VII SA/Wa 1835/15
PostanowienieWSA w Warszawie2016-12-28
Skład orzekający: Tadeusz Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku wydanego na posiedzeniu niejawnym może zostać uwzględniony, jeśli strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do jego złożenia, a doręczenie odpisu wyroku nastąpiło w trybie art. 73 p.p.s.a. i zostało uznane za skuteczne?Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku wydanego na posiedzeniu niejawnym nie może zostać uwzględniony, jeśli strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. Skuteczne doręczenie odpisu wyroku w trybie art. 73 p.p.s.a., mimo twierdzeń strony o nieotrzymaniu zawiadomienia, obala domniemanie braku winy, chyba że strona podejmie konkretne działania wyjaśniające w urzędzie pocztowym.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która została oddalona wyrokiem WSA. Odpis wyroku został doręczony pełnomocnikowi strony w trybie art. 73 p.p.s.a. po dwukrotnym awizowaniu i niepodjęciu przesyłki. Po upływie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie, pełnomocnik wniósł o przywrócenie terminu, kwestionując skuteczność doręczenia i twierdząc, że nie otrzymał zawiadomienia. Sąd uznał, że pełnomocnik nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przywrócenia stronie skarżącej terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak po rozpoznaniu w dniu 28 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia w sprawie ze skargi V.l Sp. z o.o. z/s w W. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej postanawia: odmówić przywrócenia stronie skarżącej V. Sp. z o.o. z/s w W. terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku
V. C. Sp. z o.o. z/s w W., reprezentowana przez pełnomocnika profesjonalnego, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej.
Po rozpoznaniu sprawy w trybie uproszczonym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 3 sierpnia 2016 r. oddalił skargę. Odpis wyroku wydanego na posiedzeniu niejawnym został przekazany do Sekretariatu Informacji o Sprawach w celu jego publicznego udostępnienia przez okres 14 dni oraz doręczony został stronom postępowania.
Przesyłka skierowana do pełnomocnika strony skarżącej zawierająca odpis wyroku, została zwrócona do Sądu z dniu 26 sierpnia 2016 r. z uwagi na jej niepodjęcie przez adresata pomimo dwukrotnego, prawidłowego awizowania. Przesyłka została uznana za doręczoną pełnomocnikowi strony skarżącej w trybie art. 73 p.p.s.a. z dniem 24 sierpnia 2016 r.
W dniu 17 listopada 2016 r. pełnomocnik strony skarżącej wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, załączając wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku.
Uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu pełnomocnik strony skarżącej wskazał, iż w dniu 14 listopada 2016 r. uzyskał informację od swojego mocodawcy, "że ten otrzymał korespondencję z tut. Sądu, z której wynika, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w dniu 03 sierpnia 2016 r. wydał wyrok oddalający skargę". Jednocześnie pełnomocnik strony skarżącej podniósł, że nigdy nie otrzymał jakiegokolwiek pisma z tut. Sądu na dzień późniejszy niż 8 września 2015 r. Z wyjaśnień pełnomocnika wynika, że skrzynka na korespondencję jest umiejscowiona w wejściu do klatki schodowej bloku, w którym znajduje się Kancelaria. Natomiast przy wejściu głównym do Kancelarii na ścianie budynku jest skrzynka na prasę z oznaczeniem "WYŁĄCZNIE PRASA". W ocenie pełnomocnika zawiadomienie o przesyłce pocztowej albo w ogóle nie zostało pozostawione, albo pozostawiono je w skrzynce na prasę. W ten sposób awizowana przesyłka zawierająca korespondencję z Sądu nie została skutecznie doręczona. Pełnomocnik nadmienił ponadto, że Kancelaria jest czynna w godzinach 9.00-17.00 i dotychczas nie było problemów z odbiorem korespondencji. Natomiast jeśli korespondencja była zostawiana w skrzynce, to tylko od strony klatki schodowej we właściwej pocztowej skrzynce oddawczej zamykanej na klucz.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Możliwość przywrócenia terminu przewiduje art. 86 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. - zwanej dalej w skrócie: "p.p.s.a."), który stanowi, że jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny jego uchybienia. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1, § 2 i § 4 p.p.s.a.).
Warunki powyższe muszą być spełnione łącznie, aby wniosek mógł zostać rozpatrzony pozytywnie.
Rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, Sąd uznał, że składając wniosek o przywrócenie terminu w dniu 17 listopada 2016 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) pełnomocnik skarżącego dochował terminu określonego w art. 87 § 1 p.p.s.a., bowiem z oświadczenia pełnomocnika wynika, że o wydaniu wyroku na posiedzeniu naiwnym dowiedział się w dniu 14 listopada 2016 r. Spełnił też warunek dokonania czynności, których termin został uchybiony, bowiem do wniosku o przywrócenie terminu załączył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Ocenie Sądu pozostało zatem, czy pełnomocnik uprawdopodobnił brak winy w uchybieniu terminowi.
Wskazać należy, że oceniając okoliczności mające uprawdopodobnić brak winy w naruszeniu terminu sąd powinien brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Instytucja przywrócenia terminu jest bowiem stosowana jedynie w sytuacjach wyjątkowych, tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Ponadto to na stronie spoczywa obowiązek wskazania okoliczności, które mogą potwierdzać, że dana czynność procesowa nie został dokonana w terminie bez jej winy.
Celem ustawodawcy przy tworzeniu przepisów regulujących instytucję przywrócenia terminu było umożliwienie stronie obrony swoich praw czy interesów w sytuacji, gdy upływ terminów procesowych wywołał dla niej negatywne skutki prawne, przy jednoczesnym założeniu, że strona dołożyła wszelkich możliwych starań, aby takich negatywnych konsekwencji uniknąć. Pierwszorzędne znaczenie dla rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym ma zatem ustalenie, że fakt uchybienia przez stronę terminowi nie nastąpił z jej winy. Dla takiej oceny konieczne jest nie tylko dokonanie analizy okoliczności podnoszonych przez stronę, lecz również całości okoliczności sprawy.
W ocenie Sądu, pełnomocnik skarżącego nie wykazał okoliczności potwierdzających brak jego winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku wydanego na posiedzeniu niejawnym, a brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności sądowej stanowi konieczną i jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić zaś tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, czyli gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 września 2010 r., sygn. akt I OZ 655/10, LexPolonica nr 2387928).
Pełnomocnik skarżącego domaga się przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku kwestionując w istocie skuteczność doręczenia mu przesyłki zawierającej odpis wyroku wydanego na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym.
Podkreślić należy, że fikcja prawna doręczenia przewidziana w art. 73 p.p.s.a. jest skuteczna w tym znaczeniu, że pociąga za sobą wszelkie skutki doręczenia. Doręczenie to jest oparte na domniemaniu, że zawiadomienie o złożeniu pisma w urzędzie pocztowym dotarło do rąk adresata. Wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi zostało nadane jako przesyłka polecona na adres wskazany w skardze. Z adnotacji poczynionych na potwierdzeniu odbioru oraz na kopercie wynika, gdzie doręczyciel umieścił zawiadomienie o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej. W miejscu określającym na druku wskazanie informacji o umieszczeniu zawiadomienia o przesyłce dla adresata zaznaczono wyraźnie "w oddawczej skrzynce pocztowej". Przesyłka była dwukrotnie awizowana – w dniu 10 sierpnia 2016 r. oraz 18 sierpnia 2016 r. Z uwagi na jej niepodjęcie przez adresata, została zwrócona do nadawcy w dniu 26 sierpnia 2016 r. W ocenie Sądu z powyższego wynika, że przesyłka polecona zawierająca odpis wyroku wydanego na posiedzeniu niejawnym była prawidłowo awizowana.
Przedstawione z kolei przez pełnomocnika skarżącego okoliczności nie obalają domniemania zgodności doręczenia zastępczego dokonanego w trybie art. 73 p.p.s.a. Twierdzenie pełnomocnika skarżącego, że nie znalazł zawiadomienia o pozostawieniu przesyłki w urzędzie pocztowym nie znajduje oparcia w materiale dowodowym. Pełnomocnik nie przedstawił okoliczności, które uprawdopodabniałyby brak winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia. Okolicznością taką nie jest z pewnością niepoparte w żaden sposób twierdzenie, że pełnomocnik nie otrzymał zawiadomienia o pozostawieniu przesyłki w urzędzie pocztowym. Przyjęcie, że niedostarczono zawiadomienia o przesyłce poleconej prowadziłoby do nieuzasadnionego podważenia instytucji doręczenia zastępczego. W każdej bowiem sytuacji strona mogłaby obalić domniemanie doręczenia przesyłki w trybie awizo poprzez zwykłe oświadczenie, że awizo nie zostało jej pozostawione (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 października 2013 r., sygn. akt I OZ 971/12). Jeżeli pełnomocnik jest przekonany, że awiza nie pozostawiono, to powinien wyjaśnić przyczyny takiego stanu rzeczy we właściwym urzędzie pocztowym, który administruje skrzynkami pocztowymi, z jednej strony aby zapobiec takim sytuacjom na przyszłość, a z drugiej by móc wykazać, że ewentualne uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Takich czynności jednak pełnomocnik nie podjął, poprzestając jedynie, na niczym niepopartym oświadczeniu oraz przesyłaniu zdjęcia skrzynek pocztowych.
Jednocześnie zauważyć należy, że twierdzenia pełnomocnika skarżącego, iż dotychczas otrzymał wszelką korespondencję, oraz że zawiadomienia o pozostawieniu korespondencji w urzędzie pocztowym dotychczas były pozostawiane we właściwej skrzynce pocztowej, tym bardziej świadczą o tym, że pracownik poczty był zorientowany, która skrzynka pocztowa przypisana jest do lokalu, w którym mieści się Kancelaria Adwokacka. Jednocześnie zdjęcia przedstawione przez pełnomocnika strony skarżącej również wskazują, która skrzynka pocztowa jest skrzynką na korespondencję kierowaną do Kancelarii Adwokackiej. Tym bardziej niezrozumiały jest fakt, że pełnomocnik nie podjął czynności zmierzających do wyjaśnienia w urzędzie pocztowym okoliczności rzekomego niedoręczenia zawiadomienia o pozostawieniu przesyłki.
Tym samym, w ocenie Sądu, nie sposób uznać, że pełnomocnik uprawdopodobnił, że dołożył należytej staranności, żeby uniknąć negatywnych konsekwencji braku zachowania terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło