VII SA/Wa 1840/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Jadwiga Smołucha ( spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 6 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi J. C. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2017 r. znak [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej J. C. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, postanowieniem z [...] czerwca 2017 r., znak : [...], działając na podstawie art. 59 § 2 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 23 z późn. zm.), po rozpatrzeniu wniosku J. C. z [...] maja 2017 r. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] kwietnia 2017 r. znak: [...], odmówił J. C. przywrócenia terminu do złożenia wniosku. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wskazał, że decyzją z [...].04.2017 r. znak: [...], GINB odmówił stwierdzenia nieważności decyzji [...] WINB z [...].12.2015 r., znak: [...], utrzymującej w mocy decyzję PINB w [...] z [...].09.2015 r., nr [...], nakazującą J. C. rozbiórkę części ogrodzenia nieruchomości przy ul. [...] w [...] zlokalizowanych na terenie należących do Gminy Miasta [...] działek nr [...],[...] i [...], stanowiących zgodnie z obowiązującymi zapisami planu miejscowego "[...]" pas drogowy ul. [...]. J. C. pismem z [...].05.2017 r., złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją GINB z [...].04.2017 r. znak: [...], wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego złożenia. Organ odwoławczy wskazał następnie, że w przedmiotowej sprawie skarżąca, jako przyczynę uchybienia terminu wskazuje, chorobę uniemożliwiającą sporządzenie i złożenie wniosku. W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, skarżąca nie uprawdopodobniła, że uchybienie nastąpiło bez jej winy, że dochowała należytej staranności (samo wskazanie, że skarżąca była chora nie daje podstawy do przywrócenia terminu, strona mogła też posłużyć się inną osobą). Ponadto organ stwierdził, że nie wskazano, też czy został zachowany siedmiodniowy termin do złożenia prośby o przywrócenie terminu od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. W związku z tym nie została spełniona jedna z przesłanek niezbędnych do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, a mianowicie nie zostało uprawdopodobnione, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy skarżącej. Dodatkowo organ wyjaśnił, że w sytuacji, gdy strona wraz z wniesieniem odwołania składa wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, organ odwoławczy w pierwszej kolejności rozpatruje ten wniosek i jeśli w wydanym postanowieniu odmówi przywrócenia terminu do wniesienia odwołania to wyłączona zostaje możliwość wydania odrębnego postanowienia na podstawie art. 134 Kpa, stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji. Postanowienie o odmowie przywrócenia terminu zawiera samo w sobie stwierdzenie, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu. Powyższe rozważania mają odpowiednie zastosowanie do wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła J.C.. Skarżąca zarzuciła postanowieniu Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] czerwca 2017 r. obrazę art. 58 i 59 kpa, wskazując przy tym, że jeżeli w ocenie organu, koniecznym było złożenie w sprawie dodatkowych wyjaśnień, zasadnym było wezwanie strony do ich złożenia, a nie przedwczesne orzekanie w sprawie. Skarżąca wniosła przy tym o zwolnienie z kosztów sądowych oraz o uchylenie zaskarżonego postanowienia i nadanie sprawie dalszego biegu. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru budowlanego wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Skarga jako zasadna, skutkowała jej uwzględnieniem i uchyleniem zaskarżonego postanowienia. Przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu jest postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2017 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu. Zgodnie z treścią art. 58. § 1. K.p.a., w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Natomiast z § 2 przywoływanego przepisu stanowi, iż prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. W ocenie sądu, organ rozpoznający wniosek skarżącej o przywrócenie terminu, potraktował jej wniosek w sposób nazbyt rygorystyczny. Skarżąca nie była reprezentowana w toku niniejszego postępowania przez profesjonalnego pełnomocnika w postaci radcy prawnego, czy też adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała okoliczność, która potencjalnie może stanowić przesłankę przywrócenia terminu. Sąd nie kwestionuje przy tym ustalenia organu, że wniosek skarżącej o przywrócenie terminu nie zawierał uprawdopodobnienia powołanej przez nią okoliczności, uzasadniającej uchybienie terminu bez jej winy. Niemniej jednak, mając na uwadze regulacje art. 9 K.p.a. oraz art. 11 K.p.a., organ winien w pierwszym rzędzie wezwać stronę postępowania do uzupełnienia rozpoznawanego wniosku, przez uprawdopodobnienie zaistnienia wskazanych przyczyn uchybienia terminu, i dopiero po upływie terminu wyznaczonego w wezwaniu przystąpić do merytorycznej oceny wniosku. Wobec powyższego rozstrzygnięcie organu w niniejszej sprawie należy uznać za przedwczesne, bowiem niewykluczona jest sytuacja, że w okresie upływu terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy rzeczywiście istniała powołana przez skarżącą przeszkoda, która może uzasadnić stwierdzenie, że do uchybienia terminu doszło bez winy skarżącej. Niedopuszczalnym jest przy tym, ażeby z uwagi na brak znajomości odpowiednich przepisów prawa, strona pozbawiona została możliwości kompleksowego rozpoznania jej wniosku o przywrócenie terminu. W tym miejscu należy podkreślić, że wyrażona w art. 9 k.p.a. zasada obowiązku organów udzielania informacji faktycznej i prawnej nie uzależnia obowiązywania lub możliwości stosowania przepisów prawa od znajomości tych przepisów przez obywateli, a w szczególności od znajomości prawa przez strony postępowania administracyjnego. Organy muszą zatem czuwać nad tym, aby strony postępowania nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, powinny udzielać im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Podmiotem uprawnionym jest strona i organ obowiązany jest z urzędu udzielać jej informacji związanej z załatwieniem danego rodzaju sprawy administracyjnej /Zob. Wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 28 września 2017 r., sygn. akt III SA/Wr 400/17/. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ww. ustawy. Na zasądzone koszty składa się wpis od wniosku.