VII SA/Wa 1966/18
PostanowienieWSA w Warszawie2018-10-19
Skład orzekający: Maciej Majewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, biorąc pod uwagę ich dochody, stan majątkowy oraz sprzeczne informacje dotyczące posiadanych nieruchomości?Ratio decidendi
Wnioskodawcy nie wykazali, że są osobami, które spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Ich dochody z emerytur w wysokości 2 709 zł miesięcznie są wystarczające na pokrycie kosztów postępowania, a dodatkowo podali sprzeczne informacje dotyczące posiadanych nieruchomości, co podważa wiarygodność ich oświadczeń majątkowych. W związku z tym odmówiono przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
D. W. i M. W. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawcy wskazali, że utrzymują się z emerytur o łącznej wysokości 2 709 zł miesięcznie, nie posiadają nieruchomości, a ich koszty utrzymania wynoszą około 380 zł miesięcznie plus leki. W ocenie sądu, podane informacje są sprzeczne z wcześniejszymi oświadczeniami dotyczącymi posiadania działek i inwestycji budowlanej.Rozstrzygnięcie
Odmówiono D. W. i M. W. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Maciej Majewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 października 2018 r. wniosku D. W. i M. W. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi D. W. i M. W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2018 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania zażaleniowego postanawia: odmówić D. W. i M. W. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął na formularzu PPF wniosek [...] i [...] o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika.
W nadesłanym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazano, że wnioskodawcy wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe i utrzymują się z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytur o łącznej wysokości 2 709 zł. miesięcznie. Podali, że są współwłaścicielami dwóch działek [...] i [...]. Oświadczyli, iż domu, mieszkania, innych nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych nie posiadają. Dodali, że w domu nie posiadają ogrzewania ani wody, nikt z nimi nie mieszka i nie prowadzi gospodarstwa domowego. Wskazali koszty utrzymania mieszkania na: woda 200 zł., energia elektryczna 180 zł. Dodali, że kupują leki tylko ratujące życie oraz, że [...] jest chora – niedawno przeszła operację kardiologiczną, a [...] także musi przyjmować leki.
W niniejszej sprawie zważono, co następuje.
Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże , że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z konstrukcji powołanego przepisu wynika, że ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie.
W ocenie referendarza sądowego brak jest podstaw do przyznania skarżącym prawa pomocy w zakresie całkowitym, gdyż wnioskodawcy nie wykazali, że są osobami, które spełniają przesłanki przyznania prawa pomocy. Wnioskodawcy uzyskują dochód na poziomie 2 709 zł., który jest wystarczający na pokrycie kosztów niniejszego postępowania, nie mają nikogo na utrzymaniu. Źródłem dochodu wnioskodawców są emerytury, a więc świadczenia stale wypłacane przez państwo. Z informacji o kosztach utrzymania skarżących wynika, że na bieżące wydatki oprócz żywności wydają około
380 zł., do tego dodać należałoby wydatki na leki, jednak strona nie wskazał ich. Należy też zauważyć, że wniosek zawiera sprzeczne informacje. Z jednej strony wskazano, ze wnioskodawcy nie posiadają żadnej nieruchomości, a z uzasadnienia wniosku wynika, że posiadają dwie działki [...] i [...], ponadto z treści podanych do innej sprawy (pismo z dnia 8 lutego 2013 r. stanowiące skargę w sprawie VII SA/Wa 2850/14 – poprzednia sygnatura VII SA/Wa 504/13) wynika, że wnioskodawcy byli inwestorami budowy domu mieszkalnego. Okoliczność ta stoi w jawnej sprzeczności z danymi podanymi w niniejszej sprawie, że wnioskodawcy nie posiadają domu, ani mieszkania, ani nieruchomości. Podawanie wybiorczych informacji na temat swojej sytuacji materialnej nie może być uznane za okoliczność przemawiającą za przyznaniem prawa pomocy. Należy zaznaczyć, że to na wnioskodawcy spoczywa ciężar przedstawienia okoliczności i wskazania faktów uzasadniających przyznanie prawa pomocy - sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy.
Jednocześnie należy zaznaczyć, że wnioskodawcy wielokrotnie byli wzywani w innych sprawach prowadzonych przed Wojewódzkim Sadem Administracyjnym w Warszawie do nadesłania szczegółowych wyjaśnień na temat swojego stanu majątkowego w trybie art. 255 ww. ustawy. Stąd uznano, że przesyłając formularz PPF do niniejszej sprawy są świadomi jakie dane należy w nim przedstawić. W związku z tym uznano za niezasadne wzywanie skarżących w niniejszej sprawie, w trybie art. 255 ww. ustawy.
Z tych też przyczyn, uznano, że wnioskodawcy nie są osobami, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., a ich sytuacja materialna nie uzasadnia zwolnienia z kosztów sądowych z powodu ubóstwa.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło