VII SA/Wa 1821/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Bogusław Cieśla po rozpoznaniu w dniu 25 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. M. na działanie Ministra Sprawiedliwości postanawia: odrzucić skargę. Wnioskiem z dnia 9 maja 2011 r. adresowanym do Ministra Sprawiedliwości skarżący zakwestionował prawidłowość postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w O., a w szczególności fakt naliczenia i ściągnięcia od niego kwoty 295,73 zł tytułem kosztów postępowania egzekucyjnego. Pismo skarżącego z dnia 9 maja 2011 r. zostało potraktowane przez organ jako skarga administracyjna i rozpatrzone w trybie przepisów Działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej k.p.a.). Pismo to zostało przesłane zgodnie z właściwością Prezesowi Sądu Okręgowego w [...], o czym poinformowano skarżącego w dniu 16 maja 2011 r. Wiceprezes Sądu Okręgowego w [...] udzielił skarżącemu odpowiedzi w dniu 30 maja 2011 r. Skarżący pismem z dnia 7 czerwca 2011 r. zwrócił się do Ministra Sprawiedliwości o ponowne rozpatrzenie wniosku z dnia 9 maja 2011 r. W dniu 15 czerwca 2011 r. organ udzielił skarżącemu odpowiedzi podkreślając, że Minister Sprawiedliwości nie posiada kompetencji do zmiany lub uchylania czynności egzekucyjnych. Poinformowano skarżącego, iż prawidłowość czynności komornika podlega ocenie właściwego sądu rejonowego, przy którym działa, stosownie do art. 767 k.p.c. (skarga na czynności komornika). Skarżący ponowił żądanie wypłacenia mu kwoty 295,73 zł wraz z odsetkami w piśmie z dnia 24 czerwca 2011 r. W odpowiedzi z dnia 14 lipca 2011 r. Wydział Skarg i Wniosków Biura Ministra podtrzymał stanowisko zawarte w piśmie z dnia 15 czerwca 2011 r., pouczając skarżącego o treści art. 239 § 1 k.p.a. Pismem z dnia 25 lipca 2011 r. M. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na działanie Ministra Sprawiedliwości, dotyczące odmowy wykonania wniosku z dnia 9 maja 2011 r. w sprawie zwrotu przez Skarb Państwa kwoty 295,73 zł wraz z odsetkami, pobranej w postępowaniu egzekucyjnym. Skarżący zarzucił, że postępowanie egzekucyjne było prowadzone niewłaściwie, bez nadzoru sądowego nad komornikiem. Stwierdził, iż Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność za szkody wyrządzone przez funkcjonariuszy publicznych przy wykonywaniu powierzonych im czynności. W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości wniósł o jej odrzucenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Rozpoznając sprawę sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada, czy przedmiot skargi podlega kontroli tego sądu. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony w ustawie z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.), zgodnie z którą sądy administracyjne w zakresie swej właściwości sprawują kontrolę pod względem legalności, to jest zgodności z prawem, działań lub zaniechań organów administracji publicznej. Kontrola działalności administracji publicznej, sprawowana przez sądy administracyjne ma charakter ograniczony, gdyż objęte są nią jedynie działania administracyjne wskazane w ustawie. W myśl art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – zwanej dalej ppsa: § 1. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. § 2. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. § 3. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Stwierdzić trzeba, że skargą do wojewódzkiego sądu administracyjnego została objęta czynność organu, dotycząca sposobu załatwienia skargi wniesionej w trybie art. 227 k.p.a. W taki sposób należy bowiem potraktować pismo skarżącego z dnia 9 maja 2011 r., jak również kolejne pisma skarżącego z dnia 7 czerwca 2011 r. oraz z dnia 24 czerwca 2011 r. adresowane do Ministra Sprawiedliwości. Stosownie do art. 227 k.p.a. przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. W orzecznictwie sądowym panuje ugruntowany pogląd, iż powyższy tryb "ogólnoskargowy" jest samodzielnym, jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, które kończy się czynnością materialno-techniczną, a mianowicie zawiadomieniem o sposobie załatwienia skargi. Na takie zawiadomienie nie służy skarga do sądu administracyjnego, nie jest ono bowiem innym niż decyzje i postanowienia aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej, dotyczącym uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Skarga wniesiona w trybie przepisów działu VIII k.p.a. jest odformalizowanym środkiem ochrony interesów jednostki, nie dającym podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, tj. postępowania odwoławczego lub postępowania sądowoadministracyjnego (wyrok NSA z dnia 1 grudnia 1998 r. sygn. akt III SA 1636/97, postanowienie NSA z dnia 21 listopada 2000 r. sygn. akt III SAB 108/99). Tym samym ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie działu VIII k.p.a. nie podlega kognicji sądów administracyjnych (postanowienie NSA dnia 9 grudnia 1999 r. sygn. akt III SAB 7/99). A zatem, czynność w przedmiocie zawiadomienia o sposobie załatwienia skargi nie podlega kontroli wojewódzkiego sądu administracyjnego. W odniesieniu do zarzutów podniesionych w skardze wyjaśnić należy, że Minister Sprawiedliwości sprawuje zwierzchni nadzór nad komornikami, zgodnie z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji (Dz. U. z 2006 r. Nr 167, poz. 1191 ze zm.), jednak nadzór ten nie może wkraczać w działania podlegające nadzorowi sądu. Jak wynika z art. 3 ust. 2 cytowanej ustawy, Minister Sprawiedliwości sprawuje nad działalnością organów egzekucyjnych jedynie nadzór administracyjny, sprowadzający się m.in. do badania szybkości i sprawności postępowania egzekucyjnego. Poza zakresem nadzoru Ministra Sprawiedliwości pozostają natomiast podejmowane przez komorników i sądy czynności egzekucyjne, uregulowane przepisami Kodeksu postępowania cywilnego. Prawidłowość czynności egzekucyjnych może być badana i weryfikowana wyłącznie w trybie nadzoru judykacyjnego. Tylko sąd jest bowiem władny uchylić lub zmienić czynności egzekucyjne sądów i komorników. Prawidłowość czynności komornika może podlegać ocenie właściwego sądu rejonowego, przy którym on działa, stosownie do art. 767 k.p.c., w wyniku skargi na czynności komornika. Z tych przyczyn na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji.