VII SA/Wa 1854/12

PostanowienieWSA w Warszawie2012-10-23

Skład orzekający: Ewa Machlejd, Daria Gawlak-Nowakowska, Włodzimierz Kowalczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoby niebędące stronami postępowania administracyjnego, które zgłaszają interes faktyczny w sprawie, mogą zostać dopuszczone do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika na podstawie art. 33 § 2 PPSA?
Ratio decidendi
Sąd odmówił dopuszczenia do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania osób, które nie były stronami postępowania administracyjnego, uznając, że posiadają jedynie interes faktyczny, a nie prawny. Podstawową przesłanką dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym jest istnienie normy prawa materialnego, z której można wywieść interes prawny wnioskodawcy, a nie tylko zainteresowanie faktyczne rozstrzygnięciem sprawy.
Stan faktyczny
Prokurator Okręgowy wniósł skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia zagrożenia ze strony budynku przedszkola. W trakcie postępowania sądowego wpłynęły wnioski J. M. i U. R. o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika, którzy argumentowali, że posiadają interes prawny ze względu na sąsiedztwo nieruchomości i naruszenia prawa przy budowie przedszkola. Sąd rozpatrywał te wnioski.
Rozstrzygnięcie
Sąd odmówił dopuszczenia J. M. oraz U. R. do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd, , Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2012 r. sprawy ze skargi Prokuratora Okręgowego w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia: I. odmówić U. R. dopuszczenia do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania, II. odmówić J. M. dopuszczenia do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania. Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest skarga Prokuratora Okręgowego w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2012 r. Nr [...], którą organ utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] marca 2012 r. Nr [...] umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia czy budynek przedszkola położony na działce nr ewid. [...] w miejscowości [...] przy ul. [...] może zagrażać życiu lub zdrowiu, bezpieczeństwu mienia, jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia. W dniu w dniu 29 sierpnia 2012 r. (data stempla biura podawczego) oraz w dniu 21 września 2012 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynęły wnioski J. M. oraz U. R. o dopuszczenie do udziału w toczącym się postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika. W uzasadnieniu wniosku J. M. wskazał, iż jego dom mieszkalny jest usytuowany naprzeciwko kwestionowanego obiektu. Dodał, że inwestor w trakcie realizacji budowy przedmiotowego obiektu naruszył wszystkie warunki zabudowy ustanowione w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Zaznaczył, iż w wyniku zrealizowanego z rażącym naruszeniem prawa budynku przedszkola poprzez nadmierne zabudowanie nieruchomości ponosi straty i ma znacznie ograniczoną możliwość korzystania z własnej nieruchomości. Zaznaczył, iż usytuowanie przedmiotowego obiektu powoduje zatapianie i zacienianie zarówno jego nieruchomości jak i sąsiednich. U. R. w swoim wniosku podniosła, że za dopuszczeniem jej do udziału w charakterze uczestnika postępowania przemawia fakt, że jest właścicielką działki Nr [...] w [...] sąsiadującej z działką Nr [...], na której wybudowano 3 - kondygnacyjne przedszkole z naruszeniem prawa. Dodała, że inwestorzy podnieśli grunt wokół gmachu ze spadkiem skierowanym w kierunku jej działki oraz sąsiada, wskutek czego po intensywnych opadach deszczu nieruchomości te są zalewane wodami spływającymi z działki nr [...]. Oświadczyła, że jej działka jest całkowicie bezużyteczna, gdyż inwestorzy całkowicie zburzyli stosunki wodne na tym terenie. Na rozprawie w dniu 23 października 2012 r. J. M. i U. R. podtrzymali złożone do sprawy wnioski o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje : Zgodnie z art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270) zwanej dalej p.p.s.a. udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego. Na postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie przysługuje zażalenie. Należy wskazać, że cytowany art. 33 § 2 nie może być interpretowany w oderwaniu od innych norm prawa regulujących kwestię interesu prawnego jako podstawy skutecznego prowadzenia postępowania w celu wzruszenia określonego aktu administracyjnego. Podstawową przesłanką uzasadniającą dopuszczenie wnioskodawcy do udziału w postępowaniu sądowym jest uznanie, że istnieje norma prawa materialnego, z której można wywieść jego interes prawny do uczestnictwa w tym postępowaniu. Należy zatem ustalić, czy wnioskodawcy przysługiwała legitymacja materialno-prawna w postępowaniu administracyjnym zakończonym wydaniem zaskarżonej decyzji, choć nie brał w nim udziału. Interes prawny strony powinien wynikać z konkretnej i zindywidualizowanej normy prawa materialnego, której zastosowanie ma wpływ na sytuację wnoszącego dany wniosek, żądanie, czy skargę. Zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie podkreślany jest w szczególności realny i aktualny charakter interesu prawnego wynikający z zastosowania konkretnej normy prawnej. Należy przy tym zaznaczyć, że od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, czyli sytuację, w której dany podmiot jest co prawda bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, jednakże nie może tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, mającego stanowić podstawę skierowanego żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji. W niniejszej sprawie należy zwrócić uwagę na okoliczność, iż zaskarżonym rozstrzygnięciem organ umorzył postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia, czy budynek przedszkola położony na działce nr ewid. [...] w miejscowości [...] przy ul. [...] może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia, jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia. Podstawą takiego stanowiska organu było stwierdzenie, że inwestor posiada prawidłowo prowadzoną książkę obiektu budowlanego, ogólna estetyka budynku jest w stanie dobrym, a w trakcie kontroli nie stwierdzono rozbieżności między stanem faktycznym na gruncie, a protokołami z okresowej kontroli, jak również nie stwierdzono by budynek przedszkola był użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia, a także aby mógł zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia. Wskazać należy, że zgodnie z art. 61 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. nr 243 poz. 1623) właściciel lub zarządca obiektu budowlanego obowiązany jest utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego. Stosownie zaś do treści art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowiska organ nadzoru budowlanego nakłada na właściciela bądź zarządcę obiektu budowlanego w drodze decyzji obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości określając termin wykonania tego obowiązku. W kontekście powyższych przepisów stwierdzić należy, iż krąg podmiotów zobowiązanych do utrzymania obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym został określony, a stroną postępowania administracyjnego prowadzonego w trybie art. 66 ustawy - Prawo budowlane jest wyłącznie właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. Podmioty te, jako legitymujące się interesem prawnym powinny brać udział w postępowaniu administracyjnym dotyczącym stanu obiektu budowlanego. Zaznaczyć należy, iż zarówno J. M. jak i U. R. nie są właścicielami ani zarządcami przedmiotowego obiektu budowlanego, których organ mógłby zobowiązać do określonego zachowania się. Wnioskodawcy nie mogli zatem brać i nie brali udziału w postępowaniu w sprawie stwierdzenia, czy budynek przedszkola położony na działce nr ewid. [...] w miejscowości [...] przy ul. [...] może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia, jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia. Zaznaczyć należy, że pojęcie strony, o jakim jest mowa w art. 28 Kpa może być wyprowadzone tylko z przepisów prawa materialnego, czyli normy prawnej, która stanowi podstawę ustalenia uprawnienia lub obowiązku. Rozpatrując wniosek J. M. oraz U. R Sąd uznał, że wynik toczącego się postępowania zainicjowanego skargą Prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego nie dotyczy interesu prawnego wnioskodawców. W rezultacie nie została spełniona przesłanka uzasadniająca dopuszczenie J. M. oraz U. R. do udziału w charakterze uczestnika postępowania sądowego. Sąd uznał, iż wnioskujący mogą mieć jedynie interes faktyczny, mogą być bezpośrednio zainteresowani rozstrzygnięciem sprawy, jednakże nie mogą tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego, mającymi stanowić podstawę skutecznego żądania stosownych czynności. Stwierdzenie, iż wynik toczącego się postępowania sądowego nie dotyczy interesu prawnego J. M. oraz U. R. (co najwyżej faktycznego), skutkuje odmową dopuszczenia do udziału J. M. oraz U. R. w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika. Z powyższych względów, na podstawie art. 33 § 2 ww. ustawy orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło