VII SA/Wa 1801/07
WyrokWSA w Warszawie2008-04-01
Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Mirosława Kowalska, Paweł Groński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może stwierdzić nieważność decyzji, która była już przedmiotem kontroli sądowej i skarga na nią została oddalona?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może stwierdzić nieważności decyzji, która była już przedmiotem kontroli sądowej i skarga na nią została oddalona. Wynika to z zasady związania organów administracji oceną prawną wyrażoną w orzeczeniu sądu administracyjnego, zgodnie z art. 153 PPSA. Oddalenie skargi przez sąd zamyka drogę do stwierdzenia nieważności decyzji przez organ administracji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku L. Ł. o stwierdzenie nieważności decyzji nakazującej rozbiórkę tymczasowego obiektu budowlanego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił stwierdzenia nieważności, powołując się na fakt, że decyzja ta była już przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który oddalił skargę na tę decyzję. L. Ł. złożyła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów PPSA i k.p.a. oraz wadliwość poprzedniego wyroku sądu.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Asesor WSA Paweł Groński, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi L. Ł. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2007 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2007 r., znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 k.p.a., po rozpoznaniu wniosku L. Ł. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2007 r., znak: [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2002 r., znak: [...], utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] października 2002 r., znak: [...], nakazującą L. Ł. rozbiórkę tymczasowego obiektu budowlanego (zabudowanego barakowozu) samowolnie ustawionego na działce nr [...] położonej w obrębie miejscowości L., gm. D., utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] lipca 2007r.
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ przywołał przepis art. 153 oraz art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 12370 ze zm.) oraz wskazał, iż decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2002 r. poddana została kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...], który wyrokiem z dnia [...] kwietnia 2004 r., sygn. akt [...], oddalił skargę L. Ł. na w/w decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2002 r.
Zdaniem organu, z zasady związania sądów i organów administracji publicznej oceną prawną wyrażoną w orzeczeniu sądu administracyjnego wynika to, iż organy administracji publicznej nie mają możliwości weryfikacji badanych przez sąd administracyjny decyzji (postanowień) nawet w postępowaniu nadzwyczajnym, przesłanki stwierdzenia nieważności mogły być bowiem przedmiotem postępowania przed tym sądem.
Ponadto Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego powołał się na ugruntowany w judykaturze sądowo-administracyjnej pogląd, iż wyrok oddalający skargę na decyzję administracyjną zamyka organom administracji publicznej możliwość stwierdzenia nieważności decyzji zbadanej uprzednio przez sąd administracyjny.
Skargę na powyższą decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2007 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła L. Ł., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, jak również poprzedzającej ją decyzji tegoż organu z dnia [...] lipca 2007 r., jak również o stwierdzenie nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2002 r.
Zaskarżonym decyzjom skarżąca zarzuciła rażące naruszenie: art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez błędną wykładnię, skutkującą nierozpoznaniem sprawy co do istoty, objawiającą się w niezastosowaniu w sprawie przepisów ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane, w szczególności art. 49 Prawa budowlanego; art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie; jak również naruszenie art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a.
Zdaniem strony skarżącej, ocena prawa i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu, wiążą w sprawie jedynie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia i którego orzeczenie zostało uchylone w toku instancji, z treści zaś przepisów powołanych w uzasadnieniu zaskarżonych decyzji, nie wynika zakaz merytorycznego rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji.
L. Ł. w swojej skardze wskazała również na okoliczności przemawiające, w jej ocenie, za koniecznością stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie nakazu rozbiórki, jak również wskazała na wadliwość wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...].
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że Sąd, rozpoznając skargę, ocenia czy zaskarżona decyzja lub postanowienie nie narusza przepisów prawa materialnego i postępowania administracyjnego.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
W niniejszej sprawie Sąd dokonał kontroli decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2007 r., znak: [...], utrzymującej w mocy decyzję z dnia [...] lipca 2007 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2002 r., znak: [...], utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] października 2002 r., znak: [...], nakazującą L. Ł. rozbiórkę tymczasowego obiektu budowlanego (zabudowanego barakowozu) samowolnie ustawionego na działce nr [...] położonej w obrębie miejscowości L., gm. D.
Kontrola zaskarżonej decyzji wykazała, że badane rozstrzygnięcie zostało wydane zgodnie z prawem.
Podstawowe znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy ma fakt, iż decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2002 r., znak: [...], utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] października 2002 r., znak: [...], nakazującą L. Ł. rozbiórkę tymczasowego obiektu budowlanego (zabudowanego barakowozu) samowolnie ustawionego na działce nr [...] położonej w obrębie miejscowości L., gm. D. poddana została kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] wyrokiem z dnia [...] kwietnia 2004r., sygn. akt [...], oddalił skargę L. Ł. na w/w decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2002 r.
Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że ani żaden organ administracji państwowej, ani inny wojewódzki sąd administracyjny nie może formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, a zobowiązany jest do podporządkowania się temu poglądowi w pełnym zakresie.
Bezwzględny obowiązek zastosowania się przez organ administracji do poglądu prawnego i wynikających z niego wytycznych co do dalszego biegu postępowania może być wyłączony tylko w razie istotnej zmiany (po wydaniu wyroku) stanu faktycznego lub zmiany przepisów prawa, a także, po wzruszeniu wyroku w przewidzianym do tego trybie. W sprawie niniejszej taka okoliczność nie zachodzi.
W tej sytuacji znaczenie powołanego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy polega na jego wiążącej mocy co do braku podstaw do zarzucenia decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie tylko wadliwości kwalifikowanej, ale i jakiejkolwiek wadliwości branej pod uwagę w ramach wyznaczonej sądowi administracyjnemu przez przepisy prawa kognicji.
Ewentualne próby stwierdzenia nieważności decyzji rozpoznawanej już wcześniej przez sąd są w istocie niedopuszczalną ingerencją w prawomocne orzeczenie sądu.
Z tych względów argumenty podnoszone przez skarżącą we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji nie mogą być przedmiotem merytorycznego rozstrzygnięcia organu administracyjnego, tym bardziej, że jak wyżej wskazano, kontrola sądu administracyjnego oparta jest na kryterium zgodności z prawem, a więc Sąd wcześniej badający decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2002 r. brał pod uwagę wszystkie okoliczności faktyczne i prawne, które mogły mieć wpływ na ocenę zgodności decyzji z prawem.
W tym stanie rzeczy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, działając w oparciu o prawomocne rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] zajął słuszne stanowisko w sprawie.
Oddalenie przez sąd administracyjny skargi na niezgodność decyzji z prawem zamyka organowi administracyjnemu drogę do stwierdzenia nieważności tej decyzji, ze względu na związanie go oceną prawną zawartą w wyroku sądu w odniesieniu do przedmiotu rozstrzygnięcia sądowego (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 kwietnia 2001 r., sygn. akt II SA 517/2000, LEX 51228).
W tym stanie rzeczy zarzuty podniesione w skardze nie mogą być rozpatrywane, gdyż nie mają znaczenia prawnego dla rozstrzygnięcia sprawy, stanowią jedynie prawnie niedopuszczalną polemikę z prawomocnym orzeczeniem sądu administracyjnego.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę jako nieuzasadnioną oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło