VII SA/Wa 1910/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-11-23
Skład orzekający: Katarzyna Pakuła - Getka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uczelnia publiczna może uzyskać prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych mimo posiadania znacznego majątku i środków trwałych, ale wykazująca stratę i zadłużenie?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych przyznaje się tylko wtedy, gdy strona nie dysponuje dostatecznymi środkami finansowymi lub majątkiem, które mogłaby przeznaczyć na pokrycie kosztów postępowania. Trudna sytuacja finansowa, zadłużenie lub strata nie uzasadniają zwolnienia, jeśli strona posiada środki lub majątek wystarczające do pokrycia kosztów sądowych.Stan faktyczny
S. w W., akademicka uczelnia publiczna, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu dotyczącym skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Uczelnia wykazała posiadanie kapitału zakładowego ponad 1,8 mld zł oraz środków trwałych o wartości ponad 1,9 mld zł, ale również stratę i zadłużenie na koncie bankowym. Wniosek został rozpatrzony pod kątem możliwości pokrycia kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Odmówił S. w W. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 23 listopada 2010 r. Referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła - Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 listopada 2010 r. po rozpoznaniu wniosku S. w W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi S. w W. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów dotyczących postępowania egzekucyjnego postanawia: odmówić S. w W. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
W dniu 8 października 2010 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wraz ze skargą wniesioną na postanowienie [....] Wojewódzkiego Inspektora Budowlanego z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] wpłynął wniosek S. w W. o przyznanie prawa pomocy w którym wniesiono o zwolnienie od kosztów sądowych.
W niniejszej sprawie zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej w zakresie częściowym następuje gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Przez pojęcie "środki" należy rozumieć środki finansowe gromadzone na rachunkach bankowych, a także wartość środków trwałych.
Ogólną zasadą postępowania przed sądami administracyjnymi jest ponoszenie przez strony kosztów sądowych. Jest to obowiązek strony. Zwalnianie od uiszczenia kosztów jest instytucją wyjątkową, której stosowanie jest uzależnione od spełnienia ww. przesłanki. Tylko zupełny brak możliwości finansowych może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Należy więc zaznaczyć, że chodzi o taką sytuację finansową, która obiektywnie nie daje możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie kosztów sądowych.
Przyznanie prawa pomocy obejmuje zatem podmioty, które mimo poczynionych oszczędności w wydatkach i przy największej staranności nie mogą zgromadzić środków finansowych na uiszczenie kosztów sądowych.
W formularzu wniosku S. w W. jest akademicką uczelnią publiczną działającą na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2005 r.- Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 ).
Wskazano, że dofinansowania jakie uczelnia otrzymuje z budżetu państwa mają charakter celowy tj. na działalność naukową, dydaktyczną, badawczą. Podkreślono, że otrzymywane dotacje nie są wystarczające na pokrycie kosztów związanych z bieżącą działalnością uczelni, a tym bardziej brak środków na ponoszenie kosztów postępowania sądowego.
Z nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wysokość kapitału zakładowego, majątku lub środków finansowych S. w W. wynosi 1.829.589.006,41 złotych, zaś wartość środków trwałych wnioskodawcy 1.927.948.185,75 złotych. Wnioskodawca zakreślił, że strata za ostatni rok obrotowy według bilansu wynosiła 2.215.498,89 złotych.
Wnioskodawca wskazał, że na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku tj. na koniec września 2010r. na koncie posiadał zadłużenie w kwocie 34.381.545,56 złote oraz środki finansowe w kwocie 577,59 złote.
Reasumując, podkreślić należy, że w świetle art. 246 § 2 pkt 2 ww. ustawy zwolnienia od kosztów sądowych nie uzasadnia trudna sytuacja finansowa, zadłużenie, ale brak jakichkolwiek środków, które strona mogłaby przeznaczyć na opłaty sądowe.
Oceniając zasadność wniosku należy, zatem ocenić, czy strona dysponuje i jakimi środkami finansowymi bądź majątkiem i porównać wysokość tych środków z wysokością kosztów, jakie strona winna ponieść na tym etapie postępowania (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 września 2005r. sygn. akt II FZ 620/05 niepublikowane).
Do kosztów sądowych na dzień rozpoznawania wniosku zaliczyć można jedynie wpis od skargi w wysokości 100,00 złotych tj. w najmniejszej wysokości, jaką przewidziano w art. 233 ww. ustawy oraz wydanym na podstawie tego przepisu rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193). Dalsze koszty postępowania mogą natomiast, ale nie muszą, pojawić się na dalszym jego etapie.
Uwzględniwszy powyższe, a przede wysokość kapitału zakładowego i środków trwałych S. w W. stwierdzono, że jest ona w stanie samodzielnie ponieść pełne koszty postępowania sądowego.
Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ww. ustawy, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło