VII SA/Wa 1970/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, Asesor WSA Karolina Kisielewicz (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 maja 2017 r. sprawy ze skargi [...] S.A. w W. Zakładu [...] w S. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2016 r. znak: [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia oddala skargę. [...] S.A. z siedzibą w W. - Zakład [...] w S., zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] czerwca 2016 r. (nr [...]), którym organ utrzymał w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] maja 2016 r. (nr [...]) o nałożeniu na stronę skarżącą grzywny w celu przymuszenia. Z okoliczności faktycznych sprawy wynika, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] kwietnia 2015 r. (nr [...]) na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.) nakazał [...] S.A. z siedzibą w W. - Zakład [...] w S. rozbiórkę przęsła oraz osadzonych w gruncie drewnianych podkładów pełniących funkcję podpór samowolnie przebudowanego mostu kolejowego, usytuowanego na działce nr [...] w G. nad potokiem R.. Po rozpoznaniu odwołania [...] S.A w W. - [...] w S. (zarządcy mostu), organ odwoławczy decyzją z [...] czerwca 2015 r. (znak: [...]) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Z uwagi na to, że strona nie wykonała rozbiórki tego obiektu budowlanego (protokół kontroli z [...]marca 2016 r.), [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., działając na podstawie art. 15 § 1 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2014 r., poz. 1619 ze zm.), skierował do niej upomnienie z dnia [...] marca 2016 r. (nr [...]) i wezwał stronę do wykonania w terminie 7 dni obowiązku wynikającego z decyzji tego organu z [...] kwietnia 2015 r. W terminie na wykonanie tego obowiązku skarżący stwierdził, że w styczniu 2016 r. podjął kroki zmierzające do wykonania decyzji o rozbiórce i wystąpił o wydanie decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na rozbiórkę istniejącego i budowę nowego mostu. Wojewoda [...] w dniu [...] lutego 2016 r. wydał tę decyzję, co pozwoliło na zaplanowanie prac budowlanych na wrzesień - grudzień 2016 r. W dniu [...] marca 2016 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 26 u.p.e.a. wystawił tytuł wykonawczy nr [...]. W tych okolicznościach faktycznych i prawnych [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z [...] maja 2016 r. (nr [...]) na podstawie art. 119 § 1 u.p.e.a., nałożył na skarżącego grzywę w celu przymuszenia w kwocie 50.000 zł. i wezwał do jej uiszczenia w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia oraz wezwał do wykonania obowiązku wymienionego w tytule wykonawczym nr [...], w terminie 7 dni, pod rygorem orzeczenia wykonania zastępczego na koszt i niebezpieczeństwo zobowiązanych. Zdaniem organu, o wysokości grzywny zadecydował upływ czasu z jakim zobowiązany zwleka z wykonaniem obowiązku rozbiórki. Uzyskanie przez stronę pozwolenia na realizację inwestycji obejmującej rozbiórkę istniejącego mostu i budowę nowego mostu (w miesiącach wrzesień - grudzień 2016 r.) nie jest rozpoczęciem wykonywania obowiązku wynikającego z decyzji, są to bowiem jedynie zamierzenia skarżącego. W zażaleniu na to postanowienie skarżący zarzucił organowi I instancji naruszenie art. 119 § 1 u.p.e.a. Zdaniem strony, organ nakładając grzywnę w celu przymuszenia niezasadnie pominął istotne dla sprawy okoliczności faktyczne : planowanej rozbiórki mostu zgodnie z uzyskaną decyzją. Wcześniejsze wyłączenie z eksploatacji połączenia kolejowego, służącego turystom zwłaszcza w okresie wakacyjnym (w związku z rozbiórką mostu) nie leżało w interesie społecznym. W świetle tych okoliczności nie można przyjąć, że skarżący uchyla się od wykonania obowiązku rozbiórki. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z [...] czerwca 2016 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ odwoławczy podkreślił, że w dniu wystawienia tytułu wykonawczego ([...] marca 2016r.) rozstrzygniecie o obowiązku rozbiórki elementów mostu było ostateczne, a zatem wymagalne. Planowana rozbudowa mostu końcem 2016r., w oparciu o "nową" decyzję organu budowlanego, nie uzasadnia odstąpienia od nałożenia grzywny w celu przymuszenia. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zwrócił uwagę, że grzywna została nałożona rok od dnia wydania przez organ odwoławczy ostatecznej decyzji o rozbiórce przęsła i podpór mostu. Organ egzekucyjny zastosował najmniej uciążliwy dla zobowiązanego środek egzekucyjny (art. 7 § 2 i § 3 u.p.e.a.). Zgodnie z art. 125 § 1 tej ustawy, w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone, a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu na wniosek zobowiązanego. Ponadto stosownie do art. 126 ustawy, na wniosek zobowiązanego, który wykonał obowiązek, grzywny uiszczone lub ściągnięte w celu przymuszenia mogą być w uzasadnionych przypadkach zwrócone w wysokości 75% lub w całości, po uzyskaniu zgody organu wyższego stopnia. [...] S.A. Zakład [...] w S. skardze do Sądu ponowił zarzuty zawarte w zażaleniu na postanowienie organu I instancji. Skarżący podkreślił, że w chwili nałożenia na niego grzywny w celu przymuszenia, dysponował decyzją o pozwoleniu na rozbiórkę i budowę nowego mostu oraz wszczynał przetarg na wykonawcę tych robot budowlanych. W dniu [...] czerwca 2016 r. (po wydaniu postanowienia przez organ I instancji) zawarł umowę z wykonawcą robot, [...] sierpnia 2016 r. przekazał mu teren budowy i zobowiązał do jej zakończenia do [...] grudnia 2016 r. Z powyższego wynika, że nie uchyla się od wykonania obowiązku rozbiórki mostu, a wręcz przeciwnie – wykonywał i wykonuje ten obowiązek dobrowolnie. Zatem nałożenie grzywny w celu przymuszenia "nastąpiło z naruszeniem zasady celowości", a więc z naruszeniem art. 119 § 1 u.p.e.a. Skarżący zarzucił również naruszenie art. 121 § 2 u.p.e.a. przez przekroczenie granic uznania administracyjnego i wymierzenie grzywny w maksymalnej wysokości i pominiecie wymienionych okoliczności faktycznych sprawy oraz art. 122 § 2 pkt 2 tej ustawy przez przyjęcie, że siedmiodniowy termin wykonania obowiązku rozbiórki wyznaczony przez organ I instancji jest realny. Z tych wszystkich powodów [...] S.A. Zakład [...] w S. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie kosztów postępowania. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem, co oznacza, że skarga nie jest uzasadniona. Zgodnie z art. 119 § 1 u.p.e.a., grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania albo obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego. Grzywna w celu przymuszenia nie stanowi kary za niewykonanie obowiązku. Jest ona nałożona w związku z uchylaniem się zobowiązanego od wykonania obowiązku i jako dolegliwość natury finansowej ma "zmobilizować" zobowiązanego do jego niezwłocznego wykonania. W rozpoznawanej sprawie skarżący Zakład zarzuca, że nie było podstaw do nałożenia na niego grzywny w celu przymuszenia, ponieważ podjął on czynności bezpośrednio zmierzające do rozbiórki mostu. Sąd podziela stanowisko organów, że ta okoliczność nie ma znaczenia dla orzeczenia środka egzekucyjnego. Nie jest bowiem sporne, że w chwili orzekania przez organy obu instancji, most kolejowy w [...] nie został rozebrany, a zatem egzekucja administracyjna była dopuszczalna (art. 29 § 1 u.p.e.a.). Okoliczności podniesione przez skarżącego w zażaleniu na postanowienie organu I instancji a następnie w skardze do Sądu, dotyczące przyczyn niewykonania obowiązku rozbiórki mostu (nowe plany inwestycje zarządcy mostu, zachowanie możliwości dojazdu transportem kolejowym do sąsiedniej miejscowości turystycznej), nie mogą, w ocenie Sądu, podważać też ustalonej wysokości grzywny. Należy przypomnieć, że organ egzekucyjny nałożył na skarżącą grzywnę w celu przymuszenia w maksymalnej wysokości na podstawie art. 121 § 2 u.p.e.a. (obowiązek rozbiórki dotyczy budowli). Sąd nie widzi podstaw do przyjęcia, aby to rozstrzygniecie nie mieściło się w granicach uznania administracyjnego. Organy wzięły pod uwagę, że grzywna została nałożona rok po wydaniu decyzji o nakazie rozbiórki. Sąd nie podziela również stanowiska skarżącego, że siedmiodniowy termin wykonania obowiązku rozbiórki, określony w upomnieniu z [...] marca 2016r. nie jest odpowiedni. Wszak o nakazie rozbiórki orzeczono decyzją z [...] kwietnia 2015 r., a nie w upomnieniu z [...] marca 2016 r. Zaskarżone postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia zawiera wszystkie elementy wymienione w art. 122 § 2 u.p.e.a. : wezwanie do uiszczenia nałożonej grzywny w oznaczonym terminie z pouczeniem, że w przypadku nieuiszczenia grzywny w terminie zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych (pkt 1), wezwanie do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, z zagrożeniem, że w razie niewykonania obowiązku w terminie będzie orzeczone wykonanie zastępcze na koszt zobowiązanego. Spółce wraz z postanowieniem został doręczony odpis tytułu wykonawczego (art. 122 § 1 pkt 1 u.p.e.a.). Z przedstawionych powodów Wojewódzki sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.).