VII SA/Wa 1967/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek (Spr.), , Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Asesor WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lutego 2008 r. sprawy ze skargi Z. C. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2007 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala Kierownik Urzędu Rejonowego w S. decyzją z dnia [...] czerwca 1997 r. znak [...], działając na podstawie art. 59 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414), po rozpatrzeniu zawiadomienia o zakończeniu budowy, udzielił pozwolenia na użytkowanie jednorodzinnego budynku mieszkalnego z garażem, wybudowanego na nieruchomości nr [...] przy ul. [...] w B., gm. D. oraz nakazał wykonanie w określonym terminie docelowego pokrycia dachu budynku, elewacji budynku oraz ogrodzenia nieruchomości. Pismem z dnia 14 maja 2006 r. Z. C. wystąpił o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji w części dotyczącej użytkowania garażu jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. We wniosku podniósł, iż decyzją z dnia [...] grudnia 2001 r. Wojewoda [...] stwierdził nieważność decyzji Naczelnika Gminy D. z dnia [...] kwietnia 1988 r. udzielającej E. i M. K. pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji - w części dotyczącej garażu, gdyż nie zostały zachowane odległości wynikające z § 12 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. Nr 17, poz. 62). [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] maja 2007 r. znak [...], wydaną w oparciu o art. 158 § 1 i art. 157 § 1 w związku z art. 156 § 1 pkt 2 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej k.p.a., po przeprowadzeniu postępowania wszczętego na wniosek Z. C., stwierdził nieważność ww. decyzji w części dotyczącej pozwolenia na użytkowanie garażu. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] kwietnia 1988 r. w części dotyczącej garażu powoduje, że także decyzja o pozwoleniu na użytkowanie w części dotyczącej garażu została wydana z rażącym naruszeniem prawa, co wypełnia przesłankę określoną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Od powyższej decyzji wnieśli odwołanie A. i R. E. wskazując, że garaż spełnia wymogi określone w § 156 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki, a inwestor wypełnił warunki wskazane w art. 56 i 57 ustawy Prawo budowlane. Ponadto zauważyli, iż w dniu [...] czerwca 2007 r. minęło 10 lat od wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie przedmiotowego obiektu. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2007 r. znak [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania A. i R. E., uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w S. z dnia [...] czerwca 1997 r. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ wskazał, że stanowisko zajęte przez organ wojewódzki nie jest uzasadnione. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że w dacie wydania decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w S. z dnia [...] czerwca 1997 r. inwestor posiadał prawomocną decyzję Naczelnika Gminy D. z dnia [...] kwietnia 1988 r. o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z garażem, gdyż została ona wyeliminowana z obrotu prawnego w części dotyczącej garażu dopiero decyzją Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2001 r. Organ nadzorczy wyjaśnił, że badając legalność decyzji w trybie przepisów dotyczących stwierdzenia nieważności brany jest pod uwagę wyłącznie stan prawny i faktyczny obowiązujący w dacie wydania kontrolowanej decyzji. Ponadto zauważył, iż wyeliminowanie z obrotu prawnego, jako dotkniętej wadą nieważności, decyzji Naczelnika Gminy D. z dnia [...] kwietnia 1988 r. w części dotyczącej garażu może stanowić podstawę do wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną Kierownika Urzędu Rejonowego w S. z dnia [...] czerwca 1997 r. w oparciu o art. 145 pkt 8 k.p.a., a nie stwierdzenia jej nieważności w części dotyczącej pozwolenia na użytkowanie garażu. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniósł Z. C. Skarżący powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...] stycznia 1997 r., sygn. akt [...], uchylający decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 1995 r. oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] kwietnia 1988 r. o pozwoleniu na budowę. W ocenie skarżącego, wszelkie decyzje wydane po dacie ww. wyroku, dotyczące kontynuowania budowy garażu bez zastosowania się do jego treści, są wydane z rażącym naruszeniem prawa. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji oraz wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 2169 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, przy czym Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. W rozpatrywanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły. Kontroli Sądu podlegała decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2007 r., którą uchylono decyzję organu pierwszej instancji i odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w S. z dnia [...] czerwca 1997 r., udzielającej pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem. Zaskarżona decyzja została wydana w nadzwyczajnym trybie postępowania administracyjnego, jakim jest postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności. Tryb ten umożliwia wyeliminowanie z obrotu prawnego również ostatecznych rozstrzygnięć organów administracji publicznej, co stanowi wyjątek od zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych, zawartej w art. 16 § 1 k.p.a. Z tego względu przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji określone enumeratywnie w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a., nie mogą być interpretowane rozszerzająco. W rozpatrywanej sprawie postępowanie nieważnościowe zostało wszczęte na wniosek skarżącego (pismo z dnia 14 maja 2006 r.), w którym wskazano, że decyzja z dnia [...] kwietnia 1988 r. o pozwoleniu na budowę przedmiotowej inwestycji została wyeliminowana z obrotu prawnego w części dotyczącej garażu, gdyż w tej części stwierdzono jej nieważność decyzją Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2001 r. Należy zauważyć, iż k.p.a. przewiduje tryb postępowania, mający zastosowanie w sytuacji, gdy decyzja została wydana w oparciu i inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. Trybem tym nie jest jednak postępowanie nieważnościowe, lecz wznowieniowe, uregulowane w odniesieniu do powyższej przesłanki w art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. Stanowisko organu nadzorczego przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jest zatem prawidłowe. Z akt administracyjnych wynika, że postępowanie administracyjne w tym przedmiocie zostało już przeprowadzone. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P., działając z urzędu, decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r. uchylił decyzję ostateczną Kierownika Urzędu Rejonowego w S. z dnia [...] czerwca 1997 r. o pozwoleniu na użytkowanie w części dotyczącej garażu i odmówił pozwolenia na jego użytkowanie, a decyzja ta została uchylona w całości w postępowaniu odwoławczym przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2004 r., stwierdzającą również, że ww. decyzja o pozwoleniu na użytkowanie w części dotyczącej garażu została wydana z naruszeniem prawa. Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. wyrokiem z dnia [...] października 2005 r. sygn. akt [...] oddalił skargę Z. C. na decyzję organu drugiej instancji. Należy stwierdzić, że w dniu wydania decyzji udzielającej pozwolenia na użytkowanie inwestor posiadał decyzję z dnia [...] kwietnia 1988 r. o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z garażem, gdyż decyzja ta została wyeliminowana z obrotu prawnego w części dotyczącej garażu dopiero decyzją Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2001 r. Stosownie do art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414), w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji badanej przez organy nadzoru budowlanego w trybie nieważnościowym, właściwy organ wydaje pozwolenie na użytkowanie obiektu budowlanego po protokolarnym stwierdzeniu na miejscu budowy: 1) zgodności wykonania obiektu z warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu oraz warunkami pozwolenia na budowę, 2) uporządkowania terenu budowy. Podstawę materialnoprawną decyzji z dnia [...] czerwca 1997 r. udzielającej pozwolenia na użytkowanie stanowi art. 59 ust. 3 cytowanej ustawy, zgodnie z którym jeżeli właściwy organ stwierdzi, że obiekt budowlany spełnia warunki określone w ust. 1, pomimo niewykonania części robót wykończeniowych lub innych robót budowlanych związanych z obiektem, w wydanym pozwoleniu na użytkowanie może określić termin wykonania tych robót. Z akt sprawy wynika, iż przeprowadzona w dniu 28 maja 1997 r. wizja lokalna wykazała, że przedmiotowy budynek mieszkalny został wybudowany zgodnie z warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu oraz warunkami pozwolenia na budowę z dnia [...] kwietnia 1988 r., a teren budowy został uporządkowany. Oceniono, że stan wykonanych robót budowlanych umożliwia użytkowanie wybudowanego obiektu, ponieważ pokrycie dachu papą na odeskowaniu pełnym oraz brak elewacji i ogrodzenia nie stwarzają zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia, ponadto inwestor spełnił warunki określone w art. 56 i 57 ustawy Prawo budowlane. W tych okolicznościach, pozwolenie na użytkowanie obiektu budowlanego zostało udzielone prawidłowo, wraz z nakazem wykonania określonych robót budowlanych. Rażące naruszenie prawa przy wydaniu decyzji udzielającej pozwolenia na budowę przez niezachowanie warunków wynikających z § 12 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (wynikające z usytuowania garażu w granicy sąsiadujących ze sobą działek), stwierdzone decyzją Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2001 r. w odniesieniu do części pozwolenia na budowę dotyczącej garażu, nie mogło wpłynąć na treść kontrolowanego rozstrzygnięcia. Organ właściwy w sprawie pozwolenia na użytkowanie był bowiem zobowiązany zbadać zgodność wykonania obiektu z warunkami pozwolenia na budowę, które w dacie wydania decyzji z dnia [...] czerwca 1997 r. istniało w obrocie prawnym również w części dotyczącej garażu. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd skargę oddalił.