VII SA/Wa 189/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, , Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Asesor WSA Dariusz Turek, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi G. C. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia pozwolenia na użytkowanie I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego G. C. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Sygnatura akt VII SA/Wa 189/08 UZASADNIENIE Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] W. decyzją z dnia [...] kwietnia 2007r., Nr - [...] działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., zwana dalej Kpa) oraz art. 59 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2006r., Nr 156, poz. 1118 z późn. zm., zwana dalej Prawem budowlanym), po powtórnym rozpatrzeniu wniosku G. C. [...] z dnia [...] listopada 2005r. odmówił udzielenia pozwolenia na użytkowanie budynków przemysłowych wybudowanych na działkach nr [...] przy A. [...] w W. W uzasadnieniu organ wskazał, że decyzją Burmistrza Urzędu Dzielnicy Gminy [...] Nr [...] z dnia [...] stycznia 1993r. skarżący otrzymał pozwolenie na użytkowanie samowolnie rozbudowanego budynku wielofunkcyjnego, z terminem do końca 2000r. oraz decyzją Prezydenta Miasta [...] W. z dnia [...] maja 1999r. Nr [...] skarżący otrzymał pozwolenie na użytkowanie rozbudowanej części warsztatu blacharskiego z terminem do końca 1999r. W ocenie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] W., po upływie tego terminu budynek winien być wyłączony z użytkowania i rozebrany. Na poparcie swych twierdzeń organ powołał wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 września 1988r., sygn. akt IV S.A. 644/88, zgodnie z którym "obowiązek rozbiórki obiektu budowlanego wzniesionego na czas oznaczony powstaje z chwilą upływu terminu określonego w pozwoleniu". Ponadto organ zauważył, że obecnie obowiązujące przepisy prawa budowlanego nie przewidują wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie opatrzonej warunkiem czasowości. Obowiązek wydania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego określa art. 55 obecnie obowiązującej ustawy Prawo budowlane. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł G. C. domagając się jej uchylenia i wydania bezterminowego pozwolenia na użytkowanie. Skarżący twierdził, że wybudowane przez niego budynki nie były postawione na czas oznaczony, zatem powołany przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] W. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 września 1988r., sygn. akt IV SA 644/88 mówiący o obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego wzniesionego na czas określony, z chwilą upływu tego terminu, nie odnosi się do niniejszej sprawy. Ponadto G. C. podniósl, że przedmiotowe budynki zostały wzniesione zgodnie z prawem budowlanym i sztuką budowlaną jako trwałe budowle, na solidnych fundamentach. Zatem okres ich użytkowania nie powinien być krótszy niż 100 lat. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] listopada 2007r., Nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa oraz art. 83 ust. 2 Prawa budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania G. C. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] W. z dnia [...] kwietnia 2007r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że główną przesłanką, która w niniejszej sprawie skutkowała wydaniem decyzji odmawiającej udzielenia pozwolenia na użytkowanie przedmiotowych obiektów był fakt, że w dacie orzekania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] W. istniały w obrocie prawnym rozstrzygnięcia określające czasowość użytkowania budynku warsztatu blacharskiego i budynku wielofunkcyjnego tj. decyzja Prezydenta Miasta [...] W. z dnia [...] lipca 1998r. Nr [...] i z dnia [...] maja 1999r. Nr [...] oraz decyzja Urzędu Dzielnicowego Gminy [...] Nr [...] z dnia [...] stycznia 1993r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podkreślił, że powyższe decyzje pozostawały w obrocie prawnym także w dacie wydawania zaskarżonej decyzji. W ocenie organu odwoławczego, w świetle tych ustaleń brak było podstaw do wydania przez PINB dla [...] W. decyzji przychylającej się do wniosku G. C. z dnia [...] listopada 2005r. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł G. C. Skarżący podkreślił, że wybudowane przez niego budynki nigdy nie były wzniesione na czas oznaczony. Zostały postawione zgodnie z prawem budowlanym, jako trwałe budowle, natomiast decyzje, którymi wydano czasowe pozwolenia na użytkowanie były błędne. Ponadto wskazał, że skoro raz złożył wszystkie dokumenty niezbędne do wydania pozwolenia na użytkowanie nie powinien być ponownie zobowiązany do kompletowania dokumentacji. Skoro na terenie gdzie stoją przedmiotowe budynki nie ma obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, to zdaniem skarżącego oznacza że nie uzyska decyzji o potwierdzeniu zgodności wykonania budynku z projektem budowlanym i warunkami pozwolenia na budowę. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Badając zaskarżoną decyzję w tym zakresie Sąd uznał, że skargę należało uwzględnić. Na wstępnie wskazać należy, że na podstawie art. 7 i 77 § 1 Kpa organ administracyjny, winien zbadać wszystkie okoliczności sprawy. Art. 7 Kpa stanowi, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W przepisie tym została wyrażona naczelna zasada Kodeksu postępowania administracyjnego - zasada prawdy obiektywnej (materialnej), zgodnie z którą organ administracji publicznej zobowiązany jest do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie słuszny interes obywateli. W związku z powyższym, zasada prawdy obiektywnej ma fundamentalne znaczenie dla prawidłowego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, ponieważ na podstawie ustalonego stanu faktycznego sprawy organ administracji dokonuje jego subsumcji pod stosowną normę prawną. Ponadto art. 77 § 1 Kpa nakłada na organ administracji obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, organ jest obowiązany z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy i podjąć wszelkie kroki niezbędne dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania decyzji o prawidłowej treści. Te rozważania ogólnej natury pozwalają na stwierdzenie, że w sprawie niniejszej wadliwy jest pogląd jakoby nie istniała możliwość wydania pozwolenia na użytkowanie z tej przyczyny, że w obrocie prawnym istnieją decyzje określające czasowość użytkowania budynku warsztatu blacharskiego i budynku wielofunkcyjnego tj. decyzja Prezydenta Miasta [...] W. z dnia [...] lipca 1998r. Nr [...] i z dnia [...] maja 1999r. Nr [...] oraz decyzja Urzędu Dzielnicowego Gminy [...] Nr [...] z dnia [...] stycznia 1993r. Z przytoczonych decyzji i ustaleń organu dotyczących przedmiotowych budynków wynika, że decyzje określający czasowy charakter udzielonych pozwoleń na użytkowanie wygasły wobec upływu terminu na jaki udzielono stosowanych pozwoleń. W stanie faktycznym sprawy nie było formalnych przeszkód aby merytorycznie ocenić możliwość udzielenia pozwolenia na użytkowanie. Tymczasem organ powołując się na udzielone wcześniej czasowe pozwolenia na użytkowanie stwierdził niejako niedopuszczalność prowadzenia postępowania w tej sprawie, uznając jednocześnie, iż przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane nie znają instytucji czasowych pozwoleń na użytkowanie. W tym miejscu wskazać trzeba, że organ nadzoru budowlanego powołany jest między innymi do kontrolowania zgodności z prawem istnienia i użytkowania budynków. Skoro zatem organ powziął wiadomość o określonych nieprawidłowościach związanych z budynkami skarżącego ( które wyraźnie wskazał w uzasadnieniu decyzji), to powinien dokonać oceny tej sytuacji faktyczno - prawnej w świetle przepisów prawa budowlanego a następnie odnieść się do możliwości udzielenia pozwolenia na użytkowanie. W ocenie Sądu pozwolenie takie mogło być ewentualnie udzielone dopiero po przeprowadzeniu postępowania w ramach nadzoru budowlanego. Fakt, że skarżący (jak wynika z treści jego pism) uważa, że aktualna sytuacja prawna jego budynków pozwala na wydanie pozwolenia na użytkowanie, nie zwalniał organu nadzoru budowlanego od podjęcia działania zmierzającego do doprowadzenia istniejących i użytkowanych obiektów do stanu zgodności z prawem. Jednak podkreślić należy, że sposób i wybór postępowania mogący doprowadzić obiekty do stanu zgodności z prawem zależy od oceny organu nadzoru budowlanego. Zdaniem Sądu żądanie skarżącego jest w istocie żądaniem potwierdzenia, że obiekty znajdujące na działkach nr [...] przy A. [...] w W. istnieją i funkcjonują legalnie. Skarżący uważa jednocześnie, że powinno to nastąpić w formie wydania decyzji pozwalających na dalsze użytkowanie tych obiektów. W istocie jest to jednak kwestia możliwości doprowadzenia tych obiektów do stanu zgodnego z prawem o czym może zadecydować organ nadzoru budowlanego po dokonaniu szczegółowych ustaleń i przeprowadzeniu postępowania. Dlatego w przedmiotowej sytuacji nie było podstaw do automatycznego odmówienia udzielenia pozwolenia na budowę. Istniała natomiast potrzeba podjęcia takiego działania organu, które doprowadziłoby obiekty do stanu zgodnego z prawem, a które ewentualnie zakończyć się mogło decyzją o pozwoleniu na użytkowanie. Wobec powyższego obowiązkiem organu nadzoru budowlanego będzie przeprowadzenie postępowania z uwzględnieniem reguł określonych w art. 7, 77 i 80 Kpa. Przeprowadzając ponownie postępowanie organ zobowiązany będzie uwzględnić powyższe wskazania Sądu i ocenić możliwość udzielenia pozwolenia na użytkowanie w kontekście sytuacji faktyczno- prawnej tych budynków. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- p.p.s.a. ) orzekł jak w sentencji. Na podstawie art. 152 p.p.s.a., zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. O kosztach postępowania orzeczono w oparciu o art. 200 p.p.s.a.