VII SA/Wa 1898/15

WyrokWSA w Warszawie2016-06-23

Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Joanna Gierak-Podsiadły, Elżbieta Zielińska-Śpiewak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja zatwierdzająca plan realizacyjny przebudowy linii energetycznej, wydana w 1984 r., może zostać uznana za nieważną z powodu rażącego naruszenia prawa, jeśli od jej wydania upłynęło ponad trzydzieści lat, a jej skutki są akceptowalne społecznie i gospodarczo?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja zatwierdzająca plan realizacyjny z 1984 r. nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Pomimo potencjalnych wad proceduralnych, takich jak brak decyzji o ustaleniu miejsca i warunków realizacji inwestycji, nie można im przypisać charakteru rażącego naruszenia, zwłaszcza po upływie ponad trzydziestu lat od jej wydania. Decyzja ta nie wywołała skutków niemożliwych do zaakceptowania z punktu widzenia państwa prawnego, a jej uchylenie po tak długim czasie naruszyłoby zasadę pewności prawa i zaufania do państwa.
Stan faktyczny
Skarżący F. S. i A. S. domagali się stwierdzenia nieważności decyzji Głównego Architekta Wojewódzkiego z 1984 r. zatwierdzającej plan realizacyjny przebudowy linii energetycznej, twierdząc, że została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa. Organy administracji obu instancji odmówiły stwierdzenia nieważności, uznając, że decyzja nie zawiera wad kwalifikowanych jako rażące naruszenie prawa. Skarżący podnosili m.in. zarzuty dotyczące braku podpisu, braku decyzji o ustaleniu miejsca i warunków realizacji inwestycji oraz braku udziału ich poprzednika prawnego w postępowaniu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant Ref. staż. Marcin Sieradzki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi F. S. i A. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2015 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r.. znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania A. i F. S. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2015r., znak: [...], odmawiającej stwierdzenia na ich wniosek nieważności decyzji Głównego Architekta Wojewódzkiego w [...] z dnia [...] grudnia 1984 r., nr [...], znak: [...], zatwierdzającej Zakładowi Energetycznemu w [...] plan realizacyjny przebudowy istniejącej linii energetycznej 110 kV [...] - [...], w części dotyczącej dziełek nr [...] i [...], obr. [...][...] - [...] i umarzającej w pozostałym zakresie postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji - utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ przedstawił następujący stan faktyczny i prawny. I tak, zgodnie ze stanem ksiąg wieczystych nr [...],[...] oraz [...]prowadzonych przez Sąd Rejonowy w [...] A. i F. S. są właścicielami działek o nr ew. [...] i [...] objętych planem realizacyjnym zatwierdzonym w decyzji wskazanej we wniosku o stwierdzenie jej nieważności. Tym samym mają przymiot strony w postępowaniu nieważnościowym dotyczącym decyzji Głównego Architekta Wojewódzkiego w [...] z dnia [...] grudnia 1984 r., nr [...], znak: [...], choć ta ogranicza się tylko do rozstrzygnięcia w odniesieniu do ww. działek o nr ew. [...] i [...]. Ponieważ Wojewoda [...] – [...], zawiadomieniem z dnia [...] marca 2014 r., poinformował strony o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Głównego Architekta Wojewódzkiego w [...] z dnia [...] grudnia 1984 r., nr [...], znak: [...] w całości zasadnie w decyzji kończącej postępowanie nieważnościowe w pierwszej instancji, umorzył postępowania w zakresie w jakim wykraczało ono poza zakres interesu prawnego wnioskodawców. Badając decyzję Głównego Architekta Wojewódzkiego w [...] z dnia [...] grudnia 1984r., w części dotyczącej działek nr ew. [...] i [...] - Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, że nie jest ona dotknięta żadną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a.. Podkreślił, że wbrew twierdzeniom odwołujących się, w aktach sprawy znajduje się oryginał decyzji kontrolowanej w niniejszym postępowaniu nieważnościowym. Widnieje na niej oryginalny podpis osoby upoważnionej do jej wydania, tj. Dyrektora Wydziału Planowania Przestrzennego, Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego w Urzędzie Wojewódzkim w [...], Głównego Architekta Wojewódzkiego K. B.. Odwołujący się błędnie traktują decyzję zatwierdzającą plan realizacyjny jako decyzję ustalającą lokalizację linii o napięciu do 220 kV. Tymczasem, decyzja zatwierdzająca plan realizacyjny i decyzja ustalająca lokalizację linii to dwie różne decyzje. Zgodnie z § 10 ust. 1 pkt 9 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno – budowlanego (Dz. U. Nr 8, poz. 48 ze zm.), decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji (o ile jest wymagana) stanowi załącznik do wniosku o wydanie decyzji ustalającej miejsce i warunki realizacji inwestycji. Decyzja ustalająca miejsce i warunki realizacji inwestycji poprzedza z kolei decyzję zatwierdzającą plan realizacyjny, co wynika z treści § 18 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia. Na mocy § 2 pkt 17 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 maja 1975 r. w sprawie określenia zadań i uprawnień należących do powiatowych rad narodowych i naczelników powiatów, które przejmują wojewódzkie rady narodowe i wojewodowie (Dz. U. Nr 17, poz. 94 ze zm.), wykonywanie funkcji organu I instancji w zakresie budownictwa jednostek gospodarki uspołecznionej, objętego planem społeczno-gospodarczego rozwoju województwa lub planem centralnym zostało zastrzeżone dla wojewodów (art. 57 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego). Zgodnie natomiast z art. 183 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 1983 r. o systemie rad narodowych i samorządu terytorialnego (Dz. U. Nr 41, poz. 185 ze zm.) w przypadkach gdy ustawa przewiduje powołanie terenowych organów administracji państwowej o właściwości szczególnej, przewidziane w ustawach szczególnych i wydanych na ich podstawie aktach wykonawczych uprawnienia terenowych organów administracji państwowej, z zastrzeżeniem ust. 2, przechodzą do właściwości odpowiednich rzeczowo terenowych organów administracji państwowej o właściwości szczególnej danego stopnia. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 13 kwietnia 1984 r. w sprawie określenia uprawnień, które zachowują terenowe organy administracji państwowej o właściwości ogólnej (Dz. U. Nr 25, poz. 128) nie przewiduje zachowania przez organy administracji o właściwości ogólnej stopnia wojewódzkiego spraw z zakresu zatwierdzania planów realizacyjnych. Sprawy te weszły w zakres właściwości terenowych organów administracji o właściwości szczególnej, którymi w województwach byli kierownicy wydziałów oraz innych równorzędnych komórek organizacyjnych urzędów wojewódzkich (art. 137 ust. 1 pkt 1 ustawy). W aktach sprawy znajduje się akt powołania przez Wojewodę [...] z dniem [...] października 1984 r. K. B. na stanowisko Głównego Architekta Wojewódzkiego - Dyrektora Wydziału Planowania Przestrzennego, Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego w Urzędzie Wojewódzkim w [...]. Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) podstawą do ustalenia rozwiązań urbanistycznych i architektoniczno-budowlanych w planie realizacyjnym jest miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego lub wyznaczenie terenów budowlanych na podstawie przepisów o terenach budowlanych w miastach i na wsi. Stosownie do § 18 ust. 1 ww. rozporządzenia w sprawie nadzoru urbanistyczno - budowlanego w decyzji o zatwierdzeniu planu realizacyjnego właściwy organ stwierdza zgodność rozwiązań projektowanej inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub wyznaczenia terenów budowlanych na podstawie przepisów o terenach budowlanych w miastach lub na wsi oraz z warunkami określonymi w decyzji o ustaleniu miejsca i warunków realizacji inwestycji. W dacie wydania weryfikowanej w niniejszym postępowaniu decyzji Głównego Architekta Wojewódzkiego w [...] z dnia [...] grudnia 1984 r., dla działek nr [...] i [...], obr. [...]-[...] obowiązywał Plan ogólny zagospodarowania przestrzennego Miasta [...] zatwierdzony uchwałą Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] z dnia [...] czerwca 1980 r., nr [...] (Dz. Urz. [...] z 1980 r" poz. [...]). Jak wynika z pisma Urzędu Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r., znak: [...], plan nie przewidywał szczegółowych ustaleń odnośnie istniejących bądź projektowanych linii elektroenergetycznych. Natomiast w ustaleniach ogólnych planu [...] określono jako "węzeł infrastruktury technicznej w zakresie komunikacji i energetyki o znaczeniu regionalnym", co stanowiło jedną z podstawowych funkcji miasta (pkt 3.4 miejscowego planu). Stan sprawy wskazuje, że inwestor nie uzyskał decyzji ustalającej miejsce i warunki realizacji inwestycji, wymaganej na podstawie § 9 ust. 1 pkt 4 ww. rozporządzenia w sprawie nadzoru urbanistyczno - budowlanego. Zgodnie jednak z § 11 ust. 1 tego rozporządzenia ustalenie miejsca i warunków realizacji inwestycji budowlanej może nastąpić łącznie z zatwierdzeniem planu realizacyjnego, jeżeli inwestor przedstawi dokumenty wymagane do zatwierdzenia tego planu. Analiza akt sprawy prowadzi natomiast do wniosku, że zatwierdzenie planu realizacyjnego decyzją Głównego Architekta Wojewódzkiego w [...] z dnia [...] grudnia 1984 r., nr [...], znak:[...]nie nastąpiło z rażącym naruszeniem przepisów ww. rozporządzenia w sprawie nadzoru urbanistyczno - budowlanego. W szczególności plan realizacyjny został przedłożony właściwemu organowi w 3 egzemplarzach, zawiera część graficzną i opisową, a także wymagane opinie i uzgodnienia. W tej sytuacji brak decyzji ustalającej miejsce i warunki realizacji inwestycji nie może przemawiać za stwierdzeniem nieważności tej decyzji. Inwestycja objęta kwestionowanym planem realizacyjnym w kontrolowanym zakresie polega na demontażu istniejącej wyeksploatowanej linii 110 kV i pobudowaniu w jej miejsce po tej samej trasie nowej linii (opis techniczny planu realizacyjnego). W świetle powyższego, nawet jeśli przyjąć, że w omawianej sprawie doszło do naruszenia art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane i § 18 ust. 1 ww. rozporządzenia w sprawie nadzoru urbanistyczno - budowlanego, to naruszeniu temu nie można przypisać charakteru rażącego naruszenia prawa, bowiem skutki społeczno - gospodarcze wywołane przez to ewentualne naruszenie nie należą do niemożliwych do zaakceptowania z punktu widzenia praworządnego państwa. Zagospodarowanie terenu nie uległo bowiem istotnym zmianom. Kontynuując argumentację, która legła u podstaw podjętego orzeczenia, organ drugiej instancji stwierdził, że badana decyzja Głównego Architekta Wojewódzkiego w [...] z dnia [...] grudnia 1984 r., nie została skierowana ani do B. S. ani do A. i F. S.. Weryfikowana w niniejszym postępowaniu decyzja została prawidłowo skierowana wyłącznie do inwestora tj. Zakładu Energetycznego w [...]. Natomiast pozostałe strony postępowania, w tym właściciele działek przez które przebiega linia elektroenergetyczna dysponują prawami refleksowymi - decyzja oddziałuje na ich prawa i obowiązki, nie kształtując ich jednak w sposób bezpośredni. Pozbawienie strony możliwości wzięcia udziału w postępowaniu stanowi określoną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. przesłankę wznowienia postępowania. Przesłanka wznowienia postępowania nie może zaś być podstawą do stwierdzenia nieważności. W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, kontrolowana decyzja z 1984r., w części dotyczącej działek nr [...] i [...] nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Nie zaistniały cechy rażącego naruszenia prawa -przyjęte w orzecznictwie - treść decyzji nie pozostaje w sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie ze sobą oraz decyzja nie wywołuje skutków społeczno - gospodarcze niemożliwych do zaakceptowania z punktu widzenia praworządnego państwa. Ponadto, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że badana w postępowaniu nieważnościowym decyzja została wydana przez właściwy organ, w oparciu o właściwą podstawę prawną, nie dotyczy sprawy już uprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, nie została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie, nie zawiera wady powodującej jej nieważność z mocy prawa, w razie jej wykonania nie wywołałaby czynu zagrożonego karą oraz nie była w dniu wydania i nie jest trwale niewykonalna. Tym samym należało utrzymać w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2015 r., znak: [...]. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe orzeczenie wnieśli F. S. i A. S. zarzucając decyzjom organów obu instancji naruszenie: art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. - w wyniku uznania, że pod wzruszaną decyzją znajduje się podpis własnoręczny oraz nieustalenie czy pod decyzją znajduje się podpis czy tylko mechaniczne odwzorowanie podpisu (tzw. fascymile); w konsekwencji należy uznać, że wzruszana decyzja nie zawiera podpisu; art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 107 § 1 zd. 1 k.p.a. - przejawiające się w uznaniu, że decyzja objęta wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji została podpisana przez osobę do tego upoważnioną; art. 28 kpa w zw. z art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. - w wyniku uznania, że strony niniejszego postępowania oraz ich poprzednik prawny nie powinny być stronami w postępowaniu o zatwierdzeniu planu realizacyjnego przebudowy istniejącej linii energetycznej; - art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez uznanie, że w sprawie nie zaszły przesłanki do stwierdzenia nieważności wskazanej w petitum niniejszego pisma decyzji w postaci rażącego naruszenia prawa, a przejawiające się w niedoręczeniu poprzednikowi prawnemu stron decyzji. Ponadto zarzucono rażące naruszenie przepisów: § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 w sprawie nadzoru urbanistyczno- budowlanego (Dz.U. z 1975 r. nr 8 poz. 48) - w wyniku niezwrócenia uwagi na fakt, że inwestor inwestycji budowlanej polegającej na posadowieniu urządzeń przesyłowych - poprzednika prawnego [...] sp. z o.o. nie dysponuje decyzją o ustaleniu miejsca i warunków realizacji inwestycji budowlanej, do której posiadania obowiązany jest inwestor; § 11 ust. 1 ww. rozporządzenia Ministra - poprzez uznanie, że w myśl obowiązującego do 1 stycznia 1995 r. (zatem obowiązującego w dniu wydania wzruszanej decyzji) aktu prawnego możliwe było ustalenie miejsca i warunków realizacji inwestycji budowlanej (zastępującego decyzję w tym przedmiocie) w przypadku wzruszanej decyzji będącej przedmiotem niniejszej sprawy. Podniesiono także naruszenie: art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej - przejawiające się w zaniechaniu działania organu na podstawie i w granicach prawa; art. 7, 77 k.p.a. - poprzez w zaniechanie prowadzenia postępowania zmierzającego do całkowitego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy przez organ II jak i I instancji; art. 8 k.p.a. - w wyniku prowadzenia postępowania przez organ I i II instancji w sposób nie budzący zaufania do organów władzy publicznej. Zarzuty skargi zostały omówione w uzasadnieniu skargi oraz podtrzymane w pismach procesowych. Na podstawie tak sprecyzowanych zarzutów wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji Generalnego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...]-[...] o w [...]oraz zasądzenie na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania według norm prawem przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał wcześniej prezentowaną argumentacje. Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1269), dokonanie kontroli zaskarżonego i poprzedzającego go aktu pod względem zgodności z prawem - prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja odpowiada przepisom prawa. Sąd kontrolował decyzje zaskarżoną, którą utrzymano w mocy decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą stwierdzenie nieważności decyzji Głównego Architekta Wojewódzkiego w [...]z dnia [...] grudnia 1984 r., nr [...], znak: [...], zatwierdzającej Zakładowi Energetycznemu w [...] plan realizacyjny przebudowy istniejącej linii energetycznej 110 kV [...]-[...], w części dotyczącej dziełek nr [...] i [...], obr. [...][...] - [...] oraz umarzającą postępowanie w pozostałym zakresie. Postępowanie w nadzwyczajnym trybie nieważnościowym może być wszczęte z urzędu lub na wniosek strony – art. 157 § 2 k.p.a.. W sprawie niniejszej prawidłowo oceniono, że wnioskodawcy mają przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. uzasadniający wszczęcie na ich wniosek postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności ww. decyzji - choć li tylko w zakresie, w jakim odnosiła się ona do inwestycji przebiegającej przez działki stanowiące obecnie ich własność. Słusznie skarżący powołali się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 marca 1983 r., w sprawie o sygn. akt SA/Kr 58/83), w którym wskazano - właściciel nieruchomości jest stroną w postępowaniu o ustalenie miejsca i warunków realizacji inwestycji oraz o zatwierdzenie planu realizacyjnego inwestycji na jego nieruchomości, niezależnie od tego, kto jest wnioskodawcą w sprawie wydania takich decyzji. Sąd w pełni akceptuje podjęte orzeczenia organów obu instancji. Doszło do prawidłowego zebrania materiału dowodowego w sprawie oraz na jego tle właściwej oceny kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym decyzji z punktu widzenia przesłanek nieważnościowych wymienionych w zamkniętym katalogu art. 156 § 1 k.p.a. Sąd argumentację, która legła u podstaw zaskarżonej decyzji przyjmuje za własną. Zarzuty skargi nie są uzasadnione. Nie mogą prowadzić do innej, niż podjęta przez organ, oceny decyzji kontrolowanej w niniejszym postępowaniu administracyjnym. I tak w oczywisty sposób, w świetle analizy akt sprawy oraz uzasadnienia zaskarżonej decyzji, nie jest uprawniony zarzut braku właściwego podpisu w kontrolowanej w niniejszym postępowaniu nieważnościowym decyzji. Organ nie miał obowiązku badania techniki, w której złożony został podpis. Dokument przy prostym oglądzie pozwala na przyjęcie, że podpis złożony został własnoręcznie. Podkreślmy chodzi o dokument sprzed trzydziestu dwu lat, zatem podpis z pewnością nie był złożony, jak podnosi się w uzasadnieniu skargi cyt. "odciskiem przy użyciu teleksu, telefaksu, komputera, wydruku pliku graficznego itp.". Skarżący nie przedstawili też dowodu braku przymiotu własnoręczności podpisu, podkreślmy dowodu, którym co do zasady byłby prawomocny wyrok sądu karnego. Sąd nie widzi możliwości, a nade wszystko celu polemiki ze stanowiskiem skarżących, gdy zarzucają brak ustalenia w toku postępowania nieważnościowego cyt. "czy podpis został wykonany piórem, długopisem, ołówkiem czy też kredką, flamastrem, pędzelkiem itp. techniką.". W nawiązaniu do zarzutu braku oryginału kontrolowanej decyzji, zarzutu z którego skarżący zdają się wycofywać w pismach procesowych, podnieść należy, że w postępowaniu nieważnościowym nawet brak takiego dokumentu nie były przeszkodą do oceny decyzji. Ta mogłaby nastąpić choćby tylko przesłankowo udało się odtworzyć decyzję. Sąd ocenia jednak, że w aktach znajdują się oryginały badanej decyzji oraz związanych z nią innych dokumentów. Nie jest uprawniony zarzut skarżących o braku upoważnienia osoby podpisującej decyzję kontrolowaną w niniejszym postępowaniu nieważnościowym. Okoliczność tę wyczerpująco wyjaśniono w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wskazując na upoważnienie w warunkach, którego działał podpisujący decyzję. Przypomnijmy tylko - w aktach sprawy znajduje się akt powołania przez Wojewodę [...] z dniem [...] października 1984 roku K. B. na stanowisko Głównego Architekta Województwa. W [...] Urzędzie Wojewódzkim z dniem [...] czerwca 1984 roku został utworzony przez Wojewodę [...] Wydział Planowania Przestrzennego, Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego, którym kierował K. B., jako pełniący obowiązki, a z dniem [...] października 1984r. otrzymał od Wojewody [...] akt powołania na stanowisko Głównego Architekta Wojewódzkiego - Dyrektora Wydziału Planowania Przestrzennego, Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu Wojewódzkiego w [...] (kserokopia w aktach sprawy). Wbrew zarzutom skargi w toku niniejszego postępowania organ nie miał obowiązku badania jak wskazują skarżący cyt. "(...) na jakiej podstawie prawnej (z podaniem aktu prawnego, organu który go wydał, jednostki redakcyjnej oraz publikatora aktu) i faktycznej wskazany wyżej urzędnik został powołany na wymienione stanowisko (...).". W nawiązaniu do kolejnego zarzutu skargi wyjaśnić należy, że poprzednik prawny skarżących nie był i nie mógł być adresatem decyzji, tym był bowiem tylko inwestor. Brak udziału strony bez jej winy w postępowaniu administracyjnym stanowi, jak słusznie wskazał organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, przesłankę wznowieniową w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., której nie można utożsamiać z żadną z przesłanek nieważnościowych o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a. Sąd podziela utrwalony, a powoływany przez skarżących pogląd - skierowanie decyzji do zmarłej strony jest wadliwością decyzji, która nie podlega konwalidacji. Zagadnienie to nie przystaje jednak do okoliczności sprawy niniejszej. Powtórzmy pominięcie w toku postępowania podmiotu, któremu przysługiwał przymiot strony stanowi przesłankę wznowieniową. Nie są trafne zarzuty zgodnie z którymi kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja jest obarczona wadą rażącego naruszenia prawa ponieważ zapadła w postępowaniu, w którym doszło do naruszenia zasad postępowania administracyjnego. W okolicznościach sprawy Sąd takich wad nie dostrzega. W szczególności podnoszony brak udziału w postępowaniu zakończonym kontrolowana na wniosek skarżących decyzją ich poprzednika prawnego nie może być postrzegane jako rażące naruszenie art. 10 k.p.a. Wadliwości proceduralne - co do zasady - mogą skutkować stwierdzeniem nieważności decyzji, analogicznie, jak i naruszenia przepisów prawa materialnego, jednak wymagają uprzednio należytego umotywowania. Tym bardziej, że taka interpretacja omawianej przesłanki nie jest spójna prezentowane jest też stanowisko, że w art. 156 k.p.a. opisane są wady decyzji o charakterze materialnoprawnym, zaś wady o charakterze proceduralnym usuwane są w osobnym trybie wznowienia postępowania zgodnie z art. 145 k.p.a. Podnoszone zarzuty o braku ustalenia czy dokumentacja inwestora przedłożona w 1984r., była właściwa, w tym w zakresie ilości egzemplarzy są nie uzasadnione. Sąd podkreśla, że w postępowaniu administracyjnym zebrano możliwy do pozyskania materiał dowodowy, wyczerpano możliwe źródła zwracając się do właściwych podmiotów. Wojewoda wystosował pisma do Urzędu Miasta W [...] oraz do [...] Biura Planowania Przestrzennego z prośbą o odszukanie i przekazanie do tut. urzędu decyzji o ustaleniu miejsca warunków realizacji inwestycji wydanych na potrzeby wydania zaskarżonej decyzji. Ponadto, poproszono o odszukanie i przekazanie załącznika (dokumentów podstawowych i materiałów uzupełniających) do Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Wojewódzkiej Rady Narodowej nr [...] z dnia [...] czerwca 1980r., w szczególności dotyczących terenów w okolicy Głównego Punktu Zasilania ([...]) w obrębie [...]-[...], ul. [...]. W odpowiedzi Urząd Miasta [...] przekazał wyrysy z poszczególnych planów wraz ze szczegółowymi opisami przeznaczenia wskazanego terenu. Dyrektor W-M Biura Planowania Przestrzennego w [...] stwierdziła, iż w zasobach archiwalnych biura brak jest żądanych decyzji. Również w zasobach archiwum W-M Urzędu Wojewódzkiego w [...] brak jest ww. decyzji. Sąd odrzuca, w świetle ustaleń organów obu instancji, zarzut braku oceny czy przeprowadzone w 1984r., postępowanie i dowody w nim zgromadzone dawały podstawę do wydania podjętego w kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym decyzji. Podniesiona w uzasadnieniu skargi kwestia braku ekwiwalentu w związku z realizacją inwestycji zmuszającej właściciela działki do jej znoszenia jest sprawą ewentualnych roszczeń o charakterze cywilnoprawnych, pozostających poza niniejszym postępowaniem. Poza wpływem na ocenę zaskarżonej decyzji musi pozostać argumentacja, zgodnie z którą nie występowano przeciwko posadowieniu urządzenia przesyłowego przez zakładowi energetycznemu ponieważ byłoby to tożsame cyt. "z wystąpieniem przeciwko Państwu, a w konsekwencji władzy ludowej. Równoznaczne ze swoistymi szykanami ze strony Państwa od likwidowania talonów na sprzęt rolniczy, poprzez zmianę przydziału na nawóz, a na odebraniu uprawnień od zniżek w sklepie zrzeszonym w GS-ie skończywszy". Skarżący wskazując, że cyt. "obecne Państwo ponosi niejako odpowiedzialność za działania Państwa w poprzednim systemie społeczno-gospodarczym, co powinno dawać wyraz w anulowaniu wydanych niezgodnie z regułami cywilizowanego państwa prawa aktów administracyjnych" nie zauważają, że ich wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z 1984r., pochodzi z roku 2013. Złożony został zatem po ponad trzydziestu latach od transformacji ustrojowej jaka miał miejsce w Polsce. W tym miejscu Sąd widzi konieczność przywołania przepisu art. 156 k.p.a. I tak zgodnie z § 1 tego przepisu organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która: 1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości, 2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, 3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, 4) została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie, 5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały, 6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą, 7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa. Przepis § 2 stanowi zaś - nie stwierdza się nieważności decyzji z przyczyn wymienionych w § 1 pkt 1, 3, 4 i 7, jeżeli od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia upłynęło dziesięć lat, a także gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne. Sąd stwierdza, że powyższa analiza badanej w niniejszym postępowaniu nieważnościowym decyzji wyklucza możliwość jej wyeliminowania w trybie przewidzianym w ww. przepisie prawa. Jak wynika z treści przywołanego wyżej przepisu ustawodawca nie zawarł ograniczenia o którym mowa w § 2 art. 156 k.p.a. dla wady rażącego naruszenia prawa – art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.. Tym samym upływ czasu nie wyłącza z mocy ustawy wyeliminowania decyzji dotkniętej rażącym naruszeniem prawa. W ocenie Sądu upływ czasu nie może jednak pozostawać obojętny dla oceny czy dane uchybienie ma przymiot rażącego, zatem kwalifikowanego naruszenia prawa. Jak wskazał Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia z dnia 12 maja 2015 r. w sprawie o sygn. akt P 46/13 - cyt. "art. 156 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, ze zm.) w zakresie, w jakim nie wyłącza dopuszczalności stwierdzenia nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa, gdy od wydania decyzji nastąpił znaczny upływ czasu, a decyzja była podstawą nabycia prawa lub ekspektatywy, jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej". Zdaniem Sądu badana w sprawie niniejszej decyzja z 1984r., nie zapadła z rażącym naruszeniem prawa, treść aktu nie pozostaje w jawnej sprzeczności z treścią przepisu przez proste zestawienie ich ze sobą, decyzja nie wywołuje skutków niemożliwych do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności, skoro była akceptowana prze ponad trzydzieści lat i co istotne dotyczyła li tylko przebudowy linii energetycznej już wcześniej istniejącej na działkach, stanowiących obecnie własność skarżących. Sąd miał na uwadze, że dokonywanie oceny rażącego naruszenia prawa po upływie kilkudziesięciu lat po wydaniu decyzji, w powiązaniu z nieostrością tej przesłanki, rodzi możliwość zarzucania takiej wadliwości organom administracyjnym, którym - w momencie ich działania, a nie z obecnej perspektywy - trudno w istocie postawić zarzut kwalifikowanego - rażącego naruszenia prawa przy wydawaniu decyzji. Jak wskazał w ww. wyroku Trybunał Konstytucyjny badając przesłanki stwierdzania nieważności decyzji oraz zakres ich zastosowania, należy brać pod uwagę wszystkie zasady mieszczące się w klauzuli państwa prawnego, przewidzianej w art. 2 Konstytucji. Przesłanek tych nie można oceniać wyłącznie z punktu widzenia aspektu, przewidzianej w art. 7 Konstytucji, zasady praworządności, który uzasadnia rozwiązania prawne zmierzające do eliminacji z obrotu wadliwych decyzji administracyjnych. Zasada praworządności nie uzasadnia stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, jeśli decyzja ta korzystała przez kilkadziesiąt lat z domniemania zgodności z prawem. W takiej sytuacji zasada praworządności nie służyłaby realizacji zasady pewności prawa. Ponieważ stwierdzenie nieważności decyzji może powodować zmianę ukształtowanej od kilkudziesięciu lat sytuacji prawnej adresata decyzji, nie służyłoby ono też realizacji zasady zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa i zasady pewności prawa. Kierując się powyższą argumentacją Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji w trybie art. 151 p.p.s.a. - ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (D. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło