VII SA/Wa 1812/12

Maciej Majewski - referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 2 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie VII SA/Wa 1812/12 ze skargi T. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2012 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanawia: odmówić T. K. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął na formularzu PPF wniosek T. K. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wniosek ten został uzupełniony wyjaśnieniami złożonymi na wezwanie Sadu w dniu 20 września 2012 r. Z treści złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż T. K. samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. W formularzu strona podała, że utrzymuje się z prowadzenia gospodarstwa rolnego o pow. 11, 88 ha. Posiadany majątek obejmuje dom o pow. 70 m2 oraz wspomniane wyżej gospodarstwo rolne. Podniosła, że jest osobą schorowaną i ponosi duże wydatki na leczenie. Dodała, że do ciężkich prac polowych zmuszona jest do wynajmowania pracowników, prowadzi sezonowo hodowlę drobiu (jeden lub dwa wylęgi). Innych danych w formularzu PPF strona nie podała. Z uwagi na okoliczność, iż powyższe oświadczenie okazało się niewystarczające do oceny faktycznych możliwości finansowych strony, na mocy zarządzenia z dnia 4 września br. wnioskodawczyni została zobowiązana do nadesłania dodatkowych wyjaśnień w sprawie nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Odpowiadając na zarządzenie Sądu wnioskodawczyni w piśmie z dnia 20 września 2012 r. wskazała, że stałe miesięczne wydatki to: telefon 59,9 zł., prąd 126,27 zł., gaz 55 zł., paliwo 288,52 zł., KRUS działy specjalne – 135 zł., woda 162,82 zł, łącznie 827,51 zł. Dodatkowo wydaje około 300 zł. na życie, leki 100 zł., kredyt 180,83 zł. Opłaty za lipiec wyniosły światło 126,27 zł., telefon 72,45 zł., KRUS 244 zł., paliwo 250,10 zł., ubezpieczenie zdrowotne 135 zł., kredyt 153,42 zł., na życie około 300 zł. Dodała, ze w gospodarstwie zasiewa około 7 ha zbóż. Posiada inwentarz żywy tj. 2 maciory, 3 tuczniki, 3 warchlaki. Wnioskodawczyni sezonowo prowadzi hodowlę drobiu – około 14 000 szt. Wskazała, że dochód z takiej hodowli jest nieduży. Z programów dofinansowania z Unii Europejskiej otrzymała za rok 2011 - 12 320,47 zł., kwotę tę przeznaczyła, na bieżące wydatki na paliwo, nawozy, opłaty itp. Posiada następujący sprzęt rolniczy – ciągnik ursus C-355 z 1975 r., przyczepę autosan z 1983 r., przyczepkę samochodową z 1984 r., rozrzutnik obornika z 1977 r., ponadto siewnik do nawozów, opryskiwacz, brony, kultywator oraz samochód osobowy vw golf 1,9D z 1994 r. Do cięższych prac pomocniczych sezonowo wynajmuje po 2 pracowników na okres około 2 dni dwa razy w roku (żniwa, sprzątanie obornika). W pozostałych pracach w gospodarstwie pomagają wnioskodawczyni dzieci. Do ww. pisma wnioskodawczyni załączyła zaświadczenie z Urzędu Gminy S. o dochodowości gospodarstwa rolnego, kopie paragonów i faktur , kopię pisma z KRUS informującego o wielkości składek ubezpieczeniowych, kopię przelewów, kopię decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego o umorzeniu postępowania podatkowego w sprawie ustalenia zaliczek na podatek dochodowy, kopie decyzji przyznających wsparcie w ramach programów wsparcia Unii Europejskich, kopię umowy kredytu, kopię wyciągu z rachunku bankowego za okres od 23 maja 2012 r. do 23 sierpnia 2012 r., kopie kart informacyjnych ze szpitali. W sprawie zważono, co następuje. Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i rodziny. Zasadą jest, że każdy wnoszący sprawę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko faktyczny brak możliwości finansowych może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Należy więc zaznaczyć, że chodzi o taką sytuację finansową, która obiektywnie nie daje możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy nastąpić może w przypadku wykazania, że wnioskujący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i swojej rodziny pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym. Biorąc pod uwagę sytuację majątkową T. K. uznać należy, iż nie jest uzasadnione przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Stwierdzono, że brak jest podstaw do przyjęcia, że wnioskodawczyni jest osobą na tyle ubogą, że jej rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają wywiązanie się z obowiązku partycypowania w kosztach postępowania sądowoadministracyjnego. Strona posiada prawie 12 hektarowe gospodarstwo rolne, z którego się utrzymuje, dom w wielkości 70 m2. Z przedstawionych zaświadczeń wynika, że roczny dochód z gospodarstwa wynosi 15 139,588 zł., jest to jednak dochód przyjęty dla celów podatkowych. Rzeczywisty dochód z gospodarstwa może być wyższy, tym bardziej, że z nadesłanych dokumentów wynika, iż wnioskodawczyni uprawia ok. 7 ha zbóż. Trudno przyjąć, że płody rolne w całości przeznaczane są na konsumpcję, a wnioskodawczyni nie sprzedaje chociażby części plonów zboża. Należy również wskazać, że z nadesłanych kopii wyciągu bankowego wynika, że strona posiada środki na bieżące utrzymanie – na dzień 20 sierpnia 2012 r. posiadała na koncie 10 547,14 zł. wolnych środków. Podnieść także należy, że strona z prowadzonego gospodarstwa uzyskuje dochody – w dniu 29 czerwca 2012 r. odnotowano przelew na kwotę 61 540,68 zł ze spółki A., następnie w sierpniu br. uzyskała kwotę 8 000 zł. od ww. spółki. Dodać należy, że wnioskodawczyni posiada min. ciągnik ursus C-355 z 1975 r., przyczepę autosan z 1983 r., przyczepkę samochodową z 1984 r., rozrzutnik obornika z 1977 r., ponadto siewnik do nawozów, opryskiwacz, brony, kultywator. W tym świetle okoliczność, że skarżąca ma kłopoty zdrowotne nie zmienia ogólnego obrazu dobrze funkcjonującego gospodarstwa rolnego. Nie pozwala to, jak wyżej zaznaczono, na uznanie wnioskodawczyni za osobę ubogą, która nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, a tylko taka sytuacja uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Strona ponadto nie wskazała, że posiada dochód z wynajmu mieszkania przy ul. K. w S. w kwocie 200 zł. miesięcznie. Powyższe okoliczności wskazują, że T. K. nie jest osobą ubogą, a tylko takim osobom powinno być przyznawane prawo pomocy. Sytuacja materialna strony nie wskazuje by nie mogła ona ponieść kosztów wpisu sądowego od skargi, który wynosi w tej sprawie 200 zł. oraz innych kosztów sądowych, które mogą pojawić się na kolejnych etapach postępowania (ew. opłata za uzasadnienie wyroku – 100 zł., wpis od ew. skargi kasacyjnej – 100 zł.). Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.