VII SA/Wa 1851/09

WyrokWSA w Warszawie2010-01-20

Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Ewa Machlejd, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, rozpatrując zażalenie na część postanowienia o zawieszeniu postępowania, może uchylić całe postanowienie, naruszając tym samym zasadę reformationis in peius?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy, rozpatrując zażalenie na część postanowienia, nie może uchylić całego postanowienia, jeśli wykracza to poza zakres żądania strony i narusza zasadę reformationis in peius. Uchylenie całego postanowienia w sytuacji, gdy strona kwestionowała jedynie jego część, stanowi rażące naruszenie prawa.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), które uchyliło postanowienie Wojewody o zawieszeniu postępowania odwoławczego. Wojewoda zawiesił postępowanie odwoławcze od decyzji o pozwoleniu na budowę, uznając za zagadnienie wstępne rozstrzygnięcie skargi strony do WSA. GINB uchylił postanowienie Wojewody, umarzając postępowanie w sprawie zawieszenia. Strona skarżąca (R. Sp. z o.o.) zarzuciła GINB naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. i art. 139 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a., wskazując, że GINB uchylił całe postanowienie Wojewody, podczas gdy zażalenie dotyczyło jedynie części jego uzasadnienia.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdził, że postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Ewa Machlejd, Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi R. Sp. z o.o. z siedzibą w[...] na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2009 r. znak [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania odwoławczego I. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego R. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] kwotę 460 zł (czterysta sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2009r., Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu zażalenia R. sp. z o.o. z siedzibą w [...], na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] maja 2009r., Nr [...], znak: [...], zawieszające z urzędu postępowanie odwoławcze od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2009r., Nr [...], znak: [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, uchylił zaskarżone postanowienie i umorzył postępowanie w sprawie zawieszenia postępowania odwoławczego od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2009r. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że Prezydent [...], decyzją z dnia [...] maja 2008r., Nr [...], zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] października 2008r., znak: [...], uchylił ww. decyzję. Prezydent [...] po ponownym rozpatrzeniu sprawy, wydał przywołaną wyżej decyzję z dnia [...] lutego 2009r., Nr [...], znak: [...]. Pismem z dnia 18 lutego 2009r. Wojewoda [...] przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skargę R. Sp. z o.o. na w/w decyzję z dnia [...] października 2008r. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia z [...] maja 2009r., Nr [...], znak: [...], na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. zawiesił z urzędu postępowanie odwoławcze od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2009r., uznając za zagadnienie wstępne rozstrzygnięcie przez Sąd ww. skargi. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że stosownie do przepisu art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm. ) wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Zatem, wniesienie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2008r., znak: [...], nie stanowi zagadnienia wstępnego w myśl art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., z tego względu, że nie uniemożliwia rozpatrzenia odwołania R. Sp. z o.o. od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2009r., Nr [...], znak: [...]. W związku z powyższym należało uchylić postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] maja 2009r., Nr [...], znak: [...] i umorzyć postępowanie w sprawie zawieszenia postępowania odwoławczego. Skargę na powyższe rozstrzygniecie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła R. Spółka z o.o. dochodząc uchylenia zaskarżonego postanowienia zarzuciła mu naruszenie przepisu art. 97 §1 pkt. 4 k.p.a. poprzez jego niewłaściwą interpretację i błędne uznanie, że w sprawie niniejszej nie zachodziły przesłanki do jego zastosowania, naruszenie przepisu art. 139 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i wydanie postanowienia wykraczającego poza granice żądania zgłoszonego w zażalenia oraz wywołującego niekorzystne skutki dla strony odwołującej się. Podniosła, że zażalenie dotyczyło jedynie części postanowienia organu pierwszej instancji. Skarżąca zgodziła się bowiem z meritum rozstrzygnięcia Wojewody ale uznała, że w uzasadnieniu został błędnie wskazany czas zawieszenia - "do czasu zakończenia postępowania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny", a powinno być - do czasu prawomocnego zakończenia postępowania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Dodatkowo organ wskazał, że orzekł jak w zaskarżonym postanowieniu, bowiem postanowienie organu pierwszej instancji zapadło z rażącym naruszeniem przepisu art. 97 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Należy podnieść że zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny, sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rzeczą tutejszego Sądu, było zatem dokonanie oceny zaskarżonego postanowienia z punktu widzenia zgodności z przepisami prawa materialnego i postępowania administracyjnego, oraz trafności ich wykładni. Skarga zasługuje na uwzględnienie, zaskarżone postanowienie zapadło z obrazą zasady reformationis in peius wynikającej z przepisu art. 139 k.p.a. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpoznając zażalenie na część postanowienia organu pierwszej instancji - uchylił wbrew woli żalącego się całe postanowienie. Wyjaśnienie zawarte w odpowiedzi na skargę pozostaje bez wpływu na sądową ocenę zaskarżonego postanowienia. Zgodnie z utrwalonym poglądem Naczelnego Sądu Administracyjnego organ odwoławczy odstępując od zasady reformationis in peius zobowiązany jest w uzasadnieniu szczegółowo wykazać rażące naruszenie prawa lub rażące naruszenie interesu społecznego. Tylko te przesłanki tworzą wyjątek od zasady zakazu orzekania na niekorzyść odwołującego się. Naruszenia zasady reformationis in peius stanowi rażące naruszenie prawa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 kwietnia 1986r., IISA1500/85 oraz wyrok Naczelny Sąd Administracyjny z dnia 6 stycznia 1989r., IV Sygn. akt VII SA/Wa 1101/88). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji w trybie przepisu art. 145 §1 pkt 2 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło