VII SA/Wa 18/25

WyrokWSA w Warszawie2025-05-30

Skład orzekający: sędzia WSA Bogusław Cieśla, sędzia WSA Andrzej Nogal, asesor WSA Marcin Maszczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakładająca obowiązek wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem jest prawidłowa, gdy budynek został wybudowany bez własnej ściany zewnętrznej przylegającej do budynku sąsiedniego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy prawidłowo zastosowały art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, nakładając obowiązek wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem. Kluczowe jest to, że budynek został wybudowany bez własnej ściany zewnętrznej, co narusza elementarne zasady sztuki budowlanej i przepisy techniczno-budowlane. Sąd nie podzielił zarzutów skarżącego, uznając, że postępowanie zostało przeprowadzone z poszanowaniem zasad postępowania administracyjnego.
Stan faktyczny
Skarżący M. K. złożył skargę na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakładającą na skarżącego obowiązek wykonania określonych robót budowlanych. Kontrola wykazała, że budynek mieszkalny jednorodzinny dwulokalowy na działce skarżącego został wybudowany bez własnej ściany zewnętrznej przylegającej do budynku sąsiedniego. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów KPA i Prawa budowlanego, w tym brak wyjaśnienia stanu faktycznego i obowiązujących przepisów w dacie budowy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Bogusław Cieśla Sędziowie: sędzia WSA Andrzej Nogal (spr.) asesor WSA Marcin Maszczyński Protokolant: sekretarz sądowy Grażyna Dmitruk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2025 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 maja 2024 r. nr 491/24 w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania robót budowlanych oddala skargę Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest skarga z dnia 12 czerwca 2024 r. M. K. , zwanego dalej Stroną lub Skarżącym, na decyzję z dnia 15 maja 2024 r., Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej Organem lub MWINB, utrzymującego w mocy decyzję z dnia 21 lutego 2024 r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. , zwanego dalej PINB w przedmiocie nałożenia na Skarżącego obowiązku wykonania określonych robót budowlanych. Zaskarżona decyzja wydana została na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14.06.1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024r., poz. 572 z późn. zm.), dalej k.p.a. oraz na podstawie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 07.07.1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2023r., poz. 682 z późn. zm.), dalej u.p.b. Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu 26 listopada 2019 r. na należącej do Skarżącego działce nr ew. [...] , przy ul. W. [...] w B. została przeprowadzona kontrola, w trakcie której inspektor PINB ustalił, iż brak jest komina po stronie kontrolowanej działki, tj. działki nr ew. [...] , przy granicy z działką nr ew. [...] , co uwidocznione zostało na fotografii stanowiącej załącznik do protokołu kontroli. Z powodu nieobecności właściciela odstąpiono od dalszych czynności kontrolnych. W dniu 11 lutego 2020 r. na ww. nieruchomości przeprowadzona została ponownie kontrola, w trakcie której ustalono, iż na wygrodzonej posesji usytuowana jest część budynku mieszkalnego jednorodzinnego dwulokalowego. Budynek parterowy, podpiwniczony, z poddaszem gospodarczym, przykryty dachem wysokim dwuspadowym. Według oświadczenia Skarżącego część budynku usytuowana na przylegającej działce nr ew. [...] (przy ul. W. [...] ) została docieplona i posiada wymienione pokrycie dachowe, przedłużoną połać dachową i zlikwidowane lukamy. Roboty budowlane zostały zakończone. Stan techniczny dachu inspektor ocenił jako dostateczny, a stan budynku jako dobry. Inspektor zobowiązał Skarżącego do przedłożenia w PINB aktualnej opinii kominiarskiej dotyczącej pionów kominowych usytuowanych w części budynku tj. na posesji przy ul. W. [...] , w terminie do 15 marca 2020 r. Pokrycie dachu z blachy stalowej powlekanej. Ściany zewnętrzne są docieplone styropianem o gr. 10 cm. Część budynku usytuowana na działce nr ew. [...] (posesja przy ul. W. [...] ) nie jest docieplona i posiada pokrycie dachu bitumiczne z papy. Skarżący świadczył, że budynek był wybudowany przez jego dziadka K. R. i sąsiada. Lokal przy ul. W. [...] Skarżący w 1/3 nabył w drodze spadku, a pozostałą część odkupił od pozostałych j spadkobierców w 2008 roku. W tym czasie na działkę i do przedmiotowej części budynku były doprowadzone przyłącza: wodociągowe, kanalizacyjne. Skarżący oświadczył, że dokumentacja administracyjno-budowlana zaginęła. Postanowieniem 163/21 z dnia 7 października 2021 r. PINB nałożył na Skarżącego obowiązek przedstawienia ekspertyzy technicznej budynku, usytuowanego na działce nr ew. [...] , obręb [...] , przy ulicy W. [...] w miejscowości B.. W dniu 10 sierpnia 2023 r. Skarżący przedłożył ostatecznie ekspertyzę techniczną budynku mieszkalnego jednorodzinnego, w której wskazano m.in., że budynek wybudowano bez ściany zewnętrznej przylegającej do budynku sąsiedniego oraz wskazano szereg robót budowlanych niezbędnych do wykonana w celu doprowadzenie obiektu do zgodności z przepisami. Mając powyższe na uwadze, PINB ostatecznie decyzją z dnia 21 lutego 2024 r. nałożył na Skarżącego obowiązek wykonania określonych w decyzji robót budowlanych. W uzasadnieniu PINB wskazał, że ze zgromadzonej dokumentacji wynika, iż budynek przy ul. W. [...] i ul. W. [...] nie stanowiły jednej inwestycji, a do budowy przystąpiono w różnym czasie. Z oświadczeń stron wynika, iż najpierw powstał budynek, w którym obecnie zamieszkuje M. S. , a następnie budynek będący własnością Skarżącego. Nie można zatem stwierdzi zdaniem PINB, iż oba budynki stanowią jedną inwestycję (budynek mieszkalny jednorodzinny dwulokalowy) i powinny posiadać jedną wspólną ścianę. . Tym samym PINB uznał , iż wykonanie budynku bez własnej ściany od strony działki Skarżącego narusza przepisy techniczno-budowlane obowiązujące w okresie budowy, jak i obecne, zatem należy nałożyć na właściciela obowiązek wykonania wskazanych robót, celem doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia PINB wskazał art. 51. ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane w myśl którego właściwy organ w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Z powyższą decyzją nie zgodził się Skarżący składając odwołanie. Decyzją z 15 maja 2024 r. MWINB utrzymał jednak zaskarżoną decyzję w mocy. Decyzja MWNB została zaskarżona skargą do tut. Sądu. W skardze Skarżący zarzucił decyzji: - naruszenie art. 107 § 1 i § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nieustalenie i niewyjaśnienie następnie, jakie przepisy obowiązywały w dacie wykonania robót budowlanych i jakie normy w nich zawarte zostały naruszone, - naruszenie art. 7, art. 8 § 1 oraz art. 77 § 1 Kpa, poprzez niewyjaśnienie w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości okoliczności realizacji inwestycji przy ul. W. [...] w B. oraz oparcie rozstrzygnięcia na przypuszczeniach co do tego stanu, - naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, poprzez nieokreślenie, jakie przepisy obowiązujące w dacie budowy budynku przy ul. W. [...] w B. zostały naruszone, określenie zakresu nakazanych robót w sposób nieprecyzyjny oraz wydanie decyzji, o której mowa w tym przepisie bez ustalenia niebudzącego wątpliwości stanu faktycznego w niniejszej sprawie. Z uwagi na powyższe, w niósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, ze zm.; dalej: p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. W świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. dla kierunku rozstrzygnięcia zasadnicze znaczenie ma to, czy zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo czy doszło do uchybienia uzasadniającego stwierdzenie nieważności zaskarżonego aktu. Kontrola sądowa przeprowadzona w oparciu o wskazane wyżej kryteria wykazała, że zaskarżona decyzja nie zawiera wad uzasadniających jej uchylenie. Przedmiotem kontrolowanego postępowania była ocena prawidłowości wydania przez organ II instancji decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji - PINB W. nakładającej na Skarżącego, jako właściciela budynku mieszkalnego jednorodzinnego usytuowanego na działce nr ew. [...] , obręb [...] przy ul. W. [...] w miejscowości B. , gmina B. , obowiązek wykonania w określonym terminie robót budowlanych określonych w ekspertyzie technicznej opracowanej przez mgr inż. Mateusza Nowickiego, niezbędnych do doprowadzenia w/w budynku do stanu zgodnego z przepisami, wyszczególnionych w sentencji decyzji. W sprawie bezsporne jest, że budynek Skarżącego wybudowano bez ściany zewnętrznej przylegającej do budynku sąsiedniego. Jest to okoliczność w sprawie kluczowa i podstawowa, gdyż elementarna sztuka budowlana wskazuje, że każdy samodzielny budynek powinien mieć samodzielne ściany. W tej sytuacji zasadnie organy przyjęły, że zastosowanie w sprawie znajduje art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z ust. 7 Prawa budowlanego, stanowiące, że: "Przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania." Zgodnie zaś z ust. 7 tego przepisu: " Przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1". Zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych (orz. WSA w Łodzi z dnia 29 I 2008r., sygn. II SA/Łd 944/07) celem postępowania prowadzonego w oparciu o powołany przepis jest doprowadzenie robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, po uprzednim wyjaśnieniu legalności i jakości wykonywanych robót. Organy obowiązane są zatem do doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, wskazując taki zakres robót który to umożliwi. Analogicznie w innym orzeczeniu WSA w Gorzowie Wielkopolskim w wyroku z dnia 18 IV2012r., sygn. akt II SA/Go 204/12 "Ideą postępowania naprawczego Jest doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. W toku postępowania w tym przedmiocie organ nadzoru budowlanego winien ustalić, czy przeprowadzone roboty są zgodne z przepisami prawa oraz - ewentualnie – jakie czynności należy przedsięwziąć, aby zaistniały stan doprowadzić do zgodności z prawem. W wypadku ustalenia, że nie jest możliwe doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem lub też strona nie przejawia koniecznej w tym kierunku inicjatywy, organ ma obowiązek nakazać zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego’’. Sąd nie podzielił zarzutów podniesionych w skardze. Zdaniem Sądu nie było potrzeby szczegółowego omawiania przepisów budowlanych w czasie budowy, a to z tej przyczyny, że zawsze przepisy budowlane nakazywały budowę zgodnie ze sztuką budowlaną, a ta z kolei wymagała zawsze, aby samodzielny budynek miał własne cztery ściany. Stan budynku oraz zakres prac naprawczych organ ustalił zgodnie z ekspertyzą przedstawioną przez Skarżącego, a więc niezrozumiałe jest, dlaczego Skarżący podnosi zarzuty wobec z organu z tego tytułu. Podsumowując stwierdzić należy, że postępowanie poprzedzające wydanie kontrolowanej decyzji przeprowadzone zostało z poszanowaniem zasad postępowania administracyjnego. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło