VII SA/Wa 1809/17
WyrokWSA w Warszawie2018-05-08
Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Karolina Kisielewicz, Elżbieta Zielińska-Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzut odroczenia terminu wykonania obowiązku lub braku jego wymagalności, oparty na toczącym się postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wpisującej zabytek do rejestru, może stanowić podstawę do uwzględnienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że toczące się postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wpisującej zabytek do rejestru zabytków nie stanowi podstawy do uwzględnienia zarzutu odroczenia terminu wykonania obowiązku lub braku jego wymagalności w postępowaniu egzekucyjnym. Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do weryfikowania ostatecznych decyzji administracyjnych, a jedynie do badania dopuszczalności egzekucji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi I. i Wspólnicy sp. j. na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, które utrzymało w mocy postanowienie Konserwatora Zabytków odmawiające uwzględnienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Skarżąca podniosła zarzut odroczenia terminu wykonania obowiązku lub braku jego wymagalności, argumentując, że toczy się postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wpisującej do rejestru zabytków tzw. Stanisławowskie Założenie Urbanistyczne. Ponadto, skarżąca wskazała na niewykonalność obowiązku ze względu na brak zgody dysponenta przestrzenią publiczną na zajęcie chodnika pod rusztowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędziowie asesor WSA Karolina Kisielewicz, sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 8 maja 2018 r. sprawy ze skargi I. i Wspólnicy sp. j. z siedzibą w W. na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] maja 2017 r. znak [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia zarzutów oddala skargę
[...] Konserwator Zabytków postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2016 r., Nr [...] działając na podstawie art. 18, art. 33 § 1 i art. 34 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2014 r., poz. 1619 ze zm. – dalej u.p.e.a.), w związku z art. 123 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r., poz. 23 – dalej K.p.a.), po rozpatrzeniu zarzutów zgłoszonych przez I. sp. j. z siedzibą w W. z dnia 18 kwietnia 2016 r. w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. wystawionego przez Prezydenta [...] – odmówił uwzględnienia zgłoszonych zarzutów.
Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego po rozpatrzeniu zażalenia I. sp. j. na postanowienie [...] Konserwatora Zabytków, postanowieniem z dnia [...] maja 2017 r., znak: [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Organ odwoławczy rozpoznając sprawę nie znalazł podstaw do zmiany bądź uchylenia zaskarżonego postanowienia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Uzasadniając swoje stanowisko wyjaśnił, iż w niniejszej sprawie brak jest podstaw do stwierdzenia, że zaistniała sytuacja odroczenia terminu wykonalności obowiązku, albo brak wymagalności tego obowiązku. W postępowaniu egzekucji podlega obowiązek określony w decyzji [...] Konserwatora Zabytków Nr [...] z dnia [...] marca 2014 r., polegający na doprowadzeniu zabytku, jakim jest założenie urbanistyczne "O." do stanu poprzedniego. Decyzja ta jest ostateczna i prawomocna. Wyjaśnił, że podstawą uwzględnienia zarzutu nie może być fakt zaskarżenia oraz wstrzymanie wykonania innych rozstrzygnięć. Podstawą uwzględnienia zarzutu z art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a. nie może być także fakt prowadzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Konserwatora Zabytków [...] z lipca 1965 r., [...], wpisującej do rejestru zabytków tzw. Stanisławowskie Założenie Urbanistyczne.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego wniosła I. sp. j.
Skarżąca podniosła, że wydane postanowienie narusza przepisy postępowania administracyjnego, albowiem naruszono art. 138 § 1 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. przez utrzymanie w mocy przez organ odwoławczy postanowienia odmawiającego uwzględniania zarzutów wniesionych w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w sytuacji, gdy zarzut odroczenia terminu wykonania obowiązku był w okolicznościach niniejszej sprawy w pełni zasadny.
Zdaniem skarżącej, wbrew ocenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego wyrażonej w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia zaistniała sytuacja odroczenia terminu wykonalności obowiązku. Wynik toczącego się postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Konserwatora Zabytków [...] z lipca 1965 r., wpisującej do rejestru zabytków Stanisławowskie Założenie Urbanistyczne ma istotny wpływ na wynik niniejszego postępowania, albowiem w razie zakończenia postępowania stwierdzeniem nieważności decyzji, bezprzedmiotowe staną się obowiązki restytucyjne w odniesieniu do zabytku.
Organy obu instancji zupełnie nie wzięły pod uwagę okoliczności, że nałożony na skarżącą spółkę obowiązek usunięcia zabudowy podcieni przy lokalu gastronomicznym "I." w budynku przy ul. M. [...] (tj. w trzech przęsłach podcieni od strony pl. Z.) jest niewykonalny również ze względu na brak zgody dysponenta przestrzenią publiczną - chodnikiem - na wyłączenie części tej przestrzeni z ruchu w celu zamontowania rusztowań, odgrodzenia miejsca prac ze względów bezpieczeństwa, ustawienia kontenera na zdemontowane elementy zabudowy, etc., co z kolei jest niezbędne dla wykonania obowiązku.
W odpowiedzi na skargę Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje.
Na wstępie należy wskazać, że w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym stosownie do obowiązującego, od dnia 15 sierpnia 2015 r., nowego brzmienia art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016r., poz. 718 ze zm. – dalej P.p.s.a.). Zgodnie z przywołanym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Stosowanie do art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Kierując się powyższymi kryteriami Sąd uznał, iż skarga nie jest zasadna.
Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] maja 2017 r. utrzymujące w mocy postanowienie [...] Konserwatora Zabytków z dnia z dnia [...] kwietnia 2016 r. odmawiające uwzględnienia zgłoszonych zarzutów w sprawie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu egzekucyjnego z dnia [...] kwietnia 2016 r.
Przede wszystkim należy wyjaśnić, że zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym są sformalizowanym środkiem ochrony zobowiązanego. Wnoszący zrzuty jest obowiązany jednoznacznie podać, która z okoliczności wymienionych w art. 33 § 1 u.p.e.a. stanowi podstawę zarzutu. Postępowanie w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym może toczyć się jedynie w ramach nakreślonych przez zgłaszającego zarzuty, w terminie otwartym na ich zgłoszenie (por. np. wyroki NSA z 14 września 2007 r., I OSK 522/07, z 12 grudnia 2013 r., II OSK 1737/12).
Skarżąca w piśmie z dnia 18 kwietnia 2016 r. podniosła zarzut odroczenia terminu wykonania obowiązku, albo braku wymagalności obowiązku (art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a.) wskazując, iż toczy się postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji na mocy, której tzw. Stanisławowskie Założenie Urbanistyczne zostało wpisane do rejestru zabytków (decyzja Nr [...] z lipca 1965 r.). Okoliczność ta, jak trafnie wskazał organ, nie wypełnia przesłanek z art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a., gdyż ewentualna kwalifikowana wadliwość decyzji o wpisie do rejestru zabytków nie może być przedmiotem zarzutu w postępowaniu egzekucyjnym, albowiem organ prowadzący egzekucję nie jest uprawniony do weryfikowania decyzji ostatecznej.
W niniejszej sprawie egzekwowany obowiązek został orzeczony ostateczną decyzją Ministra Kultury u Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] czerwca 2014 r., która podlegała kontroli przez Wojewódzki Sądu Administracyjny w Warszawie. Sąd wyrokiem z dnia 8 kwietnia 2015 r. sygn. akt. VII SA/Wa 1668/14 oddalił skargę na powyższą decyzję.
Dodatkowo podkreślić należy, iż organ egzekucyjny – stosowanie do art. 29 § 1 u.p.e.a. – bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej. Organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.
Podsumowując Sąd uznał, iż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w związku z czym na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło