VII SA/Wa 1880/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-10-18
Skład orzekający: Ewa Kowalska - Hupko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym, ale nie wykazała w sposób niebudzący wątpliwości swojej trudnej sytuacji materialnej i nie uzupełniła wymaganych dokumentów na wezwanie sądu, może liczyć na przyznanie prawa pomocy?Ratio decidendi
Osoba fizyczna ubiegająca się o prawo pomocy musi wykazać swoją trudną sytuację materialną, która uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Brak wykazania tej sytuacji oraz nieuzupełnienie wymaganych dokumentów na wezwanie sądu skutkuje odmową przyznania prawa pomocy, zarówno w zakresie całkowitym, jak i częściowym.Stan faktyczny
Skarżąca M.T. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wnioskodawczyni oświadczyła, że otrzymuje emeryturę w wysokości 2700 zł miesięcznie i posiada dom o powierzchni 170 m2. Sąd wezwał ją do uzupełnienia informacji dotyczących wydatków, dochodów z najmu, przedstawienia wyciągów z rachunku bankowego oraz kserokopii decyzji o waloryzacji emerytury. Skarżąca nie odpowiedziała na wezwanie.Rozstrzygnięcie
Odmówiono M. T. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 18 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi M.T. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia: odmówić M. T. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
M. T. po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi złożyła na urzędowym formularzu wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Z treści wniosku wynika, że skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, posiada dom o powierzchni 170 m2. M. T. oświadczyła, że otrzymuje emeryturę w wysokości 2700 zł miesięcznie.
W tym stanie rzeczy stwierdzono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest możliwe, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Mając na uwadze powołany przepis oraz treść wniosku o przyznanie prawa pomocy stwierdzić należy, iż brak jest uzasadnienia dla przyznania M. T. prawa pomocy w żądanym zakresie całkowitym, jak również w zakresie częściowym, ponieważ nie wykazała ona w sposób nie budzący wątpliwości, iż znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która uprawniałaby do skorzystania z instytucji prawa pomocy.
Treść art. 246 ustawy nie pozostawia wątpliwości, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. Ustawodawca użył tu pojęcia: "wykaże", co oznacza, że wnioskodawca powinien udowodnić, iż jego sytuacja finansowa uniemożliwia mu poniesienie kosztów postępowania. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być zatem sporządzony w sposób rzetelny, powinny znaleźć się w nim wszelkie informacje niezbędne do oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy, to strona musi uprawdopodobnić okoliczności przemawiające za uwzględnieniem wniosku.
Należy też zwrócić uwagę na treść art. 255 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który stanowi, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.
Pismem z dnia 31 sierpnia 2012 r. zobowiązano M. T. do uzupełnienia (w terminie 7 dni) danych zawartych w złożonym wniosku, w tym m.in. poprzez podanie wysokości miesięcznych wydatków związanych z codziennym utrzymaniem oraz przeznaczanych na utrzymanie domu; wskazanie, czy skarżąca uzyskuje dochody z tytułu najmu pomieszczeń w domu; nadesłanie wyciągów z rachunku bankowego z okresu ostatnich trzech miesięcy oraz kserokopii decyzji o waloryzacji emerytury. Ww. pismo zostało doręczone skarżącej w dniu 19 września 2012 r. M. T. nie udzieliła żadnej odpowiedzi na wezwanie z dnia 31 sierpnia 2012 r.
Tymczasem to na stronie składającej wniosek ciąży obowiązek wykazania przesłanek określonych w art. 246 ustawy, w interesie strony leży udzielenie wszelkich informacji niezbędnych do rozpoznania wniosku. Do uwzględnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy nie wystarczy jedynie ogólnikowe twierdzenie strony o trudnej sytuacji finansowej. Brak informacji, których dotyczyło pismo z dnia 31 sierpnia 2012 r. nie pozwala na ustalenie rzeczywistych możliwości płatniczych M. T.. Uznać zatem należy, iż skarżąca nie wykazała, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło