VII SA/Wa 1824/15

WyrokWSA w Warszawie2016-06-15

Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Bogusław Cieśla, Krystyna Tomaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, mają zastosowanie do robót budowlanych polegających na remoncie istniejącej pochylni dla osób niepełnosprawnych, która została wybudowana zgodnie z prawem obowiązującym w dacie jej powstania, ale nie spełnia aktualnych norm?
Ratio decidendi
Przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. stosuje się do projektowania, budowy, odbudowy, rozbudowy, nadbudowy, przebudowy oraz zmiany sposobu użytkowania budynków i budowli. Nie obejmują one robót budowlanych polegających na remoncie obiektów istniejących, które zostały wybudowane zgodnie z prawem obowiązującym w dacie ich powstania. W związku z tym, organy nadzoru budowlanego nie mogą nakładać obowiązku doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem robót remontowych, które nie naruszają przepisów obowiązujących w momencie ich wykonania, nawet jeśli obiekt nie spełnia aktualnych norm technicznych.
Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa przeprowadziła remont pochylni dla osób niepełnosprawnych. Organy nadzoru budowlanego uznały, że roboty zostały wykonane w warunkach samowoli budowlanej, ponieważ nie zachowano terminu zgłoszenia oraz wykonano je niezgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 2002 r. W wyniku tego nałożono obowiązek doprowadzenia pochylni do stanu zgodnego z prawem. Wspólnota Mieszkaniowa wniosła skargę, argumentując, że roboty miały charakter remontowy, nie podlegały obowiązkowi zgłoszenia, a przepisy rozporządzenia nie mają zastosowania do remontów istniejących obiektów.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji i zasądzono zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Sędziowie sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant spec. Agnieszka Wrzodak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości [...] w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości [...] w [...] kwotę 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2015r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2013r., poz. 1409 z późn. zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2013r., poz. 267 z późn. zm.) po rozpatrzeniu sprawy dotyczącej samowolnie wykonanych robót budowlanych polegających na modernizacji pochylni przeznaczonej dla ruchu osób niepełnosprawnych, związanej z budynkiem przy ul. [...] w [...], nałożył na Wspólnotę Mieszkaniową [...] obowiązek doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem wykonanych robót budowlanych, poprzez zapewnienie: - prawidłowego nachylenia i długości pochylni zgodnie z przepisami § 70 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. - w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tj.: Dz. U. z 2002r. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.); - szerokości płaszczyzny ruchu 1,2 m, krawężników o wysokości co najmniej 0,07 m i obustronnych poręczy odpowiadających warunkom określonym w § 298, przy czym odstęp między nimi powinien mieścić się w granicach od 1 m do 1,1 m zgodnie z przepisami § 71 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. - w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Balustrady nie powinny mieć ostro zakończonych elementów, przy balustradach lub ścianach przyległych do pochylni, przeznaczonych dla ruchu osób niepełnosprawnych, należy zastosować obustronne poręcze, umieszczone na wysokości 0,75 i 0,9 m od płaszczyzny ruchu (w sposób bezkolizyjny z oknem lokalu nr 2). Poręcze przy pochylniach, przed ich początkiem i za końcem, należy przedłużyć o 0,3 m oraz zakończyć w sposób zapewniający bezpieczne użytkowanie. Poręcze przy pochylniach powinny być oddalone od ścian, do których są mocowane, co najmniej 0,05 m - jak stanowi § 298 wyżej cytowanego rozporządzenia. - długości poziomej płaszczyzny ruchu na początku i na końcu pochylni co najmniej 1,5 m, zgodnie z przepisami § 71 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. - powierzchni spocznika przy pochylni o wymiarach co najmniej 1,5 x 1,5 m poza polem otwierania skrzydła drzwi wejściowych do budynku zgodnie z przepisami § 71 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. - wykonanie nawierzchni pochylni z materiałów niepowodujących niebezpieczeństwa poślizgu zgodnie z przepisami § 305 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. Wszystkie roboty budowlane należało wykonać w terminie sześciu miesięcy od dnia, kiedy decyzja stanie się ostateczna. W uzasadnieniu organ powiatowy podał, że podczas oględzin w dniu [...] marca 2015r. stwierdzono, że Wspólnota Mieszkaniowa [...]. wykonała roboty budowlane polegające na remoncie pochylni przeznaczonej dla osób niepełnosprawnych i poruszających się na wózkach przy budynku mieszkalnym wielorodzinnym na ul. [...] w [...]. Roboty budowlane polegały na wymianie nawierzchni pochylni na nawierzchnię z kostki betonowej, wykonaniu na murkach ocieplenia ze styropianu oraz wykończenia tynkiem (zmniejszono szerokość użytkową pochylni). Wymieniono balustradę z lewej strony pochylni, obecnie dolny pochwyt balustrady stalowej znajduje się na wysokości od 48 cm do 60 cm, a górny na wysokości od 75 cm do 86 cm. Wykonano nowy pochwyt z prawej strony pochylni, który znajduje się na wysokości od 63 cm do 83 cm. Roboty budowlane zostały zakończone. Ustalono, również że Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości przy ul. [...], w dniu [...] listopada 2014r. zgłosiła do Wydziału Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [...] zamiar wykonania robót budowlanych polegających na "remoncie podjazdu dla niepełnosprawnych przy tylnym wejściu do klatki I budynku mieszkalnego przy ul. [...] w [...] w sposób zgodny ze szkicem stanowiącym załącznik do wniosku Jednak roboty budowlane wykonano niezgodnie ze zgłoszeniem - zastosowano inne szerokości pochylni i spocznika oraz wysokości balustrad. Nadto jak wynikało z protokołu kontroli nr [...] z dnia [...] marca 2015r., przedmiotowe roboty budowlane wykonano w listopadzie 2014 roku, czyli przed upływem wymaganego prawem czasu od dokonania zgłoszenia, zatem w warunkach samowoli budowlanej z naruszeniem art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane. Do usuwania skutków samowoli polegającej na wykonywaniu bez zgłoszenia robót budowlanych innych niż budowa obiektu budowlanego, mają zastosowanie przepisy art. 50 i 51 Prawa budowlanego. Postępowanie naprawcze prowadzone w trybie art. 50-51 Prawo budowlane zmierza do doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, obowiązującym w dacie orzekania. Dodatkowo organ wskazał, że roboty budowlane polegające na modernizacji pochylni przeznaczonej dla ruchu osób niepełnosprawnych, przy ul. [...] w [...] zostały wykonane niezgodnie z przepisami § 70 i § 71 oraz § 298 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. - w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tj.: Dz. U. z 2002r. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.). Zgodnie z § 70 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. - pochylnie do ruchu pieszego i dla osób niepełnosprawnych o długości ponad 9 m powinny być podzielone na krótsze odcinki, przy zastosowaniu spoczników o długości co najmniej 1,4 m, natomiast maksymalne nachylenie pochylni związanych z budynkiem nie może przekraczać wielkości określonych w tabeli. Stosownie do § 71 - pochylnie przeznaczone dla osób niepełnosprawnych powinny mieć szerokość płaszczyzny ruchu 1,2 m, krawężniki o wysokości co najmniej 0,07 m i obustronne poręcze odpowiadające warunkom określonym w § 298, przy czym odstęp między nimi powinien mieścić się w granicach od 1 m do 1,1 m. Długość poziomej płaszczyzny ruchu na początku i na końcu pochylni powinna wynosić co najmniej 1,5 m. Powierzchnia spocznika przy pochylni dla osób niepełnosprawnych poruszających się na wózkach inwalidzkich powinna mieć wymiary co najmniej 1,5 x 1,5 m poza polem otwierania skrzydła drzwi wejściowych do budynku. Natomiast zgodnie z § 298 - balustrady przy pochylniach nie powinny mieć ostro zakończonych elementów, a ich konstrukcja powinna zapewniać przeniesienie sił poziomych, określonych w Polskiej Normie dotyczącej podstawowych obciążeń technologicznych i montażowych. Przy balustradach lub ścianach przyległych do pochylni, przeznaczonych dla ruchu osób niepełnosprawnych, należy zastosować obustronne poręcze, umieszczone na wysokości 0,75 i 0,9 m od płaszczyzny ruchu. Poręcze przy pochylniach, przed ich początkiem i za końcem, należy przedłużyć o 0,3 m oraz zakończyć w sposób zapewniający bezpieczne użytkowanie. Poręcze przy pochylniach powinny być oddalone od ścian, do których są mocowane, co najmniej 0,05 m. Zaprojektowanie i wykonanie budynku i urządzeń z nim związanych powinno wyeliminować możliwość wystąpienia w trakcie użytkowania niedopuszczalnego poziomu ryzyka wypadkowego, a więc wystąpienia dużego prawdopodobieństwa zagrożeń i ich następstw (wypadków) dla ludzi. Usytuowanie drzwi wejściowych do budynku oraz kształt i wymiary pomieszczeń wejściowych powinny umożliwić dogodne warunki przemieszczania się osób w tym również osób niepełnosprawnych. Zgodnie z treścią § 63 ww. rozporządzenia, drzwi wejściowe do budynku i ogólnodostępnych pomieszczeń użytkowych oraz do mieszkań powinny mieć w świetle ościeżnicy co najmniej: szerokość 0.9 m i wysokość 2 m. Jak stanowi § 63 - wejścia z zewnątrz do budynku i pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi należy chronić przed nadmiernym dopływem chłodnego powietrza przez zastosowanie przedsionka, kurtyny powietrznej lub innych rozwiązań nieutrudniających ruchu. Wymagania te nie dotyczą dodatkowych wejść nieprzewidzianych do stałego użytkowania. Zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane, organ nałożył obowiązek wykonania wskazanych robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Wspólnota Mieszkaniowa [...] w [...] wniosła odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2015r., nakazującej doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem pochylni przeznaczonej dla ruchu osób niepełnosprawnych, związanej z budynkiem przy ul. [...] w [...]. W uzasadnieniu podała, że zgłosiła w dniu [...].11.2014r. do Wydziału Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [...] w [...] zamiar przystąpienia do wykonania robót budowlanych niewymagających pozwolenia na budowę określając sposób wykonania remontu na szkicu stanowiącym załącznik do wniosku, przy czym nie zorientowano się, że wymagałoby to zburzenia istniejącego podjazdu (wybudowanego wraz z budynkiem w roku 1980) i wybudowanie nowego. Zamiarem Wspólnoty była naprawa podjazdu, a nie budowanie go od nowa, dlatego część prac przewidzianych w zgłoszeniu została uznana za niemożliwe do wykonania, a w szczególności zostały zachowane dotychczas istniejące: długość, nachylenie i szerokość pochylni. Płaszczyzna ruchu przekraczająca długość 9 m nie została podzielona na krótsze odcinki przy zastosowaniu spoczników o długości co najmniej 1,4 m, gdyż wymagałoby to: wydłużenia długości płaszczyzny ruchu i przedłużenia istniejących murków co doprowadziłoby do zajęcia przez podjazd chodnika biegnącego wokół budynku, lub spowodowałoby przekroczenie określonych w tabeli wielkości nachylenia pochylni. Nie wybudowano poziomych płaszczyzn o długości co najmniej 1,5 m na początku i końcu płaszczyzny ruchu, gdyż wymagałoby to wydłużenia długości płaszczyzny ruchu i zajęcia chodnika biegnącego wokół budynku lub przekroczenia określonych w tabeli wielkości nachylenia pochylni. Nie wybudowano spocznika o wymiarach co najmniej 1,5 x 1,5 m, poza polem otwierania skrzydła drzwi wejściowych do budynku, gdyż wymagałoby to wyburzenia i ponownego postawienia fragmentu istniejącego wewnętrznego murku, nie zmniejszono do 1,2 m szerokości płaszczyzny ruchu, gdyż wymagałoby to wyburzenia i ponownego postawienia co najmniej jednego istniejącego murku. Wprawdzie organ błędnie stwierdził, że zmniejszono szerokość użytkową pochylni przez wykonanie ocieplenia ze styropianu, jednak nie zostało uwzględnione złożone do protokołu oświadczenie administratora Wspólnoty, że murki od strony płaszczyzny ruchu nie zostały ocieplone styropianem, a jedynie pokryte cienką warstwą tynku. Warstwa styropianu została natomiast położona od zewnętrznej strony murków ze względu na konieczność wyrównania bardzo dużych ubytków starych tynków, lecz nie spowodowało to zmniejszenia szerokości użytkowej pochylni. Zakres prac został ograniczony do prac naprawczych możliwych do przeprowadzenia bez wyburzania istniejącej konstrukcji: wyrównana i naprawiona została nawierzchnia podjazdu - w miejsce asfaltu położono szorstką kostkę betonową nie powodującą niebezpieczeństwa poślizgu, otynkowane zostały istniejące murki boczne, przy czym nie została zmieniona ich długość i wysokość, nie zmieniono również dotychczasowej szerokości płaszczyzny ruchu, zardzewiałą pojedynczą poręcz na lewym murku pochylni wymieniono na podwójną poręcz o pochwytach na wysokościach 0,48-0,60 m (dolny) i 0-75-0,83 (górny); wysokość pochwytów została dopasowana do niezmienionej wysokości lewego murku, wykonano nową poręcz na prawym murku o pochwycie na wysokości 0,63-0,83 m; wysokość pochwytu została dopasowana do niezmienionej wysokości prawego murku. Wspólnota wykonała wprawdzie prace bez dotrzymania 30-dniowego terminu od dnia złożenia zgłoszenia na wyrażenie sprzeciwu przez organ administracji architektoniczno-budowlanej, niemniej zakwestionowano konieczność zgłoszeniu tego typu robót, w trybie art. 30 ustawy Prawo budowlane. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] czerwca 2015r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, po rozpatrzeniu odwołania Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości [...] decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...] marca 2015 r., nakładającej na Wspólnotę Mieszkaniową Nieruchomości [...] obowiązek doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem w terminie 6 miesięcy od dnia kiedy decyzja stanie się ostateczna wykonanych robót budowlanych polegających na modernizacji pochylni przeznaczonej dla ruchu osób niepełnosprawnych, związanej z budynkiem przy ul. [...] w [...] - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że przedmiotowe roboty budowlane polegały na wymianie nawierzchni pochylni na nawierzchnię z kostki betonowej, wykonaniu na murkach ocieplenia ze styropianu oraz wykończenie tynkiem (zmniejszono szerokość użytkową pochylni) wymianie balustrady z lewej strony pochylni. Obecnie dolny pochwyt balustrady stalowej znajduje się na wysokości od 48 cm do 60 cm, a górny na wysokości od 75 cm do 86 cm. Ponadto wykonano nowy pochwyt z prawej strony pochylni, który znajduje się na wysokości od 63 cm do 83 cm. Ustalono, iż przedmiotowe roboty budowlane wykonano niezgodnie z załącznikiem do zgłoszenia z dnia [...] listopada 2014r.poprzez zastosowanie innych szerokości pochylni i spocznika balustrad, jak również w sposób naruszający przepisy § 70 i § 71 oraz § 298 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wobec powyższego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] decyzją z dnia [...] marca 2015 r., nałożył na Wspólnotę Mieszkaniową Nieruchomości [...] obowiązek doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem w terminie 6 miesięcy od dnia kiedy decyzja stanie się ostateczna, wykonanych robót budowlanych polegających na modernizacji pochylni. Odnosząc się do twierdzenia skarżącej, iż obecny stan pochylni przeznaczonej dla ruchu osób niepełnosprawnych, związanej z budynkiem przy ul. [...] w [...] został przewidziany w projekcie budowlanym budynku z 1980r., [...] WINB wyjaśnił, iż przedmiotem postępowania nie jest weryfikacja zgodności budowy budynku przy ul. [...] z obecnie obowiązującymi przepisami techniczno - budowlanymi, czy też pierwotną dokumentacja budowlaną, lecz ocena prawidłowości robót budowlanych polegających na remoncie podjazdu dla niepełnosprawnych przy tylnym wejściu do klatki I tego budynku. W ocenie organu bez znaczenia było to, czy faktycznie wykonywane roboty objęte były obowiązkiem zgłoszenia, czy też nie. Nawet bowiem legalne (skutecznie zgłoszone) wykonanie robót budowlanych, czy wykonanie robót nie podlegających reglamentacji ustawy Prawo budowlane nie zwalnia organów nadzoru budowlanego od obowiązku zbadania ich prawidłowości. Skoro Wspólnota przeprowadziła w 2014r. roboty budowlane związane z pochylnią przeznaczoną dla ruchu osób niepełnosprawnych przy budynku przy ul. [...] w [...], to niezależnie od zakresu tychże robót, organ zobowiązany był ocenić część budynku, którego te roboty dotyczyły - w tym wypadku pochylnię dla osób niepełnosprawnych, pod kątem jej zgodności z obecnie obowiązującym porządkiem prawym. Zgodnie z § 70 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, pochylnie do ruchu pieszego i dla osób niepełnosprawnych o długości ponad 9 m powinny być podzielone na krótsze odcinki, przy zastosowaniu spoczników o długości co najmniej 1,4 m, a maksymalne nachylenie pochylni związanych z budynkiem nie może przekraczać wielkości określonych w tabeli. W myśl § 71 ust. 1 - 3 ww. rozporządzenia, pochylnie przeznaczone dla osób niepełnosprawnych powinny mieć szerokość płaszczyzny ruchu 1,2 m, krawężniki o wysokości co najmniej 0,07 m i obustronne poręcze odpowiadające warunkom określonym w § 298, przy czym odstęp między nimi powinien mieścić się w granicach od 1 m do 1,1 m. Długość poziomej płaszczyzny ruchu na początku i na końcu pochylni powinna wynosić co najmniej 1,5 m. Powierzchnia spocznika przy pochylni dla osób niepełnosprawnych poruszających się na wózkach inwalidzkich powinna mieć wymiary co najmniej 1,5 x 1,5 m poza polem otwierania skrzydła drzwi wejściowych do budynku. Natomiast zgodnie z § 298 balustrady przy pochylniach nie powinny mieć ostro zakończonych elementów, a ich konstrukcja powinna zapewniać przeniesienie sił poziomych, określonych w Polskiej Normie dotyczącej podstawowych obciążeń technologicznych i montażowych. Przy balustradach lub ścianach przyległych do pochylni, przeznaczonych dla ruchu osób-niepełnosprawnych, należy zastosować obustronne poręcze, umieszczone na wysokości ci 0,75 i 0,9 m od płaszczyzny ruchu. Poręcze przy pochylniach, przed ich początkiem i za końcem, należy przedłużyć o 0,3 m oraz zakończyć w sposób zapewniający bezpieczne użytkowanie. Poręcze przy pochylniach powinny być oddalone od ścian, do których są mocowane, co najmniej 0,05 m. Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] czerwca 2015 r. Zaskarżonej decyzji zarzuciła: - naruszenie art. 2 i 70 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez ich błędne zastosowanie, bowiem przepisy rozporządzenia nie mają zastosowania do robót budowlanych polegających na przeprowadzeniu remontu obiektów już istniejących, - naruszenie art. 50 i 51 ustawy Prawo budowlane, poprzez ich niezasadne zastosowanie, gdyż: 1. przedmiotowe roboty budowlane w ogóle nie podlegały obowiązkowi zgłoszenia, 2. dowolnie przyjęto, że roboty budowlane, zostały wykonane z istotnym odstępstwem od obowiązujących przepisów, 3. błędnie zastosowano tryb naprawczy, albowiem stan niezgodności z przepisami powstał nie w wyniku przedmiotowych robót budowlanych, ale na skutek zmiany przepisów, mającej miejsce po zrealizowaniu obiektu budowlanego, 4. zaniechano przeprowadzenia opinii technicznej, w celu weryfikacji, czy wykonanie nakazanych robót budowlanych było możliwe bez rozebrania całego obiektu i wybudowania go od nowa z przekroczeniem granic działki inwestora. Skarżąca domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...]. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że organy stwierdziły, iż roboty wykonano w warunkach samowoli budowlanej, wobec nie zachowania terminu 30 dni od dnia zgłoszenia zamiaru przystąpienia do robót budowlanych oraz niezgodnie z załącznikiem do tego zgłoszenia, a także, iż roboty zostały wykonane niezgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Tymczasem inwestor wykonał roboty budowlane polegające na remoncie pochylni przeznaczonej dla osób niepełnosprawnych i poruszających się na wózkach, które polegały na wymianie nawierzchni pochylni na nawierzchnię z kostki betonowej, wykonaniu na murkach ocieplenia ze styropianu oraz wykończenia tynkiem i wymianie balustrady oraz nowego pochwytu. W stanie faktycznym niniejszej sprawy, przepisy Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w ogóle nie mogą mieć zastosowania do wykonanych robót remontowych, zatem nie można mówić o istotnym od nich odstępstwie. Z art. 2 ust. 1 powoływanego Rozporządzenia, wynika, że jego przepisy "stosuje się przy projektowaniu i budowie, w tym także odbudowie, rozbudowie, nadbudowie, przebudowie oraz przy zmianie sposobu użytkowania budynków oraz budowli (...)". Wśród robót budowlanych wymienionych w tym przepisie nie znajdują się roboty polegające na remoncie czy też bieżącej konserwacji obiektów już istniejących, tj. takich robót, jakie zostały wykonane przez skarżącą, a których prawidłowość jest przedmiotem postępowania. Jednocześnie organy obu instancji wyraźnie zakwalifikowały wykonane roboty budowlane jako remont. Z literalnego brzmienia przepisu art 2 ust. 1 powoływanego rozporządzenia wynika, iż jego przepisy w ogóle nie mogą mieć zastosowania do przedmiotowych robót budowlanych, a tym samym nie mogły zostać przez skarżącą naruszone. Błędnie przyjęto, że roboty budowlane zostały wykonane w warunkach samowoli budowlanej, wobec nie zachowania przez inwestora terminu 30 dni od dnia zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych. Przedmiotowe roboty budowlane nie podlegały obowiązkowi zgłoszenia właściwemu organowi. Zgodnie z treścią art. 29 ust 1 pkt 18 ustawy Prawo budowlane, pozwolenia na budowę nie wymaga budowa pochylni przeznaczonych dla osób niepełnosprawnych, zaś z treści art. 29 ust 2 pkt 1 wynika, że pozwolenia takiego nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na remoncie obiektów budowlanych. Zgłoszenia właściwemu organowi, w myśl art. 30 ust 1 pkt 2a ustawy Prawo budowlane, wymaga wykonywanie remontu obiektów budowlanych, z wyjątkiem remontu obiektów budowlanych, których budowa nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Wobec powyższego roboty budowlane polegające na remoncie pochylni, jako obiektu, którego budowa nie wymaga pozwolenia na budowę, nie podlega obowiązkowi zgłoszenia właściwemu organowi, Za błędną uznać należy argumentację organu, że przedmiotowe roboty zostały wykonane w warunkach samowoli budowlanej. Skoro roboty w ogóle nie podlegały obowiązkowi zgłoszenia, to bez znaczenia dla rozstrzygnięcia pozostawał fakt, czy roboty te zostały wykonane zgodnie z załącznikiem do złożonego zgłoszenia. Nie zaistniała żadna z przesłanek pozwalająca na skorzystanie przez organ z trybu naprawczego, określonego w art. 50 i 51 ustawy Prawo budowlane. Tym samym doszło do naruszenia art. 51 ustawy Prawo budowlane, poprzez jego niezasadne zastosowanie. Z nałożonych zaskarżoną decyzją obowiązków wynika, że ocena prawidłowości nie dotyczyła robót budowlanych wykonanych w listopadzie 2014 r., a zgodności pochylni z obecnie obowiązującymi przepisami rozporządzenia. Jednak niezgodność z przepisami, wykazywana w treści decyzji, nie powstała w wyniku robót budowlanych wykonanych w listopadzie 2014 r., bowiem zarzucane niezgodności odnoszą się do samej konstrukcji, prawidłowego nachylenia, długości, szerokości i powierzchni elementów pochylni. W wyniku dokonanego remontu, parametry te nie uległy zmianom, zostały zachowane i jak twierdziła strona są zgodnie z pierwotnym projektem budowlanym i pozwoleniem na budowę, wydanym przed dniem wejścia w życie Rozporządzenia Ministra Infrastruktury. Przedmiotowa pochylnia została wykonana przed wejściem w życie przepisów powoływanego Rozporządzenia Ministra Infrastruktury i w chwili jej wykonywania spełniała wymogi przewidziane przez obowiązujące wówczas przepisy. W istocie nie istnieją możliwości doprowadzenia pochylni do zgodności z obecnymi przepisami, bowiem wykonanie dodatkowych spoczników wymagałoby całkowitego zburzenia pochylni oraz wybudowania jej od nowa, a nadto łączyłoby się z koniecznością wydłużenia pochylni i wykroczenia poza teren działki inwestora. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przestawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zadaniem Sądu, było dokonanie, zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014r. poz. 1647, ze zm.), kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem - prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Stosownie zaś do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm., w skrócie p.p.s.a..) Sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Organy nadzoru budowlanego ustaliły, iż Wspólnota Mieszkaniowa [...] w [...] wykonała przedmiotowe roboty budowlane polegające na modernizacji pochylni przeznaczonej dla ruchu osób niepełnosprawnych, związanej z budynkiem przy ul. [...] w [...], w warunkach samowoli budowlanej, gdyż skarżąca nie zachowała terminu 30 dni od dnia zgłoszenia zamiaru przystąpienia do robót budowlanych, poza tym roboty wykonała niezgodnie z załącznikiem do tego zgłoszenia, a przede wszystkim niezgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Nie było przedmiotem sporu, że Wspólnota wykonała roboty budowlane polegające na remoncie pochylni, które polegały na wymianie nawierzchni pochylni na nawierzchnię z kostki betonowej, wykonaniu na murkach ocieplenia ze styropianu oraz wykończeniu tynkiem i wymianie balustrady oraz nowego pochwytu. W ocenie Sądu organy błędnie ustaliły, że przedmiotowe roboty budowlane zostały wykonane w warunkach samowoli budowlanej, wobec nie zachowania przez inwestora terminu 30 dni od dnia zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych. Wbrew twierdzeniom organu przedmiotowe roboty budowlane nie podlegały obowiązkowi zgłoszenia właściwemu organowi. Zgodnie z treścią art. 29 ust 1 pkt 18 ustawy Prawo budowlane, pozwolenia na budowę nie wymaga budowa pochylni przeznaczonych dla osób niepełnosprawnych, zaś z treści art. 29 ust 2 pkt 1 wynika, że pozwolenia takiego nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na remoncie obiektów budowlanych. Zgłoszenia właściwemu organowi, w myśl art. 30 ust 1 pkt 2a ustawy Prawo budowlane, wymaga wykonywanie remontu obiektów budowlanych, z wyjątkiem remontu obiektów budowlanych, których budowa nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Wobec powyższego roboty budowlane polegające na remoncie pochylni, którego budowa nie wymaga pozwolenia na budowę, nie podlega obowiązkowi zgłoszenia właściwemu organowi, ani rygorom procesowym z nim związanym. Skoro roboty w ogóle nie podlegały obowiązkowi zgłoszenia, to bez znaczenia dla rozstrzygnięcia pozostawał fakt, czy roboty te zostały wykonane zgodnie z załącznikiem do złożonego zgłoszenia. W świetle takiego zakresu robót, należy w dalszej kolejności ocenić, czy przepisy Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. powinny mieć zastosowania do przedmiotowych robót budowlanych. Z art. 2 ust. 1 powoływanego Rozporządzenia, wynika, że jego przepisy "stosuje się przy projektowaniu i budowie, w tym także odbudowie, rozbudowie, nadbudowie, przebudowie oraz przy zmianie sposobu użytkowania budynków oraz budowli (...)". Wśród robót budowlanych wymienionych w tym przepisie nie znajdują się roboty polegające na remoncie czy też bieżącej konserwacji obiektów już istniejących, tj. takich robót, jakie zostały wykonane przez skarżącą, a których prawidłowość jest przedmiotem postępowania. Należy podkreślić, że organy obu instancji kwalifikowały wykonane roboty budowlane jako remont. Wobec powyższego, stwierdzić należy, że z brzmienia przepisu art. 2 ust. 1 powoływanego rozporządzenia wynika, iż jego przepisy w ogóle nie mogły mieć zastosowania do przedmiotowych robót budowlanych jako remontowych, a tym samym nie mogły zostać przez skarżącą naruszone. W istocie ocena organów w zakresie prawidłowości pochylni nie dotyczyła robót budowlanych wykonanych w listopadzie 2014 r., a zgodności parametrów technicznych pochylni z obecnie obowiązującymi przepisami rozporządzenia. Tymczasem niezgodność z przepisami, wykazywana w treści decyzji, nie powstała w wyniku robót budowlanych wykonanych w listopadzie 2014 r. albowiem niezgodności te odnoszą się do samej konstrukcji, prawidłowego nachylenia, długości, szerokości i powierzchni elementów pochylni. Natomiast w wyniku dokonanego remontu, te podstawowe parametry pochylni nie uległy zmianom. Słusznie skarżąca podnosiła, że doprowadzenie pochylni do zgodności z obecnymi przepisami, oznaczałoby konieczność wykonania dodatkowych spoczników i wymagałoby całkowitego zburzenia pochylni oraz wybudowania jej od nowa. Poza tym należałoby wydłużyć pochylnię, co mogłoby się wiązać z wykroczenia poza teren działki inwestora. Nie można podzielić poglądu, że budynku wybudowanego zgodnie z prawem nie można przebudować ( pochylnia jako część budynku) bez zmiany jego gabarytów w sytuacji, gdy aktualnie nie spełnia on norm dotyczących sytuowania budynków określonych w § 12 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( podobnie wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 marca 2011 r., sygn. II OSK 112/10) Możliwa jest bowiem przebudowa obiektu już istniejącego, wybudowanego zgodnie z prawem, aktualnie niespełniającego już wymogów prawa budowlanego i przepisów wykonawczych, nawet jeżeli nie jest możliwe jego dostosowanie do aktualnych wymogów. Należy przypomnieć, że co do zasady obiekty budowlane wzniesione bez naruszenia przepisów obowiązujących w dacie ich budowania, które nie spełniają aktualnych norm określonych prawem budowlanym nie podlegają nakazom przystosowania ich do norm i wymagań obowiązujących aktualnie. Zatem obiekty takie w ramach remontów mogą być także odnawiane i zmieniane przy zachowaniu dotychczasowej funkcji. Zgodnie bowiem z dyspozycją § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie - przepisy rozporządzenia stosuje się przy projektowaniu, budowie i przebudowie oraz przy zmianie sposobu użytkowania budynków oraz budowli nadziemnych i podziemnych spełniających funkcje użytkowe budynków, a także do związanych z nimi urządzeń budowlanych, z zastrzeżeniem § 207 ust. 2. W niniejszej sprawie przepis § 2 ust. 1 ww. rozporządzenia, został naruszony poprzez błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że rozporządzenie należało zastosować do remontu obiektu legalnie istniejącego od wielu lat, który nie spełnia aktualnych norm określonych prawem budowlanym. Biorąc pod uwagę powyższe, nie zaistniała żadna z przesłanek pozwalająca na skorzystanie przez organ nadzoru budowlanego z trybu naprawczego, określonego w art. 50 i 51 ustawy Prawo budowlane. Tym samym doszło do naruszenia art. 51 ustawy Prawo budowlane, poprzez jego niezasadne zastosowanie i nałożenie obowiązków określonych w decyzji. Organ zobowiązany będzie uwzględnić powyższą wykładnię przepisów prawa, przy jej zastosowaniu ocenić stan faktyczny oraz wydać stosowne rozstrzygnięcie. Mając na uwadze powyższe, Sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" oraz art. 200 p.p.s.a orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło