VII SA/Wa 189/13
WyrokWSA w Warszawie2014-01-10
Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Bogusław Cieśla, Małgorzata Miron
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy oświadczenie J. J. z dnia 20.12.2011 r., w którym stwierdza, że inwestorem spornej inwestycji była ona, a nie E. J., stanowi nowy dowód w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 KPA, uzasadniający wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną z dnia [...].08.2001 r.?Ratio decidendi
Oświadczenie J. J. z dnia 20.12.2011 r. nie stanowi nowego dowodu w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 KPA, ponieważ powstało po dacie wydania ostatecznej decyzji, która miała być wznowiona. Ponadto, kwestia inwestora była już przedmiotem rozpoznania w poprzednich postępowaniach, a ustalenia organów, że inwestorem był E. J., znalazły potwierdzenie w orzecznictwie sądowym. W związku z tym, brak jest podstaw do uchylenia decyzji ostatecznej.Stan faktyczny
Skarżący E. J. wniósł o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...].08.2001 r., nakazującą rozbiórkę samowolnie dobudowanego wiatrołapu. Jako podstawę wznowienia podał art. 145 § 1 pkt 5 KPA, wskazując na oświadczenie J. J. z dnia 20.12.2011 r., z którego wynikało, że to ona była inwestorem. Organ pierwszej instancji (WINB w K.) wznowił postępowanie, ale następnie decyzją z dnia [...].11.2012 r. odmówił uchylenia decyzji ostatecznej, uznając, że oświadczenie J. J. nie jest nowym dowodem, a inwestorem był E. J. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. E. J. złożył skargę do WSA w Warszawie.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę E. J. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Małgorzata Miron, Protokolant st. ref. Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi E. J. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2012 r. znak [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej I. skargę oddala, II. przyznaje ze środków Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata Ł. S. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) w tym: tytułem zastępstwa prawnego kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych), tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych i dwadzieścia groszy).
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...].12.2013 r., znak: [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2013r., poz. 267) - dalej zwanej "k.p.a." po rozpatrzeniu odwołania E. J. od decyzji [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. (dalej: [...]WINB w K.) z dnia [...].11.2012 r., znak: [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Z akt postępowania wynika, że postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie miało następujący przebieg:
[...]WINB w K. decyzją z dnia [...].08.2001 r., znak: [...] utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. (dalej: PINB w S.) z dnia [...].06.2001 r., znak: [...], nakazującą E. J. dokonanie rozbiórki samowolnie dobudowanego wiatrołapu wraz z pomieszczeniem gospodarczym od strony północnej istniejącego budynku mieszkalnego, usytuowanego na działce oznaczonej w ewidencji gruntów miejscowości O. numerem [...], jak również uporządkowanie terenu - przywracające do stanu pierwotnego.
E. J. wnioskiem z dnia 21.12.2011 r. oraz z dnia 09.05.2012 r. wniósł o wznowienie opisanego wyżej postępowania administracyjnego, jako podstawę powołując, art 145 § 1 pkt 1), 4) i 5) k.p.a. E. J. wskazał, że nowym dowodem w sprawie jest oświadczenie J. J. z dnia 20.12.2011 r., stwierdzajace, że inwestorem spornej inwestycji była J. J..
[...]WINB w K. postanowieniem z dnia [...].10.2012 r., znak: [...] wznowił, na podstawie art 145 § 1 pkt 5) k.p.a. postępowanie administracyjne zakończone ostateczną decyzją [...]WINB w K. z dnia [...].08.2001 r., znak: [...].
Następnie [...]WINB w K. decyzją z dnia [...].11.2012 r., znak: [...], działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 oraz art. 149 § 2 k.p.a. odmówił uchylenia decyzji [...]WINB w K. z dnia [...].08.2001 r., znak: [...], stwierdzając brak podstaw do jej uchylenia wymienionych w art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b k.p.a.
W uzasadnieniu decyzji organ w pierwszej kolejności wskazał, powołując się na przepis art 149 § 2 k.p.a., że przedmiotem postępowania w sprawie wznowienia postępowania jest ustalenie czy postępowanie, w którym zapadła decyzja ostateczna, było dotknięte jedną z wad kwalifikowanych enumeratywnie wyliczonych w art. 145 § 1, jak w art. 145a lub 145b Kpa - oraz w razie pozytywnego wyniku tych czynności - przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w celu rozpoznania i rozstrzygnięcia istoty sprawy administracyjnej, będącej przedmiotem decyzji ostatecznej
W następnej kolejnosci organ wskazał, że wbrew twierdzeniom wnioskodawcy nie wystąpiła przesłanka o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. tj. nie wyszły na jaw istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, istniejące w dniu wydania decyzji i nieznane organowi, który wydał decyzję. Twierdzenie wnioskodawcy zgodnie, z którym J. J. miała być inwestorem samowolnie dobudowanego wiatrołapu wraz z pomieszczeniem gospodarczym od strony północnej do istniejącego budynku mieszkalnego, usytuowanego na działce oznaczonej w ewidencji gruntów miejscowości O. numerem [...] było podnoszone w postępowaniu administracyjnym zakończonym decyzją z dnia [...].08.2001 r. Argumenty te znajdują się w odwołaniu J. J. od decyzji PINB w S. z dnia [...].06.2001 r., znak: [...]oraz w skardze do NSA, O. Z. w Krakowie na decyzję, będącą przedmiotem postępowania wznowieniowego, a także w kolejnych postępowaniach nadzwyczajnych w niniejszej sprawie. Powyższe twierdzenia nie znalazły potwierdzenia w rzeczywistości. Postępowanie wyjaśniające przeprowadzone w niniejszej sprawie wykazało, że inwestorem samowolnej rozbudowy był E. J.. Organ wskazał, iż E. J. złożył oświadczenie do protokołu kontroli z dnia 08.05.2001 r., iż do wykonywania robót budowlanych przystąpił w listopadzie 2000r., legitymując się jedynie decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, dopiero zaś w maju 2001 r. został złożony przez Janinę Jarkowską wniosek o udzielenie pozwolenia na budowę.
Mając na uwadze powyższe organ wskazał, że oświadczenia J. T. z dnia 03.01.2012r. i z dnia 10.05.2012r. nie są w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. - nowymi okolicznościami w sprawie, które istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej i były nieznane organowi.
Na marginesie swoich rozważań organ stwierdził również, iż nawet gdyby postępowanie wyjaśniające wykazało, że zaistniała przesłanka wskazana we wniosku o wznowienie postępowanie to i tak nie doszłoby do uchylenia decyzji [...]WINB w K. z dnia [...].08.2001 r., znak: [...], z uwagi na upływ pięciu lat od dnia doręczenia przedmiotowej decyzji, o czym stanowi przepis art. 146 § 1 k.p.a. i skutkowałoby to koniecznością wydania rozstrzygnięcia, o którym mowa w art. 151 § 2 Kpa.
Na skutek odwołania E. J. od powyższej decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...].12.2013 r., znak: [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzsadnieniu swojej decyzji, powołując się na orzecznictwo sądowo - administracyjne organ wskazał, że nową okolicznością faktyczną nie jest okoliczność wyprowadzona z odmiennej oceny dowodów znanych organowi administracji publicznej wydającemu decyzję. Ponadto przez nową okoliczność albo nowy dowód istotny dla sprawy należy rozumieć taką okoliczność lub dowód, które mogły mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy.
Organ w pierwszej kolejności wskazał, że oświadczenie J. J z dnia 20.12.2011 r., nie istniało w dniu wydania decyzji [...]WINB z dnia [...].08.2001 r. Ponadto organ wskazał, że z materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie wynika, że inwestorem spornej inwestycji był E. J., a nie J.J..
Organ, powołując się na uzasadnienie decyzji PINB w S. z dnia [...].06.2001 r. wskazał, że cyt. "Kontrola przeprowadzona w dniu 08 maja 2001 roku wykazała, że od strony północnej istniejącego budynku mieszkalnego E. J. jako użytkownik gospodarstwa matki J. J. dobudował wiatrołap i część gospodarczą o wymiarach 3,0 x 7,64 m (...). Z ustaleń dokonanych w czasie kontroli i oświadczenia inwestora E. J. złożonego do protokołu wynika, że do robót budowlanych inwestor przystąpił w miesiącu listopadzie 2000 roku (...)". Natomiast [...]WINB w uzasadnieniu decyzji z dnia [...].08.2001 r., utrzymującej w mocy decyzję PINB w S. z dnia [...].06.2001 r. w przedmiocie nakazu rozbiórki, wskazał, że cyt. ,.Jak wynika z akt sprawy E. J. roboty budowlane wykonał w listopadzie 2000 roku (...)."
WSA w Krakowie wyrokiem z dnia 13.06.2005 r., oddalającym skargę E. J. na decyzję [...]WINB z dnia [...].08.2001 r., potwierdził zasadność ustaleń dokonanych przez organy nadzoru budowlanego stopnia powiatowego i wojewódzkiego w związku z nakazem rozbiórki samowolnie dobudowanego wiatrołapu wraz z pomieszczeniem gospodarczym.
Odnosząc się do zarzutu nie rozpatrzenia przesłanek z art. 145 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a. podniesionego w odwołaniu od decyzji organu I instancji organ wskazał, że postepowanie w przedmiocie wznowienia postępowania zostało wszczęte jedynie na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a. powinny być objęte odrębnym postępowaniem administracyjnym.
Odosząc się do żądania zawartego w odwołaniu dotyczącym "wygaśnięcia wydanej decyzji [...] zgodnie z art. 162 § 1 k.p.a. jako bezprzedmiotowej", organ wyjaśnił, że nie jest właściwy do badania decyzji [...]WINB w trybie art. 162 § 1 k.p.a.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów zawartych w odwołaniu od zaskarżonej decyzji, organ stwierdził, że w świetle poczynionych ustaleń pozostają one bez wpływu na zasadność niniejszego rozstrzygnięcia.
Skargę na powyższą decyzję wniósł E. J. (dalej zwany skarżącym), zaskarżonej decyzji, zarzucając:
Wskazując na powyższe, skarżący wniósł o uchylenie decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie z dnia [...]czerwca 2013 r. znak: [...].
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sąd administracyjny właściwy jest do kontroli aktów administracyjnych wydawanych przez organy administracji publicznej tylko w oparciu o kryterium legalności, a więc zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi przez Sąd następuje jedynie w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły i w związku z tym skarga została oddalona.
Przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].12.2013 r., znak: [...], utrzymująca w mocy decyzję [...]WINB w K. z dnia [...].11.2012 r., znak: [...] wydana na skutek wszczęcia postępowania wznowieniowego.
W pierwszej kolejnosci wskazać należy, że instytucja wznowienia postępowania składa się z dwóch etapów. Pierwszy etap zwany wstępnym (wyjaśniającym), słuzy zbadaniu zagadnienia formalnej dopuszczalności przeprowadzenia postępowania wznowieniowego. Etap ten kończy się wydaniem postanowienia o wzowieniu postępowania lub odmowie jego wznowienia. Drugi etap (właściwy), rozpoczynający się po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania, ma na celu zbadanie zaistnienia przesłanek wznowienia postępowania i zmierza do przeprowadzenia postępowania dowodowego w sprawie. Etap ten kończy się wydaniem decyzji , o której mowa w art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. lub art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., względnie na podstawie art. 146 § 2 k.p.a.
Podkreślić należy, że postępowanie właściwe może być prowadzone jedynie w takim zakresie w jakim nastąpiło wznowienie postępowania. Innymi słowy organ może badać spełnienie jedynie tych przesłanek stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, ktore stanowiły podstawę do wydania postanowienia wznawiającego postępowanie i zostały wskazane w postanowieniu w przedmiocie wznowienia postępowania.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że [...]WINB w K. postanowieniem z dnia [...].10.2012 r., znak: WINB-[...] wznowił postępowanie administracyjne zakończone ostateczną decyzją [...]WINB w K. z dnia [...].08.2001 r. znak: [...]na podstawie art 145 § 1 pkt 5) k.p.a.
Wobec powyższego postępowanie polegające na zbadaniu podstaw wznowienia postępowania może toczyć sie jedynie, co do podstawy określonej w wskazanym wyżej przepisie. Tym samym zarzuty skarżącego, dotyczące nie rozpoznania przez organ podstaw wznowienia postępowania określonych w art 145 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a. nie zasługują na uwzględnienie.
Zgodnie z art 145 § 1 pkt 5) k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję.
Po pierwsze, ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody istotne dla sprawy muszą być nowe. Przy czym wyjaśnić należy, że przez pojęcie nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów należy rozumieć zarówno okoliczności lub dowody nowo odkryte, jak i po raz pierwszy zgłoszone przez stronę. Przy czym błędna ocena stanu faktycznego pod względem prawnym nie stanowi podstawy wznowienia postępowania, ale błędne ustalenie stanu faktycznego tę podstawę stanowi. Ujawnienie nowych okoliczności faktycznych stanowi samoistną podstawę wznowienia postępowania. W toku wznowionego postępowania organ administracji publicznej, zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), obowiązany jest ustalić, czy ta nowa okoliczność faktyczna występowała, prowadząc w tym celu postępowanie wyjaśniające. "Nowe okoliczności faktyczne", "nowe dowody" mogą stanowić podstawę wznowienia postępowania, o ile są dla sprawy istotne, a zatem muszą dotyczyć przedmiotu sprawy oraz mieć znaczenie prawne, mające w konsekwencji wpływ na zmianę treści decyzji w kwestiach zasadniczych.
Drugą przesłanką jest istnienie "nowych okoliczności faktycznych", "nowych dowodów" w dniu wydania decyzji ostatecznej. Jeżeli jednak okoliczności faktyczne lub dowody powstały po wydaniu ostatecznej decyzji, to dają one podstawę do wszczęcia postępowania w nowej sprawie, a nie będą podstawą wznowienia postępowania.
Trzecią przesłanką jest to, że "nowe okoliczności faktyczne", "nowe dowody" nie były znane organowi, który wydał decyzję.
Skarżący wskazał, że nowym dowodem w niniejszej sprawie jest dowód z dokumentu - oświadczenie J. J. z dnia 20.12.2011 r., w którym oświadcza, że była inwestorem inwestycji, w stosonku do której decyzją z dnia orzeczono nakaz rozbiótki.
Jak wynika z treści przedmiotowego dokumentu dowód ten powstał w dniu 20.12.2011 r. i tym samym nie spełnia warunku określonego w art. 145 § 1 pkt 5) k.p.a., albowiem nie istniał w dniu wydania decyzji ostatecznej w przedmiocie której toczy się postępowanie wznowieniowe. Powyższa okoliczność jest samodzielną podstawą do wydania decyzji odmawiającej uchylenia decyzji [...]WINB w K. z dnia [...].08.2001 r.
Nie ulega także watpliwości, iż okoliczność , że inwestorem spornej inwestycji była J. J. a nie skarżący, była przedmiotem rozpoznania przez [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydającego decyzję z dnia [...] sierpnia 2001r., bowiem argument ten podnoszony był w odwołaniu jak i NSA Oś. Zamiejscowy w Krakowie , który w uzasadnieniu wyroku z dnia 13 czerwca 2005r. w sprawie II SA/Kr 2459/01 , potwierdział, iż inmwestorem był skarżący.
Należy więc podzielić stanowisko organów , iż oświadczenia J. T. z dnia 03.01.2012r. i z dnia 10.05.2012r. nie są w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. - nowymi okolicznościami w sprawie, które istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej i były nieznane organowi.
W świetle powyższych ustaleń Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło