VII SA/Wa 1873/16
WyrokWSA w Warszawie2017-05-11
Skład orzekający: Mariola Kowalska, Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, Karolina Kisielewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy może stwierdzić niedopuszczalność odwołania z powodu nieusunięcia braku formalnego (niepodpisania odwołania) oraz uchybienia terminu do jego wniesienia, czy też w takiej sytuacji powinien pozostawić odwołanie bez rozpoznania z powodu braku formalnego?Ratio decidendi
Organ odwoławczy nie może jednocześnie stwierdzić niedopuszczalności odwołania z powodu nieusunięcia braku formalnego (niepodpisania) i uchybienia terminu do jego wniesienia. Jeśli odwołanie nie zostało podpisane, organ powinien wezwać stronę do uzupełnienia tego braku, a w przypadku jego nieusunięcia, pozostawić odwołanie bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. Nie jest wówczas uprawniony do badania terminu wniesienia odwołania. Stwierdzenie niedopuszczalności odwołania jest odrębną instytucją procesową, stosowaną w innych sytuacjach.Stan faktyczny
Skarżąca Spółka złożyła odwołanie od decyzji nakładającej karę pieniężną, jednak odwołanie to nie zostało podpisane. Organ odwoławczy wezwał Spółkę do podpisania odwołania w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia go bez rozpoznania. Spółka nie podpisała odwołania, ale złożyła pismo przewodnie podpisane przez osobę uprawnioną. Główny Inspektor Sanitarny postanowieniem stwierdził niedopuszczalność odwołania z powodu nieusunięcia braku formalnego oraz uchybienia terminu do jego wniesienia. Spółka zaskarżyła to postanowienie.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] czerwca 2016 r. i zasądził od Głównego Inspektora Sanitarnego na rzecz skarżącej kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, Asesor WSA Karolina Kisielewicz (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 maja 2017 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. w [...] na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] czerwca 2016 znak [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Głównego Inspektora Sanitarnego na rzecz skarżącej [...] sp. z o.o. w [...] kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (powiat [...], województwo [...]) jest postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Sanitarnego w [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. (znak: [...]). Zaskarżonym postanowieniem organ odwoławczy na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.) stwierdził, że odwołanie Spółki od decyzji [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] marca 2016 r. jest niedopuszczalne z powodu nieusunięcia przez stronę jego braku formalnego oraz uchybienia terminu do wniesienia tego środka odwoławczego.
Z okoliczności faktycznych sprawy wynika, że [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] decyzją z dnia [...] marca 2016 r. (znak: [...] [...]), doręczoną Spółce w dniu [...] marca 2016 r., na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 6 w zw. z art. 104 ust. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. z 2015 r. poz. 594 ze zm.) nałożył na [...] Sp. z o.o. w [...] karę pieniężną w wysokości 5.000 zł. za prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie produkcji i obrotu żywnością (pieczywem piekarniczym i cukierniczym) wbrew decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] października 2015 r. Wymienioną decyzją organ sanitarny, po przeprowadzeniu kontroli w miejscu prowadzenia przez skarżącą Spółkę działalności gospodarczej polegającej na produkcji i obrocie żywnością (pieczywem piekarniczym i cukierniczym), wstrzymał produkcję i obrót żywnością, do czasu przedstawienia dowodów potwierdzających stosowanie w produkcji mąki wolnej od zanieczyszczeń biologicznych.
W piśmie z dnia [...] kwietnia 2016 r., które wpłynęło do organu I instancji w dniu [...] kwietnia 2016 r., Spółka złożyła odwołanie od decyzji organu I instancji z dnia [...] marca 2016 r. Odwołanie nie zostało podpisane.
W dniu [...] kwietnia 2016 r. Główny Inspektor Sanitarny na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. przesłał Spółce oryginał odwołania z dnia [...] kwietnia 2016 r. i wezwał do jego podpisania, w terminie 7 dni od dnia doręczenia pisma, pod rygorem pozostawienia odwołania bez rozpoznania. Pismo zostało doręczone Spółce [...] maja 2016 r.
W dniu [...] maja 2016 r. do organu odwoławczego wpłynęło pismo Spółki, z dnia [...] maja 2016 r. podpisane przez S. G. oraz niepodpisane odwołanie z dnia [...] kwietnia 2016 r.
W tych okolicznościach faktycznych, Główny Inspektor Sanitarny postanowieniem z dnia [...] czerwca 2016 r., na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdził "niedopuszczalność odwołania z powodu nieusunięcia braku formalnego oraz uchybienia terminu do wniesienia odwołania". Organ podał, że S. G. podpisała jedynie pismo przewodnie z dnia [...] maja 2016 r., nie podpisała natomiast odwołania od decyzji organu I instancji.
[...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] w skardze na to postanowienie wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzuciła organowi odwoławczemu nieuzasadnione przyjęcie, że S. G. nie nadesłała, mimo wezwania, podpisanego odwołania z dnia [...] kwietnia 2016 r. od decyzji [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] marca 2016 r. o nałożeniu na skarżącą Spółkę kary pieniężnej.
Główny Inspektor Sanitarny w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie z przyczyn podanych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga jest uzasadniona, choć z innych powodów, niż w niej podniesione.
Z przepisu art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), dalej jako p.p.s.a, wynika, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w skardze podstawą prawną. Oznacza to, że w ramach kontroli zaskarżonego aktu Sąd jest obowiązany do badania jego zgodności z prawem w pełnym zakresie, nie ograniczając się do zarzutów skargi. Uwzględnia więc z urzędu naruszenia prawa, których nie dostrzegła strona wnosząca skargę. Skarga może być zatem uwzględniona niezależnie od zasadności podniesionych w niej zarzutów. Z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie.
Trzeba przypomnieć, że zaskarżonym postanowieniem Główny Inspektor Sanitarny na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdził niedopuszczalność odwołania Spółki od decyzji [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] marca 2016 r. o nałożeniu na skarżącą kary pieniężnej za prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie produkcji i obrotu żywnością (pieczywem piekarniczym i cukierniczym), wbrew decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] października 2015 r. o czasowym zawieszeniu zatwierdzenia zakładu o której mowa w art. 54 ust. 2 lit. e rozporządzenia nr 882/2004.
Organ przyjął bowiem, że odwołanie jest niedopuszczalne z dwóch powodów : Spółka nie usunęła jego braku formalnego (nie podpisała odwołania) oraz wniosła odwołanie po terminie.
Zdaniem Sądu, to stanowisko organu nie jest prawidłowe, ponieważ nie znajduje oparcia w przepisach prawa.
Z przepisu art. 134 k.p.a. wynika, że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Niedopuszczalność odwołania może mieć miejsce m.in. wówczas, gdy przepisy prawa nie dopuszczają zaskarżenia decyzji lub gdy odwołanie zostało wniesione przez osobę, która nie ma legitymacji do wniesienia tego środka albo nie mającą zdolności do czynności prawnych. Z kolei z art. 63 § 1 w zw. z art. 64 § 2 k.p.a. wynika, że jeżeli podanie (żądanie, wyjaśnienie, odwołanie, zażalenie) nie jest m.in. podpisane przez wnoszącego, organ jest zobowiązany wezwać stronę do usunięcia tego braku formalnego w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie braku spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania.
Oznacza to, że pozostawienie podania (odwołania) bez rozpoznania i stwierdzenie niedopuszczalności odwołania to dwie odrębne instytucje procesowe. Nie mogą być one zatem stosowane przemiennie, lecz w ściśle określonych, wyżej opisanych sytuacjach.
W rozpoznawanej sprawie nie było podstaw prawnych do przyjęcia, że odwołanie Spółki jest niedopuszczalne w świetle art. 134 k.p.a. Orzekanie przez organ o niedopuszczalności środka odwoławczego jest możliwe wówczas, gdy ten środek nie jest dotknięty brakami formalnymi, a więc zawiera m.in. podpis strony. Organ odwoławczy przyjmując, że Spółka nie usunęła braku formalnego odwołania zobowiązany był do pozostawienia odwołania bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. Dysponując niepodpisanym odwołaniem organ nie był uprawniony do badania, czy zostało ono wniesione w ustawowym terminie.
Na marginesie, odnosząc się do twierdzeń skarżącej Spółki dotyczących tego, że odwołanie zostało podpisane przez osobę uprawnioną, w związku z wezwaniem organu odwoławczego wystosowanym na podstawie art. 64 § 2 k.p.a., trzeba stwierdzić, że w aktach sprawy znajduje się oryginał odwołania (które zostało odesłane Spółce celem podpisania). Spółka nie przestawiła żadnych dowodów podważających tę okoliczność, zaś gołosłowne stwierdzenie, że podpisała odwołanie nie może odnieść oczekiwanego przez nią skutku.
Należy także dodać, że w aktach sprawy nie ma jakichkolwiek dowodów z których wynikałoby, że odwołanie Spółki z dnia [...] kwietnia 2016 r. od decyzji [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] marca 2016 r. (doręczonej Spółce [...] marca 2016 r.) zostało złożone po upływie ustawowego (14 - dniowego) terminu. Zarówno organ I instancji w piśmie z dnia [...] kwietnia 2016 r. (przekazującym odwołanie) jak i organ odwoławczy w piśmie z dnia [...] kwietnia 2016 r. (wezwanie do podpisania odwołania) stwierdzają, że odwołanie od decyzji organu I instancji zostało nadane w urzędzie pocztowym w dniu [...] kwietnia 2016 r. Akta sprawy nie zawierają koperty w której znajdowało się odwołanie. Niemniej jednak w sytuacji, gdy organ nie jest w stanie przedstawić przekonujących dowodów (np. koperty) pozwalających na ustalenie bez cienia wątpliwości konkretnej daty złożenia pisma procesowego przez stronę, niedopuszczalne jest wywodzenie niekorzystnych dla niej skutków prawnych, w postaci np. stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania (por. np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 lutego 2014 r. sygn. akt I SA/Wa 1189/13, lex nr 1434947).
Biorąc to wszystko pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że zaskarżone postanowienie zawiera wadę prawną, określoną w art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. i z tego powodu skarga zasługuje na uwzględnienie. Z powyższych względów Sąd, działając na podstawie powołanego przepisu, wyeliminował to postanowienie z obrotu prawnego. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło