VII SA/Wa 1848/17

Starszy referendarz sądowy–Katarzyna Pakuła -Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 marca 2018r. po rozpoznaniu wniosku M. N. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi M. N. postanowienie Ministra Zdrowia z dnia [...] czerwca 2017r., znak: [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia postanawia: odmówić M. N. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych. W dniu 14 marca 2018r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął uzupełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy M. N. w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. We wniosku przedstawił swoją sytuację finansową, majątkową i rodzinną. Do wniosku załączył kserokopie PIT 11-za rok 2017r. oraz wyciąg z konta potwierdzający zobowiązanie kredytowe. W niniejszej sprawie zważono, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2017r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania ( pkt 1), a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny ( pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a). Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny należy rozumieć dopiero takie zachwianie sytuacji materialnej i bytowej wnioskodawcy, iż nie byłby on w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca 2005 r., sygn. akt: II FZ 137/05). Podkreślić należy, że instytucja przyznania prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się ubóstwem (przykładowo do takich osób można zaliczyć bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub osoby ze względu na okoliczności życiowe pozbawione całkowicie środków do życia). Z powyższego wynika, że strona ma prawo do ubiegania się o zwolnienie od kosztów sądowych, ale po spełnieniu przesłanek wskazanych w przepisie art. 246 § 1 p.p.s.a. Z przepisu tego wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. Z treści złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że gospodarstwo domowe prowadzi wraz z żoną, córką i synem. Wspólnie utrzymują się z dochodów uzyskiwanych przez wnioskodawcę i jego małżonkę z tytułu wynagrodzenia za pracę i świadczenia wychowawczego 500 plus, łącznie w wysokości ok. 4200 złotych miesięcznie. Na kwotę tą składa się wynagrodzenie wnioskodawcy w wysokości ok. 1500 złotych oraz małżonki w wysokości ok. 2200i świadczenie wychowawcze w wysokości 500 plus. Wnioskodawca podał, że posiada współwłasność domu o pow. 140 m ², mieszkanie o pow. 47 m ² i samochód osobowy [...],[...]. Wskazał, że ponosi koszty związane z utrzymaniem mieszkania w wysokości 700 złotych, koszty związane z utrzymaniem domu w tym media w wysokości 1000 złotych, spłatę kredytu mieszkaniowego w wysokości 649,83 złotych. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca podkreślił, że po opłaceniu zobowiązań każdego miesiąca pozostaje mu kwota niespełna 2000 złotych, potrzebna na utrzymanie 4-osobowej rodziny w tym dwójki małych dzieci. Podniósł, że z uwagi na dzieci w wieku 1 i 2 lata wydatki są wysokie i niewystarczające na zaspokojenie podstawowych potrzeb. Biorąc pod uwagę powyższe dane, a zwłaszcza stały miesięczny dochód jaki wnioskodawca uzyskuje z żoną z tytułu wynagrodzenia za pracę, posiadany stan majątkowy uznano, że jest on w stanie samodzielnie ponosić w całości koszty sądowe w niniejszej sprawie. Stwierdzono, że uzyskiwany przez skarżącego i jego małżonkę miesięczny dochód o łącznej wysokości ok. 3700 złotych jest wystarczający na poniesienie kosztów w niniejszej sprawie bez spowodowania uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny. Podkreślić bowiem należy, iż instytucja prawa pomocy może mieć zastosowanie jedynie wobec osób znajdujących się w skrajnie trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej zaspokojenie bieżących potrzeb. Analiza złożonego oświadczenia majątkowego wskazuje na to, że wnioskodawca z rodziną ma zabezpieczone potrzeby bytowe. Uzyskuje z żoną regularne środki z tytułu wynagrodzenia za pracę o łącznej wysokości ok. 3700 złotych miesięcznie. Pobierają również na dziecko świadczenie wychowawcze 500 plus. Podkreślić należy, że wnioskodawca posiada majątek zarówno mieszkanie jak i dom oraz dwa samochody wyższej klasy. Okoliczności te świadczą o tym, iż wnioskodawca nie pozostaje w szczególnie trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wobec powyższego stwierdzono, że brak jest podstaw do przyjęcia, że wnioskodawca jest osobą na tyle ubogą, że jego rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają wywiązanie się z obowiązku partycypowania w kosztach postępowania sądowo - administracyjnego. Podkreślić jednocześnie należy, iż przy rozważaniu możliwości przyznania stronie prawa pomocy należy zawsze brać pod uwagę wysokość wymagalnych kosztów sądowych. Zauważyć wobec tego należy, że wnioskodawca uiścił w niniejszej sprawie wpis sądowy w wysokości 100 złotych. Na obecnym etapie postępowania koszty te ograniczają się jedynie do uiszczenia opłaty kancelaryjnej w wysokości 100 złotych. W świetle powyższych okoliczności uznano, że wnioskodawca z uzyskiwanych z małżonką miesięcznie dochodów jest w stanie samodzielnie ponieść koszty opłaty kancelaryjnej w wysokości 100,00 złotych i ewentualne późniejsze koszty postępowania sądowego. Uznano, że poniesienie kosztów sądowych przez wnioskodawcę nie spowoduje utraty jego płynności finansowej i nie przyczyni się do uszczerbku w utrzymaniu własnym i rodziny. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji postanowienia.