VII SA/Wa 1855/13
WyrokWSA w Warszawie2014-01-23
Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Renata Nawrot, Elżbieta Zielińska - Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym na etapie postępowania egzekucyjnego dotyczącego kosztów wykonania zastępczego?Ratio decidendi
Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym na etapie postępowania egzekucyjnego. Postępowanie egzekucyjne służy jedynie wykonaniu obowiązku wynikającego z ostatecznej decyzji administracyjnej, a nie jego weryfikacji. Kwestie cywilnoprawne dotyczące odpowiedzialności za wykonanie obowiązku nie mają wpływu na prawidłowość postępowania egzekucyjnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego ustalające wysokość kosztów postępowania egzekucyjnego w kwocie ponad 54 tys. zł. Koszty te wynikały z wykonania zastępczego obowiązku rozbiórki samowolnie wzniesionego rusztowania z reklamą. Skarżący zarzucali, że postanowienie zostało skierowane do niewłaściwych adresatów, powołując się na umowy cywilnoprawne, które miały przenosić odpowiedzialność na inny podmiot.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Renata Nawrot, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Protokolant spec. Monika Pietruszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi T. K., E. O., A.O. i A. O. na postanowienie [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów postępowania egzekucyjnego skargę oddala
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] znak [...][...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 k.p.a. - ustawy z dnia 14 czerwca 1966r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. Nr 98 z 2000r., poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz.U. z 2010r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.), po rozpatrzeniu zażalenia T. K. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...]Nr [...]z dnia [...]lipca 2012 r. znak: [...], w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów postępowania egzekucyjnego w kwocie 54.287,10 zł (słownie: pięćdziesiąt cztery tysiące dwieście osiemdziesiąt siedem tysięcy dziesięć groszy) dotyczącego obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., nałożonego ostateczną decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] Nr [...]z dnia [...]stycznia 2012r., znak: [...], nakazującą T. K., E. O., A. O. i A. O. (właścicielom nieruchomości) rozbiórkę przestrzennego rusztowania z rozpiętą na nim wielkopowierzchniową powłoką z nadrukiem reklamowym wzniesionego samowolnie w rejonie skrzyżowania ulic [...]i [...]w W. – utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.
Postępowanie w niniejszej sprawie miało następujący przebieg.
W związku z niewykonaniem przez T. K., E. O., A. O. i A. O. obowiązku wynikającego z ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...]Nr [...]z dnia [...]maja 2012r., znak: [...] - organ powiatowy działając w oparciu o przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przeprowadził postępowanie mające na celu wyegzekwowanie obowiązku wynikającego z w/w decyzji.
Do zobowiązanych zostało skierowane upomnienie, wzywające do wykonania w/w obowiązku. Następnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...], w dniu [...] kwietnia 2012r., wystawił tytuły wykonawcze Nr [...], których doręczenie zobowiązanym wszczęło postępowanie egzekucyjne. T. K. tytuł wykonawczy doręczono w dniu 11 kwietnia 2012r. pozostałym zobowiązanym tytuły wykonawcze Nr [...] doręczono w trybie art. 44 § 4 k.p.a. W dniu 18 kwietnia 2012r. pracownik Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] dokonał czynności kontrolnych, w wyniku których ustalono, że wymagany obowiązek nie został wykonany. Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] maja 2012r., znak: [...] organ pierwszej instancji skierował do wykonania zastępczego obowiązek wskazany w tytule wykonawczym Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu zażalenia T. K. postanowieniem Nr [...] z dnia [...]maja 2012r. znak: [...]utrzymał w mocy w/w postanowienie organu pierwszej instancji. W dniach 30 maja 2012r., 31 maja 2012r. i 1 czerwca 2012r. w drodze wykonania zastępczego dokonano rozbiórki (demontażu) przedmiotu egzekucji Pismem z dnia 15 czerwca 2012r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...]zawiadomił zobowiązanych - o zakończeniu czynności egzekucyjnych i wykazie kosztów związanych z zastępczym wykonaniem egzekwowanego obowiązku. Następnie, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...], w związku z wnioskiem T. K., wydał opisane na wstępie postanowienie Nr [...] z dnia [...] lipca 2012r. znak: [...], w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów postępowania egzekucyjnego.
W wyniku rozpoznania zażalenia, na ww. postanowienie, zapadło także już opisane powyżej, postanowienie zaskarżone w niniejszej sprawie. W jego uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 135 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w sprawach kosztów wykonania zastępczego, nieuregulowanych w art. 127-134 (tj. dziale dotyczącym wykonania zastępczego), stosuje się przepisy art. 64c-65 ww. ustawy. Postanowienie organu pierwszej instancji zostało wydane na podstawie art. 133 i art. 135, w związku z art. 64c § 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zgodnie z art. 133 w/w ustawy o zakończeniu czynności egzekucyjnych w drodze wykonania zastępczego i o wykonaniu egzekwowanego obowiązku organ egzekucyjny zawiadamia zobowiązanego. Równocześnie doręcza mu wykaz kosztów wykonania zastępczego, z wezwaniem do uiszczenia na pokrycie tych kosztów odpowiedniej kwoty w oznaczonym terminie, z uprzedzeniem, że w razie nieuiszczenia tej kwoty w terminie, zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych. Według art. 64c § 7 cytowanej ustawy organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie kosztów egzekucyjnych na żądanie zobowiązanego albo z urzędu, jeżeli koszty te obciążają wierzyciela. Na postanowienie to przysługuje zażalenie.
Organ odwoławczy uznał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] dokonał wszystkich czynności związanych z zastępczym wykonaniem egzekwowanego obowiązku wskazanych w w/w ustawie i po zapoznaniu się z wnioskiem T. K. wydał stosowne postanowienie przedmiocie ustalenia kosztów egzekucyjnych, które wynikają z kosztów wykonania egzekwowanego obowiązku przez wyspecjalizowaną firmę zastępczo za zobowiązanych i zostały potwierdzone dwoma fakturami VAT Nr [...] i Nr [...] dołączonymi do akt sprawy.
Odpowiadając na zarzuty T. K. zawarte w zażaleniu organ odwoławczy wskazał, że w niniejszej sprawie organ nie stwierdził zaistnienia przesłanek wskazanych w art. 64c § 8 ww. ustawy, tj. uznał, że wniosek zobowiązanego o wydanie postanowienia w przedmiocie kosztów egzekucyjnych podlegał rozpoznaniu. Niniejsze postępowanie zostało zakończone w drodze wykonania zastępczego, a organ powiatowy nie pobierał od zobowiązanego kosztów egzekucyjnych.
Skargę, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na powyższe postanowienie wniósł T. K. w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik pozostałych skarżących E. O., A. O. i A. O., domagając się uchylenia postanowień organu odwoławczego i organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu skargi wskazał, że w sprawie pominięto mające zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności, pomimo że były one wielokrotnie podnoszone przez skarżącego. Rozstrzygnięcia organów administracji były kierowane do podmiotów, które w sprawie nie powinny być stroną. Poza sporem jest, że w dniu 10 czerwca 2010 r. skarżący, działając jako właściciel nieruchomości, zawarł z P. S.A. w W. umowę najmu, na podstawie której udostępnił spółce na okres 10 lat teren nieruchomości zlokalizowanej przy ul. [...]/[...]w W. o łącznej powierzchni 1212 m2, o którym mowa w skarżonej decyzji, pod reklamę wolnostojącą do celów reklamowych oraz innych uzgodnionych form biznesowych zgodnych z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Następnie skarżący w drodze aneksu do umowy wyraził zgodę na podnajem przedmiotowej nieruchomości przez P.S.A. w W.. W dalszej kolejności na podstawie umowy podnajmu z dnia 29 października 2011 r. oraz porozumienia w przedmiocie cesji praw i obowiązków z dnia 2 listopada 2011 r. wynajmowana nieruchomość wraz posadowionym na niej rusztowaniem służącym do montażu wielkopowierzchniowej powłoki z nadrukiem reklamowym uprawnioną i zobowiązaną z wszelkich stosunków (w tym administracyjnoprawnych) dotyczących nieruchomości oraz naniesień na jej terenie w postaci obiektów budowlanych, o których mowa w rozstrzygnięciach organów administracji, z którymi nie zgadza się skarżący, stała się B. LIMITED - spółka ustanowiona na [...], pod numerem rejestracji [...], z siedzibą pod adresem [...],[...],[...], N., [...]. W świetle powyższego zupełnie niezrozumiałe i bezprawne jest kierowanie rozstrzygnięć w przedmiocie kosztów postępowania egzekucyjnego do osób niebędących zobowiązanymi do ich uiszczenia. Tym samym organy administracji, dokonując przedmiotowych rozstrzygnięć, wykazały się ewidentnym brakiem poszanowania dla wytycznych zawartych w art. 6 - 8 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał wcześniej prezentowaną argumentację.
Na rozprawie, przed tutejszym Sądem, skarżący poparł skargę w imieniu własnym i pozostałych skarżących. Przedstawił zaświadczenie lekarskie, na okoliczność złego stanu zdrowia, złożył tzw. odcinek potwierdzający wysokość otrzymywanej emerytury w kwocie 1207,63 zł i oświadczył, że nie ma innych dochodów poza emeryturą. Zaapelował do Sądu o wyrok, który powstrzyma "skazanie go".
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269), dokonanie kontroli zaskarżonego i poprzedzającego go aktu pod względem zgodności z prawem - prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zaskarżone postanowienie oraz postanowienie organu pierwszej instancji odpowiadają przepisom prawa. W sprawie, rozstrzygnięcia oparto na prawidłowo wskazanych i omówionych przepisach prawa. Sąd w pełni podziela argumentację, jaką zawarto w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Materialnoprawną podstawą wydania zaskarżonego postanowienia jest art. 133, 135 w zw. z art. 64 c § 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j.: Dz. U. z 2012 r. poz. 1015 ze zm.) w brzmieniu na dzień wydania zaskarżonego postanowienia.
Zgodnie z art. 133 § 1 ww. ustawy o zakończeniu czynności egzekucyjnych w drodze wykonania zastępczego i o wykonaniu egzekwowanego obowiązku organ egzekucyjny zawiadamia zobowiązanego. Równocześnie doręcza mu wykaz kosztów wykonania zastępczego, z wezwaniem do uiszczenia na pokrycie tych kosztów odpowiedniej kwoty w oznaczonym terminie, z uprzedzeniem, że w razie nieuiszczenia tej kwoty w terminie, zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych. Według § 2 - jeżeli koszty wykonania zastępczego są wysokie albo gdy wykonanie zastępcze trwa dłuższy okres, organ egzekucyjny może przed zakończeniem egzekucji doręczać zobowiązanemu wykazy poczynionych już kosztów z wezwaniem do ich pokrycia w oznaczonym terminie. Przepisy § 1 stosuje się odpowiednio. Art. 135 ww. ustawy stanowi natomiast, że w sprawach kosztów wykonania zastępczego, nieuregulowanych w art. 127-134, stosuje się przepisy art. 64c-65 ww. ustawy.
Wskazać należy, że w myśl art. 64 c § 7 ww. ustawy organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie kosztów egzekucyjnych na żądanie zobowiązanego albo z urzędu, jeżeli koszty te obciążają wierzyciela. Na postanowienie to przysługuje zażalenie.
Wydanie postanowienia w przedmiocie ustalenia kosztów egzekucyjnych uzależnione jest zatem od złożenia stosownego żądania przez zobowiązanego albo z urzędu. Poprzez to żądanie zobowiązany może uzyskać najpierw rozstrzygnięcie o wysokości i podstawie naliczenia kosztów, a następnie kwestionować zasadność tego naliczenia. Zestawienie kosztów egzekucyjnych wskazanych zarówno w zawiadomieniach, jak i w wydanym postanowieniu powinno zawierać informacje identyfikujące prowadzone postępowanie egzekucyjne, tj. numer tytułu wykonawczego, nazwę zobowiązanego, numer i datę postanowienia w sprawie obciążenia wierzyciela kosztami. Postanowienie to organ egzekucyjny wydaje z urzędu, jeżeli koszty te obciążają wierzyciela. Postanowienie w sprawie kosztów egzekucyjnych organ egzekucyjny wydaje również, jeżeli z żądaniem takim zwróci się zobowiązany. Organ egzekucyjny, wydając postanowienie w sprawie ustalenia kosztów egzekucyjnych, obowiązany jest także uwzględnić wydane w toku tego postępowania postanowienia powodujące wyłączenie odpowiedzialności zobowiązanego za koszty egzekucji, jeżeli postanowienia takie zostały wydane. Wydając postanowienie w sprawie ustalenia kosztów egzekucyjnych, organ egzekucyjny nie bada natomiast, czy wszczęcie i prowadzenie egzekucji było zgodne z prawem. Postanowienie w sprawie wysokości kosztów egzekucyjnych organ egzekucyjny wydaje po zakończeniu postępowania egzekucyjnego, z tych to względów, iż w toku jego prowadzenia nie są one znane organowi egzekucyjnemu w pełnej wysokości, mogą one ulec zmianie, zwłaszcza wydatki egzekucyjne.
Z akt sprawy wynika, że na zobowiązanych T. K., A. O., A. O. i E.O. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] wystawił tytuł wykonawczy nr [...]w dniu [...] kwietnia 2012 r. celem wszczęcia postępowania egzekucyjnego w celu przymusowego wykonania obowiązku nałożonego na ww. osoby decyzją ww. organu z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] dotyczącego rozbiórki przestrzennego rusztowania z rozpiętą na nim wielkopowierzchniową powłoką z nadrukiem reklamowym wzniesionego samowolnie w rejonie skrzyżowania ulic [...]i [...]w W.. Postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] ww. organ skierował ww. obowiązek do wykonania zastępczego – na koszt zobowiązanych.
Następnie organ, na podstawie umowy nr [...] zawartej w dniu [...] maja 2012 r. zlecił wykonanie robót budowlanych dotyczących ww. obowiązku stosownemu wykonawcy. Przedmiotowe roboty budowlane dotyczące nakazanej rozbiórki zostały wykonane przez wykonawcę, a według kosztorysu powykonawczego, koszty demontażu konstrukcji pod reklamę wielkoformatową (demontaż banerów reklamowych, rozbiórka rusztowania zewnętrznego rurowego o wysokości do 15 m, wywóz materiałów z rozbiórki) wyniosły kwotę ogółem 23 843,11 zł, natomiast według kosztorysu powykonawczego dotyczącego prac dodatkowych wyniosły kwotę ogółem 30 443,99 zł. Zatem łączne koszty, według ww. kosztorysów oraz wystawionych faktur wyniosły 54 287,10 zł. Następnie organ zawiadomił zobowiązanych o zakończeniu postępowania egzekucyjnego oraz o wysokości ww. kosztów. Organ na wniosek T. K., ustalił w oparciu o ww. dokumenty wysokość kosztów postępowania egzekucyjnego w kwocie 54 287,10 zł, wzywając ww. zobowiązanych do uiszczenia ww. kwoty na rachunek organu, pod rygorem ściągnięcia ww. kosztów w trybie egzekucji administracyjnej.
Sąd, na podstawie akt sprawy, stwierdza, że, organy zgodnie z ww. przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ustaliły wysokość kosztów postępowania egzekucyjnego i prawidłowo przeprowadziły w tym zakresie, opisane powyżej postępowanie
Argumenty skarżących podniesione w skardze nie mają wpływu na prawidłowość i zasadność wydania zaskarżonego postanowienia.
Skarżący T. K., podniósł, że zaskarżone postanowienie zostało skierowane do niewłaściwego adresata, ponieważ inwestorem spornej reklamy wielkopowierzchniowej był inny podmiot - przedstawił umowy cywilnoprawne, które w jego ocenie zdejmują z wynajmujących odpowiedzialność za podejmowane, w ramach umowy, czynności najemcy.
Sąd stwierdza, że wskazana okoliczność nie może być brana pod uwagę na etapie postępowania egzekucyjnego. Zgodnie z art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Skoro więc decyzja nakazująca rozbiórkę została skierowana do skarżących, organ wystawiając tytuł wykonawczy nie mógł wskazać innych adresatów niż właśnie skarżący. Postępowanie egzekucyjne nie służy weryfikacji zasadności rozstrzygnięcia będącego podstawą wystawienia tytułu wykonawczego.
W ocenie Sądu, wskazane umowy mogą mieć, znaczenie w kontekście ewentualnych roszczeń dochodzonych polubownie lub na drodze cywilnej, przed sądem powszechnym.
Także, podnoszone przed Sądem, okoliczności związane ze stanem zdrowia, oraz stanem majątkowym pozostają bez wpływu na ocenę zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia.
Wskazać należy, że postanowienie to stanowi orzeczenie w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów postępowania egzekucyjnego i wezwanie do dobrowolnego ich uiszczenia. Dopiero w przypadku, gdy koszty nie zostaną uiszczone, dojdzie do wszczęcia, co do nich, postępowania egzekucyjnego. Przepis art. 64 e ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przewiduje możliwość umorzenia przez organ egzekucyjny w całości lub w części kosztów egzekucyjnych, a według art. 64 f ww. ustawy koszty te mogą zostać rozłożone na raty. Postanowienia w ww. zakresie wydaje organ egzekucyjny.
Kierując się powyższą argumentacją, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji - skargę oddalił, w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło