VII SA/Wa 191/21
WyrokWSA w Warszawie2021-05-07
Skład orzekający: Grzegorz Antas, Tomasz Janeczko, Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo umorzył postępowanie administracyjne w sprawie budowy szamba, uznając je za bezprzedmiotowe, podczas gdy istniała decyzja nakładająca obowiązek likwidacji i przeniesienia zbiorników, a kwestia faktycznego wykonania tego obowiązku nie została w sposób wyczerpujący wyjaśniona?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy nadzoru budowlanego naruszyły przepisy postępowania administracyjnego. Postępowanie naprawcze, w którym nałożono obowiązek likwidacji i przeniesienia zbiorników, powinno zakończyć się merytoryczną decyzją rozstrzygającą o sytuacji prawnej inwestora, a nie umorzeniem postępowania jako bezprzedmiotowego, zwłaszcza gdy wykonanie obowiązku nie zostało w sposób pewny udowodnione. Organy nie zebrały i nie rozpatrzyły wyczerpująco materiału dowodowego, a także nieprawidłowo ustaliły krąg stron postępowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) z listopada 2020 r., która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) z sierpnia 2020 r. umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie budowy szamba. PINB pierwotnie nałożył na właściciela działki obowiązek likwidacji i przeniesienia dwóch zbiorników na nieczystości ciekłe. Po stwierdzeniu usunięcia jednego zbiornika i wykonania nowego, PINB uznał postępowanie za bezprzedmiotowe i je umorzył. Skarżąca K. B. zarzuciła organom naruszenie przepisów postępowania, w tym niedokładne zebranie materiału dowodowego i prowadzenie postępowania wobec osoby, która utraciła status strony.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji i zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz K. B. zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Antas (spr.), Sędziowie sędzia WSA Tomasz Janeczko, sędzia WSA Monika Kramek, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 maja 2021 r. sprawy ze skargi K. B. na decyzję [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2020 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz K. B.kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją z [...] listopada 2020 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.), dalej: k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r. poz. 1333 ze zm.), dalej: p.b., w wyniku rozpatrzenia odwołania E. B. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] sierpnia 2020 r. nr [...] umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie budowy szamba na działce nr ew. [...] przy ul. [...] w [...], gmina [...].
W odniesieniu do ustaleń faktycznych i prawnych, które stały za wydanym rozstrzygnięciem, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: [...]WINB) wskazał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...](dalej: PINB) zawiadomieniem z [...] czerwca 2004 r. wszczął na wniosek E.B. postępowanie administracyjne w sprawie budowy osadnika ścieków na działce nr ew. [...] przy ul. [...] w [...], gmina [...]. PINB w wyniku czynności kontrolnych przeprowadzonych [...] października 2018 r. ustalił, że na działce nr ew. [...] istnieje szambo betonowe o przekroju kołowym, a odległość pokrywy szamba do słupka granicznego działek nr ew. [...] i [...] wynosi ok. 1 m. Dodatkowo na działce nr ew. [...] również zlokalizowany jest zbiornik na nieczystości płynne zakryty betonową pokrywą. Odległość pokrywy tego szamba od granicy także wynosi ok. 1 m. Powyższe dwa zbiorniki tworzą szambo przelewowe, do którego podłączony jest budynek usługowy wybudowany na działce nr ew. [...] na podstawie udzielonego inwestorowi pozwolenia na budowę obejmującego również budowę zbiornika na nieczystości płynne. Opierając się na powyższych ustaleniach PINB ostateczną decyzją z [...] grudnia 2018 r. nr [...] nałożył na K. S. (właściciela nieruchomości nr ew. [...]) na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 p.b. obowiązek likwidacji dwóch zbiorników na nieczystości ciekłe położone na działkach nr ew. [...] i [...] z miejsca, w którym zostały wykonane i przeniesienie w miejsce wskazane w zatwierdzonym projekcie budowlanym. W celu weryfikacji nałożonego obowiązku [...] września 2019 r. na działce nr ew. [...] przeprowadzone zostały oględziny, w wyniku których ustalono, że opisane szambo zostało usunięte. Wykonany został przez właściciela działki nr ew. [...] na tejże działce jeden nowy zbiornik na nieczystości ciekłe. Z geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej przedłożonej przez inwestora wynika, że właz do nowopowstałego zbiornika znajduje się w odległościach: około 12,6 m od granicy z działką nr ew. [...], 10,2 m od granicy z działką nr ew. [...] oraz 13,7 m od granicy z działką nr ew. [...]. Na inwentaryzacji nie zostało oznaczone przyłącze kanalizacji sanitarnej. Powyższe zostało potwierdzone po przeprowadzeniu dowodu z oględzin [...] lutego 2020 r. PINB wskazał, że nowa lokalizacja zbiornika bezodpływowego nie stoi w sprzeczności z zapisami warunków techniczno-budowlanych, przy czym zmiana lokalizacji zbiornika bezodpływowego względem pierwotnego miejsca usytuowania stanowi w świetle art. 36 ust. 5 pkt 1 w związku z art. 3 pkt 9 p.b. nieistotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego. W świetle powyższego PINB uznał, że prowadzenie dalszego postępowania pozostaje bezprzedmiotowe.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyła K. B.. Odwołująca zarzuciła PINB naruszenie: 1) art. 28 k.p.a. poprzez pominięcie jej jako (nowej) właścicielki działki nr ew. [...] w toku postępowania administracyjnego i doręczenie decyzji osobie nie mającej interesu prawnego w uzyskaniu decyzji administracyjnej dotyczącej działki nr ew. [...] - byłej właścicielce E.B. (matce); 2) art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., zgodnie z którymi organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona.
We wskazanej wyżej decyzji z [...] listopada 2020 r. [...]WINB stwierdził, że organ I instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny jak i prawidłowo przeprowadził postępowanie administracyjne, nie naruszając przepisów prawa. Organ odwoławczy, uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie, wskazał, że sporny zbiornik na nieczystości ciekłe został usunięty z działki nr ew. [...], co znajduje potwierdzenie w protokołach oględzin przeprowadzonych [...] września 2019 r. i [...] lutego 2020 r. W związku z brakiem przedmiotu postępowania administracyjnego, organ I instancji słusznie umorzył postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Odnosząc się do zarzutów odwołującej, [...]WINB zauważył, że okoliczność zmiany właściciela nieruchomości (wskazana w protokole oględzin z [...] września 2019 r.) nie znalazła potwierdzenia w materiale dowodowym. Z informacji z części opisowej ewidencji gruntów i budynków z [...] listopada 2019 r. wynika, że jako właściciel działki nr ew. [...] nadal widnieje w niej E. B.. Organ podkreślił, że E.B. w toku prowadzonego postępowania ustanowiła K. B. swoim pełnomocnikiem, któremu decyzja nr [...] została doręczona.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję [...]WINB z [...] listopada 2020 r. złożyła K. B., zaskarżając ją w całości i wnosząc o stwierdzenie jej nieważności wraz ze stwierdzeniem nieważności decyzji ja poprzedzającej PINB, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji organu odwoławczego i decyzji PINB.
Skarżąca zarzuciła [...]WINB naruszenie:
1) art. 138 § 2 w zw. z art. 30 § 4 w zw. z art. 28 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania administracyjnego i wydanie obu decyzji wobec osoby, która utraciła status strony;
2) art. 7, art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie polegające na niedokonaniu przez [...]WINB i PINB wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, niezbędnego do wyjaśnienia stanu faktycznego, co doprowadziło do: a) wydania decyzji wobec osoby, która utraciła status strony; b) utrzymania w mocy decyzji I instancji, pomimo że PINB nie zebrał i nie rozpatrzył w wyczerpujący sposób całości materiału dowodowego w sprawie, a w szczególności: - nie zbadał, nie przeprowadził zawnioskowanych dowodów celem ustalenia czy zbiornik na nieczystości ciekłe rzeczywiście został usunięty z działki nr ew. [...], czy tylko przysypany z wierzchu ziemią; - nie ocenił, czy i w jaki sposób doszło do realizacji decyzji PINB z [...] grudnia 2018 r. nakładającej na K. S. obowiązek likwidacji dwóch zbiorników na nieczystości ciekłe położonych na działce nr ew. [...] i [...] przy ul. [...] w [...] z miejsca, w którym zostały wykonane i przeniesienie w miejsce wskazane w zatwierdzonym projekcie budowlanym.
[...]WINB w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.
Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji z [...] listopada 2020 r. przeprowadzona z uwzględnieniem powyższych reguł doprowadziła do uznania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ decyzja [...]WINB narusza prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
Z akt sprawy wynika, że przedmiotem wszczętego przez PINB postępowania pozostawała budowa przez J. C. jako inwestora na działce nr ew. [...] i [...]przy ul. [...] we wsi [...], gmina [...] osadnika ścieków. Dokonane ustalenia, których prawidłowości strony postępowania nie kwestionują i powinny one mieć, zdaniem Sądu, charakter niesporny jako, że znajdują potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym, wskazywały, że inwestor, wykonując na podstawie udzielonego pozwolenia na budowę (decyzja Wójta Gminy [...] z [...] czerwca 1999 r.) roboty budowlane w zakresie budowy budynku usługowo-mieszkalnego na działce nr ew. [...], zrealizował z odstępstwem od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki szambo szczelne złożone z dwóch zbiorników przelewowych, sytuując je w innym miejscu na działce nr ew. [...] od przewidzianego (w odległości 1,0 m od granicy działki), jak również na sąsiedniej działce nr [...] należącej do E. B.. W tych warunkach, ustalając w ramach postępowania naprawczego obowiązek wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, PINB ostateczną decyzją z [...] grudnia 2018 r. skierowaną do aktualnego właściciela działki nr ew. [...] (K. S.) na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 p.b. nakazał likwidację dwóch zbiorników na nieczystości ciekłe położone na działkach nr ew. [...] i [...] w [...] z miejsca, w którym zostały wykonane, i przeniesienie ich w miejsce wskazane w projekcie budowlanym zatwierdzonym decyzją z [...] czerwca 1999 r.
Obowiązywanie decyzji administracyjnej zawierającej takie rozstrzygnięcie uniemożliwia wydanie przez [...]WINB zaskarżonej decyzji orzekającej o umorzeniu postępowania w sprawie budowy szamba na działce nr ew. [...]. Sprzeciwia się temu treść art. 51 ust. 3 p.b. uniemożliwiająca uznanie, że toczące się przed organami nadzoru budowlanego postępowanie stało się bezprzedmiotowe z uwagi na wykonanie przez adresata decyzji z [...] grudnia 2018 r. obowiązku. W myśl powołanego przepisu po upływie terminu lub na wniosek inwestora, organ nadzoru budowlanego sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 p.b., i wydaje decyzję: 1) o stwierdzeniu wykonania obowiązku albo 2) w przypadku niewykonania obowiązku - nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny przyjmuje, że postępowanie naprawcze w sytuacji nałożenia na inwestora obowiązku o treści określonej w decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 p.b., niezależnie, czy dojdzie do stwierdzenia jego wykonania, czy też ustalenia organu będą temu przeczyć, powinno się zakończyć decyzją merytoryczną rozstrzygającą o sytuacji prawnej inwestora w kontekście wadliwie zrealizowanych przez niego robót budowlanych. W rozpatrywanej sprawie organ od wydania takiej decyzji z naruszeniem art. 51 ust. 3 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 2 p.b. odstąpił. Nie można zgodzić się z organem odwoławczym, że takie rozstrzygnięcie powinno dotyczyć wyłącznie zbiornika na nieczystości ciekłe zlokalizowanego na działce nr ew. [...], jeżeli przedmiotem postępowania naprawczego był obiekt budowlany (szambo szczelne złożone z dwóch zbiorników przelewowych) zlokalizowane na obu działkach, a przede wszystkim treścią nakazu ujętego w decyzji z [...] grudnia 2018 r. był objęty nakaz likwidacji zbiornika na nieczystości ciekłe położonego zarówno na działce nr ew. [...], jak i [...], stąd też ocena sposobu realizacji obowiązku odnoszonego do naruszających prawo własności robót wykonanych przez inwestora na nieruchomości należącej do skarżącej powinna znajdować swój wyraz w rozstrzygnięciu merytorycznym, o którym mowa w art. 51 ust. 3 p.b.
Naruszenie przez organ odwoławczy art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. ma związek nie tylko z odstąpieniem od zastosowania w sprawie art. 51 ust. 3 p.b., ale również z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Zgodzić się bowiem należy z zarzutem skarżącej odnośnie do tego, że przeprowadzone postępowanie wyjaśniające nie pozwalało wyciągnąć przez organ wniosków, które w sposób pewny pozwalałyby stwierdzić, iż zbiornik na nieczystości ciekłe znajdujący się na działce nr ew. [...] został w całości usunięty (a nie tylko zasypany ziemią). Oględziny przeprowadzone na działkach nr ew. [...] i [...] wskazywały, że właz do zbiornika znajdującego się pierwotnie na pierwszej ze wskazanych działek nie został stwierdzony, niemniej techniczna możliwość zasypania warstwą ziemi skruszonej konstrukcji betonowej zbiornika bez jej całkowitego usunięcia z terenu działki odpowiada formułowanym przez skarżącą wątpliwościom odnośnie do faktycznego sposobu zrealizowania przez adresata decyzji z [...] grudnia 2018 r. nałożonego na niego obowiązku. Z tego względu wnioski wysunięte przez [...]WINB w opisanym zakresie muszą być traktowane jako co najmniej przedwczesne, tym bardziej że inwestor (właściciela działki nr ew. [...]), co wynika z akt sprawy, oświadczenie o zrealizowaniu obowiązku odniósł wyłącznie do kwestii budowy nowego osadnika ścieków na działce nr ew. [...]. Już w protokole dokumentującym oględziny przeprowadzone [...] września 2019 r. skarżąca zgłosiła swoje zastrzeżenia dotyczące zakresu wykonanych robót przez inwestora, przez co działaniem odpowiadającym regułom określonym w rozdziale 4 działu II k.p.a., które powinien wdrożyć PINB, powinno być doprowadzenie do wyjaśnienia tejże kwestii. Nadużyciem, w ocenie Sądu, było obciążenie we wskazanym zakresie ciężarem dowodu skarżącej (pismo z [...] maja 2020 r., k. 93), jeżeli powinność wykazania spełnienia obowiązku w sposób określony w decyzji PINB z [...] grudnia 2018 r. nie obciążała jej, lecz właściciela nieruchomości nr ew. [...].
Przesądzenie przez organ, czy sporny obowiązek został wykonany, co istotne, nie wymagało podjęcia przez organ skomplikowanych czynności dowodowych, jeżeli się rozważy, jak prosta technicznie kwestia miałaby zostać w toku postępowania wyjaśniającego stwierdzona. Skarżąca nie twierdziła ponadto, że wbrew dotychczas przeprowadzonym środkom dowodowym konstrukcja zbiornika pozostała w dotychczasowym miejscu, ale że dowody te z należytą pewnością nie pozwalają tego wniosku w całości odrzucić. W tym kontekście wymaga zauważenia, że przepisy rozdziału 4 działu II k.p.a. nie krępują organu administracji publicznej żadną regułą dowodową, która sprawiałaby, iż wymagana jest apodyktyczna pewność co do prawdziwości istotnych dla rozstrzygnięcia faktów. Z pewnością warunkiem niewystarczającym jest jednak stwierdzenie, że wniosek, który ma być uznany za prawdziwy, jest bardziej prawdopodobny niż jego zanegowanie. Zgłoszony przez skarżącą wniosek, by moc dowodową przeprowadzonego dowodu z oględzin wzmocnić dowodem z wyjaśnień właściciela działki nr ew. [...] (oświadczeniem), który wskazałby, jakie czynności wykonawcze towarzyszyły robotom prowadzonym na nieruchomości skarżącej (podczas jej nieobecności na niej), mającym prowadzić do "likwidacji" osadnika, zdaniem Sądu, pozostawał adekwatny do rodzaju niejednoznaczności, która ujawniła się przy ocenie zgromadzonego materiału dowodowego, stąd odstąpienie od jej rozważenia, chociażby w sposób przez stronę przedstawiony, narusza w sposób istotny powołane wyżej przepisy procesowe, rzutując na poprawność wydanego rozstrzygnięcia.
Rzutuje na procesową prawidłowość wydanego przez [...]WINB rozstrzygnięcia również kwestia wskazania w zaskarżonej decyzji, że rozpatrzeniu podlegało odwołanie wniesione przez E. B., gdy z treści odwołania wynikało, iż wniesione ono zostało przez skarżącą. Okoliczność ta narusza art. 107 § 1 pkt 3 k.p.a., nie prowadzi ona jednakże, jak podnosi strona, do "nieważności postępowania". Przepisy k.p.a., inaczej niż procedury cywilna i sądowoadministracyjna, nie znają bowiem instytucji "nieważności postępowania". Ustawodawca uregulował w kodeksie katalog wad kwalifikowanych prowadzących do stwierdzenia nieważności decyzji (art. 156 § 1 k.p.a.). Zaskarżona decyzji [...]WINB i poprzedzająca ją decyzja PINB, wbrew odmiennej ocenie skarżącej, nie zostały jednakże skierowane do osoby niebędącej stroną w sprawie (art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a.). W świetle ich rozstrzygnięć o charakterze formalnym nie doszło bowiem do konkretyzacji tymi aktami sytuacji prawnej (uprawnień lub obowiązków) E. B., co pozostaje istotą wskazanej przesłanki nieważności decyzji administracyjnej. Jakkolwiek decyzja PINB została doręczona E. B., pomimo że, jak trzeba przyjąć, przestała ona być od [...] sierpnia 2019 r. właścicielem działki nr ew. [...], niemniej czynność ta miała charakter techniczny i z faktu, który z czynności tej wynika, nie można wywodzić skutków wpływających na wadliwość kwalifikowaną tego rozstrzygnięcia. Nie może budzić wątpliwości, że organ odwoławczy rozpatrzył w toku instancji sprawę w oparciu o wniesione pismem z [...] września 2020 r. odwołanie. Tenże środek odwoławczy został wniesiony przez skarżącą działającą w swoim imieniu a nie matki będącej poprzednim właścicielem działki. Skarżąca w dacie przejścia prawa własności działki na nią z mocy prawa (art. 30 § 4 k.p.a.) wstąpiła jako następca prawny E. B. w jej miejsce jako strona toczącego się postępowania. Oznacza to, że [...]WINB rozpatrzył sprawę w toku instancji na podstawie odwołania wniesionego od decyzji organu I instancji przez osobę do tego uprawnioną, albowiem stronę (art. 127 § 1 w zw. z art. 28 k.p.a.), stąd dostrzeganą wadliwość w działaniu organu odwoławczego w konsekwencji należy lokować jedynie w odstąpieniu od prawidłowego określenia w decyzji osoby wnoszącej odwołanie w sprawie, będącego następstwem pominięcia przez PINB, a następnie organ odwoławczy obowiązku dokonania weryfikacji kręgu stron postępowania.
Jakkolwiek Sąd dostrzega również po stronie skarżącej elementy niedbałości, albowiem za wskazaniem podczas oględzin przeprowadzonych [...] września 2019 r., że z dniem [...] sierpnia 2019 r. stała się ona właścicielem działki nr ew. [...], powinno podążać przedłożenie przez stronę właściwych dokumentów, które potwierdzałyby zaistnienie wskazanego zdarzenia prawnego, jeżeli skarżąca wykonuje zawód adwokata i musiała stąd posiadać wiedzę, że wpis nowego właściciela nieruchomości w księdze wieczystej nie następuje wraz z podpisaniem umowy darowizny przenoszącej jej własność (w tej sprawie do wpisu doszło dopiero 30 grudnia 2019 r.), nie następuje również automatyczna aktualizacja danych w ewidencji gruntów i budynków, tym niemniej konsekwencje wynikające z pominięcia tychże zdarzeń prawnych obciążają i tak organy nadzoru budowlanego, albowiem to one w świetle zasady oficjalności są zobowiązane czuwać na tym, aby w postępowaniu brały udział jego strony.
O ile zasadne było w kontekście przekazanej przez skarżącą podczas oględzin informacji o zmianie właściciela działki nr ew. [...] wystąpienie przez PINB o informację z ewidencji gruntów i budynków wskazującą aktualnego właściciela ww. działki (informacja z części opisowej bazy EGIB z [...] listopada 2019 r., k. 75), o tyle nieczytelne było w wydanej przez PINB decyzji z [...] sierpnia 2020 r. oparcie się na dalszym uznawaniu E. B. za stronę, jeżeli uprzednio w protokole oględzin z [...] lutego 2020 r. to nie E. B., ale skarżącą, biorącą udział w tejże czynności, określono mianem właściciela działki nr ew. [...] (k. 88). W informacji obejmującej dane ewidencyjne wskazany został numer księgi wieczystej założonej dla nieruchomości, odnośnie do której skarżąca określiła się jako jej nowy właściciel (KW nr [...]), toteż w dacie wydania decyzji kończącej postępowanie pierwszoinstancyjne PINB miał wszelką możliwość potwierdzenia złożonego przez skarżącą oświadczenia i nadania mu adekwatnego znaczenia prawnego.
Jeżeli działanie PINB ocenić należało jako nieczytelne, to postępowaniu [...]WINB Sąd zmuszony jest przypisać cechę co najmniej niezrozumiałego, ponieważ organ odwoławczy dysponując powyższymi informacjami, a zatem nie mogąc zasłaniać się nieznajomością wpisu dokonanego w księdze wieczystej, dodatkowo w sytuacji postawienia w treści odwołania więcej niż czytelnego zarzutu pominięcia jako strony nowego właściciela działki nr ew. [...] i określania przez odwołującą E.B. mianem "byłej właścicielki", nie znalazł wystarczających powodów do powzięcia względem tychże zasadniczych dla biegu postępowania zagadnień nawet częściowych wątpliwości, ograniczając swoją wypowiedź w decyzji z [...] listopada 2020 r. do wysoce formalistycznego wyjaśnienia, iż okoliczność powoływana przez stronę "nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym sprawy". Przyjęty przez organ taki sposób prowadzenia postępowania niewątpliwie uchybia kodeksowym zasadom ogólnym (art. 7, art. 8 § 1, art. 9, art. 10 § 1 k.p.a.).
W tych warunkach Sąd uwzględnił skargę, stwierdzając, że zaskarżona decyzja [...]WINB oraz poprzedzająca ją decyzja PINB z powodów wyżej przedstawionych naruszają powołane przepisy prawa procesowego, co skutkować musi ich uchyleniem.
Rozpoznając sprawę ponownie, PINB dostosuje się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu, a następnie po przeprowadzeniu z jej zastosowaniem postępowania wyjaśniającego wraz z zapewnieniem w nim udziału skarżącej da wyraz swoim wnioskom w nowo wydanej decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 3 p.b.
W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. O kosztach postępowania sądowego Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło