VII SA/Wa 1939/08

PostanowienieWSA w Warszawie2009-01-21

Skład orzekający: Maciej Majewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym może zostać przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Sąd analizuje sytuację majątkową i życiową wnioskodawcy, uwzględniając dochody, wydatki (w tym na leczenie) oraz liczbę osób pozostających na utrzymaniu. W przypadku, gdy wnioskodawca jest w stanie pokryć część kosztów, prawo pomocy przyznaje się jedynie w tym zakresie, w jakim ponoszenie kosztów naruszałoby konieczne utrzymanie.
Stan faktyczny
Skarżący S. Z. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Wskazał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, posiada dochód brutto 1830 zł z emerytur, ponosi znaczne wydatki na leczenie (700 zł miesięcznie) i stałe koszty utrzymania (450 zł miesięcznie), a na żywność, odzież i inne wydatki pozostaje około 800 zł miesięcznie. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano skarżącemu S. Z. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od uiszczenia wpisu sądowego od skargi i poprzez ustanowienie radcy prawnego. 2. W pozostałym zakresie wniosek oddalono.

Pełny tekst orzeczenia

Sygnatura akt VII SA/Wa 1939/08 POSTANOWIENIE Dnia 21 stycznia 2009 r. Maciej Majewski – referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. Z. o przyznanie prawa pomocy w sprawie VII SA/Wa 1939/08 ze skargi S. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2008 r. nr [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu wykonania określonych robót budowlanych postanawia: 1. przyznać skarżącemu S. Z. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od uiszczenia wpisu sądowego od skargi i poprzez ustanowienie radcy prawnego, 2. w pozostałym zakresie wniosek oddalić. W dniu 31 grudnia 2008 r., na formularzu PPF, skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Skarżący wskazał, że gospodarstwo domowe prowadzi wspólnie z żoną. Mieszka na podstawie prawa dożywocia w mieszkaniu mieszczącym się w domu jednorodzinnym o pow. 50 m2. Dochód w rodzinie wnioskodawcy wynosi brutto 1830 zł. i jest uzyskiwany z tytułu emerytur wnioskodawcy i jego żony. Wnioskodawca zaznaczył, ze jest osobą w starszym wieku, przeznacza na miesięczne kuracje około 700 zł., stałe wydatki wynoszą 450 zł. (energia, woda, gaz, opał). Na żywność, odzież i inne wydatki pozostaje około 800 zł miesięcznie. Koszt opału na cały rok to kwota 4.000 zł. W sprawie zważono, co następuje. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym, następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zasadą jest, że każdy wnoszący sprawę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko zupełny brak możliwości finansowych może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Przyznanie prawa pomocy powinno objąć osoby, które ze względu na niskie dochody i szczególną sytuację życiową, mimo poczynionych oszczędności w wydatkach i przy największej staranności nie mogą ponieść tych kosztów bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i swojej rodziny pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym. Celem instytucji prawa pomocy dla osoby fizycznej jest zapewnienie jej prawa do sądu w sytuacji, gdy osoba ta z przyczyn od siebie niezależnych nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z sądowym rozpoznaniem sprawy. Przyznanie prawa pomocy nie może być nadużywane w sytuacji, gdy strona posiada dochody i środki majątkowe. Analizując sytuację majątkową S. Z. uznać należy, iż tylko w częściowym zakresie zasadnym jest przychyleni się do wniosku strony. Strona prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z małżonką, oboje z współmałżonków posiadają dochody, nie mają nikogo na utrzymaniu. Jednakże wnioskodawca jest osobą w podeszłym wieku, dużą cześć dochodów pochłaniają wydatki na koszty przeprowadzanych kuracji. Z tych względów zważono, że strona uzyskując wskazany dochód, kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy jedynie w zakresie częściowym, gdyż jest w stanie samodzielnie opłacić część kosztów sądowych. Z uwagi na powyższe zwolniono wnioskodawcę od konieczności opłacenia wpisu sądowego w wysokości 500 zł. Ponadto uznano, że strona nie jest w stanie samodzielnie opłacić radcy prawnego. Poniesienie tego wydatku wykracza poza możliwości finansowe wnioskodawcy i z tego względu ustanowiono pełnomocnika z urzędu. Jednocześnie nie zwolniono od konieczności uiszczenia pozostałych kosztów sądowych mogących pojawić się na kolejnych etapach postępowania (opłaty kancelaryjne i inne) gdyż wydatki te pozostają w zasięgu możliwości finansowych skarżącego. Z powyższych względów na podstawie art. 258 § 1 pkt 7 i art. 246 § 1 pkt 2 ww. ustawy orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło