VII SA/Wa 1866/15

Starszy referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła - Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 grudnia 2015r. po rozpoznaniu wniosku I. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi I. C. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2015r., nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania rozbiórki postanawia: 1). przyznać I. C. prawo pomocy poprzez zwolnienie od części wpisu sądowego od skargi w wysokości 250,00 złotych, 2). w pozostałym zakresie wniosek oddalić. W dniu 19 października 2015r. do Sądu wpłynął na uzupełnionym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy I. C., w którym wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. We wniosku przedstawiła swoją sytuację finansową i majątkową. W niniejszej sprawie zważono, co następuje: Prawo pomocy jest szczególną instytucją postępowania przed sądami administracyjnymi, mającą na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego. Zgodnie z dyspozycją art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012r. , poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a ) Podkreślić należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka -Medek, wyd. Zakamycze 2005, s. 594). Instytucja przyznania prawa pomocy ma zatem charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Może być więc przyznane na wniosek osób bardzo ubogich znajdujących się ze względu na różne zdarzenia życiowe w sytuacji, która nie pozwala im na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, lub gdy ich poniesienie byłoby związane z poniesieniem uszczerbku koniecznego dla wnioskującego i jego rodziny, tj. uniemożliwiłoby zaspokojenie najbardziej podstawowych potrzeb życiowych. Inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskodawcy. Z formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawczyni jest osobą samotną. Podała, że utrzymuje się z emerytury w wysokości 2.432 złotych miesięcznie. Wnioskodawczyni posiada dom o pow. 110 m ² oraz udział w 1/3 części działki rolnej o pow. 1 ha. W uzasadnieniu wniosku podniosła, że sama ponosi wszystkie obowiązki związane z utrzymaniem domu. Wyszczególniła, że ponosi miesięcznie następujące koszty tj. związane z utrzymaniem domu (opłatę za gaz - ogrzewanie domu + ciepła woda, opłatę za energię elektryczną i opłatę za wodę) około 980,00 złotych, ubezpieczenie na życie w PZU - 65 złotych miesięcznie, opłatę za telefon w wysokości ok. 150,00 złotych, leki, witaminy, środki pomocy dla ratowania życia ok. 350,00 złotych, opłacenie opieki i okresowej pomocy innej osoby w związku z wykonywaniem prac domowych oraz na posesji ok. 500,00 złotych miesięcznie, podatki i inne opłaty 512, 00 złotych rocznie. W piśmie z dnia 25 września 2015r. w którym wnioskodawczyni zwróciła się o zwolnienie z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 500 złotych podniosła, że jest w trudnych warunkach materialnych i nie może wypełnić tego obowiązku. Jest osobą starszą ( l. 81), samotną a uzyskiwany dochód z trudem wystarcza jej na konieczne utrzymanie. Mając na uwadze powyższe dane stwierdzić należy, że wnioskodawczyni wykazała, iż nie jest w stanie jednorazowo uiścić wpisu sądowego od skargi, który w niniejszej sprawie wynosi 500,00 złotych bez uszczerbku w koniecznym dla siebie utrzymaniu. Stwierdzono, że byłby to wydatek wykraczający poza jej rzeczywiste możliwości finansowe. W związku z powyższym, przyznano wnioskodawczyni prawo pomocy poprzez zwolnienie od części wpisu sądowego od skargi w wysokości 250,00 złotych. Jednocześnie uznano, że brak jest brak podstaw do przyjęcia, iż wnioskodawczyni nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego samodzielnie. Podkreślić należy, że wnioskodawczyni uzyskuje miesięcznie stały dochód w wysokości 2.432 złotych miesięcznie. Posiada także udział w 1/3 części działki rolnej o pow. 1 ha. Sytuacja taka pozwala na sukcesywne czynienie oszczędności na pokrycie choćby części kosztów związanych z zainicjowanym postępowaniem sądowym. Należy bowiem podkreślić, że wszczynając spór przed Sądem, skarżąca powinna mieć na uwadze, że prowadzenie postępowania sądowego wiązać się będzie z koniecznością ponoszenia niezbędnych kosztów. Winna ona zatem poczynić odpowiednie starania w celu zabezpieczenia środków finansowych niezbędnych do pokrycia choćby części kosztów postępowania sądowego. Skarżąca powinna więc partycypować w kosztach sądowych. Wskutek powyższego stwierdzono, że wnioskodawczyni uzyskując dochód miesięczny we wskazanej wyżej wysokości przy ograniczeniu wydatków nie będących niezbędnymi, będzie w stanie samodzielnie ponieść koszty pozostałej części wpisu sądowego od skargi w wysokości 250,00 złotych i ewentualne późniejsze koszty postępowania. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji postanowienia.