VII SA/Wa 1939/08

WyrokWSA w Warszawie2009-06-16

Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Mirosława Kowalska, Tadeusz Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego uchylająca decyzję organu pierwszej instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania, wydana z naruszeniem przepisów KPA dotyczących postępowania wyjaśniającego, może zostać uznana za zgodną z prawem na podstawie art. 138 § 2 KPA?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja organu odwoławczego, mimo że wydana z naruszeniem art. 35 § 1 i 3 KPA, została wydana zgodnie z dyspozycją art. 138 § 2 KPA, który pozwala na uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, gdy wymaga tego postępowanie wyjaśniające. Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego ani istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, co uzasadnia oddalenie skargi.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła samowoli budowlanej polegającej na rozbudowie istniejącego budynku garażowego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał wykonanie czynności w celu doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, uznając błędną interpretację przepisów Prawa Budowlanego przez organ pierwszej instancji. Strona skarżąca zarzuciła organowi odwoławczemu rażącą bezczynność i stosowanie nowych przepisów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr), Protokolant Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi S. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2008 r. nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania określonych czynności I. skargę oddala, II. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego P. D. z Kancelarii Radcy Prawnego przy ul. W. w W., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 305 (trzysta pięć) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 250 (dwieście pięćdziesiąt złotych), tytułem 22% podatku od towarów i usług kwotę 55 (pięćdziesiąt pięć) złotych. Jak wynika z akt sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego po przeprowadzonej w dniu 14 kwietnia 2000 r. wizji lokalnej na działce w m-ści P., postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2000 r. (znak: [...]) wstrzymał inwestorowi – S. Z. roboty budowlane prowadzone przy rozbudowie istniejącego budynku garażowego, wykonywane bez wymaganego pozwolenia na budowę. Następnie decyzją z dnia [...] czerwca 2000 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. nakazał S. Z. wykonanie, w terminie do dnia 31 sierpnia 2000 r., następujących czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych przy rozbudowie istniejącego budynku garażowego na działce w m-ści P. do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na ich wznowienie: - inwentaryzacji budowlanej dotychczas wykonanych robót budowlanych wraz z opinią techniczną zawierającą orzeczenie czy dotychczas wykonane roboty są zgodne z warunkami technicznymi, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, projekt pozostałych do wykonania robót budowlanych, wniosek o uzyskanie pozwolenia na ich wznowienie. Powyższa decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] czerwca 2000 r. została zaskarżona przez S. Z. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2008 r. na podstawie art. 138 § 2 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) po zapoznaniu się z odwołaniem S. Z. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dokonał błędnej interpretacji przepisów ustawy - Prawo Budowlane. Zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa Budowlanego właściwy organ wydaje decyzję nakładającą obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na ich wznowienie oraz określającą termin wykonania tych czynności. Użyty przez ustawodawcę zwrot "wykonania określonych czynności" należy rozumieć jako zobowiązanie do wykonania określonych robót budowlanych, nie zaś dostarczenia dokumentacji. Zdaniem [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego, prowadzone roboty budowlane wypełniały dyspozycję przepisu art. 48 ustawy - Prawo Budowlane, a nie jak przyjął organ I instancji art. 50 i n. Wynika to z faktu, iż prowadzone roboty budowlane polegały na rozbudowie i częściowej przebudowie. Powyższe, potwierdza również treść zaskarżonego rozstrzygnięcia, tj. sformułowanie, iż wstrzymuje się "prowadzenie robót budowlanych przy rozbudowie istniejącego budynku garażowego". Nadto organ odwoławczy zauważył, że organ prowadzący postępowanie w sprawie samowoli budowlanej powinien samodzielnie dokonać oceny czy wykonane roboty budowlane są zgodne z prawem. W przypadku wyrażenia negatywnej opinii, gdy niezbędne jest dokonanie jakichkolwiek czynności warunkujących legalizację samowoli, organ powinien wydać decyzję, w której wskaże jakie prace należy przeprowadzić dla doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem. Podstawą zaś do żądania od uczestników procesu budowlanego przedłożenia określonych dokumentów jest art. 81 c Prawa Budowlanego. W ocenie organu drugiej instancji zaskarżona decyzja obarczona jest wadą prawną polegającą na niewłaściwym zastosowaniu przepisów prawa materialnego, która powoduje, iż konieczne jest jej uchylenie. Sprawę natomiast należy przekazać do ponownego rozpatrzenia, gdyż niezbędne jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego co najmniej w znacznej części, w szczególności z uwagi na konieczność sprawdzenia czy w świetle znowelizowanego art. 48 Prawa Budowlanego możliwe jest zalegalizowanie popełnionej samowoli budowlanej. S. Z. zaskarżył decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wskazując przede wszystkim na rażącą bezczynność organu odwoławczego. Strona podniosła, że organ II instancji oparł się o nowe przepisy, które weszły w życie w 2003r. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja aczkolwiek wydana z rażącym naruszeniem art. 35 § 1 i 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) wydana została zgodnie z dyspozycją art. 138 ust.2 w/w ustawy Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269), skarga zasługuje na uwzględnienie tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie mogła być uwzględniona. W myśl przepisu art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 136 k.p.a. organ odwoławczy może przeprowadzić tylko uzupełniające postępowanie dowodowe. Tymczasem jak wynika z akt sprawy postępowanie toczyło się w trybie przepisów art. 50 i następnych ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89 poz. 414 z późn. zm.) i organ I instancji na podstawie art. 50 postanowił wstrzymać prowadzenie robót przy rozbudowie istniejącego budynku garażowego. Natomiast przepis ten zarówno w brzmieniu obowiązującym obecnie jak i w dniu wydawania opisywanego postanowienia ma zastosowanie w innych przypadkach niż określone w art. 48. Zatem jeśli przedmiot postępowania wyczerpuje dyspozycje art. 48 Prawa budowlanego a wynika to niespornie z akt sprawy, iż prowadzone roboty budowlane polegały na rozbudowie i częściowej przebudowie obiektu budowlanego, to nie można bez obrazy przepisów Prawa budowlanego prowadzić postępowanie na podstawie przepisu art. 50 i 51. W tej sytuacji niezbędne jest ponowne przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w całości. Zatem sprawę należało przekazać do ponownego rozpatrzenia, niezależnie od faktu , że organ odwoławczy rozpoznał odwołanie po wielu latach. Sąd nie mógł jednak tego tym faktu pominąć milczeniem, dlatego postanowił na podstawie art. 155 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) poinformować o powyższym naruszeniu prawa Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Reasumując, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja wydana zostało zgodnie z przepisem art. 138 2 k.p.a. i dlatego działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.270) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło