VII SA/Wa 1936/13

PostanowienieWSA w Warszawie2013-11-19

Skład orzekający: Referendarz sądowy Justyna Wtulich

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, utrzymująca się z emerytury w wysokości 1.378,49 zł brutto miesięcznie i ponosząca koszty utrzymania domu, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Wnioskodawczyni, utrzymująca się z emerytury w wysokości 1.378,49 zł brutto miesięcznie, która ponosi koszty utrzymania domu i nie posiada innych zasobów, wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego ani kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. W związku z tym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., przyznano jej prawo pomocy w zakresie całkowitym.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Utrzymuje się z emerytury w wysokości 1.378,49 zł brutto miesięcznie, prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe i ponosi koszty utrzymania domu. Po wezwaniu do złożenia dodatkowych wyjaśnień, wnioskodawczyni szczegółowo przedstawiła swoją trudną sytuację finansową i życiową, wskazując na brak innych dochodów i zasobów.
Rozstrzygnięcie
Przyznano J.W. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.W. w sprawie ze skargi J. W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie : umorzenia postępowania administracyjnego postanawia : przyznać J.W. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął w dniu 14 października 2013 r. (data stempla biura podawczego) wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawczyni samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe i utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego z tytułu emerytury w wysokości 1.378,49 złotych brutto miesięcznie. Wnioskodawczyni oświadczyła, że jest osobą starszą i schorowaną. Podała, że posiada dom o powierzchni 73,87 m ² wybudowany w 1970 r. ze środków pochodzących z pożyczki zaciągniętej na 25 lat, spłaconej już w całości, mieszkanie o powierzchni około 48 m ², działkę o powierzchni 0,2700 m ² oraz pomieszczenie gospodarcze na drewno, węgiel, sprzęt gospodarczy. Wnioskodawczyni oznajmiła, że nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, jak również żadnych przedmiotów wartościowych. Dodała, że posiada dobrowolne zobowiązanie pieniężne na rzecz rodziny, której ojciec od przeszło dwóch lat pozostaje bez pracy. Zarządzeniem z dnia 28 października 2013 r. wezwano wnioskodawczynię do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie, czy wnioskodawczyni posiada zarówno dom o wymiarach 8,30 x 8,90 (tj. około 74 m ²), jak i mieszkanie o powierzchni 48 m ², jeśli tak, należało wskazać, gdzie wnioskodawczyni mieszka w domu, czy mieszkaniu i jakie ponosi miesięczne koszty związane z utrzymaniem lokalu w którym mieszka (np. z tytułu opłat za energię elektryczną, gaz, wodę, telefon, wywóz śmieci, podatek, inne), należało je wyszczególnić i podać ich wysokość. Zapytano wnioskodawczynię także, czy wynajmuje dom lub mieszkanie, jeśli tak, należało wskazać wysokość dochodów uzyskiwanych miesięcznie z tytułu wynajmu. Wezwano wnioskodawczynię do podania, jaką kwotę miesięcznie przeznacza na bieżące potrzeby życia codziennego (tj. na zakup żywności, odzieży, środków chemicznych) oraz czy uzyskuje jakąkolwiek pomoc od rodziny, dzieci, instytucji społecznych lub państwowych, jeśli tak, należało wskazać od kogo, w jakiej wysokości lub formie. Zwrócono się do wnioskodawczyni także z zapytaniem, jaką kwotę i jak często przeznacza dobrowolnie na rzecz "...rodziny, której ojciec pozostaje bez pracy od przeszło dwóch lat, nie z jego winy". Powyższe należało wykonać w terminie 7 dni od daty doręczenia pisma, pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty. W dniu 12 listopada 2013 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynęły żądane dodatkowe wyjaśnienia. Z nadesłanych informacji wynika, że wnioskodawczyni mieszka w domu, który sama wybudowała. Wnioskodawczyni oznajmiła, że nie uzyskuje pomocy od rodziny, gdyż jej rodzice już nie żyją, mąż odszedł, a sytuacja materialna dziecka jest także trudna. Podała, że nie otrzymuje także pomocy od instytucji społecznych lub państwowych. Oświadczyła, że nie jest w stanie policzyć i wskazać wysokości środków finansowych, jakie przeznacza na zakup żywności, odzieży i środków czystości. Stwierdziła, ze względu na brak określenia, czy koszty związane z utrzymaniem domu mają być podane rocznie, miesięcznie, czy w przeliczeniu na stawkę dzienną trudno jest jej wyliczyć i podać, jakie ponosi koszty związane z utrzymaniem domu. Dodała jednak, że do wyszczególnionych w zarządzeniu kosztów związanych z utrzymaniem domu dochodzą także koszty związane z ogrzewaniem, które przewyższają wysokość opłat wyszczególnionych na wszystkich rachunkach razem zliczonych. Wnioskodawczyni wyjaśniła, że pomoc na rzecz "...rodziny, której ojciec pozostaje bez pracy od przeszło dwóch lat, nie z jego winy" nie ogranicza się do ustalonej kwoty. Oświadczyła, ze zwykle oddaje jej wszystko to, co zostaje po opłaceniu rachunków za energię elektryczną, wodę, gaz, telefon, podatek, itp. Wskazała, iż wysokość uzyskiwanych przez nią dochodów z tytułu emerytury jest możliwa do zweryfikowania w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych w S. i wynosiła ona w 2000 r. – 753,90 zł brutto, w 2010 r. – 1216,75 zł brutto, a w 2013 r. – 1378,49 zł brutto. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). W niniejszej sprawie wnioskodawczyni wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym dotyczącym w niniejszej sprawie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z konstrukcji powołanego przepisu wynika, że ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. W niniejszej sprawie wnioskodawczyni w formularzu i nadesłanych wyjaśnieniach wykazała, że przy wysokości posiadanych środków finansowych nie jest w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego, jak również kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Wnioskodawczyni prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe i utrzymuje się z niewielkiego dochodu uzyskiwanego z tytułu emerytury w wysokości 1.378,49 złotych brutto miesięcznie. Z uzyskiwanego dochodu wnioskodawczyni sama ponosi wydatki związane z bieżącym utrzymaniem siebie oraz koszty związane z utrzymaniem domu. Zaznaczyć należy, że w nadesłanych dodatkowych wyjaśnieniach wnioskodawczyni szczegółowo przedstawiła swoją trudną sytuację finansową i życiową. Wprawdzie wnioskodawczyni nie podała wysokości miesięcznych wydatków związanych z bieżącym utrzymaniem siebie oraz domu, jednakże przy aktualnym poziomie cen i opłat za dobra i usługi oraz artykuły spożywcze i przemysłowe uznano, że przy wysokości uzyskiwanego dochodu nie jest ona w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego samodzielnie, jak również kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Z tego względu, przyznano wnioskodawczyni prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło