VII SA/Wa 1839/11

PostanowienieWSA w Warszawie2011-10-10

Skład orzekający: Ewa Kowalska - Hupko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może otrzymać prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego na podstawie trudnej sytuacji majątkowej?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi przysługuje wyłącznie osobom, które wykażą, że nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wnioskodawca, posiadając dom, działkę, samochód oraz dochody emerytalne na poziomie umożliwiającym pokrycie kosztów sądowych bez uszczerbku dla podstawowych potrzeb życiowych, nie spełnia warunków do przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
K.O. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, wskazując, że wraz z żoną utrzymują się z emerytur w łącznej wysokości 3675 zł miesięcznie, mają dom o powierzchni 158 m2, działkę 494 m2 oraz samochód osobowy z 2000 roku. Podniósł, że wydają około 500 zł miesięcznie na leki z powodu choroby żony.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono K.O. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 10 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi K. O. na pismo Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] czerwca 2011 r. znak [...] postanawia: odmówić K.O. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Podkreślenia wymaga, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie. Zatem prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Strona musi zatem wykazać, iż jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia poczynienie odstępstwa od tej generalnej reguły. W niniejszej sprawie K. O. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Z treści wniosku złożonego na urzędowym formularzu wynika, iż we wspólnym gospodarstwie domowym ze skarżącym pozostaje żona. Wnioskodawca posiada dom o powierzchni 158 m2 na działce o powierzchni 494 m2, żona skarżącego posiada samochód osobowy rok produkcji 2000. K.O. wskazał, iż utrzymują się wraz z żoną ze świadczeń emerytalnych w łącznej wysokości 3675 zł miesięcznie, podniósł jednocześnie, że z uwagi na choroby żony na leki przeznaczają co miesiąc 500 zł. Biorąc pod uwagę sytuację majątkową wnioskodawcy uznano, że brak jest uzasadnionych powodów dla przerzucenia kosztów sądowych w sprawie prowadzonej przez skarżącego na współobywateli (z ich bowiem środków pochodzą dochody budżetu państwa, z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia strony skarżącej z obowiązku ich ponoszenia). Podkreślenia wymaga, iż instytucja przyznania prawa pomocy została stworzona w celu zapewnienia realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom ubogim, znajdującym się w wyjątkowo trudnej sytuacji majątkowej i finansowej, nie posiadającym środków na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, nie można natomiast uznać, aby taka sytuacja zachodziła w przypadku skarżącego. Jak wynika ze złożonego wniosku skarżący wraz z żoną posiadają dom o powierzchni 158 m2, działkę o powierzchni 494 m2, samochód osobowy rok produkcji 2000. K. O. wraz z żoną uzyskuje dochody w wysokości 3675 zł miesięcznie, przy czym nie mają innych osób na utrzymaniu. Okoliczności te pozwalają na przyjęcie, że wnioskodawca jest w stanie z uzyskiwanych dochodów zgromadzić środki na pokrycie kosztów sądowych i kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika, a poniesienie tych kosztów nie uniemożliwi zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych skarżącego i jego rodziny. Mając powyższe względy na uwadze orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło