak – Podsiadły, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lutego 2010 r. sprawy ze skargi E. Z. i M. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności I. skargę oddala; II. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata M. N. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 305 (trzysta pięć) złotych, w tym: tytułem zastępstwa prawnego kwotę 250 (dwieście pięćdziesiąt) złotych, tytułem 22% podatku od towarów i usług kwotę 55 (pięćdziesiąt pięć) złotych. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] sierpnia 2009r. Nr [...] po rozpatrzeniu odwołania E.i M. Z. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. nr [...] z dnia [...].05.2009 r., odmawiającą nałożenia na K. D. obowiązku dokonania przeróbek, zmian w budynku gospodarczo-garażowym usytuowanym na nieruchomości przy ul. P. w J. tj.: zmiany spadku dachu, usunięcia komina dachowego, usunięcia otworu drzwiowego wykonanego w ścianie budynku od strony zachodniej. W sprawie dot. budynku gospodarczo-garażowego usytuowanego na nieruchomości przy ul. P. w J wszczętej w dniu [...] grudnia 199r. zapadło szereg aktów administracyjnych, jak również wyroków sądów administracyjnych. Wyrokiem z dnia 2 lipca 2003 r. sygn. akt IV S.A. 368/02 Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi inwestora K. D. uchylił decyzję [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [..] stycznia 2002r. uchylająca decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. o umorzeniu postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. i przekazującą sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Organy nadzoru budowlanego I i II instancji jeszcze dwukrotnie umarzały postępowanie administracyjne w sprawie, a Sąd Administracyjny w Warszawie dwukrotnie uchylał zaskarżone decyzje oraz poprzedzające je decyzje organu pierwszej instancji – wyrokami z dnia 9 lutego 2005r. Sygn akt 7/IV SA 4336/03 i z dnia 28 listopada 2007r. Sygn akt VII SA/Wa 1349/07. W pierwszym wyroku Sąd wskazał w uzasadnieniu, że umorzenie postępowania /art. 105 § 1 k.p.a./ w tej sprawie było co najmniej przedwczesne, a sprawa nie została wyjaśniona zgodnie z wymogami art. 7 i 77 k.p.a. W kolejnym wyroku z dnia 28 listopada 2007r. Sąd przypomniał organom, że w wyroku z dnia 9 lutego 2005 roku przesądzono, że nie zaistniała w niniejszej sprawie bezprzedmiotowość postępowania, a zatem organ powinien rozstrzygać sprawę co do istoty, a ponadto organ miał wyjaśnić przede wszystkim, czy obiekt budowlany został wybudowany bez pozwolenia na budowę, gdyż nie można doprowadzić obiektu do stanu zgodnego z prawem, jeżeli nie ustalono, że budynek powstał w wyniku samowoli budowlanej. Ponadto należało ustalić, czy doszło do zmiany przeznaczenia budynku. Nie zweryfikowano również kwestii spadku dachu. Ponadto Sąd wskazał, biorąc pod uwagę realizację obiektu przed 1 stycznia 1995r., że w przypadku samowolnej realizacji tego obiektu będą miały zastosowanie przepisy ustawy Prawo budowlane z 1974r. Prowadząc po raz kolejny postępowanie w sprawie, organ I instancji przyjął, że przedmiotowy budynek powstał w dwóch etapach tj.w latach pięćdziesiątych, a rozbudowa miała miejsce w latach osiemdziesiątych Na jego realizację nie została przedłożona dokumentacja budowlana w związku z powyższym organ przyjął, iż został on w całości wybudowany w ramach samowoli budowlanej. Organ I instancji wskazał, że w operacie szacunkowym nieruchomości wykonanym w 1995r. przez J. Z., mowa jest o budynku warsztatowym powstałym po rozbudowie dawnego budynku gospodarczego. Organ wziął jednak pod uwagę, iż zgodnie z zapisem na str.6 w/w operatu budynek warsztatowy na dzień wykonania powyższej dokumentacji nie był eksploatowany. W ocenie organu bez znaczenia jest fakt, że rozbudowany budynek gospodarczy był wykorzystywany przez poprzednich właścicieli na cele warsztatowe, ponieważ to użytkowanie miało charakter samowolny, tj. bez dopełnienia przez inwestora, właściciela obowiązków wynikających z przepisów prawa budowlanego. Zdaniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. istotnym faktem w referowanej sprawie, jest samowolne dokonanie robót budowlanych polegających na wykonaniu spornego obiektu, a nie w jaki sposób uprzednio był on użytkowany. K. D. oświadczył, ze w latach 1997-1998 w drodze licytacji sądowej nabył posesję wraz z budynkiem gospodarczo-garażowym w takim samym obrysie jaki jest obecnie. Właściciel oświadczył, że dokonał jego remontu polegającego na wymianie otworów okiennych i drzwiowych oraz pokrycia dachowego, a także wykonanie obróbek blacharskich. Powyższe prace zostały wykonane sukcesywne i zakończone w 2000 r. Inwestor oświadczył, że sporny obiekt jest wykorzystywany na cele gospodarczo-garażowe. W związku z powyższym organ I instancji uznał, iż sporny budynek powstał w ramach samowoli budowlanej i przeprowadził postępowanie legalizacyjne na podstawie art. 37 i 40 Prawa budowlanego z 1974 r. Organ I instancji uznał, że w niniejszej sprawie nie ma żadnych podstaw prawnych do nałożenia na Inwestora obowiązku wykonania robót budowlanych przy spornym obiekcie, w szczególności tych o które wnioskowali Skarżący tj. zmiany spadku dachu w kierunku uniemożliwiającym odprowadzenie wód opadowych, śniegu, śmieci z nieruchomości, likwidację komina dymowego na w/w budynku, likwidację otworu drzwiowego wykonanego w ścianie budynku gospodarczego od strony zachodniej, ze względu na to, że został on wykonany w zbyt bliskiej odległości od granicy ich działki. Również w ocenie organu odwoławczego nie było podstaw do nakazania Inwestorowi wykonania robót budowlanych o jakie wnoszą Skarżący jak również nie ma podstaw prawnych do wydania nakazu rozbiórki obiektu w części lub w całości, o który m.in. wnoszą w odwołaniu. Decyzja została zaskarżona przez E. i M. Z. , którzy zarzucili decyzji naruszenie art. 7 i 77 K.p.a. Błędne i tendencyjne ustalenie stanu faktycznego, a w szczególności oparcie się przy jego ustaleniu jedynie na twierdzeniach K. D. i dowodach przez niego przedstawionych, z pominięciem istotnych dowodów przedkładanych przez Skarżących; Naruszenie art. 153 p.p.s.a. poprzez niezastosowanie się do wskazań co do dalszego postępowania zawartych w wyroku WSA z dnia 28.11.2007 roku (sygn. VII SA/Wa 1349/07); Zdaniem stron, organ administracyjny nie powinien ustalać, że przeznaczenie budynku nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż kwestie istotności tego zagadnienia i konieczności jego ustalenia przesądził już w sposób wiążący Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 28.11.2007 roku. Po drugie, organ administracji wbrew zaleceniu WSA nie poczynił żadnych nowych działań ani ustaleń w tym zakresie. Po trzecie, poza wskazaniem, że obecnie sporny budynek pełni funkcję gospodarczo -garażową, organ nie wskazał jakie konsekwencje ma to dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Po czwarte, powyższe ustalenie na temat obecnej funkcji obiektu jest w ocenie Skarżących błędne, gdyż budynek ten pełni funkcję ośrodka szkolenia kierowców (a nie funkcję gospodarczo - garażową), co Skarżący podnosili już wielokrotnie i o czym wspominał także Wojewódzki Sąd Administracyjny. Strony skarżące wskazały również, że w zaskarżonej decyzji organ administracji pierwszej instancji całkowicie pominął twierdzenia Skarżących dotyczące skrajnej bliskości budynku z granicą naszej posesji (zaledwie 0,6 m). Wbrew twierdzeniom organu stwarza to dla nas duże zagrożenie — z budynku zrzucane są na nasz teren śmieci z dachu takie jak liście, igliwie i śnieg. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że Sąd, rozpoznając skargę, ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie mogła być uwzględniona. E. i M. Z. domagając się interwencji organów nadzoru budowlanego w swoich wystąpieniach do organu oraz skardze skierowanej do sądu podnosili kwestie związane z dokonaną przez inwestora samowolą budowlaną , dokonaną modernizacją obiektu niezgodnie z warunkami technicznymi jakim powinien odpowiadać obiekt budowlany oraz zmianą funkcji obiektu, który niegdyś był obiektem gospodarczo-garażowym a obecnie pełni funkcję wykładowa dla kandydatów na prawo jazdy. Zarzucili decyzji naruszenie art. 7 i 77 K.p.a. przez błędne i tendencyjne ustalenie stanu faktycznego, a w szczególności oparcie się przy jego ustaleniu jedynie na twierdzeniach K. D. i dowodach przez niego przedstawionych, z pominięciem istotnych dowodów przedkładanych przez Skarżących. Na wstępie więc należy zauważyć, że przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja, odmawiająca, na żądanie stron skarżących, nałożenia na K. D. obowiązku dokonania przeróbek, zmian w budynku gospodarczo-garażowym usytuowanym na nieruchomości przy ul. P.w J.. Sąd w wyroku z dnia 28 listopada 2007r. wskazał, biorąc pod uwagę realizację obiektu przed 1 stycznia 1995r., że w przypadku samowolnej realizacji tego obiektu będą miały zastosowanie przepisy ustawy Prawo budowlane z 1974r. Prowadząc po raz kolejny postępowanie w sprawie organ I instancji wskazał, że przedmiotowy budynek powstał w dwóch etapach tj.w latach pięćdziesiątych, a rozbudowa miała miejsce w latach osiemdziesiątych. Ponieważ inwestor nie przedłożył organowi stosownej dokumentacji budowlanej w związku z powyższym organ zasadnie przyjął, iż został on w całości wybudowany w ramach samowoli budowlanej i przeprowadził postępowanie legalizacyjne na podstawie art. 37 i 40 Prawa budowlanego z 1974 r. Zatem słusznie organy zajęły się sprawą związaną z samowolą budowlaną dokonaną przed wejściem w życie aktualnie obowiązującego prawa budowlanego z 1994r. bowiem nie tylko były związane wytycznymi sądu administracyjnego , ale również nie mogły w jednym postępowaniu rozstrzygać odwóch róznych sprawach tj dokonanej samowoli budowlanej na gruncie przepisów ustawy Prawo budowlane z 1974 r. oraz podnoszonej przez strony skarżące kwestii zmiany sposobu użytkowania obiektu, która jest innego rodzaju sprawą wymagającą ewentualnie podjęcia odrębnego postępowania. Zgodnie z art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974 r., wypadku wybudowania obiektu budowlanego niezgodnie z przepisami, jeżeli nie zachodzą okoliczności określone w art. 37, właściwy terenowy organ administracji państwowej wyda inwestorowi, właścicielowi lub zarządcy decyzję nakazującą wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego, terenu nieruchomości lub strefy ochronnej do stanu zgodnego z przepisami. Podkreślić należy, że nakaz określony w art. 40 cytowanej ustawy, mający na celu doprowadzenie obiektu budowlanego, terenu nieruchomości lub strefy ochronnej do stanu zgodnego z przepisami, znajduje zastosowanie w przypadku wybudowania obiektu budowlanego lub jego części niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, jeżeli zaś nie zachodzą okoliczności określone w tym przepisie, a organ winien odnieść się do określonego żądania i w sytuacji braku przesłanek do wydania decyzji nakazującej wykonanie zmian lub przeróbek na podstawie art. 40 cytowanej ustawy orzec o odmowie nałożenia żądanych czynności. Z oceny technicznej wykonanej przez uprawnioną osobę, a znajdującej się w aktach sprawy, wynika, że sporny budynek nie stwarza zagrożenia dla użytkowania. Nie zawiera również informacji odnośnie nieprawidłowości wykonania komina. Z materiału dowodowego zebranego w niniejszej sprawie wynika, ze wody opadowe odprowadzane są rurami spustowymi na nieruchomość K. D. Natomiast drzwi znajdujące się w ścianie zachodniej budynku nie naruszają przepisów prawa, ani nie powodują ujemnych konsekwencji dla nieruchomości Skarżących. Biorąc więc pod uwagę, że organ I instancji prowadził postępowanie w oparciu o przepisy ustawy z 1974r. uznać należy, że w niniejszej sprawie nie było żadnych podstaw prawnych do nałożenia na Inwestora obowiązku wykonania określonych robót budowlanych przy spornym obiekcie, w szczególności tych o które wnioskowali Skarżący tj. zmiany spadku dachu w kierunku uniemożliwiającym odprowadzenie wód opadowych, śniegu, śmieci z nieruchomości, likwidację komina dymowego na w/w budynku, likwidację otworu drzwiowego wykonanego w ścianie budynku gospodarczego od strony zachodniej, ze względu na to, że został on wykonany w zbyt bliskiej odległości od granicy ich działki, ponieważ : Odnosząc się do zarzutów stron skarżących wyjaśnić należy, że roboty budowlane wykonane przez Inwestora w ramach tzw. remontu zostały ocenione w postępowaniu legalizacyjnym prowadzonym w niniejszej sprawie odnośnie całego obiektu, który powstał warunkach samowoli budowlanej. Z materiału dowodowego zebranego w niniejszej prawie wynika, że K. D. dokonał remontu obiektu polegającego m.in. na zmianie pokrycia dachowego. Z oceny technicznej wynika, że obiekt pokryty jest stropodachem o nachyleniu 2%. Z dokumentacji wynika, że tylko część dachu spornego obiektu jest skierowana w stronę działki Skarżących jednakże wody opadowe są oprowadzane rurami spustowymi na własną działkę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. prawidłowo zbadał nieistnienie przesłanki z art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. Powiatowy organ nadzoru budowlanego wskazał, że z oceny technicznej wykonanej przez osobę uprawioną wynika, że sporny obiekt spełnia warunki bezpieczeństwa konstrukcji i bezpieczeństwa użytkowania. Należy wskazać, że przepisy wykonawcze starego Prawa budowlanego dopuszczały usytuowanie obiektów w innych odległościach niż 3- 4 m od granicy działki jeżeli odległość między budynkami istniejącymi, a budynkiem projektowanym wynosi co najmniej 8 m. Z inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej wynika, że odległość między budynkiem usytuowanym na działce Skarżących oraz na działce po nr ew. [...] jest większa niż 8 m. Sąd, nie stwierdził zatem, że organy orzekające naruszyły przepisy prawa materialnego a także przepisy postępowania, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy, wobec braku podstaw do kwestionowania zgodności zaskarżonej decyzji z prawem, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę należało oddalić.