VII SA/Wa 1813/21
WyrokWSA w Warszawie2021-12-13
Skład orzekający: Marta Kołtun-Kulik, Bogusław Cieśla, Tomasz Janeczko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo utrzymał w mocy decyzję odmawiającą ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego, ze względu na niespełnienie wymogu kontynuacji funkcji i parametrów zabudowy wynikających z analizy urbanistycznej?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo utrzymał w mocy decyzję odmawiającą ustalenia warunków zabudowy, ponieważ planowana inwestycja nie spełniała wymogu kontynuacji funkcji i parametrów zabudowy wynikających z analizy urbanistycznej, gdyż wnioskowany wskaźnik powierzchni zabudowy był wyższy niż średni wskaźnik dla obszaru analizowanego. Kwestia dostępu do drogi publicznej, choć budziła wątpliwości, nie miała decydującego znaczenia dla rozstrzygnięcia, ponieważ naruszenie art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym było wystarczającą podstawą do odmowy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta m. [...] odmawiającą ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego. Organy administracji odmówiły wydania decyzji, wskazując na niespełnienie wymogów dotyczących kontynuacji funkcji i parametrów zabudowy (wskaźnik powierzchni zabudowy, wysokość budynku), dostępu do drogi publicznej oraz uzbrojenia terenu. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w szczególności dotyczących dostępu do drogi publicznej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik (spr.), , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Tomasz Janeczko, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi M. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] grudnia 2017 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia warunków i szczegółowych zasad zagospodarowania terenu oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z [...] grudnia 2017 r., znak: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie (dalej: "Kolegium", "organ odwoławczy") na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: "k.p.a."), po rozpatrzeniu odwołania B. sp. z o.o. od decyzji Prezydenta m. [...] z [...] lipca 2017 r., nr [...] (dalej: "organ I instancji") – utrzymało w mocy decyzję organu I instancji w przedmiocie odmowy ustalenia warunków i szczegółowych zasad zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego.
Decyzja Kolegium została wydana w poniższym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Prezydent m. [...], w wyniku wniosku B. sp. z o.o., decyzją z [...] lipca 2017 r., nr [...] - na podstawie art. 59 ust. 1, art. 60 oraz art. 61 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1073.), dalej: "u.p.z.p." - odmówił ustalenia warunków i szczegółowych zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym, drogą dojazdową od ul. [...] wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną oraz stacji transformatorowej na działce nr ew.: [...] z obrębu [...] (kubatura) oraz na częściach działek nr ew. [...] i [...] z obrębu [...] oraz części działki nr ew. [...] z obrębu [...] (infrastruktura, droga dojazdowa i wjazd) przy ul. [...] w Dzielnicy [...] m.[...].
B. sp. z o.o. złożyła odwołanie od powyższej decyzji.
Powołaną na wstępie decyzją z [...] grudnia 2017 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy przytoczył przepisy art. 59 ust. 1, art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2016 r. poz. 778, z późn. zm.), dotyczące ustalenia warunków zabudowy decyzją administracyjną. Wskazał, że w niniejszej sprawie wnioskodawca nie dokonał modyfikacji parametrów planowanej inwestycji, decydując się na kwestionowanie ustaleń organu I instancji w celu wykazania, iż możliwym jest zrealizowanie inwestycji w kształcie przez siebie zaplanowanym, z uwagi na wyniki analizy.
Z powyższych względów organ odwoławczy dokonał weryfikacji ustaleń organu I instancji w zakresie wskazanych powodów odmowy wydania decyzji. W przedmiotowej sprawie w celu ustalenia wymagań dla planowanej nowej zabudowy i zagospodarowania terenu, z powodu braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wyznaczono wokół przedmiotowej działki granice obszaru analizowanego. Organ I instancji ustalił granice obszaru w nieco większej niż trzykrotność frontu działki objętej wnioskiem - analizie poddano w miarę możliwości całe działki. W obszarze tym przeprowadzono analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1 ww. ustawy. Dominującą funkcją obszaru jest funkcja mieszkaniowa wielorodzinna, a uzupełniającą są usługi (usługi handlu i oświaty). W obszarze występuje zarówno funkcja mieszkaniowa wielorodzinna, jak i jednorodzinna oraz usługowa. Z analizy wynika, że planowana inwestycja w zakresie funkcji mogłaby stanowić kontynuacje występującej w obszarze funkcji mieszkaniowej wielorodzinnej oraz usługowej.
Organ I instancji wskazał, że "funkcja usługowa nie jest zgodna z wnioskiem inwestora". W tym miejscu Kolegium stwierdziło, że nie jest w stanie odczytać jakie znaczenie nadaje temu sformułowaniu organ I instancji; prawdopodobnie chodzi o wskazanie, że funkcja usługowa nie jest przedmiotem wniosku. Skoro jednak przedmiotem inwestycji jest budowa budynku mieszkaniowego wielorodzinnego, to oczywistym jest, zdaniem Kolegium, że nie jest to funkcja usługowa. W obszarze analizowanym występują budynki o funkcji takiej jak wnioskowana, oznacza to, że spełniony jest wymów kontynuacji w zakresie funkcji w stosunku do istniejącej zabudowy.
Organ I instancji wskazał, że pierwotnym zamysłem zabudowy tej części Słodowca było wykształcenie wewnętrznego ciągu pieszego, wokół którego zorganizowana byłaby strefa usług, z typu usług społecznych. Prawdopodobnie w miejscu, które obejmuje wniosek, pierwotny zamysł przewidywał obiekt realizujący funkcje publiczne (typu przedszkole), do którego realizacji nie doszło. Organ I instancji zaznaczył, że choć dominującą funkcją obszaru jest funkcja mieszkaniowa, to ze względów urbanistycznych na terenie objętym wnioskiem powinna zaistnieć strefa usług, z typu społecznych, np. przedszkole, jako uzupełnienie już istniejącej funkcji oświaty. Funkcja usługowa nie jest zgodna z wnioskiem inwestora, choć stanowić będzie kontynuację występującej w obszarze funkcji zgodnie z wymogami art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Wobec powyższego Kolegium stwierdziło, że stanowisko organu I instancji nie jest we wskazanym wyżej zakresie jednoznaczne. W ocenie organu odwoławczego ustalenie, że planowana funkcja inwestycji odpowiada funkcji dominującej w obszarze jest wystarczające do stwierdzenia, że planowana inwestycja spełnia wymóg określony w art. 61 ust. 1 pkt 1 w zakresie kontynuacji funkcji. Ustalenia organu I instancji jakie było przeznaczenie terenu inwestycji, a więc co powinno w tym miejscu powstać, nie mogą mieć znaczenia w niniejszej sprawie. W przypadku braku planu miejscowego, który mógłby rzeczywiście przeznaczyć konkretny teren pod określoną funkcję i rodzaj zabudowy, w sprawie ustalenia warunków znaczenie ma czy inwestycja będzie kontynuowała funkcję w obszarze analizowanym. Decyzja ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, jest decyzją związaną o charakterze deklaratoryjnym, co oznacza, że organ administracji publicznej w tych sprawach nie ma uprawnień kształtujących, ani swobody interpretacyjnej. Organ, wydając decyzję odmowną, powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć na wyraźnej sprzeczności z przepisem nakładającym expressis verbis jakieś ograniczenie (por. Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne. Komentarz, pod red. Z. Niewiadomskiego, Wyd. C.H. Beck, Warszawa 2006, s. 454),
Tym samym, Kolegium stwierdziło, że planowana inwestycja będzie stanowiła kontynuację funkcji w obszarze analizowanym.
W analizie wskazano, że wskaźniki powierzchni zabudowy do powierzchni dziatek gruntu w obszarze analizowanym wynoszą od 0,13 do 0,36. Średni wskaźnik zabudowy w analizowanym obszarze wynosi 0,23, przy czym dla zabudowy wielorodzinnej jest to też średnia w wysokości 0,23. Wnioskodawca wnosił o ustalenie wskaźnika w wysokości 0,30. Zgodnie z § 5 ust. 1 Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. Nr 164, poz. 1588), wskaźnik wielkości powierzchni nowej zabudowy w stosunku do powierzchni działki albo terenu wyznacza się na podstawie średniego wskaźnika tej wielkości dla obszaru analizowanego. W myśl § 2 cyt. § 5 dopuszcza się wyznaczenie innego wskaźnika wielkości powierzchni nowej zabudowy w stosunku do powierzchni działki albo terenu, jeżeli wynika to z analizy zagospodarowania obszaru.
Wobec tego Kolegium wskazało, że skoro w niniejszej sprawie wnioskowany parametr jest wyższy niż wynikający ze średniej w obszarze analizowanym, to zasadnym jest stwierdzenie, że inwestycja nie może być zrealizowana we wnioskowanym kształcie. Organ odwoławczy podkreślił, że możliwe jest ustalenie tego wskaźnika w innej wysokości jeżeli wynika to z wyników analizy. Musi więc występować określona okoliczność, która - z punktu widzenia nadrzędnej zasady zachowania ładu przestrzennego - pozwala odstąpić od średniej (która z założenia pozwala harmonijnie wpisywać nową inwestycję w dany obszar). Niezbędnym jest więc najpierw stwierdzenie wystąpienia szczególnych okoliczności, warunków w obszarze analizowanym albo na jego części, jaki i następnie stwierdzenie, że okoliczności te wpływają na możliwość realizacji inwestycji o innych parametrach niż to wynika z ustaleń opartych na generalnej zasadzie. Tymczasem organ I instancji takowych okoliczności nie stwierdził. Organ ten wyraźnie zaś wskazał, że koniecznym jest wkomponowanie nowej zabudowy w istniejące zagospodarowanie i zachowanie jak największej ilości występującego drzewostanu.
W zakresie wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej, Kolegium stwierdziło, że w decyzji organu I instancji podano, iż w obszarze analizowanym wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki jest zróżnicowana i wynosi od 5 m (I kond.), poprzez 16 m (V kond.) do 31 m (XI kond). Według wniosku planowana natomiast jest wysokość 34 m (XI kond.). Wysokość wnioskowana przekracza więc wysokość w obszarze analizowanym, w którym znajduje się 5 budynków wielorodzinnych o wys. 16 m (V kond.) i 3 budynki wielorodzinne o wysokości 31 m (IX kond.) oraz 6 budynków usługowych 1,11 i III kond (5-11 m). Organ I instancji stwierdził, że wskazana jest wysokość dla zabudowy usługowej I-III kond. (max. 11,5 m) z uwagi na sąsiedztwo z obiektem handlowym i szkoła. Stwierdzono końcowo, że powyższe będzie zgodne z § 7 ust. 1 rozporządzenia ale nie jest zgodne z wnioskiem.
Kolejnym ustaleniem organu I instancji, uniemożliwiającym w jego ocenie wydanie pozytywnej decyzji, jest sprawa dostępu do drogi publicznej, wymaganego przez art. 61 ust. 1 pkt 2 ustawy. Wnioskodawca jako dojazd do inwestycji objął cześć działki nr [...] z obrębu [...] zgodnie z posiadanym prawem przejścia i przejazdu - służebność gruntowa polegająca na prawie przejściu i przejazdu do ulicy [...] i [...], wzdłuż jej wschodniej granicy w pasie o szerokości 5 m. Organ I instancji wskazał na negatywne opinie Burmistrza Dzielnicy [...] oraz Biura Drogownictwa i Komunikacji. Zwrócono uwagę, że Burmistrz Dzielnicy wyraził stanowisko, iż nie dokona podpisania umowy w sprawie przebudowy ciągu pieszego na ciąg-pieszo-jezdny. W stanowisku Biura Drogownictwa i Komunikacji uznano, że planowana szerokość ciągu jest wysoce niewystarczająca pod względem standardów technicznych, a inwestor powinien przedstawić szczegółowe rozwiązania dojazdu w celu wykazania możliwości uzyskania odpowiednich parametrów dla obsługi komunikacyjnej, w tym również dla dojazdu pojazdów służb technicznych oraz spełnienia wymagań w zakresie dróg pożarowych. W swych ustaleniach organ I instancji stwierdził, że na cześć działki zaplanowanej jako dojazd znajdują się wyjścia z klatek schodowych budynku wielorodzinnego przy ul. [...] oraz zjazd z pochylni dla wózków. Pięciometrowy ciąg pieszo-jezdny nie będzie stanowić bezpiecznego dojścia do przedmiotowego budynku. Aktualnie nie istnieje droga zapewniająca komunikację zgodnie z zasadami ruchu drogowego oraz segregacją ruchu pieszego i kołowego na tym odcinku.
Jednakże powyższe ustalenia organu I instancji są w ocenie organu odwoławczego zbyt ogólnikowe aby można było uznać, że kwestia ta jest prawidłowo ustalona i wyjaśniona.
W zakresie kwestii uzbrojenia terenu organ I instancji wskazał, że wnioskodawca nie dołączy! do wniosku aktu notarialnego służebności gruntowej dla potrzeb infrastruktury podziemnej. Kolegium podniosło, że nie jest jednak w stanie stwierdzić czy to sformułowanie (zaakcentowane poprzez podkreślenie tych wyrazów w zaskarżonej decyzji) ma stanowić o braku możliwości uzbrojenia terenu, czy jedynie ma walor informacyjny. W art. 61 ust. 1 pkt 3 ustawy określono, że dla możliwości ustalenia warunków zabudowy niezbędnym jest aby istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu było wystarczające dla zamierzenia budowlanego. Przepis ten nie stanowi o konieczności posiadania na tym etapie tytułu prawnego do doprowadzenia infrastruktury do nieruchomości. Wystarczające są w tym zakresie zapewnienia gestorów sieci. Dopiero na etapie budowlanym kwestie te będą miały znaczenie.
Tak więc, jeżeli podana przez organ I instancji kwestia infrastruktury podziemnej, miałaby świadczyć o braku możliwości ustalenia warunków zabudowy, to ustalenie to należy zanegować
Podsumowując, organ I instancji stwierdził brak możliwości wydania decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji zgodnie z wnioskiem inwestora w zakresie wskaźnika zabudowy i parametrów budynku. Ponadto planowana inwestycja, zdaniem organu I instancji, nie spełnia wymogu art. 53 ust. 4 pkt 9 z uwagi na brak uzgodnienia z właściwym zarządcą drogi. Ograniczenie w wydaniu decyzji stanowi brak możliwości obsługi inwestycji poprzez działkę zaproponowaną przez inwestora.
Ustosunkowując się do stanowiska organu I instancji Kolegium stwierdziło, że w niniejszej sprawie rzeczywiście nie jest możliwe ustalenie warunków zabudowy. O ile nie zostało wykazane, że teren inwestycji nie ma dostępu do drogi publicznej (kwestia uzgodnienia z zarządcą drogi w niniejszej sprawie de facto nie występuje, gdyż zarządcą dróg na terenie m.[...] jest Prezydent m.[...], a więc występuje w sprawie tożsamość organu w sprawie merytorycznej i uzgodnieniowej; uzgodnienie jest tak naprawdę wewnętrznym stanowiskiem organu), to jednak z uwagi na niespełnienie przez planowaną inwestycję warunku określonego w art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy, nie jest możliwe ustalenie warunków zabudowy. Jak to już wskazano, odnosząc się do poszczególnych powodów odmownej decyzji organu I instancji, inwestor planuje aby mający powstać obiekt zajmował powierzchnię większą niż wynika to ze średniej w obszarze analizowanym. Wnioskodawca nie skorygował swojego wniosku do wartości wynikających z analizy, tak więc nie jest możliwym, aby uznać, że zachodzi potrzeba uchylenia zaskarżonej decyzji w całości, w celu wyjaśnienia czy też skorygowania stanowiska organu I instancji w zakresie powodów odmowy ustalenia warunków zabudowy, zanegowanych czy też poddanych w wątpliwość przez Kolegium.
Organ odwoławczy stwierdził, że wydanie pozytywnych warunków zabudowy możliwe jest po łącznym spełnieniu wymagań określonych w art. 61 ust. 1 ustawy. Jednakże również w zakresie pkt 1 art. 61 ust. 1 wszystkie elementy planowanej inwestycji w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu, muszą być zgodne z ładem przestrzennym obszaru analizowanego. Natomiast w jaki sposób kształtuje się ten ład, co bierze się pod uwagę przy jego ustalaniu, wynika z treści przepisów rozporządzenia, w tym wyników analizy. Różnica pomiędzy planowaną inwestycją, a tym jaki obiekt może powstawać na danym terenie, uniemożliwia uwzględnienie wniosku.
Kolegium podkreśliło, że generalnie w sprawie, w której wyniki analizy nie pozwalają uwzględnić wniosku, powinno prowadzić się do umożliwienia stronie korekty tego wniosku. Organ odwoławczy wskazał, że niniejszej sprawie organ I instancji nie musiał wyraźnie takiej korekty sugerować, gdyż strona aktywnie uczestniczy w postępowaniu, dokonywała korekt wniosku, stosownie do wyników analizy. Poza tym, jest to podmiot profesjonalnie zajmujący się prowadzeniem procesu inwestycyjnego, a więc znane są mu w tym zakresie przepisy i zasady. Nie dokonanie korekty wniosku w zakresie wskaźnika powierzchni zabudowy uznać należy za celowy zabieg, a więc konsekwentne dążenie do realizacji inwestycji w zaplanowanym kształcie. Z tego względu, zdaniem organu odwoławczego, brak jest okoliczności, które pozwalałyby uznawać, że w niniejszej sprawie koniecznym jest pozyskiwanie dodatkowego stanowiska strony w postępowaniu odwoławczym, czy też w ponownie prowadzonym postępowaniu I instancji.
W konsekwencji Kolegium stwierdziło, że pomimo wad w uzasadnieniu decyzji organu I instancji, Prezydent m. [...] prawidłowo odmówił ustalenia warunków zabudowy. Organ odwoławczy nie dopatrzył się możliwości jej zmiany merytorycznej, wobec negatywnej możliwości uwzględnienia wniosku.
Na powyższą decyzję Kolegium z [...] grudnia 2017 r. M. D. (dalej: "skarżąca"), reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając naruszenie:
1) art. 61 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1073 z późn. zm.) poprzez wadliwe przyjęcie, że teren inwestycji może nie mieć zapewnionego dostępu do drogi publicznej;
2) art. 7b, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego gdyż w zakresie dostępu terenu inwestycji do drogi publicznej:
a) nie podjęto wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli;
b) w sposób wyczerpujący nie zebrano i nie rozpatrzono całego materiału dowodowego;
c) nie oceniono na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona;
d) w uzasadnieniu faktycznym obu decyzji nie podano faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a ponadto w decyzji organu odwoławczego nie odniesiono się w ww. zakresie do zarzutów odwołania.
W uzasadnieniu skargi skarżąca przedstawiła stanowisko na poparcie podniesionych zarzutów.
M.in. skarżąca podniosła (w kontekście naruszenia art. 61 ust. 1 pkt 2 u.p.z.p.), że jedną z przesłanek którą organ I instancji kierował się w niniejszej sprawie był dostęp do drogi publicznej. Z decyzji z [...] lipca 2017 r. wynika w zasadzie, że teren inwestycji takiego dostępu nie posiada. Dostęp terenu inwestycji do drogi publicznej jest wymogiem ustalenia warunków zabudowy określonym w art. 61 ust.1 pkt 2 u.p.z.p. Stosownie do art. 2 pkt 14 u.p.z.p. przez dostęp do drogi publicznej należy rozumieć bezpośredni dostęp do tej drogi albo dostęp do niej przez drogę wewnętrzną lub przez ustanowienie odpowiedniej służebności drogowej. W orzecznictwie sądowo-administracyjnym przyjęto (m.in. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 października 2017 r., sygn. akt VIII SA/Wa 263/17 i z dnia 26 listopada 2009 r., sygn. akt IV SA/Wa 1433/09), że pojęcie dostępu do drogi publicznej należy rozumieć możliwie jak najszerzej. Dlatego warunek dostępu do drogi publicznej spełniony jest zawsze wtedy, kiedy na przedmiotową działkę można dostać się - zgodnie z prawem – z drogi publicznej. Ustawodawca nie stawia przy tym wymagań co do rodzaju tego dostępu. W dniu 28 stycznia 2010 r. przedstawiciele m. [...] złożyli oświadczenie dokumentowane aktem notarialnym rep. A nr [...] o ustanowieniu na rzecz każdoczesnego użytkownika wieczystego/właściciela działki nr [...] służebności przejścia i przejazdu od ulicy [...] do ulicy [...] poprzez działkę nr [...] z obrębu [...] wzdłuż jej wschodniej granicy pasem szerokości 5 m a zatem teren inwestycji obejmujący działkę nr [...] posiada zapewniony dostęp do drogi publicznej. Zdaniem skarżącej, nie wiadomo dlaczego uznano, że działka nr [...] stanowi wyłącznie ciąg pieszy. Takiej kwalifikacji przeczy chociażby obciążająca tę działkę służebność przejazdu i przechodu. Należy zaznaczyć, że zgodnie z § 14 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie do działek budowlanych, oraz do budynków i urządzeń z nimi związanych, należy zapewnić dojście i dojazd umożliwiający dostęp do drogi publicznej, odpowiednie do przeznaczenia i sposobu ich użytkowania oraz wymagań dotyczących ochrony przeciwpożarowej, określonych w przepisach odrębnych. Szerokość jezdni nie może być mniejsza niż 3 m. Dopuszcza się zastosowanie dojścia i dojazdu do działek budowlanych w postaci ciągu pieszo-jezdnego, pod warunkiem że ma on szerokość nie mniejszą niż 5 m, umożliwiającą ruch pieszy oraz ruch i postój pojazdów. Zdaniem skarżącej Burmistrz Dzielnicy [...] m. [...], a w ślad za nim organ I instancji, bezzasadnie uznał, że znajdująca się na działce nr [...] infrastruktura drogowa nie może podlegać żadnym zmianom, mającym na celu dostosowanie jej na potrzeby przyszłej inwestycji. Rolą Burmistrza Dzielnicy [...] m.[...] jako zarządcy drogi - ulicy [...] i jednocześnie właściciela ciągu pieszo-jezdnego, położonego na działce nr [...], było określenie warunków obsługi komunikacyjnej inwestycji, obejmującej część działki nr [...] i działkę nr [...], w ten sposób, aby zapewnić bezpieczeństwo wszystkim uczestnikom ruchu pieszego i ruchu pojazdów. Obowiązek ten został całkowicie zignorowany. Organ I instancji powinien przede wszystkim jednoznacznie zbadać czy teren ma dostęp do drogi publicznej, a następnie dopiero ustaliwszy, że teren ma dostęp do drogi publicznej, przez pryzmat tego faktu ocenić argumenty przedstawione w negatywnym stanowisku Burmistrza Dzielnicy [...]. Skarżąca stwierdziła, że argumenty podniesione przez Burmistrza Dzielnicy [...] dotyczące naruszenia zasad współżycia społecznego przez dopuszczenie ruchu kołowego i zagrożeniu dla bezpieczeństwa pieszych nie powinny mieć na etapie decyzji o warunkach zabudowy przesądzającego znaczenia i stanowią przykład rozszerzającej wykładni zakresu uzgodnień. Zdaniem skarżącej powyższe okoliczności świadczą niewątpliwie o dostępie działki nr [...] do drogi publicznej i negowanie tego faktu przez organy obu instancji świadczy o wydaniu ich decyzji z naruszeniem art. 61 ust.1 pkt 2 u.p.z.p.
W konsekwencji skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej: "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Biorąc pod uwagę powyższe kryteria kontroli, w ocenie Sądu, skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z [...] grudnia 2017 r. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta m.[...] z [...] lipca 2017 r. odmawiająca ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym, drogą dojazdową od ul. [...] wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną oraz stacją transformatorową na działce nr ew. [...] z obrębu [...] (kubatura) oraz na części działek nr ew. [...] i [...] z obrębu [...] oraz części działki nr ew. [...] z obrębu [...] (infrastruktura, droga dojazdowa i wjazd) przy ul. [...] w Dzielnicy [...] m.[...].
Decyzja organu I instancji została wydana w oparciu o art. 59 ust. 1 u.p.z.p., w myśl którego zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z zastrzeżeniem art. 50 ust. 1 i art. 86, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji organu I instancji utrzymanej w mocy przez Kolegium stanowi art. 61 ust. 1 u.p.z.p. Zgodnie z nim, wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków: 1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu; 2) teren ma dostęp do drogi publicznej; 3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego; 4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1; 5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi.
Ustawodawca nałożył na organ wydający decyzję obowiązek sprawdzenia oraz określenia wymagań, jakie powinna spełniać nowa zabudowa w związku z już istniejącą zabudową w sąsiedztwie oraz sposobem zagospodarowania terenu. Nowa zabudowa powinna stanowić kontynuację zabudowy znajdującej się w sąsiedztwie inwestycji, zarówno jeżeli chodzi o funkcję, parametry, cechy i wskaźniki kształtowania zabudowy, jak i zagospodarowanie terenu. Kontynuacja powinna dotyczyć także gabarytów, formy architektonicznej obiektów, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu. Warunki, zgodnie z którymi określa się cechy nowej zabudowy, są zdefiniowane w rozporządzeniu z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. z 2003 r., Nr 164, poz. 1588).
Istotne znaczenie dla ustalenia warunków zabudowy i potwierdzenia spełnienia wymogu dobrego sąsiedztwa z art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p., ma w myśl § 3 ww. rozporządzenia, prawidłowe wyznaczenie obszaru analizowanego, w którym przeprowadza się analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu. Wskazany obszar należy wyznaczyć w odległości nie mniejszej niż 3-krotność szerokości frontu działki objętej wnioskiem o ustalenia warunków zabudowy, ale zarazem nie mniejszej niż 50 m. Nie jest konieczne, aby w obszarze analizowanym istniał obiekt, który wszystkimi swoimi parametrami i funkcją odpowiada planowanej zabudowie, wystarczające jest, że poszczególne parametry planowanego obiektu nawiązują do parametrów występujących w obszarze analizowanym i stanowią ich kontynuację. Kontynuacja funkcji, o jakiej mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p., nie oznacza tożsamości, lecz umożliwia uzupełnianie funkcji istniejącej o zagospodarowanie nie wchodzące z nią w kolizję. Zarówno w sytuacji, gdy planowana inwestycja powtarza jeden z istniejących w obszarze analizowanym sposobów zagospodarowania, jak i w sytuacji, gdy stanowi uzupełnienie którejś z istniejących funkcji, dające się z nią pogodzić i z nią nie kolidujące, warunek kontynuacji funkcji jest spełniony (wyrok NSA z 17 marca 2021 r. sygn. II OSK 889/18; wyrok NSA z 1 grudnia 2020 r. sygn. II OSK 1580/18; wyrok NSA z 29 listopada 2018 r. sygn. II OSK 5[...]7).
Celem zasady dobrego sąsiedztwa jest zagwarantowanie ładu przestrzennego jako takiego ukształtowania przestrzeni, które tworzy harmonijną całość oraz uwzględnia w przyporządkowanych relacjach wszelkie uwarunkowania i wymagania funkcjonalne, gospodarczo-społeczne, środowiskowe, kulturowe oraz kompozycyjno-estetyczne. Powstająca w sąsiedztwie zabudowanej już działki, nowa zabudowa powinna odpowiadać charakterystyce urbanistycznej (kontynuacja funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, linii zabudowy i intensywności wykorzystania terenu) i architektonicznej (gabarytów i formy architektonicznej, obiektów budowlanych) zabudowy już istniejącej.
Rozumienie kontynuacji funkcji zabudowy i zagospodarowania terenu należy traktować szeroko, zgodnie z wykładnią systemową, która każe rozstrzygnąć wątpliwości na rzecz uprawnień inwestora po to, by mogła być zachowana zasada wolności zagospodarowania terenu.
Zdaniem Sądu planowane zamierzenie inwestycyjne spowoduje w istocie zmiany dotychczasowej funkcji zabudowy, gdyż inwestor planuje aby mający powstać obiekt zajmował powierzchnię większą niż wynika to ze średniej w obszarze analizowanym. Wnioskodawca nie skorygował swojego wniosku do wartości wynikających z analizy.
W analizie wskazano, że wskaźniki powierzchni zabudowy do powierzchni działek gruntu w obszarze analizowanym wynoszą od 0,13 do 0,36. Średni wskaźnik zabudowy w analizowanym obszarze wynosi 0,23, przy czym dla zabudowy wielorodzinnej jest to też średnia w wysokości 0,23. Wnioskodawca wnosił o ustalenie wskaźnika w wysokości 0,30. W konsekwencji, w niniejszej sprawie, wnioskowany parametr jest wyższy niż wynikający ze średniej w obszarze analizowanym, czyli zasadnym jest stwierdzenie, że inwestycja nie może być zrealizowana we wnioskowanym kształcie.
Tym samym zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 61 ust. 1 pkt 2 u.p.z.p. poprzez wadliwe przyjęcie, że teren inwestycji nie może mieć zapewnionego dostępu do drogi publicznej nie ma znaczenia o tyle, że odmowa ustalenia warunków zabudowy dla spornej inwestycji nastąpiła z innej przyczyny. Kolegium wskazało bowiem, że ustalenia organu I instancji co do braku dostępu są przedwczesne. Okoliczność ta jednak nie ma znaczenia, gdyż ustalenia w tym względzie i tak nie zmienią rozstrzygnięcia, albowiem wnioskowana inwestycja nie pokrywa się z dopuszczalnymi parametrami wynikającymi z analizy urbanistycznej (art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p.).
Brak jest także podstaw do twierdzenia, że naruszone zostały przez organ odwoławczy wskazane w skardze przepisy kodeksu postępowania administracyjnego.
W konsekwencji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.
Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nastąpiło na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 1842 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło